leygardagur 4. mars 1972síða 4
‹ fyrra síða allar 8 síður næsta síða ›
Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.
Tekstur á síðuni
SÍÐA 4
APN
SOSIALURIN
Fiskaaling á Kamtsjatku
umleið til helvt |
Kamtsjatka er
|
ar so stór sum Noreg og Svor |
íki til samans. Har eru nógvar
stríðar áir og fossar, miki I
voin uppi millum fjalla og á
slættari tundru |
Fjøllini eru høg og spísk,
nógv av teimum gomul gos-
fjøll. Í fjalladólunum og i|
tundruni eru heitar og mine- |
ralskar keldur. Goskeldur eru!
í summur dølum. Á asiatiska
meginlandinum eru annars |
ongar goskeldur |
Fad er ikki |
áir og vatn á Kamtsjaiku
full av laksi um summar-
heystið. Men nú er
minkaður. Teir|
tráfiskingina |
hav- |
langt síðan, at
VOTU
10 og um
hann nógv
halda japonsku
við gørnum í Okhotska
inum og Stillahavinum
{
I
orsøkina
Laksurin fer
vera |
|
|
enn níðan i |
|
áirnar á Kamsjatku at gyta,
men ikki er hann so nógvur
sum fyrr. Hann er lutvís frið |
aður har nu, so at skilja, al |
bert tey, ið búgva við åirnar
sleppa at veiða laks. tí hjá |
teimum hevur fiskimaturin al- |
i
álitið. Fiskurin er|
fødslan hjá hundunum eisini, |
ið fólkini har fáa ikki -
fyri uttan teir longu og
gu vetrarnar.
tíð verið
Kmtsjatku er a
vatnfis Hå
Kamtsjatka
Í áunum á
kalla eingin
áar- og
ur. Einaferð var
oyggj. og åarfiskur slapp ikki |
av meginlandinum um sundið.|;
Ístíðini gjørdist
landfsai millum — Kamtsjatku |
og Tsjukotku. Men flestar åir
á Kamtsjatku renna vestur og
Í endanum á
evstur. ongar renna av megin-
landinum um eiðið suður á
nesið
Kortini, eftir ístíðina er ein
fiskur komin úr áunum á meg
í summar áir
inlandinum
Ustinova á
áðrenn tað skal
Anna
rognið,
| strendurnar. Í
búði
| Stillahavið
| Sov
fat fáa
| fólkinum á
í | hevur ikki
5 kol ” skij f
fara til
hann eitur á
kharius og er
Aðrir áar- og
rovfiskarnir
Kamtsjatku
russiskum
lav laksaættini.
vatnafiskar
gedda og ilim, laksafisk-
urin sig og bytsjok
munnu neyvan hava verið
førir at flyta um eiðið.
Men i åunum og vøtnunum
lá Kamtsjatku høvdu koriini
| veri” góð líkindi hjá áarfiski,
serliga í størsta dalinum, har
áin Kamtsjatka rennur. Um|
summarið verður vatnið har
flógvari enn sjógvurin við|
linum
fólki-
hesum da
meginparturin av
num-
fiskivinnu-
við
fara
fiska-
eystur
slepti
Vísindamenn við
og havrannsóknarstovnin
gjørdu av al
royna at flyta
meginlandinum
á Kamtsjatku. Í 1930
fiskifrødingurin Ivan Kusinet-
300 silvurkarpum ur Vladi
vostok i ånna Kamtsjaiku. Tå
í tíðini var hetta ikki heilt
einfalt arbeiði, og teir strídd-
ust við tað í meira enn em
Skipið úr Vladivostok
Japan á vegnum, og
høvdu teir á ferð-
ini. Tá teir komu vegin fram,
vóru bæði fiskur og fiskafrød-
ingur = meira at kalla, hálvdeyðir.
undir at
sløg av
mánað.
fór inn í
ringt veður
Ívans Kusnetsovs
Í var ikki til einkis kortini. Mið-
skeiðis í 40-árunum fóru teir
feita silvurkarpu í nót-
Hetta var fiskur. id
Kamtsjatku dåmdi,
tað frættist um hann um alt
varð farið undir
honum av álv-
fóra hann
Men stríð
mar.
C ið, og nú
at royna éftit
ara. og teir fóru at
|frystan = til hevuðsstaðin á
| Kamtsjatku. Petropavlovsk.
| Hesin fiskur royndist eisini
vóður hundamatur. og tað
lítlan tydning har.
Liksa-
skaclístoðini kannar
klekingaur
Nú so væl
| flytingarroyndini, fóru teir at
| hugsa um at flyta onnur fiska-
| sløg eisini. Tað ráddi um at
velj slog, ið ikki gjørdu laks-
inum ónáðir, og sum toldu
kaldligt summar.
Tað slagið, ið best mundi
trivist, var sig úr áunum
| fyri norðan. Hetta slagið firn-
ast ikki frost og summarkulda.
| Men vandi var fyri, at yngul
tess kundi eta upp fødsluna,
|sum laksayngulin eisini livir
av. Heldur ikki bar til at abor
rar, geddur og aðrar rovfiskar,
|sum beinanvegin høvdu etið
| laksayngulin upp.
| Eftir
|}
drúgvar royndir og
efurkanningar valdu teir trý
sløg: sasan (eitt karpuslag)
úr ánni Amur, erljad
(eitt slag av smáari styrju) og
sibirska styrju.
Tá teir valdu
teir við seg tær
høvdu av silvurkarpuni.
hesir fiskar líkjast frá
num í ti, at teimum dámar,
at flótt er, og ti leita sær í
grunn vøiln. Fødsla teirra er
ólík ti, ið laksurin etur, og
teir órógva hann ti íkki.'
| Bæði sterljad og styrja
stórur og dýrur fiskur.
eta skeljadjór = og
geislaleys botndjór, sum
urin einki fær gjørt við.
sasan, studdu
royndir, teir
Báðir
laksi-
eru
Teir
onnur
laks-
móti
heims-
felagstil-
um tiltøk
havinum
umfatandi
dálking varð fyri
undirskrivs ið í Oslo
fyri tey
fjør gjørdu
Oslo-avtalan
dålking av
ins fyrsta
tak moti
| kortum
av umbodsmonnum
12 londini sum i
avtalu.
| hesa
sum heldur sín
hesum mánaða,
neyðugu fyri-
reikingarnar áðrenn avtalan
verður sett í verk. Avtalan
umfarar ikki bara sjoøkini hjá
hvørjum einstókum landi, men
ler eisini galdandi á opnum
| havi. Milum annað er alt ok-
ið frá eystan fyri Gibraltar til
Mið-atlaníshavið nevnt í av-
due,
og Norðsjógvurin.
nevnd,
fyrsta fund i
| skal gera tær
Fin
somuleiðis norð-Íshavið
Sovyjetska sam-
vinnurørslan
| Sovjetsku keypssamtøkurnar
hava landsfelagsskap, sum eit
ur »Senirosojus«. Hesin felags-
gekst vid fyrstu
skapur hevur nú samarbeiði
við keypssamtøkur í meir enn |
| 100 londum, sigur Nikolaj Su-
ponitskij varaforseti hjá Sen-
trosojus í grein í sovjetska
tíðarriinum fyri uda
handil. Gott og væl 60 pst. av
| uttanríkishandlinum — hjá sov-
|jetsku — keypssamtøkunum er
| vid hini sosialistisku londini.
| Samarbeiðið við keypssamtøk-
ur í kapialistiskum londum er
í vøkstri, sigur Suponitskij.
nríkis- |
| teimum
| »Rådid
NR. 18.
silvurkarpa.
Fiskurin er
Mangt er umskift á Kamt- | nørtsi og er dømdur tl af
sjatku farnu 40 árini. Fiskar- | verða uppfiskaður.
nar sasan og sterljad fordu | Men fiskafrødingar gev-
teir vid lítið strid til Kamt-|ast ikik so. Nú ætla teir at
sjatku á skipi við turbomotori. | skipa fyri aling av sasan í
Næsta slagið verður styrja. | verndum hyljum. Ætlanin er
at brúka vatn úr varmakeld-
Royndirnar higartil havalunum á Kamtsjatku í hús
verið góðar. Longu nú veiða | unum, har rognið verður
teir sterljad = hálvan metur | klakt. Líkindi eru til, at tað
langan og sasan, ið vigar upp|fer at bera væl til at nøra
til try kilo. | hetta fiskaslgið soleiðis.
fá yngulin er komin úr
Alt hevur tó ikki eydnast. | rogninum, sleppa teir honum
Sasan, í. d. ið fluttur er, [i ánna Kamtsjatku; haðan
veksur og trívist betri enn|finnur hann sjálvur leiðirnar í
forfedrarnir í ánni Amur. vøtnini, har hann í náðum
kann trilkast.
kalt er til
kann
men ov
Igor Kurenkov,
livfrødingur
Hesin
ikki
bunast.
fiskur fær
rognið
|
1
|
1
|
|}
|
1
tess, at!
virðismikli |
Felagstiltøk móti dålking
Finland,
Norski uktanrikisråOharrin | gen. Vesturtýskland.
Andreas Capelen skrivaði und | | Frankaríki, Ísland, Holland,
ir fyri Noreg. Sendiharrar | Portugal, Spanien, Svøriki og
skrivadu undir fyri hini lond- | Bretland.
ini, sum eru: Danmark, Bel-|
Upplýsingarstoð
Uppgåvan híá hest
upplysingastødini verd-
sínámillum bú- , fólki.
'omecon) hjá (nýggju
fyri
skaparsiudul« (
eystureuropeiskum løndunum | ur at savna, skipa og lata
fer at stovna stóð fyri vísinda- | tekniskar og vísindaligar upp-
liga og tekniska upplýsing. | lýsingar upp á so stutta tíð
Starvsfólkini á stødini fara at!sum gjørligt. Sambært »Prav-
vera úr ollum limalondunum: | du« fara yvir 700 C Omecon-
Bulgariu, Tiekkoslovakiu, | stovnar at taka lut í arbeið-
. ]
DDR, Ungarn, Mongolinum, | num hjá nýggju upplýsinga-
Polandi, Rumeniu og Sovjet-|stødini. Hesi seinastu 20 árina
samveldinum. hava Comedon-londini latið
»Pravda« upplýsir. at hesi; hvort øðrum meir enn 4000
londini nú ráða yvir meirilskjól við tekniskum og vis-
i
indaligum virði
øllum
siarvs-
tridingi av
visindaliga
enn einum
heimsi
Kol byggir fyri 17,7 mill. kr.
itingarbygning
Byggingin av trimum goymslu- sær at gera ums
húsum og einum umsitingar- | in fyri 9,9 mill. kr.
byeninesi hjá KGH í Alborg| Tr an Ta
: : % | »International Computers Ltd«
kemur at kosta 16,7 mill. kr., hevur opnað egna umboðs-
um kommunustyri í Álborglstovu í Moskva. Hetta hev
góðkennir, at tíkið verður skal lata
|5 stórar elektronroknimaskinur
til Stovnin fyri háorkufysikk í
„| Serpukhov nærhendis Moskva.
Eitt EET
"| Prisurin er 5 milliónir pund
at byggja tey trý goymsluhúsi- | Sterling. Á nýggju umboðs-
ni fyri 6,8 mill. kr., og eitt|stovuni starvast 28 onglend-
annað byggifelag hevur boðið |ingar og 15 sovjetbúgvar
tilbodunum.
I
|
|
|
við | samband við. at ICL
lægstu |
byggifelag átekur sæ
— 4. MARS 1972