leygardagur 15. august 1970síða 3
‹ fyrra síða allar 4 síður næsta síða ›
Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.
Tekstur á síðuni
15. AUGUST 1970
Jóan Magnus Eliasen, í Hús-
stovu, Mikladalur, 80 år
Jóan Magnus i Hússtovu í Mikla-
dali er borin í heim hin 16. au-
gust 1890, og fyllur hann sostatt |
80 hin 16. í hesum.
Jóan Magnus er av bóndaætt,
og hevur hann verið bóndi og út-
róðrarmaður ævi sína og sam-
stundis av frægastu monnum bæði
á sjógvi og landi.
Ein vísindarmaður Frak-
landi hevur sagt, at tað er náttúr-
an, sum velur okkum og ger okk-
um til tað, sum vit Hetta
lærdi eg sum ungur, men gav mær
ongantíð stórvegis far um tað, fyrr
úr
verða.
enn eg kom til Nordoyggjar. Her |
lærdi eg menn og kvinnur at!
kenna, sum vóru so dugnalig og
stórbær, at eg onga aðra for-
kláring dugi at finna uttan vis-
indarmansins. Hesi fólk vóru
vuksin upp í eini náttúru, sum |
var so kørg, at fyri at kunna |
liva har, noyddust tey at skara
framúr millum menniskju.
Eg kundi nevnt nógv, men í hes
um viðfangi er tað Jóan Magnus,
sum eg hugsi um. Ég kalli tað fyri
eydnu mína, at eg havi lært hann
it kenna, og eg minnist nógvar
ríkar løtur, har hann skaraði fram
ur.
Eg minnist fyrstu ferð, eg hoyr- |
hann lesa í Mikladals kirkju.
Hann hevur verið deknur har eitt
di
Pf. J. F. KJØLBRO,
heilsøla
tlf. 5396-5489-5491
SOSIALURIN NR. 62
Ge Ba 8 Fr
kkurin hjá oli
| } þe | me
8 HUD |
tw
| 1 h ftfa e y € ve rørt
mannaminni, Eg sat gandabundin. 3 m Sel Nor Råd UI
Eg skilti, at hann og kirkjan, tad K h N
var eitt. Á ”
Eg minnist, tå ið vit voru Á | un Sven ker roundir
Trøllanesi. Hann tosaði — fyrst. | 7 xe I hedde i pe
Hann bor gleðiboðskanin fram á Norðurlanda Ráðið fer møguliga at kanna one var
ein hátt, at eg segði fyri mær | z .;. . e…” toft anna } um
sjálvum: Hasin maðurin átti at | prispolitikkin hjå oljufeløgunum í il h liufeløg-
verid prestur. | num hev kannad
Eg minnist frå ársroyndunum í|Spurningurin um at kanna |umboðsmenninir R litlan | vidurskifti Svø Haðani
sóknarskúlunum. Hann sat stillur | príspolitikkin hjá stóru olju-|áhuga. at teir ikki mettu tá lverður sagt. at sver pe-
og lurtaði, og tá vit skuldu doma | felogunum í Danmark og fyri fundur skuldi ve Á jufel ' rt,
úrslitini, so vóru orð hansara S0|so víst í øllum nordanlondum, | danska javnaðarflokkinum 4 »risiri hava w nir
vis, at eg hugsaði fyri mær sjålv- | var settur fram av VS-flokki- valdur til formar ' ri, men um 1 let
um: Hasin madurin åtti at verid | num i Danmark i vår l pp- | han virkað íð við málinun r se gera í Ll íD urk
lærari | skotið var av stjórnini kveistr- | Svenska blaðið — »Arbetet« | verður vasamit um gjórligt
Men ta ferdina, sum eg minnist Í að til viks, og vístu teir á, at!sum beinanvegin fekk stuðul | verði at fáa neyðugan pen-
hann best, var tá Fuglsang Dam- | monopoltilsýnið hevði kontrol|frå ti norska »Arbeiderbladet« lg til ve
gaard, bispur, var og vitjadi Før-|vvir hesum. mælti til eina felags skandinav- ! | t skandinavisku
oyar. Vit komu til Mikladals ein | Kortini var nevnd sett atliska kanning AV iðurskift- | deild já heimsfelogunum
vakran morgun. Vit løgdu at norð | kanna hetta mål gjølligari, | unum, os hevur danska blaðið | kunnu bx fram en løgnan
anfyri lendingini. — Bygdaf6!kid | men vístu teir stjórnarvaldu | »Aktuelt« spurt Ivar Nørgaard | roknskap gin = skattur
vid Jóan Magnusi á odda var | |um hetta var ein vegur at gan- | verður latin. eieu t føra við
komið oman í fjøruna fyri at > ea. Hetta er ein frálík hugsan it het verður eiolliga
taka móti bispaparinum. Tá ið vit |seg meira frælsan enn hann: >F 8 | sum eg ógvuliga fegin vil ar-| kannað. sigur Ivar Nøreaard.
løgdu at, steig Jóan Magnus fram | fari upp um morgunin og kann | beiða við. og tað el møeuliet. I
og bar fram vælkomstorð. Bispur- | fara til tað verk eg vil. Eing 7
in hevur mangan havt tað á lofti. | kann hundsa við meg ella trútta
Hann plagdi at siga: >Eg havi|meg til nakað. Eg kann lesa tæ
verið fagnaður so mangar staðir | b skur og tey blød, eg vil. I
um heimin, men ongantíð sum í|kann siga og skriva tað, eg vil
Mikladali.« Tað var eisini ógloym- | Fad sama er galdandi fyri øll
andi at síggja henda vakra, væl-
talandi mann standa undir bergi-
num í førøyskum búna og bjóða
okkum vælkomin til Mikladals, og
so samstundis vita, at heima við
hús hjá honum sat ein so væl,
sum menniskju kunnu sita i nøkr-
umr heimi her á fold. Ikki ti at
silvur og gull prýddu heimið, men
har kendi ein tann hjartahitan,
tann natúrliga blíðskap, sum gjør-
di, at tú eins og Pætur á fjalli-
num segði: >Her er goti at vera.«
Og mong eru tey, sum millum
ár og dag hava sitid væl í Hus-
stovu. Jóan Magnus hevur íkki
havt blíða lívslagnu. Tung hevur |
sorgin mangan ligið yvir Hus- |
stovu, men á Jóan Magnus hevur
hon havt somu ávirkan, sum eld- |
urin hevur á jarnið: Hert hann til | I
stál. Hetta kemur av hansara |
djúpu og innarligu gudstrúgv. Ein
gudstrúgv so sterk og vekur, atl
eg neyvan veit makan um at siga
Jóan Magnus er ein hin fræls-
asti maður, sum eg havi kent
Hann segði einaferð við meg, at
eingin maður á fold kundi kenna
bygdini. Vit kunnu hava tal
| trúgv, vit vilja, tann politikk, vit |
| vilja, og oll eru vit mett og | 6 b er
| flógv. Móti óhappi, sjúku, og elli | LU dr ja D
| tryggjar samfelagið okkum Sam- |
anmett hetta vid, hvussu tað er!
|aðrar staðir í heiminum, og vit | en … .
| so gott.« Jóan Magnus sannar, at | . på
| tað er samvinnan vid Danmørk, | til Foroya og Grønlands
|sum er vid til at tryggja vidur- |
| skifti okkara. | Heilsolumannafelagið í Dan-janífrá, og um vit hóast tað
| Sjeyti år er æviskeið vårt, og| mark hevur mótmælt, at Dan-|skulu styðja onnur. so lat okk-
|um mikil er megin áttati ár: So-| mark veitir Cuba hjálp. Sam-|um heldur nýta peningin til
| leidis stendur i 90. sålma, og so | tykt er, at senda eina nevnd | eina utbyggjan iv Før yum og
| man tað vera. Tá ið ein fyllur | av visindamonnum (til Cuba | Grønlandi.
åttati er fjørdurin so væl røgvin, | fyri at kanna hvørja hjålp | namn
þat tá eru bert skamrar lotur eftir | landinum er fyri = neyðini.
| til lendast skal. Jóan Magnus veit, | Hetta mótmæla donsku heil- aú sig - 2
| hvar hann skal lenda. Hann veit, | sølumenninir og vísa á, at s |
hver skal leiði seg gjøgnum dal| Danmark sum er eitt liberal- 8 gl
| deydaskuggans; men min góði vin-|ístiskt samfelag veitir einum | ; -
| ur, eg vóni tó, at tú hevur nokur | kommunistiskt = stýrdum landi | pr =
| góð ár eftir, at livskvøld títt verð- hjálp. Hetta m tmæli hava teir ; Cry 7
| på kyrt, stilt við nógvum vestur- | sent rådharranum fyri tekn- / 1294 ARTI
| skini | iskum samarbeiði við u-londini | el
| Hjartaliga tillukku, IK Helveg Petersen og spyrja: | rr
| vinur tin Danmark er í dag í ti støðu. at E. ANTS RESTUREE .
| Johan. |vit noyðast at lána pening utt- |
Kommunuvidurskifti
Fylgiskjal til løgmansrøduna eftir Såmal Petersen
Fyri væl av tíð síðani sam-
tykti løgtingi at seta nevnd
at kanna okkara kommunal-
lóggávu, og haríroknað saman-
'eging av kommunum. Henda |
nevnd hevur havt væl at gjørt. | g
tí hevuðslógin hjá kommun-
unum í Føroyum verður heilt
skjótt hundrað ára gomul, og
Heiri aðrar hava mong árini á
baki, t. d. byggi- og brandlóg-
in, ognartøkulogin o. s. fr. eru
bert fá ár yngri. og tær broyt-
ingar, ið eru gjørdar í hesum
lógum, eru ógvuliga fáar og
smáar. Kommunulógin sigur,
hvussu skal farast fram við-
víkjandi sundurtøku av kom-
munum, men einki um, hvussu
skal farast fram, tá ið kom-
munur verða lagdar saman. Á
øllum kommunalum gkjum
eru broytingar farnar fram 1ú
í mong år, og tað er ti átroðk-
andi neyðugt við nýggjari lóg-
gávu. Øll lóggáva er vandaligt
arbeiði og tekur drúgva tíð,
og ikki minst tá ið hon er
vorðin so gomul sum okkara,
og nógv er við at henda á øll-
um økjum, bæði á teimum
stóru sum á teimum smáu
bygdunum. Nógvir spurningar
reisa seg eins væl á teimum
bygdum, ið vaksa, og har tað
gongur hin vegin.
Stórt sæð hava kommunur-
nar tey seinastu árini yvirhøv-
ur fingið stórri inntøkur, men
útreiðslurnar eru samstundis
(kunnu loysa sínar uppgåvur|samtykt, sum HO gjørdi um
betur enn higartil at fáa Reall it-instituttið at
| Hóast tað er sett av nakað |fíggj stórri húsabyggingar,
| av peningi á fíggjarlógini tey KemU! vælsaktans eisini at
|seinri árini til byggjan av/hjálpa
| bóka- og skjalasavni, so rekk-| p
jur hesin peningur tó ikki langi F
|ti uppgávan er stór. Mangt Utvarp Øroya
| vaksandi munandi, og nOgvar|annad hevur troðkað seg fram-|er komið undir land við út-
| hava stórar uppgávur at loysa. |um, men nú má henda bygg- | byggjanini av teimum F. M.
fløgurnar eru tí eisini stórar | ing loysast. Talan hevur verið | stóðum. sum ætlan varð gjórd
til havnir, lendingar, skúlabygg | um at byggja eitt skjalasavn |fyri, og nú er farið undir at
ing, vatnleiðingar, vegir og|fyri seg. men ivaleyst vildi tað | útvega tilfar. sum ger at send-
|kloakgerð o. s. fr. Bankar og| seinni fallið dýrari í rakstri at |ast kann við stereo, Tað rokn-
| sparikassar hava til ein vissan | hava tvey hús heldur enn eitt. last fyri eina lætta uppgåvu,
mun hjálpt teimum væl, men |Landsstyrid hevur roynt at fáa |sum heldur ikki er kostnaðar-
tó ikki nóg mikið í mun tilleina figgjan i lag, so farast | mikil
tað, sum krevst. kann undir byggjanina um ikki Falan hevur verið um at seta
Tann skipan, sum varð fing- | alt ov leingi. |á stovn fjarsýnissendingar og
in fyri nøkrum pe Síðani | fingið er til vega væl av upp-
at kommunurnar kundu læna r z Í lýsing le
frå Kreditforeningen af Kom- Husalåns- ed unser f
muner i Danmark, hevur | grunnurin |hesum = sambandinum kann
ið eitt rættiliga fitt iskoyti, | | roknast avgerdin, um útvarnið
men heldur íkki tað hevur|hevur fingið væl meira pening | Au „
loyst hetta mál til fulnar. |nú enn nakrantíð áður, og | 8 fjarsýnið Skal leggjast undir
Veruliga treingja kommunur-|hann má tí kunna loysa sína | SOomu leiðslu ella hava hver
nar at fáa eina skipan, so tær Í uppgávu betur enn fyrr. Tann | sína.