mikudagur 31. august 1966síða 7

Á E 31. august 1966 Risastort SOSIALURIN virki á Drelnesi á Tvøroyri verður fordad av samladu borgarligu flokk- unum å Føroya løgtingi Trot uppá arbeiðsgevandi virki neit fólkinum hart á Tvøroyri og allari Suðuroynni eins og so nógva aðra stadni í Føroyum. Sum ikki er løgid var og er nógv á máli á hesum plássum, hvat ið er til ráða at taka fyri at skapa ar- beiðsgevandi virki. Tá er tað, at advokaturin Niels Arup skrivar til sóknarstýrið á Tvøroyri og til landsstýrið, at hann er umboðsmaður fyri peningasterk- ar útlendskar kreftur, sum vilja fáa stórvirki í lag í Føroyum, og teir høvdu kosið at gera hetta á Drel- nesi á Tvøroyri. Men tá ið stati- stikkurin vísti, at tann nøgd fiski, sum ein kundi vænta frå før- oyskum bátum, í fyrstuni ikki vildi at uppsetanin stórum kundi standa neyðugt at virkið fekk uppískoytisfisk frá av vera nóg mikið til av virki seg. loyvi so var at keypa fremmandum skipum, tå ið tilførsl- | an frå føroysku veidiførunum var ov litil. Allir í kommunustyrinum vóru sameindir at játta at lata lendi á Drelnesi til at seta upp umtalaða stóra fiskavirki. Talan var um at byggja fyri einar 12—15—20 miljónir. Eingin í Froðbiar sókn og í all- ari Suðuroynni ivaðist í, at um- sóknin frá Arup vegna hesa veldugu samtøku av fremmandum kapitali vildi verða játtað. Tá ið talan var bara um uppískoytisfisk var jú eing in vandi fyri, at føroyskur fiskur vildi verða útikokaður. Tvørtur- ímóti knudi ein vænta, at eitt nýtt peningasterkt felag, ið setti so miklan pening í veð fyri at fáa mest møguligu rúgvu av fiski, vildi verða príshækkandi og soleiðis koma at hav alstóran týdning fyri fiskimannin, sum ikki hevur um- stødur i okkara borgarlga samfelagi at seta tey neyðugu stórvirki á stovn. Tað gekk striltið hjá advokati Arup at fáa tað greiða svarið. Men so kom tað. Landsstýrið segði tvørt nei! Hetta kundi ikki bera til, hildu suðuroyingar. Feløg og øll sóknar- stýrir í oynni tóku seg so saman um at heita á tingið um at geva umstøkta loyvi, tí tað var eyðvitað, at eitt tílíkt virki vildi koma at hava alstóran týdning fyri oynna og koma at vinna á ollum sum æt arbeiðsloysi. Men hóast allar góðar grundir talaðu fyri at taka undir við hesari stórvirkisroynd , hendi tað, at ikki bara samgonguflokkarnir: fólka- flokkurin við Hákuni Djurhuusi á odda, tjóðveldisflokkurin við Erl. Paturssyni og Karsten Hoydal á odda, gamla sjálvstýri við Niels Winther Poulsen á odda, men eisini sambandsflokkurin við ongum minni enn løgtingsmanminum Eyri Suðuroynna Andreas Djurhuus á odda tóku undir við landsstýrinum við at sýta umsóknini frá advokati Arupi um loyvi fyri tað ætlaða stórvirki at keypa uppiskoytisfisk frá fremmandum skipum. Ja, hvussu kundi hetta bera til. og hvussu bar hann seg at at draga alt sambandið við sær, hóast vit ongan sambandsveljara í Suðuroy jella nakra aðrastaðni hava hoyrt, Ísum ikki »krossar« seg at tingmenn, at kalla allir linnan fyri teir borgarligu flokkar- |nar, kundu vera so skilaleysir fyri | Fyri suðuroyingar var hetta nei- ið ein hin meinasti stingur, ið teir hava verið fyri. Vit kunnu vist siga, at nei-ið var eisini meint fyri allar Føroyar, ti er tað nakað við í hesi »modernadu« kappingartid treingja til, so er tað tiltøk, ið kunnu skapa ta stórstu veidu vid fremstu nútím- ans virkjum á landi. yvir, sum ein »Tå ið menn ikki vilja fylgja likki at siga samvitskuleysir at forða javnaðarmanna uppskotum at seta |einum stórvirkistiltaki, sum her var ætlað at seta á stovn? | Kann nakar av hesum samhug- jaðu og heitu fyri skapan av drift- | landi aftur velja tílíkar tílík stór landsvirkir á stovn, megu laðrar kreftir gera tað, um vit ikki framvegis skulu liggja sum eftir- bátur!< | Soleiðis ljóðaði í fólkamunni í |menn? |hvørjum heimi i Og | Eitt er vist, at eingin vågbingur, | s0- Heiðis ljóðar tað allastaðni í jum her á Suðuroy. Før- |eingin sunnbingur ella porkeningur. oyum, har ið kravið um arbeiði til |eingin hovbingur innanfyri arbeid- jallar hendur á sjógvi og landi er | arastættin, ikki kann fáa ar- lein hjartasøk og beinavegin kenst|beidi á sínum fødistadi, vil gera sum |sum ein lívsspurningur fyri ta ar- |annað enn við harðastu orðum for- |beidandi fjøldina. |døma hesa ógerð. | Hvussu kundi tað bera til, at allir| Tað var nær tingmenn teirra borgarligu flokka Í fyrst eitt stórvirki á Tvøroyri sum at hugsa, at kom | |við undantaki av suðurovinginum |høvudsplåssid fyri norðara part av Johannes Poulsen úr Sumbæ | Suðuroynni, vildi tað skapa hug ímóti tílíkum stórvirki? |hjá mætum monnum eisini at seta tað bara tingmenn Poul vóru Vóru teirra |annað líknandi stórvirki á stovn í styrissamgonguna, var kanska tann Hesar høvudsbygdir í oynni hava 1 forklåringin takandi. um enn hon | somu uppgåvu við sínum frálíku |er meiri enn ónosslig í skaplyndi |havnum at vera miðdepul fyri . . . - | På . . |sinum, at tað var tann sosialistiski | hvønn sin helming av oynni so- larbeiðaraflokkur, ið teir við sínum leiðis sum tær nú í mannaminni við |hava verið tað. Arbeiðsmenn allir góðir suðuroyingar! |kvalandi nei-i vildu keva og Í hungurssvørðinum vitandi, at hung-| ur er eitt hitt harðasta svørdid. Men hvussu kundi tað bera til, at Latum okkum fylkjast og leggja hesir harðu hálsar av stjórnarflokk- | allar kreftir í við Tvøroyri og Vági um fingu suðuroyartingmannin sum høvudshavnum lyfta bæði norð |sambandstingmannin Andreas Djur- | ara og syðra helming av oynni til huus at fylgja sær í hesum harða | góð og livilig kor við arbeiði til | | | | | f og kalda nei-inum, ið fyrst og|hvørja hond! fremst kom at raka ta arbeiðandi| Latum okkum sameintir fella teir, fjøldina á sjógv og landi í Suður-|sum forða stórum arbeiðsskapandi oy? virkjum! Nógv'fyri at hoyra K. Wang lvera við til at atkvøda fyri Kann nakar tí vera so góðtrúgv- in, at hann trýr uppá, um Knit |var landsstyrismadur, at hann ikki upp“ | skotinum í tí líki, tað var uppsett. Her var helst sipað til ójavnan í normeringini og ti, at ov nógv vald (hevði skeitt, hvussu viðkomandi var varð lagt landstýrinum til avgerðar: | politisk litaður. Vase FØROYINGIN buriur og herma am > FOROYSK BOK hann helt, tingið átti at hava hond tað hækk- og hvussu teir ymisku persón- | í lønarlagnum, hvussu aði, arnir vórðu uppnormeraðir. Til hetta seinna helt Kn. Wang, at vit máttu vóna, at tey ymsu landsstýrini, ið komu at sita, vóru so mikið at sær komin, at ikki varð | skeitt eftir, hver persónurin var. | Hetta ljóðaði vakurt. — Men tå | somu hugsað verður um, at hesi orð vórðu søgd av Knúti Wang, so fær týdningurin eitt annað ljóð. serliga tá ein hevur í huga, hvussu hann hevur fláað ein vissan starvs- borgarligu flokka innan fyri sjálv- | Vági fyri syðra helming av oynni!| og fiskimenn og! Undir viðgerðini av tænastu-|mann igjøgnum, sum honum ikki | mannalógini helt onkur úr andstød- líkaði — helst tí hann ikki var uni á tingi fyri, at hann ikki kundi |fólkaflokksmaður. á tingi um lø Orðaskiftið á tingi um løgmanns røduna var skjótt at enda, tað mundu landstýrisflokkarnir halda vera best, tí tóku so fáir orðið. — flokkurin hevði hóttað gomul og sjúk undan síðsta vali. Sigurð Jo- ensen er sakførari, ikki mun millum hóttan Javnaðarflokkurin men og ávaraði sær at vera at javnadarflokkurin |kom ikki aftur i landsstyrid, og ti SO, jeru tær sosialu lógirnar komnar so nógv at teim gomlu og sjúku. | Hóttan er nakað, sum sakførarar brúka, tá ið teir krevja skuld inn. Skuldarin fær bræv frá sakførar- janum: betal skuldina innan 14 dag- |arar, ella verður tú stevndur, og so selja vit við tvangsauktión. Ná, ja, sakførararnir hava tað at liva av. Kjartan Mohr legði eftir javnað- arflokkinum, hann vanur, | | | | | sum er jog serliga eftir P. M. Dam. Hann | skiftast | at P. M. men nú Dam mátti tað so helt, |ut; eru få, sum |hugsa sum Kj. Mohr. Eg haldi ikki, | |at veljarnir vilja útskifta Dam, síðsta | fólkatingsval vísti annað. P. M. Dam hevði |nógvar persónligar | framburðsflokkurin líka stemmur sum og fólkaflokk- út móti | urin til samans; men Kj. Mohr er | JAVNADARFLOKKURIN lútskiftur úr býráðnum, og Kjartan | | dettur kanska inn á ting við at | (renna runt um Føroyar eftir | | stemmum. Annars var rødan hjå Kjartan |Mohr ring at skilja, hann tosadi hús. Marius Johannesen helt, at tað |var undarligt, at sambandsflokkurin var framd. Eg haldi ikki, at sam- bandsflokkurin er harmur um, at |eingin yvirtøka er framd. Men tað er at harmast um, at vit tingi, sum tóku seg saman um at | fremja loysing, og hava sitið í 4 ár | og bara hava leypin fullan av sam- | bandi. Eg haldi, at allir sjålvstyris- | flokkarnir kundu tikið punkt 1 í| sambandsstevnuni frá 1930, hon| ljóðar nakað soleiðis: Den nuværen (de statsretslige stilling bevares |usvækkelig i kongeriget Danmark. | Tá vóru vit amt i Danmark. Sam- | bandsflokkurin hevur blakað punkt | | 1 frå 1930 burtur. | Tað hevur ofta verið, at sjálv- | stýrismenn hava rópt eftir sam-| bandsmonnum: gamla sambandið, | | Spinnid føroyskum tógvi. alt tilfar til | DEMICH TIf. 1776 - Tórshavn | Sigurð Joensen segði, at javnaðar-|- ávarðing. | veljarar- | nar undan síðsta vali. Og tað kom | |år í afturhond, og tað svíður nokk | |landsstyrispartnarar, um hekkutrolarar at landa til file- | |harmaðist um, at eingin yvirtøka | | skulu hava 4 sjålvstyrisflokkar å | Nr. 68 Nøkur ord um ordaskiftid mannsrøduna |sambandsrukka, svarta samband. Í Sálvstýrisflokkurin og sambands- | flokkurin, teir eru javnt gamlir; teir | kundu fyri tað verið tviburdarbørn men teir eru ójavnir tvíburðar. |Sambandsflokkurin er ein víttgang- | andi sjálvstýrisflokkur, og sjålv- |stýrisflokkarnir eru nú samband. | | Men tað ger mær tað sama, um | vit eru loysing ella vit eru samband, fólkið skal hava tað gott í |landinum, máa vit hava javnaðar- | um | rr ; . | manna stýri í landinum. Teir flestu av landsstýrisflokk- orðaskift- inum, søgdu, at teir vildu ikki hava hvussu vænta unum, sum tosaðu undir | rós, kundu teir Í rás? Samgongan slitnaði, og tá fóru | teir at lasta hvønn annan. Lands- styrisblødini skuld |ina bara lastaðu og settu og | I ár, sidan teir knyttu saman aftur. | So, illa við jog lasta samgonguna, tað er nokk. hvør á annan, tad er tá ið teir sjålvir fara | Nei, rós eiga teir ikki. | S.P.J. "Flokkueig | | | | er sum kunnugt hin nógv størsti flokk urin í Føroyum; men svikaligir sum ræddust |hin øgiliga framburðin, sum hendi, leiðsl- heldur sum | meðan javnaðarmenn høvdu |una í landsstýrinum, vildu fylkjast við afturhaldinum. |fekk troðkað javnaðarflokkin burt- jur úr øllum álitissessum í lands- |leidsluni. JAVNADARFLOKKURIN skipaður av mongum feløgum kring |landið, sum telja umleið 1200 limir. |Í hesum kemur eingin flokkur javn- er | ” . . | adarflokkinum nær námind Aftrat hesum kemur SU sosial- |istiskt ungmannafelag — i Havn við jumleid 70 limum. Framgongdin hevur verið stór tvey tey seinastu valini. Tølini eru hesi: 1954 2115 atkv. 19,7 pst 1958 3584 atkv. 25,8 pst 1962 4153 atkv. 27,5 pst Í alt ein framgongd frá 1954: 1648 atkv. ella 8.8 pst. — Flokkur- in hevur umleið 900 atkv. fleiri enn næststørsti flokkur. |FYLKIST UM JAVNADARFLOKKIN!! i Gøtu | tygum fáa gott tógv, og skjóta avgreiðslu. Vit keypa óvaskaða og vaskaða ull og selja oll sløg av TØTINGARVIRKID v/ Ólavur Gregersen — tlf. 20 i Gøtu Vit hava altid å goymslu blikksmid sanitet hitaverk Verdur sent um alt landid