leygardagur 7. januar 1978síða 8

Síða 8 Nyggjårsrødan hjá løgmanni 1977: Tað er skei sosialurin Nr. 1 — 7. januar 1978 vt at fyrigykla fólki og vinnu okkara, at skjótt liggja gøturnar greiðar Endaliga kvotu- og veiðumynstrið vil liggja greitt, tá vit vita, um vit fáa sáttmála við øll tey lond, har vit hava áhugamál, og tá greitt er, um útlit er fyri varandi samvinnu við hesi lond. Góðu landsmenn. Tær álvarsligu broyt- .ngar, sum fyri ári síðani stóðu fyri í vinnugrundar- lagi okkara føroyinga, tå vit vistu at fyrst í árinum fóru fiskimarkini út á 200 fjórðingar, eru nú framdar fyri ein part, og vit hava liva undir nýggjum treyt- um eina tíð. Tær leiðir okkum var fritt at fara á, kunnu nú bert roynast um tað ber til at tinga sær rætt til hetta í sáttmálum við aðrar um sínámillum fiskiskap ella í sáttmálum um loyvi til at troyta tað av annara, sum tey ikki nýta sjálvi. Havi ofta nevnt, at treytir okkara í mong ár vóru tær, at vit ongantið kundu liggja sjóvarfallið av okkum viðvíkjandi neyðugum strukturbroyt- ingum í skipaflota okkara so hann hóskaði sum best til teir meguleikar, ið eru, og so hann best var ferur fyri at skapa nýggjar mø- guleikar. Vit koma tí ofta at vera fyri tí, at ílegurnar eru Garnaskipini Lækkaklettur, Hamraberg og Reynsatindur. Í ár vóru tað garnaskipini, sum ikki sluppu í ta veiðu, tey hava rikið í nekur ár undir Grenlandi. Eitt annað ár er gjørdar fyri tað stutta tid- arskeiðið ein åvisur megu- leiki er, og at tíðin at av- draga iløguna tí gerst i styttra lagi. Vit hava kortini megn- að at framt neyðugar ný- lløgur og umleggingar og verður hetta eisini lagið nú aftaná nýskipaðu rætt- arviðurskiftini á havinum. Partar av okkara flota koma ivaleyst framyvir meira óvart at vera fyri bakkestum orsakað av, at meguleikar knappliga ganga undan, atfaðhvert tí at aðrir sjálvir nýta teir, ella tí at afturgongd í fis- kastovnunum ger, at fremmand veiða skal av- markast. Í ár vóru tað garnaskip okkara sum ikki sluppu í ta veiðu, tey hava rikið í nekur ár undir Grenlandi, eitt annað ár er tað ein annar bólkur av skipum sum noyðist at fara undir umleggingar. Stuðulslóggávan ov lítið liðilig Samfelagið hevur eftir ferimuni veitt stuðul til slíkar | broytingar, og hevur tað munað, men fyri samfelagið er avgerandi, hvussu metast kann um úrslitið hjá skipaflotanum sum heild, og hvussu fer- oysk vinna sum heild greiðir sínar skyldur. Fjeltáttanin, sum verið hevur seinni árini, og sum hevur borið í sær fleiri nýggjar vinnugreinar, mong nýggj skipasløg og ymsar nýggjar veiðuhætt- ir til áður óroyndar veidur og leiðir, ger at samfelagið betri orkar at loysa trup- ulleikarnar hjá einstøkum tættum innan vinnulivid. Ein vansin er kortini, at okkara stuðulslóggáva er ov lítið liðilig, og stuðul tí i mongum feri verður veittur yvir ein kamb til allar partar av vinnuni, eisini har hann í letuni ikki tykist vera fyri neyð- ini. Studningsskipanir og veðhaldsskipanir hava lyndi at gerast generellar, ti myndugleikarnir ikki eru ferir fyri at gera neyð- ugar broytingar. tað ein annar bólkur av skipum, sum noyðast at fara undir umleggingar Suðringur, nýggjasti isfiskatrolain í føroyska fiskiflotanum. Í 1977 eru keypt ella bygd 28 fiskiskip og deksfiskifer fyri útvið 140 milliónir krónur Hevdu vit bygt inn í skipanir = okkara tann smidligleika, sum gjerdi at stuðul var veittur með- an trupulleikar vóru, men sum samstundis elvdi til, at vinnan lagaði seg eftir nýggjum treytum, soleiðis at orkan veruliga kundi nýtast har, ið á stóð, fingu vit eisini í longdini ein betri og ódýrari rakstur av vinnu okkara. Demi um hesa óliðilig- heit er, at vit farnu tvey árini, sum veruliga hava verið góð ár, framhaldandi hava latið oljustudning, eisini til tann partin av flotanum, sum hevur havt tey frægastu úrslitini, og sum nýtir mestu oljuna, meðan vit ikki hava megnað at stuðla nóg mikið til rakstur og ratio- nalisering av línudriftini, sum skal uppihaldast, skulu ikki summar av teim kvotum, vit eiga, verða óveiddar. Rætt er tað, sum fram verður fert, at tann part- urin av flotanum sum gongur frægast, leggur mest eftir seg til sam- felagið og harvið mennir orku tess, men harfyri vildi kortini verið skila- gott at nýtt hesa orku eftir meira fjeltáttaðum mynstri, meira differenti- erað, sum nú verður tikið til. Vinnan viðgerast út frá heildar- sjónarmiði Ein av teim vansum, sum liggja í kjalarverri- num av umleggingini av fiskimarkunum er, at ein- støku skipini eru meira bundin at åvisum leiðum og fiskasløgum og ikki longur eiga møguleika at velja millum ymsar fjar- leiðir, millum fjar- og mið- ella nærleiðir alt eftir hvat gevur bestu úrtekuna. Grundarlagið fyri lønandi vinnu er ti nakað skert, men fyri samfelagið er tað av týdningi, at allir møgu- leikar verða troyttir, og er ti neyðugt at eiga amboð til at tryggja hetta, og eitt teirra er ein liðiligari studningslóggáva, har vinnan verður vidgjørd út frá heildarsjónarmiði, og har teir ymsu veiðuhætt- irnir bera hvenn annan uppi. Hetta er ikki í tráð við hugsanina um — »fria« kapping, men tann dag, meguleikarnir fyri frítt at gera iløgur innan allar vinnugreinir eru skerdir, er heldur ikki møguligt at kappast frítt. Steðan er nú vorðin hon, at bert er pláss til ávíst tal av rækjuskipum, ávist tal av saltfiska- og feskfiskatogarum, ávíst tal av kraftblokkaskipum 0.Ss.fr. Tað hevur tí eisini í farna ári verið neyðugt at halda aftur við játtanum til nýggjar skipailøgur, meðan hugsað verður um og virkað verður fyri at fáa tað endaliga kvotu- og veiðumynstrið til vega. Hetta vil liggja greitt, tá vit vita, um vit fáa sáttmála við øll tey lond, har vit hava áhugamál, og tá greitt er, um útlit er fyri varandi samvinnu við hesi lond. DO