leygardagur 10. juli 1976síða 6
‹ fyrra síða allar 12 síður næsta síða ›
Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.
Tekstur á síðuni
Sudan:
Vit hava prógv
> r UC et VrI
1 Ur irraðið hjá ST
kalla saman til snar
in il t rnin hevur LV
3 P hor iv provtilfar
S misevdnad tat
ð Khartoum irð
Sosialdemokratarnir
framgongd
Un vikuskiftið vórðu al
nannakunngjørdar tvær vel
irakanningar. Onnur í Dan
mark og hin í Svøriki
svenska kanningin er
verd. ti har verð
gsval um
yambært kanning
na hava sosialdemokratarnir
ina framgongd í
mun til mánaðirnar februar,
mars og april, tá teir høvdu
Iturgonga
Í juni høvdu sosialdemc
I fl im ned til 1
t no to. pDst 11Ør
] ri borgarligi flokl
1 nterpart evu
Í Í dar M )
| dd I partiet I
x
1 I rgarligi
Í I 4 Í løtuni r
aðan | eir borga
Mexico hevur fingið nyggjan
Jose Lopez Portillo
me kan 1 Styrl
i ikl eljast aftur
tjar ni i Latinamer
ekk danski forsæt
ir Anker Jørgen
tveir
Nýggjur forseti í Mexico
ligu hava meiriluta upp á
tilsamans 53,5 pst. imoti 52,5
Í kanningini um danski
Gallup-stovnurin hevur gjørt
fyri Berlingske Tidende, hava
sosialdemokratarnir havt
eina afturgongd til 31,7 pst
imoti pst. i mai. Vid
valið i januar fingu sosialde
mokratarnir 29.9 pst av
atkvødunum. Vinstriflokkur
in hevur støduga afturgongd
Tann seinasta kanningin ges
ur honum 17,9 pst. imoti 20,5
pst. í mai og 23,3 pst. við
valid í januar. Framburds
flokkurin hjá Mogens Glist
rup hevur eina framgongd til
17,5 pst
13 ps
[35.0 pst
móti 17,2 1 mai og
vid valid. Sambært
kanningina vildu hvørki Vin
strasosialistarnir ella cent
rumsdemokratarnir fingid
sess í fólkatingi, um val varð
hildið nú, meðan Rættarfor
|
bundið hevði fingið umboðan
Biður um grið
Elisabeth drotning í Bret-
landi hevur sent eina áheitan
il forsetan MM la, Ago
A
tint NEL um if gt 1
um vórðu
grið. Leigu
OKU 1 DOTE
ola
en, gott skifti við tá
i Mexicc
boðin til
an »elnnl
nsen aftur
hitt Echeverria å einari råd
tevnu i Venezuela, har lond
ini í Soslalistiskum Interna
aman við ødrum
tionala
demokratiskum londum skif
tu orð um felags áhugamál
kisini tann nyggi torsetin
Lope Portillo, er limur i
kollveltingar
sosialurin
Nr. 37 — 10. juli 1976
Kreppan í Rhodesia
Ivasamt hvussu sterkur Ian Smith
lan Smith, leiðarin hjá ti hvíta
minnilutanum í Rhodesia
Tad undrar óivað mong, hvussu
tað ber til, at hvíti minnilutin í
Rhodesia stødugt kann klára seg
moti ti vaksandi trystinum utt
Teir hvitu umboða bert
prosent av
anifrå
umleid 5 samlada
fólkatalinum i landinum uppá
umleið 6,3 milliónir
Nógvar royndir hava verið
gjørdar at keva samfelagið,
iðan stjórnin í Salisbury í
november 1965 fullkomiliga sleit
seg leysan frá Bretlandi, eftir at
bretar ikki vildu geva landinum
fult sjålvstyri, fyrr enn afrikan
warnir hovdu fingið tryggjad
fult politiskt frælsi
I 1968 samtykti ST, at bann
kuldi setast fyri ollum sam
minniluta
Men hetta
ikki givið serliga
Ferð eftir ferð er
at lond hava brotið
hvitu
stjornina i Rhodesia
tiltak hevur
go urslit
komid fram
hesa ST-samtykt, og nógv bend
ir á, at fleiri handilsfyritokur
fullkomiliga síggja burtur frá
hesi vidtøku. Harafturat hevur
Suðurafrika ongantið rættad seg
ir nakrari ST-samtykt um
tiltok móti Rhodesia
Få mozambique fekk sjálh
varð hildið, at
moguleiki
týri í juní 1975
nú var ein veruligur
fyri at geva stjórnini hjá lan
Smith ein monusting. Umleið 80
uttanrikishandlinum
gekk
havnabyirnar hjá Mozambique
prosent av
hjá Rhodesia gjøgnum
og vid at steingja jarnbreytirnar
til Rhodesia varð roknað við, at
figgjarliga stødid vard tikid und
in Rhodesia. Sjálv upplýsir lan
Smith-stjórnin, at bert umleið
uttanrikishand!
Mozam-
30 prosent av
num gekk gjøgnum
bique
Ynsktu figgjarligan
vøkstur
Feir hvítu innflytararnir i Rho
desia, sum serliga komu úr
Onglandi, settu seg á jørdina i
landinum. Teir vóru tjóðskapar
sinnaðir og høvdu áhuga fyri
stórum figgjarligum vok
landinum. Við
einum
hesum
skjótt Í
stri I
sjonarmidi komu teir
trið vid tær
handilsfyritøkurnar
storu interna
tionalu
bert vóru áhugaðar fyri
sum
einum dløtuvinningi og ikki
hugsaðu um ta víðari figgjarligu
gongdina. Hesin mótsetningurin
hevur eisini sermerkt útviklingin
i Rhodesia
Vann hvita minnilutastjornin i
Rhodesia sitið trygg í
60'unum og 70'unum, og hetta
skyldast fyrst og fremst stætt
landinum
hevur
arsamansetingina í
Peir hvítu tjóðskaparligu ognar
menninir eru teir ráðandi, og teir
verða styðjaðir av teimum inter
nationalu handilsfyritøkunum
Men hinir hvítu stættirnir hava
eisini tydning fyri tey tryggu
politisku viðurskiftini
lan Smith og hansara stjórn eitt
trygt fleirtal við valini, ti bert
ein heilt lítil partur av afrikanar
Peir geva
unum hevur valrætt
Afrikanararnir ein lágt-
løntur undirstættur
Sum í teimum flestu afrikansku
livir størsti parturin
londunum
av afrikanarunum i Rhodesia av
landbrúki, men nógvir av teim
um hava tó verið noyddir at
arbeiða fyri hvíta minnilutan
Afrikanararnir gjørdust ein
lågtløntur undirstættur Vid
ynskinum um stóran figgjarlig
in vøkstur royndu teir hvitu av
øllum alvi at forda afrikanar
unum 1 at faa føtur undir eina
arbeidararørslu Eisini hevur
trupult hjá afrikanar
fingið
gingist
11
unum at nakra skúla
gongd, ti hvíti minnilutin hevur
verið líkaglaður við teirra stødu
Politiska virksemi
merkt av ósemju
Í 1950'unum byrjaði rættilig
gongd
at koma í politiska virk
semi hjá afrikanarunum. Fleiri
felagsskapir vórðu stovnaðir, og
ein tann størsti gjørdist ZAPI
im varð
Nkomo fy
irbeidararørsluni
tjornadur av Joshua
rverandi leiðara
Men politiska
virksemi í Rhodesia var er
merkt av ósemju. Í 1963 fór ein
ZAPI leir
stovnaðu ein nýggjan politiskan
bólkur burtur úr
felagsskap, og seinni eru fleiri
tilikir stovnadir
Zambia
Gg
Victoria af ;
Falls <A
iy
hodesia
Gwelo &
West
Nicholson
Botswana
Smith-stjórnin sigur, at bert
handlinum gekk gjøgnum Moza
Beit
Bridge
Africa
PRETORIA
stendur
Stjórnin hjá lan Smith fylgdi
ka virkseminum
1964
jølla við politi
hjá afrikanarunum, og í
legdi hon uppi. Felagsskapirnir
vórðu bannaðir, og leidararnir
settir í fongsul, har teir sótu í
næstan 10 ár, áðrenn teir vørðu
latnir leysir aftur i 1974
Nakrir av politisku leiðarun-
um flýddu til grannalondini. Her
firu teir undir at
guerilla-herdeildir og byrjaðu at
uppbyggja
gera álop inn í Rhodesia
Guerilla-álopini
halda fram
På Mozambique gjørdist sjálv-
stoðugt tjóð-
skaparligi frælsisfelagsskapurin
FRELIMO fekk ræðið, høvdu
guerilla-deildirnar betri umstød-
ur at gera ålop inn i Rhodesia.
seinasta ar, og
Hetta loypti ótta á forsetan i
Sudurafrika, Vorster, og i skun-
di royndi hann i samstarvi vid
m.a. Kenneth Kaunda, forsetan
i Zambia, at fåa samrådingar i
lag um linna i vidurskiftunum i
sunnara partinum av Afrika
Hetta eydnaðist honum. Sam
an við Kenneth Kaunda noyddu
forsetarnir í Tanzania, Botswa-
| tær Rhodes
sku frælsisrørslurnar at ganga
man í kanska Tjodskapar
ráðið, og samstundis tóku teir
imrådingar upp við lan Smith.
Pad frættist
imráðingum
Smith boðaði frá, at tað var
semja um eina vapnahvild. Men
frælsirørslur
einki frå hesum
fyrr enn (lan
hetta avsannaðu
nar beinanvegin. Tær søgdu, at
áðrenn talan kundi verða um
nakra våpnahvild, skuldu allir
politiskir fangar latast leysir,
leyðarevsingin avtakast og lyfti
fritt politiskt
irksemi í landinum
gevast um (ri
Í august mánaði í fjør hittust
imboð fyri stjórnina í Salisbury
við umboð fyri Afrikanska Tjóð
einki
kaparráðið. Men kom
Framhald á síðu 10
Malawi |
3 SALISBURY
(
Umtali
[LUKKET]
10
Beira
|
Ru ÅD
"Malvernia
Mozambique4
[LUKKET]
120% 8
Á LL
|
30 prosent av
uttanrikis-
mbique