mánadagur 4. apríl 1977síða 9

Nr. 32 — 4. apríl 1977 sosialurin Pauli Ellefsen, fólkatingsmaður: v nógv flotaskúm av samfelagslagkøkuni Mótsteðumenn hjá verkamonnum er ikki vinnulívið, Pauli Ellefsen á Vaglinum Arbeiðaradagin Men heldur politikarar og teir borgarar, sum hava bitið seg fastan í eitt alment skrarv, segði Pauli Ellefsen løgtingsmadur m.a. í 1. maidags réðu síni. Tað er eitt minimumskrav, sum verður sett einum og hverjum blað- manni, at hann er førur fyri at geva ein nøkunlunda objektivan saman- drátt t.d. úr eini rødu. Hetta havi vit eisini roynt í samband við tær róður, sum hildnar vórðu í Havn 1. mai. Ein av rødarunum skaraði tí heilt framúr, og krevst nógv meir enn vanlig blaðmannaútbúgving til at royn at referera frá hesum manni. Vit fara tó at gera eina roynd Tað var Pauli Ellefsen, logtings maður, fólkatingsmaður og grannskoðari, sum á hesum 1 mai-dagshaldið, heldur enn ikki gekk nýggjar og fyrr óroyndar leiðir. Tað eru nógv, sum halda, at verkamenn ikki eiga at fáa meiri løn, ti hetta kann samfelagið ikki bera. Skip og fiskivinna skulu hava nógvar miljónir ár- liga og hetta verður ofta sett í relatión til lenarbýti, segði Pauli Ellefsen og helt fram, at hetta vóru væl kend argumentir, at verkamenn ikki skulu krevja ov nógva løn. Um man hevur í huga lenina hjá starvsmonnum og tænastumonnum og teirri trygg leika, hevur man ilt við at góðtaka hesi argumentir, segði Pauli Ellefsen. Sníkt seg í spísikamarið Fólk spyrja um arbeiðsfólkið ikki skal hava meiri len, segði helt fram samráðingarmenninir Pauli Ellefsen og Finna út av, at tað ikki er pláss fyri lønarhækkingum til verkamenn, so eru vit nógvir, sum hava sníkt okkum inn í skiskamarið og tikið eitt alt ov stórt stykki, áðrenn samfelags- lagkokan kom út á borðið til býtis, Pauli Ellefsen Hann fanst at lønarhækkingini til logtings- og landsstyrismenn og segði, at hetta hevur gingið út yvir tey, sum frammanundan munandi segði lítið ímóti at síggja býður einum ímóti, tá ið hesi, sagt í yvirferdum týdningi, syngja falskt, tá teir byrja uppá hava ov Tað býður einum táini, og tað hava ov Internationala, ti teir nógw fløtaskum í munninum frá einum alt ov stórum stykki av okkaa samfelagslagkøku, segði Pauli Ellefsen Ov lítið komið burturúr Roðarin fanst at landsstýrinum fyri teirra politikk og segði, at fleiri upp sum ikki hava fleiri uppá frá andsteðuni vóru sett fram, og vórðu samtykt. Vit ferðir vist á at almennar útreiðslur. segði Pauli Ellefsen Mótstaðumenninir hjá verka monnum er ikki vinnulívið heldur politikarar og teir borgar- ar, sum hava bitið seg fastan í eitt alment kanska fyrst og fremst teir akademikarar, sum skipa fyri, tá ið lagið og songurin Internationali fer út í endaði Pauli SKOT spara men starv, himmalrumdina, Ellefsen ES LL LL LL SS AA ohohhhh ATL , [AAA AAA AAA ÅAÅAÅAÅAÅAÅAÅAÅAÅAÅAÅAÅAÅAÅÉÅÉA[ÉA]A[É[É[]A A][]|]7|[ 7Af7ÅKU |][A[A[A[A [| Mikkjal Dånjalson, arbeiðsmaður: Verkfallið — eitt risasterkt vápn í hondunum á arbeiðandi stættini — Vit rædast ikki eitt opið orðaskifti, tí vit hava sannleikan á okkara síðu, segði Mikkjal Dánjals- son í 1. maidagsrøduni í ár. Hann beyð arbeiðs- gevarum at koma til almennan tjakfund um løn- arspurningin Og hann helt fram: - Tann stóri vøksturin i tima- lønini tey seinastu årini, er so at siga allur horvin i prisvøkstri og skattavøkstri. Tað vísir seg, segði Mikkjal Dånjalsson, at veruliga tøka årslønin er bara vaksin vid umleid einum pro senti tilsamans øll årini sidani 1972. Hetta merkir, at hin veruliga tøka tøka timalønin er ikki vaksin meira enn um fimm ella seks oyru årliga tey seinastu fyra årini. So illa komu teir seinastu såttmålarnir at royn- ast. Fyri bakkasti Mikkjal Dånjalsson visti eisini i rødu sini til ein flogsedil, sum flestu arbeiðsmenn hava fingið. Har verður ávíst, at meðan hin tøka lenin hjá okkum bara er tvífaldað í krónum síðani 1969, so er foroyska samfelagið vorðið tríggjar ferðir ríkari í krónum hesi somu ár, soleiðis at løn okkara lutfalsliga hevur verið fyri stórum bakkasti Sosialistiskt arbeiðaraveldi Mikkjal segði víðari, at í roynd og veru eru øll hin samanlagda samfelagnum úrslit av arbeiðnum hjá fiski- virðisskapanin í monnum, arbeiðsmonnum og hinum arbeiðandi stættunum, og ti má okkara endaliga mål vera at skipa eitt sosialistiskt arbeiðaraveldi, har tað arbeið- andi fólkið sjálvt avger, hvussu virðisskapanin skal brúkast. Nyttar ikki at tosa við arbeiðsgevaran Mikkjal nevndi, at tað nyttar ikki at tosa við arbeiðsgevaran um lønarhækking Prógvar tú fyri teimum, at lenin hevur staðið í stað leingi, meðan samfelagið eigur ov mikið av pengum, so lurta teir ikki eftir. Teir fáast ikki atlurta eftir, fyrr enn tú tosar við teir sum verk fallsmaður og leggur eina hóttan aftanfyri lønarkrøvini. Veik fagfeløg Um arbeidsgevararnir hava var- hugan av, at fagfeløgini eru veik, so rokna teir vid, at teir bara skulu gera seg eitt sindur treiskari, so er sigurin teirra. Og hetta er kjarnan i øllum lønarspurninginum: Bara vid at styrkja okkara fagfeløg og gera tey tey til stridsfeløg hava vit nakran livandi tjans til at vinna eina sømiliga løn. Mikkjal nevndi eisini fleiri mål, sum skulu hjálpa til at gera fagfelog- ini til stridsfeløg. Fyri tað fyrsta er tað av týdningi at fagfelogini og limir tess gerast ein assamansjóvað eind. Í dag er ofta stór kluft millum limirnar og feløgini. Limirnir hava nógvir lítið og einki álit á sínum felogum og tað við góðari grund. Sum demi nevndi Mikkjal, at ein fagfelags- limur í Havn, sum fyri stuttum var fyri ringari viðferð frá ar- beiðsgevara, fekk ongan stuðul frá sínum fagfelag, fyrr enn hann hótti í fagfelagsleiðsluni við at innsavna undirskriftir ímóti henni. Einki at vita Flestu fagfelagsleiðarar spyrja ongantíð limirnar til ráðs men royna at sleppa sær lættliga frá sínum arbeiði sum gjørligt. Hvussu nógvir fagfelagslimir vistu t.d., hvørji krøv fagfelags- leiðslurnar ætlaðu at seta í sáttmálasamráðingunum í ár, fyrr enn teir lósu tað í blødunum, segði Mikkjal Dánjalsson. Ikki ræðast at brúka verkfalls vápnið Mikkjal segði eisini, at dentur eigur at verða lagdur á storur verkfallid Verkfallid er eitt risasterkt våpn i hondunum å arbeidandi stættinum. Hetta våpn må brukast vid størsta varsemi, men rædast vit fyri at brúka tað, skulu vit ikki gera okkum vónir um munandi lønar- bata. Júst við at hava fagfelog- ini utgjørd til at kunna taka eitt verkfall, fáast bestu líkindi til at leggja veruligt trýst á arbeiðs- gevararnar í samráðingunum, so at vinnast kann á mál tann vegin. Vit mugu okkara fagfelog til stridsfeløg. Strids hugurin og samanhaldid millum limirnar må økjast, eitt størri og størri tal av limum mugu kenna tað sum sina uppgåvu at sty rkja gera síni fagfelog Hetta má til, skal hin lutfalsliga afturgongdin í lenini fáa ein endaði Mikkjal Dánjalsson í 1. maidagsreðu síni á Skansanum. stóra enda. Somu løn fyri sama arbeiði Í 1. mai rødu síni kravdi Andrea Årting somu løn fyri kvinnur og menn fyri sama arbeidi Vit liva i dag i eini maskinøld Hondarbeidi, sum kvinnan fyrr virkaði, er meiri avlagt, segði Andrea Árting form. í Havnar Arbeiðskvinnufelag, og hon helt fram: Vit hava fingið flakavirk- ir, og har er hin føroyska ar- beiðskvinnar og leggur eitt stórt arbeiði eftir sær hvønn dag, men segði Andrea Arting, kvinnan fær ikki tann partin sum tilkem- ur henni. Kvinnan fær minni løn, segði Andrea Arting og kravdi somu len fyri kvinnur og menn fyri sama arbeiði nog