mikudagur 25. juni 1975síða 5

Nr. 46 — 25. juni 1975 sosialurin Síða 5 Gøtubardagi í Lissabon — hermegin noyddist at leggja uppí Vápnaðir hermenn burturfluttu seinasta hósdag umleið 700 katolikkar — teir flestu kvinnur — sum hevdu sitið innilæst í húsunum hjá erka- bispinum í Lissabon. Tað vóru einir 2000 vinstrasinnaðir mótmælismenn, sum umgyrdu húsini Tey evakueraðu, sum vórðu flutt burtur í opnum hernaðarlast- bilum, vóru undirdíkt í háðar- orðum frá mótmælismonnunum. Tá hitt seinasta liðið upp á 100 persónar, teirra millum fleiri ið berjist fyri at fáa flokksblaðið Republica útaftur, tekur undir við kravinum frá katolikkunum at at fáa útvarpssteð sína aftur. Samstundis við mótmælis- gonguni uttan fyri bústaðin. hjá Kollveltingarráðið váttaði í fráboðanini skyldu sína yvir fyri einum fleirflokkademokratii og avsannaði leysasegurnar um, at ráðið hevur annað í hyggju. Hin vinstravenda mótmælis- „Deyðin fylgi fasismuni< róptu mótmælismenninir, tá tey innilæstu vórðu flutt burtur í hernaðarlastvognum nunnur, komu til sjåndar, fylgd- ir av hermonnum, róptu mót- mælismenninir »deydin veri við fasismunic. Orrustan byrjaði, kvinnur, harav fleiri teirra høvdu børn síni við, seinasta mikudag royndu at skipa fyri eini mótmælisgongu fyri at mót- mæla eini aðrari mótmælis- gongu, sum styðjaði arbeiðara- hersetingina av katólsku út- varpshúsunum í Lisboa. tá fleiri 12 fólk særd Undir samanbrestunum seinasta mikukvøld, vóru fleiri av mót- mælisfólkunum særd. Ein her- yvirmaður frá trygdarpolitinum COPCON upplýsti hósdagin, at 12 persónar vóru særdir. Katólska leiðslan av útvarp- inum ávaraði herfyri móti, at tað fer at vera split sett millum statin og kirkjuna, um so er at hermegin ikki syrgir fyri, at radiohúsini verða ruddað. Ávar- ingin varð stuðlað av teimum katólsku bispunum, sum hava mótmælt yvir fyri hernaðarligu myndugleikunum, orsakað av at teir eru ov vinstravendir. Sosialistarnir stuðla kirkjuna Portugisiski sosialistaflokkurin, erkabispinum, skipaði ein bólkur av lesandi ungfólkum fyri einum ødrum mótmælisfundi eina aðra- staðni í býnum og byrgdu kenslumálaráðharran Jose da Silva inni á skrivstovu síni til langt út á náttina6 Mótmælis- menninir kravdu meiri stuðul til kvoldskúlarnar. Portugisiska kollveltingarráð- ið, sum í veruleikanum hevur alt valdið í landinum, kom við eini fráboðan hósdagin, har m.a. stóð, at ófriðurin verður fram- skundaður til frama fyri eitt »fæloysinga-einarædi« sum koll- veltingarrådid ikki vil ganga vid til. Setid sparipening tygara gongan seinasta mikudag var fyriskipað av fólkademokratisku eindini, en lítil vittgangandi vinstra-bólkur, sum er umboð- aður í grundlógartinginum við bert einum limi. Prentararnir, sum mikudagin tóku óhefta sosialistablaðið Republica, berjast fyri starvi sínum, og ikki orsakað av at blaðið er sosialistiskt, sigur ein framstandandi limur í Portugis- iska kommunistaflokkinum, An- tonio Dias Lorenco, í eini blað- samreðu við eysturtýska blaðið „Neues Deutschland«. FØROYA SPARIKASSA — fólksins peningastovn tað lønar seg stubbar uttaneftir Sendiharri myrdur Malisiski sendiharrin í Belgia, Aliouno Sissoko, varð fyri nøkrum degum síðani funnin myrdur á skrivstovu sinari í Briixelles. Herfyri varð ein miseydnað morð- roynd framd ímóti sendi- harranum, og politiið tók tá ein maliubúgva til fanga, sum varð skuldsettur at standa aftan fyri morðroynd- ina. Afturval í Sovjet Allir teir sovjettisku leið- ararnir vórðu við valið 15. juni afturvaldir í ovastu Sovjettina við stórum meiri- luta, sigur tíðindastovan TASS. Millum teir afturvaldu er aðalskrivarin, Leonid Bres- njev, Nikolaj Podgorny, for- seti, Aleksej Kosygin, for- sætisráðharri. Valluttokan var 99,97 pst. Avlurting í Svøriki Telefonarbeiðsmaðurin, sum hevur avdúkað, at svenska trygdarpolitiið SAPO hevur avlurtað telefonir hjá fram- standandi limum í svenska kommunistaflokkinum, hev- ur eisini avdúkað, at telefonin á skrivstovuni hjá formann- Gunnar inum í flokkinum, Byling, fyri nekrum árum varð avlurtað, skrivar Dagens Nyheter. Bratteli heldur fram Norski forsætisráðharrin, Trygve Bratteli, segði í farnu viku, at hann framvegis verður oddamaðurin í stjórn- ini, tá stórtingið kemur saman aftur í oktober. Tað hevur leingi ljóðað, at Bratteli skuldi leggja frá sær og lata forsætisráðharraval- evninum, Odvar Nordli, ráð- harrasessin, tá tingið skuldi koma samanaftur í oktober. Odvar Nordli gjørdist for- sætisráðharravalevni á sein- asta landsfundinum hjá arb- eiðaraflokkinum, sum varð hildin nú í vár. USA vil ikki vita av Thieu Fyrrverandi forsetin í Suður- vietnam, Ngyen van Thieu, hevur sett ynski fram um at sleppa at búseta seg onku- staðni í USA, men amerik- anskir diplomatar siga seg ikki vilja vita av honum, og hava roynt at forða van Thieu í at búseta seg í USA, skrivar amerikanski blaðmaðurin, Jack Andersson í Washing- ton Post. Ngyen van Thieu býr nú í útlegd í Taiwan. Tikin av døgum Faisal Ibn Mussaed, prinsur, sum i mars månada myrdi Faisal, kong i Saudiarabia, varð í farnu viku dømdur til deyða. Hann varð hålshøgdur í Riyadh mikudagin. Danmark vil ikki kjakast um europeiskar trygdar- spurningar Belgiski forsætisráðharrin, Leo Tindemann, hevur í belgiska parlamentinum skuldsett fleiri EF lond — teirra millum Danmark fyri at hesi ikki hava havt áhuga fyri at kjakast um trygdarpolitikkin í Europa og fyri at hava mótarbeitt eini ætlan um at skipa fyri flog- farsídnaði í samband við »størsta våpnahandil í hesi elda. Tindemann segði, at danska stjórnin hevði svarað, at Danmark ikki var búgvið til at fara í holt við kjak um europeiskar trygdarspurning- ar Vilja samarbeiða Teir tríggir leiðararnir fyri tjóðskaparrersluni í Angola eru á einum toppfundi i Kenya vorðnir samdir um at gera eina samarbeiðsavtalu við fyribilsstjórnina í fyrr- verandi portugisiska hjáland- inum. Avtalan skal miða ímóti einum endaligum sjálv- stýri seinast í november, verður sagt í einari frá- greiðing. Toppfundurin varð hildin undir fyrisæti av for- setanum i Kenya, Jomo Kenyatta. 9 IRA-fólk fyri rættin Nýggju fólk, sum ivaleyst eru limir av forbodna írska herinum (IRA), vóru mána- dagin ákærd í rættinum í teirri 900 ára gomlu borgini, Lancaster Castle, ákærd fyri at hava havt framt bumbu- atsóknir í Onglandi, teirra millum atsóknina móti tveim- um vertshúsum í Birming- ham í november í fjør, har 21 folk lótu liv. Papandreou åkærir Leidarin av griska sosial- demokratiska flokkinum An- dreas Papandreou byrjadi i seinastu viku eina kampagnu móti, ti sum hann skýrir vanda fyri einaræði í sam- band við nýggju stjórnar- skipanina í Grikkalandi. Flokkurin hjá Papandreou hevur tólv sessir av 300 í griska tjóðartinginum. Pap- andreou hevur ákært Kon- stantin Karamanlis forsætis- ráðharra fyri at hava tvungi griska fólki undir eina stýris- skipan, sum gevur forsetan- um í landinum einaræði upp í hendi.