leygardagur 19. november 1977síða 4

Síða 4 spurnarkassin Hevur tú eitthvørt av almennum áhuga, sum tú vil hava svarað, ert tú vælkomin at skriva til SOSIALIN, box 76, 3800 Tórshavn, ella ringja 11820 ella 147 20. Vit skulu gera vart við, at allir spurningar til henda teigin verða vidgjørdir við tøgnskyldu. sosialurin Sigvald Kristiansen, lækni At hava gomul fólk búgvandi Eg havi tikið mína gomlu mammu, 85 år, inn til min at passa. Hon er frisk i so måta, er uppi hvenn dag, men er so mikið óklár at hon illa kamn vera inni einsamell nakra letu, burtursæð frá tí, um eg biði hana fara at leggja seg. Men tað ber ikki til nærsumhelst at koyra eitt gamalt fólk í song. Havi eg rætt til heima- hjálp, um eg nú vildi farið burtur ein dag av og á ella nakrar tímar onkuntíð? Hvat er uppískoytið til pensiónina, sum ein hevur rætt til, ið hevur gomul fólk heima við hús? Er heimahjálp um alt landið? Ein nervatroytt Sosialráðgevarin svarar: Mamma tygara, eins og allir pensionistar, hevur rætt til heimahjálp til sína persónligu røkt og til tað, hon annars er óhjálpin við, t.d. at gera kamarið reint og reiða seingina. Tað er eisini møguligt at fáa eina heimahjálp at avloysa tygum nakrar timar av og á, men hetta er ikki so vanligt og stendur heldur ikki bein- leiðis í reglugerðini fyri heimahjálpina. Eg veit tó demi um, at heimahjálp hevur avloyst tað fólkið, sum hevur tað dagliga ar beiðið, soleiðis at viðkom- andi fær eina friløtu. Heimahjálparskipanin Tilskot og frádráttur fyri børn Hví fáa børn i Føroyum onki barnatilskot sum t.d. i Danmark, har øll børn undir 16 ár fáa útgoldið 417, — kr. hvenn ársfjórð- ing. Og hvat er skatta- frádrátturin fyri hvert barn í Feroyum? A.J. Sosialráðgevarin svarar: Lógin, sum millum annað fevnir um barnatilskot í Danmark, er ikki galdandi í Feroyum. Henda skipan kom uppí lag ella var víðkað í samband við, at avgjald (moms) varð lagt á allar verur í seluliðnum, og kom sostatt at ráma húski við nógvum bernum serliga meint. Barnafrádrátturin í kommunuskattinum er kr 150,— fyri hvert barnið undir 16 ár av landsskatt- inum kr. 400, — fyri hvert barnið undir 16 ár. Hetta er sambært $$ 26, stk. 1 og 32, stk. 2 í skattalógini og er galdandi, har barnið er undir 16 ár við árs byrjan, tá ið inntøkuårid, sum skattur skal latast av, er endað. Undantikið er tað barnið, sum hevur so týðandi inntøku, at tað sjálvt er sett í skatt. Marjun Sigurðsdóttir er um alt landið. Tygum skulu venda tygum til eft- irlitskvinnuna í bygdini, ella til heimahjálparleiðar- an, tlf. 15477, sum kann geva tygum nærri upplýs- ingar. Fólkapensionistur, sum Marjun Sigurðsdóttir, sosialráðgevi hevur serligar útreiðslur t.d. orsakað av, at hann er óhjálpin, ella fær dýran heiluvág ella tílíkt, kann søkja Almannastovuna, Jónas Broncksgetu 27, Tórshavn, um persónliga viðbót. Í umsóknini skal vera greitt frá, hverjar serligar útreiðslur eru sum t.d., at eitt fólk altíð má vera um pensionistin, og um peningaligu viður- skiftini annars. Persón- liga viðbótin fer sjáldan upp um kr. 300, Marjun Sigurðsdóttir … … 090900900000000 0000 »Stigafolk« Vit hoyra av og á um so- kallað >STIGAFÓLK< (kiggere), t.e. fólk, sum í loyndum lúra inn til onn- ur. Hver er orsekin til, at fólk verða >kiggere<? Er hetta sjúka, ið kann lekjast? Nr. 80 — 19. november 1977 Jógvan Páll Lassen, sakferari Kunnu nevndu fólk verða vandamikil fyri onnur? Verða slík sektað, um so, hvussu hart? s Sålarfrødingurin svarar Tad, tygum i brævinum nevna »STIGAFOLK« (kiggere), svarar helst til tað danska »vindueskig- gere«. Í lærubókunum verður fyribrigdið nevnt við freðiorðinum »voye- urs<, sum er avleitt av tí franska orðinum fyri at síggja ella hyggja. Van- liga meinast tað við ein (aloftast manspersón), sum hevur tað fyri at lúra eftir konufólki, sum ann- aðhvert eru nakin ella eru í ferð við at lata seg úr og, so legið tað ljóðar, ognar Eyðun Joensen sálarfreðingur sær kynsligt tilfriðsstill- ilsi tann vegin. Slíkur atburður verður mettur at vera ónormalur, hóast ilt er at seta markið. Orsekin verður hildin at vera lyndisavskepling ella ólag í tí driftsligu umsit- ingini, og er helst torfer at viðgera til botns. So vítt eg veit eru slík fólk rættuliga meinaleys og er tað sjáldan, at tey beinleiðis gera seg inn á tey, sum tey lúra eftir. Verða slíkir jassar meldaðir og funnir sekir, kunnu teir, mær kunnugt, verða revsaðir fyri >blu- færdighedskrænkelse« hvussu hart ella mikið veit eg ikki reiðiliga, men hava slíkir lógbrótarar í hvussu er verið taldir við upp í donsku revsihagtelini. Vinarliga Eyðun Joensen SRKAXAXXKEZEKAKNXINNXXNXSNNSENSNSXKAAASXSNSNSNSNENSSNA AKXXXXXXAKNKENNNNYNRARAAÆRAKAAA Tá kvinnur kjósa sær mann Kann spurnarkassin geva mær svar upp á henda spurning: >Hverjar egin- leikar sekir kvinnan í val- inum av mannfólki<? B. Sålarfrødingurin svarar So sum spurningurin er orðaður, verða tygum fyrst at verða rættleiddur um, at neyvan leggja allar kvinnur hevuðsdentin á sama eginleika hjá mann- kyninum, tá um ræður at kjósa sær maka. Eftirsum eg bert eri ein og hartil mannkyn, havi eg sekt mær ráð og spurt meg fyri viðvíkjandi tygara spurn- ingi hjá fleiri av teimum skilagóðu kvinnum, sum eg í mínum dagliga arbeiði komi í samband við. Eg- inleikarnir, sum hesar kvinnur siga seg og aðrar leggja dent á, tá tær ger- ast góðar við eitt mann- fólk, eru, sum vituligt er, sera ymiskir. Men felags fyri teirra metingar er, at beinleiðis útsjóndin tykist at hava bert lítlan týdn- ing. Kortini viðganga tær, at útsjóndin við fyrsta eygnakast sjálvsagt týðir sítt, men sum frálíður kemur so avgjørt annað og meira við upp í mynd- ina, eitt nú lyndi, tosing- arlag, kropsburður, rein- fori, klæðir og verumátin sum heild. Og álvaratos, hava tær ikki so inniliga rætt? Hvussu mong dømi eru ikki um, at bráseti skjótt fánar og hinvegin, at menniskju, sum í byrj- anini kunnu hava útsjónd- ina ímóti sær, vinna í medmenniskjans eygum dag frå degi so sum frå- líður, takkað verið aðrar dygdir enn hin bera út- sjóndin, tað veri seg veri- mátin allur samal. Vinarliga Eyðun Joensen BESAXKEXKEKKXEXKARARNKAINAAAXXXXXXXXXXXXAXARXKEXAXXKXKKXSSEXSINII Rentur av leiguinnskoti Tá ein leigar eina íbúð verður ofta goldið eitt inn- skot, sum trygd fyri, at einki verður oyðilagt í íbúðini. Tá nú leigarin fer úr aftur íbúðini fær hann, um eingin skaði hevur verið, innskotið aftur. Spurning- urin er: Hver fær rentur: nar av innskotinum, leig- arin ella eigarin av íbúð- ini. X Sakførarin svarar Um innskotið verður gold- ið beinleiðis til útleigaran, vil eg halda, at leigarin ongan rætt hevur til rentu. Verður peningurin har afturimóti goldin á banka- ella sparikassabók av leig- aranum og í hansara navni, vildi eg hildið, at hesin eigur rentuna. Um innskotið verður sett á fel- agskonto, vil eg halda, at rentan eigur at verða býtt millum leigara og útleig- ara. Annars eiga partarnir at avgera hendan spurn- ing, áðrenn leigusáttmáli verður gjørdur, tå ið tað ikki finnast beinleiðis reglur, ið loysa hendan spurning. Jógvan Páll Lassen KJARTAN DALSGAARD UMBOÐS SIDA MOYÐALSVEGUR 8 TLF 15222 á i