leygardagur 20. september 1975síða 8

Síða 8 sosialurin Nr. 64 — 20. september 1975 Fólkið er ongantíð bert áskoðari til, hvussu tað gongur við sam- felagsspurningum, men hevur stersta ávirkan á allar tær stóru broytingar, ið fara fram. Tað hendur seg tó, at nógvar hendingar í samfelagnum ikki verða ávirkaðar av tí breiðu fjøld av fólki, tá hesar hendingar koma fram. Men tað verður altíð í seinasta enda hin breiða fjøldin av fólki, sum kemur at avgera, hvat ið henda skal, og hvussu spurningarnir skulu loysast. Sjálvandi eru tað menn, ið hava roynt at skapt heimssegu, og tað eftir teirra egna hevdi, men hetta roynist ikki væl. Eingin kann virka ímóti ynskj- um og tervinum hjá fólkinum, uttan at verða feldur. Nógvir valdsharrar hava tikið sær eina- ræði og hava stýrt einum sam- felag av fólki eftir sínum egna høvdi, og kúgað onnur. Men teir eru altid feldir og fara eisini altid at verða feldir. Tað er í seinasta enda altíð fólkið, sum avger, hvussu fram- tíðin skal vera, og tað verður fólkið, sum kemur at skriva seguna. Men sum sagt, so fara hend- ingar fram, sum vit í fyrstu atlogu lítla ávirkan hava á. Og um hetta kunnu vit taka eitt dømi úr Føroyum. Tann parturin, sum hitt for- oyska fólkið hevur minsta ávirk- an á, er tann parturin, sum hevur sterstu ávirkan á okkum. Tað eru kapitaleigararnir, ella borgarastættin. Og tað man ikki vera langt frá, at einhver veit, hvat ið meint verður við. Tað eru teir, ið eiga, taðs veri seg virkir, skip, fiskasølu, handlar, smiðjur ella annað, sum teir, uttan at hava fyri neyðini at arbeiða, kunna liva av. Í hesum parti av fólkinum, sum vit nú nevna borgarastætt- in, fer fram nakað, sum vit enn ikki hava stóra ávirkan á. Lat okkum siga, at tú selur seið til alla verðina. Turran seið, feskan seið, saltaðan seið, fryst- an seið og seið. Og tú ert so at siga tann einasti, sum selur seis, seið av ollum sløgum og til alla verðina. Men mest av øllum selur tú seið í stórum frystum blokkum, sum aðrir stórir menn tilvirka og gera burturúr. Og alt fólkið rundan um teg fiskar seið, og selur til tín. Og tú selur víðari til aðrar. Men nú fer ein annar, sum eisini býr í Føroyum at steikja seiðin, ein annar ger pakkar, til at leggja hún í, ein annar ger suppu av seiðinum, og ein annar ger seiðaknettir í sós, sum verða vacuumpakkað á einum virki, eum ein heilt annar eigur. Hesir nýtast ikki at koma til tín fyri at fáa veru sína selda, men selja hana aðrastaðir. Nú fer ein sætti at framleiða okkurt annað, sum ikki er fiskur, men kanska okkurt av mjólk, ein annar okkurt, sum gjret er úr grønmeti. Og so framvegis. Lat okkum nú halda uppat at geva dømir. Og fara beinleiðis í veruleikan. Tað ið hendir er: Vit hava eina borgarastætt, sum livir av tí traditionella vinnuveginum, at vit eru ein ráveruframleiðandi eind í heimsskipanini. Og teirra uppgáva er at halda okkum í hesi stødu. Hesir eru fastgrónir og hava hald um politikkararn- ar. Og hetta vísir seg at passa væl inn í ætlanirnar hjá teimum stóru veldunum, sum fegin vilja heldur hava okkum »meinigu« foroyingar til at vera apru. Tá vit ganga í skúla, skulu vit læra at fíla, egna, fylla skipið á tremur og at landa. Tá vit eru vaksnir, skulu vit fíla, egna, fylla skipið skítafult og landa. Hetta er teirra vinnuvegur. Upp stendur ein nýggj borg- arastætt, sum, sambært dømi, vil tilvirka veruna meira, so at profitturin til teirra verður sterri. Teir kunnu taka ein sterri vinning, jú meira fiskurin er til- virkaður. Og hesir eru farnir til verka. Teir vilja ikki hava, at fiskurin skal fara so ótilvirkaður av landinum, men tú, sum ert hevuðspersónurin í deminum, Um at selja seið /øvmn vilt hava hann at fara ótilvirk- aðan av landinum. Hetta er í stórum drøgum tað, ið hendir. Tað er hetta stríð, sum fer fram innan okkara kæru borgarastætt, og tað er hetta stríð, sum eisini okkara stakkals politikkarar eru drignir uppí, móti sínum egna vilja. Og vit, tey ið fiska, flekja, landa, sigla, salta og skriva um alt hetta, vit eru eisini, uttan okkara egna vilja drigin upp í hetta. Demið er langt frá fullfiggjað, men sum sagt — hetta er í stórum dregum. Og hvat annað skulu vit gera, sum uttanfyri standa, uttan at hugsa okkum til, hvussu tað fer fram, og bert kunnu gita, hvussu leikur fer? Men vit vita ov lítið — og sum sagt, — vit hava enn lítla ávirk- an á, hvat ið skal henda. Men, sum sagt eisini varð, tað verða at enda vit, sum fara at avgera framtíðina og skriva seguna. H.O. Nyggjar skålabøkur Føroya skúlabókagrunnur hevur givið út 4 nýggjar bekur til skúlabrúks. Kristnikunnleiki til 5. skúlaár er framhald av bókini Kristni- kunnleiki til 4. skúlaár eftir somu arbeiðsætlan, soleiðis at roynt verður sum best at læra næmingarnar at lesa í Bíbliuni. Har eru nógvar myndir í bókini. Partar av tilfarinum eru tiknir úr danskari bók við navninum »Kristendomskundskab«. Arbeidshefti til Småsøgur fyri yngri børn, 1.—7. hefti. Hetta er eitt einnyt- ishefti, har børnini skriva i. Heftið er fyrst og fremst ætlað til lesivenjingar, og uppgåvurn- ar eru einfaldA. Næmingarnir kunnu eisini seta litir á mynd- irnar. Tað eru teir báðir Nick Thomsen og Jóhannes Enni, ið greitt hava úr hondum. Frá oydimørk til regnskóg sum Eilif Samuelsen hevur umsett, er ein bók til nýtslu í landalæru ella kunning. Aftast í bókini eru uppgávur til textin. Summardáin eitur bók, sum Herver og Dárður Jákupsson hava gjert. Ingrið Dalsgarð hevur stuðlað og hjálpt til við at leggja bókina til rættis. Tað er ein ófera skemtilig skrivi- bók, sum bern kunnu fegnast um. Bernini fáa við bókini eisini møguleikar at tekna og mála í hana eisini. 00000000000 Lesið sosialin! Haldið sosialin! Keypið sosialin! Ur Køben- skip havn Ur Ålborg RAVNUR BLIKUR 19.9 BLIKUR 26.9 25.9 RAVNUR 3 30.9 BLIKUR 3.10 2.10 SKIP BLIKUR 10.10 9.10 RAVNUR 14.10 BLIKUR 17.10 16.10 Ur Halm- stad Ur Leith I Føroyum 22.9 22.9 29.9 6.10 6.10 6.10 13.10 20.10 20.10 1.10 2.10 15.10 Ravnur fermir i Drammen 2.10 og 16.10. Skip fermir i Delfzijl 30.9. PF SKIPAFELAGID FØROYAR spælir ut! B-2R vid rytmubox, basspedalum og bonki kr. 4.900 kr. 4.560 Kontantprisur tif. 12625 TAVNI andsfelagið eo at bata Landsstevnan 27. — 28. sept. Sum árini frammanundan verður landsstevna felagsins hildin í september — í ár seinast í mánaðinum. Aftur hesa ferð hevur nevndin valt eitt vikuskifti, fyri at so nógv sum gjørligt kunnu vera við uttan at missa arbeiðsdag, og umframt felagsins limir eru øll, sum áhuga hava fyri tí arbeiði, Javni ger, vælkomin til fund- irnar. I ár gjørdi nevndin ta broyting í skránna, at byrjað verður við aðalfundinum. Skráin er annars henda: LEYGARDAGIN 27. SEPTEMBER kl. 14.00—16.00 Aðalfundur (er lýstur í blødunum) 16.30—17.30 Um fo, eldrasamarbeidi heima og i øårum londum v/ Tommy Petersen, sosialráðgevara, o. fl. Nátturðaborð og okkurt til skemt- unar 19.00 SUNNUDAGIN 28. SEPT. kl. 15.00—16.00 Fyrilestur um broytingar innan andsveikaforsorgina í Føroyum v/ Klaus Hermann, almannastjóra 16.15—17.00 Virkisnevnd felagsins gevur frá- greiðing 17.00—-17.30 Kaffisteðgur 17.30—19.00 Samandráttur og frítt orðaskifti. Landsstevnan verður hildin i Havn í Høllini uppi á Statssjúkrahúsinum, og byrjað verður stundisliga kl. 14 leygardagin. Vónandi meta fólk ikki minni fjølment enn árini frammanundan. Vinarligar heilsur Nevndin