mikudagur 14. juni 1978síða 9

5 | FH 4 Nr. 45 — 14. juni 1978 sosialurin lesarabrøv Ikki irestandi samanhald ella samhugi, men góðvarni! Tað var sera áhugavert at lesa samreðuna við Ellu Midjord, har hon í Sosi- alinum greiður frá strevi og stríði Fiskepigernes fagforenings fyri at vinna mannsemulig kor — betri løn til kvinnurnar sum ar- beiða í fiskivinnuni. Hes- ari vinnu, sum saman við fiskimonnum okkara eiga sín størsta part í øllum framburði her í fødilandi okkara. Stríðið hevur ver- ið drúgt, men nú lýsir fyri degi... Tó vil eg rætta eitt lítið sindur uppá frágreiðing Ellu Midjords: Tað er, tá hon sigur frá einum verk- falli, kvinnurnar hevdu sett í verk á Tveroyri, aftaná seinasta heimsbar- daga, at Thomsen sendi síni skip til Havnar og tey vórðu landaði her í Havn. Jú, hetta veit eg: Eitt skip kom á Havnina, hitt inn á Skålafjørdin. Vit vistu einki um ó- semjuna har suduri, tiskil varð farið at landa. Men so ringdi Gunnar Petersen meg upp og segði, hvussu var vorðið. Og stjórnin varð samd um, at vit ikki skuldu taka arbeiði frá teimum á Tveroyri, og fór eg út á Bacalao tidliga á morgni og steðgaði kvinn- unum í at arbeiða henda fisk. Kvinnurnar legdu frá sær og fóru heim. Men seinnapartin sama dagin ringdi arbeiðsgevarin til mín og spurdi, um eg tordi at steðga kvinnunum í ar- *x*xx* beiðinum. Teir hevdu keypt fiskin, eg kundi koma út og síggja keypi- seðilin. Eg var góðtrúgvin og leit á arbeiðsgevarans orð, so eg fór ti ikki at kanna nakran keypiseðil, og kvinnurnar fóru til arbeið- is dagin eftir. Men undir næstu sam- ráðingunum nakrar mán- aðar seinri, gremur Thom- sen seg um, at hansara fiskur, sum landaður varð norðanfjerðs, var tá ikki seldur enn. Hetta var møguliga eis- ini bara fupp... Vit vóru í holt við ting- ingar um lenir og annað. Andrea Árting Yrkisforboð og mótmæli Á veg heim til dogurða týsdagin 6/6. Gangi niðan móti Skipasmiðjuni, á veg yvir á Skálatroð. Men steðgi á, har hendir okk- urt. Niðan frá bryggjuni, móti Skipasmiðjuni, koma seks arbeiðsmenn, klædd- ir í ketildrakt, berandi ein platt á herðunum. Á platt- inum stendur skrivað: >Tórshavnar Skipasmið- ja.< Á plattinum stendur ein maður, klæddur í myrkamorreyðari troygg- ju og tweed-jakka. Purlut hár, greitt aftureftir, minnir ikki sert um ein vissan stjóra. Millum teir seks menni- nar gongur ein sjeyndi, við blýanti í hondini. Hann roynir at koyra á teir, sum bera plattin: Gangið skjótari, berið hægri, framleiðið meira! Maðurin á plattinum gevur boð um, hvussu gagnast skal — í takt: høgra, høgra, hegra. Knappliga kemur stedg- ur i. Ein av berarunum, ein ungur maður vid svei- sibrillum uppi i pannuni, missir taktina. Hann stig- ur vinstra fot fram, tå stjórin sigur hegra! Og hetta uppdagar stjórin: >Hey, hann sjálvur, tú kanst fara heim, her er einki arbeiði til tín long- ur! Maðurin fer, men steðg- ar á og mótmælir. Hann kann ikki sendast heim soleiðis uttan víðari. Tveir av berarunum fara yvir til tann heim- koyrda og taka undir við honum, mótmæla. Her er jú ivaleyst av arbeiði, tervur á arbeiðsfólki. Teir munnheggast eina- løtu, berararnir móti stjóranum og honum sjálvum við blýanti og pappíri. Kjakast um de- mokrati: >Tá okkara sam- felag er so demokratiskt, kunnu tit ikki tveita fólk heim, ti tey hugsa eðr- visi,« heldur ein av ber- arunum fyri. Stjórin er í eðini: >Fáið nú gongd á aftur, tit skulu produsera nakað fyri lønina!« Nú sleppa allir berarar- nir plattinum; har liggur hann, og nú er stjórin einki verdur: >Komið í gongd aftur, hetta er eing- in kaffipausa, alt virkið liggur lamið!< Svarið frá teimum seks berarunum er klárt og týðiligt, hoyrist um alt ekið: >Her verður kaffi- pausa, líka til tann heim- koyrdi fær arbeiði aftur!< Nú er lítið um stjóran. Hann tingast eina løtu við mannin við blýanti og pappiri. Svarar so endi- liga, at sveisarin kann byrja aftur. Berararnir lyfta knýtt- an neva, sigursglaðir. Fa- ra aftur undir plattin, syngjandi: Men hesa ferð bera teir ikki plattin uppi á herðu- num, teir bera hann í hondini, næstan niðri við vegin. Og stjórin er frá sær sjálvum, tí teir ikki vilja bera sum fyrr. Róp hansara >Babba, babba, hjálp< hoyrast so dånt fram um sangin. Menninir við plattinum eru nóg illa farnir, tá ein óvanligur gestur kemur. Ein bláur og hvítur bilur við bláum glasi á takinum koyrir við fullari ferð framvið skipasmiðjuni, oman á Fiskasentralin, vendir og koyrir niðan- aftur. Hvat gjerdi hann her, og hver mundi hava sent boð eftir honum? Yrkisforboðið, ella Be- rufsverbotið, hjá Tórs- havnar Skipasmiðju eigur at verða mótmælt av øll- um demokratiskt hugað- um fólki. Og sjálvandi mugu vit mótmæla hverj- ari setan í starv ella koyr- an úr starvi av politiskum grundum, uttan mun til, hver hevur avgerðina, hver verður raktur, ella hvar tað er. Tað, vit sóu týsdagin »Ti oki, ið okkum á herðar varð lagt, vit knógvaðu undir av neyð. Men eru vit fjøldin, so veri tað sagt: vit krevja várt dagliga breyð. Vit sameintir ganga í lyst og í neyð, til arbeiðis, lív ella deyð! Í striånum, sum nú dunar víða um lond, so mangur varð boygdur í knæ, ti fylkist og takið hvenn annan í hond í trúgv til tann komandi dag. Vit tjald okkum reisa til verju í neyð Til arbeiðis, lív ella deyð!< Viðmerking til SMS-blaðið Í SMS blaðnum nr. 7, mai 1978, stendur eitt lesara- bræv, sum eitur >SMS á heysin...< Tann huldumaður, sum hevur skrivað lesarabræv- ið, kann vera limur í FK og er tað sjálvandi honum fritt fyri at hava sínar meiningar um FK og SMS. So, sum tað tekur seg upp í uppsetingini hjá SMS-blaðnum, fær hetta tó meira dám av, at eðru- megin hava vit eitt heldur ófantaligt lesarabræv, sum sigur, at FK sum høvudsendamål hevur at knasa SMS, hinumegin stendur eitt sámuligt svar, sum sigur, at SMS bert er til fyri at tæna brúkaranum. Fyri, at tað skal vera heilt greitt, hvat tey valdu umboðini í FK halda, skal eg gera vart við hetta: 1) FK hevur sambært lógum sínum til enda- máls... at útvega limu- num í felag og undir so góðum treytum, sum gjørligt, góðar og óspiltar verur, og á annan hátt gagna áhugamálum brúk- aranna... Í hesum sambandi hev- ur tað ikki týdning, hverj- ir privatir handlar eru í býnum, og hava vit eingi ynski um at koyra nakran Vit gera lesarar okkara varugar við, at treytin fyri at fáa lesarabrev upptikin undir hesum teiginum er, at blað- stjórnin veit, hver hev- ur skrivað brevini. kk K 6/6, var ein av teimum nógvu måtunum at mót- mæla uppá. Bert spell, at ikki fleiri sóu leikin. Leikurin var ein frálík mynd av, hvussu yrkis- forboð verður framt, og hvussu tað átti at verið móttikið á ellum arbeiðs- plássum. Og samstundis er hann eitt dømi um, at sjónleikur ikki einans er nakað, sum krevur pall og leikhús og áskoðarar, sum hava keypt billettir. Sjón- leikur kann eisini brúkast í tí dagliga, til at lýsa eina hending, eitt mótmæli, eina steðutakan. Vit hava nógvar mátar at koma fram við okkara meining. Skriva greinir, halda reður, skriva skald- segur, yrkja — og leika ein sjónleik. Og vit mugu brúka teir allar í striðnum móti aft- urhaldinum. Arbeiðsfólk á vestaru kaj á heysin. Tað er upp til handlarnar sjálvar, hvus- su teir leggja sínar ætl- anir. Hetta endamál, sum er sett omanfyri, setir treytir til handilsligu leiðsluna. T.d. at prísirnir eru tað, vit kunnu kalla sannferir, at ein vera ikki verður seld fyri dumpingpris, vid ong- um vinningi ella bein- leiðis tapi, fyri so at taka vinningin aftur aðrastaðni og á eðrum verum. At ti- líkt ikki kemur fyri, syrg- ja limavaldu umboðini fyri, og tað ber til hjá einum og hverjum limi i FK á hverjum lima- ella aðalfundi at fáa upplýs- ingar hesum viðvíkjandi. Eisini royna vit at útvega ódálkaða veru. 2) Longu 2 ár eftir, at nýggi handilin í Dr. Jak- obsensgetu varð tikin í brúk, varð tað greitt, at hann var ov lítil. Stjórnin i FK fór ti beinanveg und- ir at royna at útvega sær sterri heli. Millum annað sekti FK um grundstykki á Trapputreðni, áðrenn SMS kom í, men fekk ongantið svar frá kommu- nuni. Utbyggingarætlanir- nar, sum eru komnar á mál, tá nýggi handilin let- ur upp 31. august, hava sostatt einki við SMS at gera, men loysir tey sera óarbeiðsligu viðurskifti, sum hava verið í Dr. Jak- obsensgetu í fleiri ár. 3) Hesar útbyggingar- ætlanir hava verið við- gjørdar og góðtiknar á li- mafundum og aðalfundum seinastu árini, og eisini tann uppsparing. sum hevur verið hjá limum og felag. 4) FK-stjórnin er ímóti, at »lokka« fólk til at keypa við tiltøkum, sum eru omannevndu enda- málsgrein óviðkomandi. »Ei at tjena frå oðrum, men hvør at tæna ødrum« kemur eisini at hanga uppi i teimum báðum nýggju handlunum i Hoyviks- haga 31. august og Fugla- firdi 13. juli. fyri stjornina i FK Kjartan Hoydal, formadur *x*xx* ÞEISINI HETTA UPPLIVA VIT« Ein viðmerking til brævið í Dagblaðnum tann 26/5 1978 Fyri tað fyrsta skal eg gera vart við, at eg ikki ætli mær út í blaðskriving við dulnevndar menn, men fari bert at gera nakr- ar viðmerkingar til hetta brævið og annars til tað skoðsmál, sum hesin hul- dumaður gevur mær. Mær tykir, at skoðs- málið og annars greinin øll, sum hon er, vísur ikki so lítið av undirlutakensl um. Tad, at eg i friløtum minum eri skemtari, er væl eingin ódygd. Heldur ikki, at eg royni eftir besta førimuni at venja piltar og smádreingir í fótbólti. Hetta verður gjørt í fri- løtum minum og tær må eg væl hava loyvi at dis- ponera yvir. Ikki rokni eg við, at teir fólkafloksmenn, sum hava sitið í býráðnum saman við mær, geva mær hatta skoðsmál. Núverandi by- ráðslimurin, harra Gunnar Vestergárd, bankastjóri, hevur tvørturimoti ferð eftir ferð víst á, at tann lenin, sum verður goldin mær, 12.000 kr. um árið, litil tað arbeiði, sum eg eftir hans- ara meining geri. Viðvíkjandi teimum vinnuligu tiltøkum, sum verða gjerd á Tvøroyri, tey eru til frama fyri heildina — og tey, sum nú eru aktuell, nevniliga flakavirkid, er hetta ikki nakað eindømi um komm- unalar iløgur. Og har, sum einki annad er møguligt, haldi eg henda framgangs- måtan vera rættan. Vid- vikjandi partapeninginum i Tvøroyrar flakavirki, so vóru allir byrådslimir samdir um hann. Og annars er at siga, at hesi tiltøk, framd av ein- um samdum býráð, eru til bata fyri Tveroyri Viðmerking tín um burturkoyringina og við- urskiftini á Urðingarhálsi: tað, sum hendi her hjá okkum, er ikki nakað ein- demi. Sjálvur skilji eg tey, sum búgva í Froðba, men kommunustyrid fer at loysa hetta mál. Sam- bært uppskoti frá friðing- Á er alt ov fyri