leygardagur 15. apríl 1978síða 4

Síða 4 sosialurin Nr. 28 — 15. apríl 1978 kring oyggjarnar pr 2 Atlantic Shellfish fingið ekið við Kallbaksfjørð Tórshavnar Býráð hev- ur játtað eini umsókn frá Atlantic Shellfish v/ Knút Nolsee um at fáa eitt eki eystanfyri Týggjará við Kald- baksfjerð til leigu. Økid skal brúkast til at byggja eina alistød og eitt skeljavirki. Náttúrufriðingar- nevndin hevur eisini givið loyvi til at alistød og skeljavirki verður bygt á hesum ekinum, tó við teirri treyt, at bygningarnir verða í dimmum litum. Kirkjuráðini í Eysturoynni havt ársfund Kirkjuráðini í Eystur- oynni hevdu árliga fund sín seinasta sun- nudag. Fundurin varð í ár hildin í Oyndarfirði. Ejvind Vilhelm, bisk- upur, legði fyri til tjak um fíggjarviðurskifti kirkjunnar. Orðaskiftið snúði seg fyrst og fremst um kirkjuskatt, sum stødugt fleiri kirk- juráð eru farin at álíkna. Niels Pauli Da- nielsen, sum hesi sein- astu árini hevur verið formaður í starvs- nevndini, bar seg und- an afturvali og varð Jergen Thomsen, Skála, valdur fyri hann. Jergen Thomsen umboðar Sjóvar pres- tagjald og hinir í starvsnevndini eru Johs. Jacobsen, Fugla- fjardar prestagjald, Arnold Olsen, Nes prestagjald og Petur Martin Rasmussen, Eiðis prestagjald. Inntøkan vaksin við 26% Bygdarráðið í Oyndar- firði hevur álíknað skattin fyri figgjarårid 1978—79. Eftir at hækkingar og lækk- ingar eru gjerdar er skattainntekan 4,9 mill. kr. Kommunuskatturin verður 544.000 kr., hann var 408.000 kr. í farna figgjaråri og er vøksturin 26%. Skattaprosentið er hækkað við einum, úr 10 í 11. Skattainntøkan i Sørvågi 20,4 mill. kr. Skattaålikningin i Sør- vågi er liðug. Samlaða skattainntøkan er 20,4 mill. kr. Hetta er ein vøkstur uppå 17,4 pro- sent i mun til i fjør, tå skattainntøkan var 17,4 mill. kr. Skattaprosentið i ár er 15, og tað er eitt prosent hægri enn í fjer. Álíknaði skatturin í ár er tilsamans 3 mill. kr., sum er góðar 600.000 kr. meir enn í fjør. Tryggingarsambandið Sj ovinnubankin og Føroya Banki ætla at byggja hotel i Havn A einum tidindafundi mikudagin legði ein fyra-manna arbeiðs- nevnd, sum er saman- sett av umboðum frá hesum trimum stovnu- num eitt liðugt skitsu- projekt fram, saman við umboðum frá arki- tektfelagnum Friis og Molke úr Árhus, sum hava gjert skitsupro- jektið. Ætlanin er at byggja hotellið á einum eki millum Oyggjarvegin og Marknagilsvegin, á Húsagarðsfestinum, eystanfyri riðingarvell- in. Eftir skitsuprojekti- num skal hotellið vera um 6.200 kvadratmetr- ar stórt, og byggjast í trappuformi Teir triggir stovnarnir ætla at útvega sær eitt eki uppá millum 40 og 50.000 kvadratmetrar. Tilsamans skulu vera 108 verilsir á ho- tellinum, sum ell kun- nu brúkast til dupult- rúm. Í hotellprojekti- num er dentur lagdur á at útvega fundar- og kongresshølir. Ætlanirnar skulu nå leggjast fyri teir kom- munalu myndugleikar- nar. Jarðarráðið hevur sagt seg vera sinnað til at lata ekið niðanfyri Oyggjarvegin. Ætlanin er at fara undir byggingina til heystar, og miðað verður ímóti at hotellið skal vera klárt at taka í nýtslu um várið í 1980. Tá byggingin byrjar verður ein felagsskapur stovnaður av teimum trimum stovnunum. Vilja ikki avtaka ensiónsskattin — Pensionistafelagið havt vitjan av politikkarum Á fundinum hjá Pension- istafelagnum mikukveldið kundi Petur Christiansen, býráðsformaður, bera lim- um felagsins tey góðu tið- indi, at figgjarnevndin hjá býráðnum tann sama dag- in hevði avgjørt at lata innrætta ein part av kjall- aranum á Ellisheiminum til felagið at nýta. Petur Christiansen upplýsti annars, at býráðið er kom- ið nakað áleiðis við at út- vega felagnum egið hús. Fundurin mikukveldið var fjølmennur, millum 130 — 140 pensionistar voru samankomnir uppi å Parnassinum fyri at hoyra, hvat politikkarar- nir hevdu at bjóða teim- um. Hesir hevdu framm- anundan, fyri einum mán- að síðani, fingið eitt bræv frá Pensionistafelagnum. Í brævinum eru nevndir nakrir meguleikar, sum kundu verið royndir fyri at lætta um ellisårini. Hetta var grundarlagið undir tjakinum. Heilsan, frítíðin og figgjarligar skyldur Í fyrrnevnda brævi verður mælt til, at pensionistar einans skulu gjalda hálvt telefon- og útvarpsgjald og at avsláttarskipanin hjá Strandferðsluni eisini skal galda fyri avlamis- pensionistar og tey, sum verða pensionerað fyri tíð- ina. Mælt verður til, at allur pensiónsskattur verður avtikin. Pensiónin má standa óskerd, hóast onnur innteka er, og hjún eiga at fáa hver sína fulla pensión. Í brævinum verður eisini skotið upp, at pensionistar fáa figgj- arliga hjálp til handils- tessn, heilivág og fóta- røkt. Pensionistarnir sakna umsteður til fritidaritriv og mæla til, at eitt nú skúlarnir = verða, eftir skúlatíð, tekir til tílík endamál. »Tit eru ein krafta Á fundinum vóru teir sjey løgtingslimirnir, valdir í Suðurstreymi, umframt Jákup Lindenskov og Pet- ur Christiansen. Fyrstur hevði Óli Breckmann orð- ið. Hann helt, at tað er neyðugt at bróta upp úr nýggjum og gera okkara egnu pensiónsskipan. Hann tosaði um eina negativa pensiónsskipan. Fyri hverja krónu, pensi- onisturin sjálvur vinnur sær, missir hann 50 oyru av pensiónini. Hann segði, at fólk máttu hava loyvi til at arbeiða, hóast tey eru farin um tey 60. Institutiónirnar vórðu ikki gloymdar. Orsekin til, at pensionistarnir ikki enn eru slopnir undan skatti, er tann, at teir eis- ini mugu vera við til at gjalda tann almenna veksturin, segði Óli Breckmann. Pauli Ellefsen mælti fel- agnum til at dokument- era, hverjar figgjarligar semdir, tað ynskir. Hann var ikki fyri at avtaka pensiónsskattin. Spurn- ingurin má vera, hvussu nógv liggur eftir, tá skatt- urin er goldin, helt hann. Hann helt ikki, vit hava ov nógvar institutiónir. Kjartan Mohr mælti Pensionistafelagnum til at seta eina nevnd til at ar- beiða við helisspurningi- num. Hann tosaði eisini um skattin og helt tað vera skeivt at taka frá teimum gomlu, um tey heldur vilja gera nakað til nyttu enn sita fyri onki. Óli Breckmann sigur Friedmannsegur... Jona Henriksen skonkir kaffi Kjartan Mohr mælti annars pensionistunum til at fáa sær juridiska hjálp til at gera uppskot til at leggja fyri legtingið. Hann hevur neyvan ivast um styrki felagsins, >tit eru ein kraft,< segði hann. Lovaðu ikki gull og grónar skógir Erlendur Patursson segði, at pensionistar skulu hava somu rættindi og somu skyldur sum onnur fólk. Teir kunnu fela seg sum uppgávufólk, um teir ikki gjalda skatt. Hann mælti til, at Pensionistafelagið heldur eitt seminar, har limirnir saman við serkøn- um kunna finna fram til, hvar troðkar á. Hann mælti eisini til, at tey gomlu fáa eina almenna, ókeypis heilsukanning. Erlendur Patursson helt, at tað rættasta hevði verið, at pensionistarnir fáa so hega pensión, at teir hava ráð til at gjalda m.a. fult telefon- og út- varpsgjald. Hilmar Kass var ikki so vísur í, at pensionsskatt- urin skal avtakast. Hann segði annars, at fólkapen- siónin er ongin gáva ella neyðhjálp, men ein rætt- ur, sum fólk hevur vunnið sær gjøgnum lívið. Jona Henriksen helt, at pensionistar áttu at fingið ókeypis heilivág. Hon meinti, at Telefonverkið hevði so stórt undirskot kortini, at tað ger ongan mun, um pensionistar bert gjalda hálvt gjald. Annars segði hon seg sakna pen- sionistaíbúðir til fólk, sum eru ov frisk til at fara á ell- isheim, men ikki orka at vera heima, serliga har, sum bern eru. Jona Henriksen fegnað- ist um, at tingmenn ikki høvdu lovað pensionistu- num gull og grenar skóg- ir. Spurningarnir ikki óloysandi Jákup Lindenskov, lands- stýrismaður, segði, at tað hevði verið lættari fyri landsstýrið, um Pension- istafelagið var eitt lands- felag, umboðandi allar pensionistar í Feroyum. Hann helt ikki, at tey, sum bert hava pensiónina, skula sleppa heilt undan skatti. Jákup Lindenskov meinti, at spurningarnir, sum vóru til umreðu, kun- du loysast, um felagið vendi sær til politikkarar- nar. Eliesar Arge var ikki fyri, at pensionistar skulu hava skattalætta, bíligar ferðir og hálv avgjeld. Hinvegin meinti hann, at teir skulu hava meguleika fyri at gjalda tað, samfel- agið krevur av teimum. Pensionistar skulu eisini hava tann borgararættin at gjalda skatt, men hetta krevur hægri pensiónir. Heldur íkki Petur Christiansen var fyri at avtaka pensiónsskattin. Aftaná at politikkararnir høvdu havt orðið í 10 min. hver, var ein hálvur tími avsettur til fundarfólkið at koma við spurningum. Hetta var nakað stutt tíð, men tað skiltist, at skatt- urin er tað mest átroðk- andi málið. Síðani hevdu teir fólka- valdu aftur orðið, hesaferð í 5 min. og so vóru kaffi og romakøkur aftaná. Endamálið við fundi- num var at vísa politikk- arunum, »at vit eru til og at hoyra teirra hugsan um okkum.« Og hetta eydn- aðist heilt væl.