leygardagur 21. november 1970síða 6

SÍÐA 6 SCSIALU LIN NR. 90. — 21. NOVEMBER 1970 Risafyritøka 70.000 handlar í Europa, Canada og nakrir í fjareystri ganga saman í felag at keypa inn í stórum negdum Keypssamtøkurnar í teim euro- peisku londunum og í so óvanligum londum sum Polen, Bulgaria, Kanada og Tjekko- slovakia, haraftrat minni óvnligt — Ísrael er farið uppí eitt nýtt undrunarvert samar- beiði, sum við framtíðini í huga, kann fáa alstóran týdn- ing. 70.000 handlar — bara í Vestureuropa eru umboðaðir í samarbeiði. Seinasta ár seldu teir til forbrúkarar fyri 88 mil- liardir krónur. Tað er á henda hátt teir vilja leggja kreftirnar saman og keypa í felag frá vøruframleid- ara, og soleiðis fáa vørurnar fyri væl lægri pris, ti keypt verður í so stórum nøgdum. á INTER-COOP er navnið nýggja felagsskapinum, sum skal hava heimstað — ella høv uðsskrivstovu í Hamborg. Felagsskapurin kemur staðin fyri fyrrv. detailfyritóku og en- gros,reorganisatión, har tann seinasta hevði høvudsmidstød í Keypmannahavn undir leiðslu av cand. polit. Niels Hoff, sum nú er til taks hjá Inter-coop, tá samarbeiði verður stovnsett í januar komandi. Í 1969 keypti felagsskapurin tekstilvørur og frítíðarútgerð i felag fyri 233 mill. kr., so her er talan um stóran pening. Formaður fyri Inter-coop er John Salborg frá tí svenska kooperative Førbund. Ebbe Groes, stjóri í FDB er i nevndini. Aðalskrivari er týskarin Reimer Volkers, sum er 36 ára gamal. Millumbylgja við Tórshavn-Radio. — FM bylgju um- ráði. Útvarpið byrjar at senda FM í summar. Við tasku og oyraproppi. — Prísur: 228,00 kr. RADIOBÚÐIN, Runavík, tlf. 7008 RADIO-EL Tórshavn, tf. 1397 í einum bóndasamfelagi uttan ein verunligan arbeiðarastætt. Tí mátti ein í fyrsta umfari vera nøgdur við tað, sum fólksins meirluti kundi vinnast fyri: tað vanvirda borgarliga demokratiið. Trotsky helt fram læruna um ta støðugu kollveltingina. Tað bar sjálvandi í sær, at kollvelt- ing altíð skuldi vera. Men byrjast mátti. Tí rótt var tíðin fyri sosialistisku umskip- anini í idnadarsamfeløgunum i so Vestureuropa, at um bert byrj- að var í Ruslandi, kom koll- veltingin at halda fram sum ein skógareldur. Og samstund- is så hann, at um hetta kortini ikki hendi, kom kollveltingin i Ruslandi, framd av einum minniluta, at verða deydadømd ella at bjarga sær við eina- ræði. Men hann var sterkur í trúnni. Rusland einsamalt kun- di ikki fremja kollveltingina; men tað kundi koma at verða eitt fyridømi. MENNINIR funnu hvønnann- an. Tvungnir. Kollveltingin kravdi tað. Hon hevði brúk fyri teimum báðum. Saman framdu teir tað. ið verður nevnt hin stóra russiska koll- veltingin. Ég vil nevna tað kollveltingina, ið miseydnaðist. Men hví gekk tað soleiðis? Fin av orsøkunum er semjan millum teir báðar, Le- | politiska búsetti seg har Norrøna årsfund i vikuskifti. Millum tey mål, sum vóru havd á lofti var, um norð- búgvar skuldu hava atkvødu- hevur havt seinasta Felagið Stavanger rætt — serliga hugsa um kom- munuval — í ødrum norðan- landi, enn sínum egna, um viðkomandi búsetti seg har. Fundurin samtykti, at tey ein- støku feløgini arbeiddu víðari við hesum máli eftir teimum linjum sum settar vóru á fund- inum. Náttúruvernd Ársfundurin stuðlaði ætlanum um, at gera felags norrgnar samtyktir um náttúruvernd og umstødarvernd. Samtykt var at Norðan- til og við 29. nov. seinni. SAMKOMAN ikki | unum, mugu koma fyrst, tann umskipanin seinni. nin og Trotsky, men semjan á | Hann gekk vid til ta sosialist- einum rongum grundarlagi: at Lenin boygdi seg fyri Trotsky, har ið Lenin hevði rætt; at Trotsky boygdi seg fyri Lenin, har ið Trotsky hevði rætt. Trotsky var væl eingin de- mokratur; men hann hevði eina heilt aðra fatan av demo- kratiska orðaskiftinum enn Le- nin. Demokratiið fyri alt fólk- ið, tað gekk helst ikki at byrja við. Men flokkurin átti at vera ein flokkur við meir- luta arbeiðaranna; og innan- fyri flokkin åtti ein og hvør fritt at sleppa at berjast fyri síni hugsan. Men Trotsky, flogvitið uttan amboð, boygdi seg fyri Lenin, ið hevði tamarhaldið har tað galt um fyriskipan. Longsil hansara villeiddi hann til at boyggja knæ fyri apparatinum. Hann uppgav innanflokks de- mokratiið, hann, ið longu hevði spátt, hvat tað so vildi enda við. Og tað varð gamli spá- dómur hansara. ið slerdi til. Tað kostaði honum valdið. tað kostaði honum lívið, tað kostaði kollveltingina. Og Lenin slepti í verunleik- anum marxismuni, ið sigur, at framleidslukreftirnar, og við teimum útviklingurin av stætt- | var ein |di tann kollveltingin bert verda | varðveitt vid harðskapi og ter- lísku kollveltingina við stødi i einum arbeidarastætti, sum bert lítil minniluti. Ti kun- rorvirksemi. Til tað arbeiðið var tað ein maður, ið var meir egnaður enn Trotsky: Stalin. Tað var stalinisman, ið gróði fram av semjuni = millum Lenin og Trotsky á ti skeiva grundar- lagnum. MANGIR KUNNU fáa upp- reisn; nógvir av teimum ið Stalin lat skjóta, hava fingið | uppreisn. Men tað er ein, ið ongantíð kann fáa heiðursupp- reisn, líka mikið hvat so hend- ið. Tað er Trotsky. Tí uppreisn av Trotsky vil merkja viðurkennan av, at koll veltingin miseydnaðist. At tað, sum er í Sovjettsamveldinum í dag, ikki hevur nakað við so- sialismu ella kommunismu at gera. Trúgvin = villeiddi hann, dreymurin um kollveltingina — tann støðuga kollveltingin. Men hann hevði sæð tað merkiliga klárt, at um kollveltingin ikki kom til Vestureuropa. so var russiska kollveltingina dømd til Samfelagsmøti i Ebenezer Um Gud vil, verda samfelagsmøti i Ebenezer frå 25. Byrjað verður vid bønarhaldi 20, og verda møtini annars A undirgang. Antin fysiskt — í |Osigrinum, ella við at gerast tað beint mótsetta, ið var hugsanin við henni: til eina- ræði. Hin stóra russiska kollvelt- landadagurin, sum verður hild- in 5. hvørt ár verður í 1971. EEC-viðtoka Í samband við tær samráðing- ar sum norðanlondini hava við EEC samtykti fundurin fylgj- andi: sum um- Norrøna Felagið, boðar Dan- limafeløgini i mikukvøldid 25.11 kl. greiniligari = kunngjørd Atkvoðurætt í oðrum norðanlandi Á ársfundi í Norðurlanda Ráðnum var m.a. havt til viðgerðar um ein skuldi hava atkvødvrætt í ødrum norðanlandi, enn sínum egna, um hann mark, Finlandi, Føroyum, Ís landi, Noregi, Svøriki og Áland metir tað av alstórum týdningi, at stjórnirnar í teim ymsu norðanlondunum hava best møguligt samband við hvørja aðra meðan ting- ast verður um felagsmarkn- aðin. Fyri Norðurlanda Ráðið er tað av avgerandi týdningi, at tað tollfrælsi, sum er fingið tilvega gjøgnum EFTA verð- ur varðveitt, tann fríi ar- beiðsmarknaðurin, norður- lendsku sosiallógirnar og onn ur úrslit av norðurlendskum samarbeiði. Í arbeiðinum um at tryggja nordanlondunum størstu åvirkanina i framtidarinnar Europa, eigur samarbeiði millum norðanlond at halda fram á øllum gkjum. Í løtuni er mest neyðugt at fáa gjørt eisini tá hugsað verður um norðurlond í Europeisk- um samarbeiði — ein norð- urlendskan mentunnarsátt- mála, nýskapar Helsingfors- avtaluna og samtykttir eim norðurlendskan ferðslusátt- mála. z Næsti årsfundur verdur f landi. fs- ingin var verkid hjå Lenin og Trotsky. Stalin hevdi bert ein litlan leikpart. Lenin doyði fullur av ekka i 1924, vid ein- ari bangnari, men óvissari kenslu av, hvussu leiðin gekk. Trotsky varð myrdur fyri tría- ti árum síðani. Hann hevði nokk til seinast sæð, at altsam- alt hevði verið skeivt. Tað var hart hjá honum at viðurkenna tað. Tað var verk hansara. Tað var tað einasta, hann hevði eftir, sum hálv- fangi í einum fjarum. fjarum landi. Lívsverk hansara, heið- urin fyri stóru russisku koll- veltingina. Tað var hart. Men tað eru fleiri vitnisburdir um, at ta ásannan var hann at en- da um at koma til. Nakrar mánaðir áðrenn geksin hjá drápsmanninum fall. Syrgiligt var tað. Stórleikin, sum fellur, ikki av tilvild, men ti at ein riva er í stórleika hansara. Trotsky var ikki ósekur. Og átti skuld í tí lagnu, sum til seinast varð hansara sjálvs. Hann gekk við til tað læru, sum setti arbeiðarastættin ístað in fyri fólkið, flokkin ístaðin fyri = arbeidarastættin, flokks- leidshina fyri flokkin, við ti síðstu = avleiðing, sum hann hevdi spått: ein dag einræðis- harran istadin fyri eina leiðslu. Trotsky gekk við til hetta; Stalin framdi tað. Trotsky varð sjálvur offurið. Í ÁRATÍGGJUR hava nøkur av teimum klókastu, mest ide- alistisku menniskjunum um all- an heimin goymt dreymin. Tey vildu so fegin trúgva. Tey fyri- góvu, tey skiltu. Menniskjað hevur eina trongd til at trúgva — eisini tey, ið ikki ganga í kirkju. So við og við, spakuliga —— samstundis sum leitandi ung- dómurin í eini nýggjari tíð vendi sær burtur — gekk tað upp fyri teim trúgvandi: Tað var gott við tolni. Tað var gott at kunna bíða. Men bíð- að var til einkis. Tí útvikling- urin gekk tann skeiva vegin; og hevði gjørt tað heilt frá byrjanini av. Royndin, fyllt av fyrijátt- anum, varð til misseydnaðu kollveltingina — og harvið til tann størsta meinbogan fyri tí sosialistisku hugsanini í heimi- num í dag. FRODE JAKOBSEN.