leygardagur 23. august 1980síða 9

SOSIALURIN ar um, at hetta góðvarni er positivt og tá hetta hevur sett okkum í sam- band við kvinnur um all- an heimin, so halda vit tað borgar fyri, at vit ikki eru einsamallar í góðvarni okkara. Hartil kemur, at ST hevur givið okkum gæt- ur. og tað kenna vit sum ein ugga í stríði okkara. — Tað hendi nevniliga tað sermerkta við stovn- anina av ST-ráðstevn- uni, at vit vórðu bodnar at handa ST-aðalskrivar- anum friðar-áheitanina undir sjalvari setanini. Hetta er, okkum vitandi, ongantíð hent áður á eini ST-ráðstevnu, og fund- urin varð tí slitin ta let- una, hetta vardi. At vit nýttu kvinnu- ráðstevnurnar í hesum arbeiði, kom av, at vit nú hava meguleika at fáa kvinnur um allan heim í talu, og vónandi verður hetta tiltakið grundar- steðið undir framhald- andi arbeiði, eftir teim- um fyriskriftum og treytum, svarandi til ein- staka landi. Ein kvinna, sum eisini kom at hava týdning í arbeiðinum at fylgja upp tí, ið donsku kvinnurnar høvdu sett í verk, er Eva Nordland, úr Noregi. Eva er professari í sál- arfreði og starvast við lærda háskúlan í Oslo, har hon undirvísir í námsfreði og friðarlæru. Áður hevur Eva undir- víst í sålarfrødi við lærda háskúlan í Árhus, eins og hon hevur gjert rit- gerð um uppaling og um- hvervismeguleikar hjá bernum og ungdómi í okkara tíð. Eva Nordland er 59 ára gomul og prestadótt- ir, sum í uppvekstri sín- um hevur fingið friðar- læruna inn vid móðir- mjólkini, sum hon sjálv tekur til. — Vit tosa um frið í heiminum, sigur Eva, og heldur fram: — Men í hverjum heimi? Hvat er friður landanna millum verdur, um menniskja- rættindini hvenn dag verða skerd? Hóast einki krigg) — er hetta so friður? Orðini segði Eva á pressufundinum, ið varð hildin aftaná handanina av friðaráheitanini, har hon var umboð fyri Noreg. Vit spurdu hana, hvat átti at verið gjørt, fyri at »Kvinnur fyri fridi« skuldi koma sær víðari? — Hetta er eitt tiltak, sum ongantíð er roynt áður og bert tí er tað vert at arbeiða víðari við, heldur Eva. Tað er merkisvert, at kvinnur í eilum norðan- londum — uttan mun til politisku sannfering teirra — eru komnar á- samt um hetta. Kvinnur- nar, sum hava givið sína undirskrift, eru eisini úr øllum sosialum stættum og i ymiskum aldri, og hetta er nóg mikið til, at vit mugu geva hesum gætur. — Hvussu ætla tit at koma víðari? — I fyrilestri, sum eg skal halda á tí alterna- tivu ráðstevnuni, havi eg gjert uppskot til, hvussu hetta eigur at verða gjert. Vit hava eitt fe- lags mál, og tað er, at vit vilja hava frið í heimin- um, eins og vit krevja, at mannarættindini fyri øll veråa hildin. Fyri at geva eina mynd av, hvussu hetta kann gerast, havi eg sett fyra hornasteinar, sum kunnu visa, hvussu ar- beiðið skal fara fram. Hornasteinarnir Teir fyra hornasteinarnir eru: 1. Mótmæli t.d., geva fólki tiltrúgv og vitan um, at tað ber til at mót- mæla. 2. Medvit: Td. við sterri vitan fáa vit vónir um, at mótmæli gevur størri meguleika fyri at vit verða hoyrd. N Tær høvdu úr at gera, dagarnar kvinnuráðstevnurnar vardu, men tá samanum kom, vóru kvinnurnar væl negdar við úrslitið 3. Felags einfaldan kunnleika og vitan um málið: t.d. greiða fólki frá, á einfaldan hátt, hvat tað er, sum fer fram í vápnakappingini, eins og undirvísing av bern- um í skúlum og barna- gerðum eigur at fara fram, sum skapar viljan til, ikki at góðtaka, at bardagar fara fram nakrastaðni í heiminum. 4. Felags einfalda gerð: t.d. vísa á, at tor- ferir spurningar ikki eiga at fáa fólk at seta seg aftur, men heldur, at vit eiga at geva øllum meguleika at fáa upplýs- ingar um málið. Við hesum fýra horna- steinunum skuldu hug- takið „Kvinnur fyri friði“ eisini verið so ein- falt bygt upp. at tað forðaði fyri valdsmis- nýtslu. —- Hvussu halda sam- band við hverja aðra, tá tit um stutta tíð aftur fara í hver sítt heraðs- horn? — Tað er rættiliga einfalt at seta í verk. Um vit fáa t.d. tvey nevn, bústað og telefonnr. frá kvinnum úr hverjum landi, kunnu vit koma í samband við hverja aðra eftir fáum tímum. Hetta krevur bert, at tað fýra staðni í heiminum sita fólk, sum kunnu skipa fyri hesum. Tað, sum fyribils ræður um, sigur Eva Nordland at enda, er at kvinnurnar skulu læra at arbeiða saman, tí hetta gevur okkum sterri ávirkan á teir Fyri umleið 17 milliardir dollarar um árið, er tað gjorligt at útvega foði, vatn, útbúgving, læknar, sjúkrahús og íbúðir til oll fólk í heiminum, sum torva. Hetta halda vit vera eina stóra peningamongd — men tað er bert sama upphædd, sum vápnaframleiðslan í heiminum kostar 14. hvønn dag! Læknavaktirnar Tórshavn: Kaj Kallsberg, tlf. 13150 Eysturoyggin: Sigvald Kristiansen, tlf. 41490 Norðoyggjar: Steingrímur Weihe, tlf. 55300 Suðuroyggin (norður): Tlf. 71560 Suðuroyggin (suður): Tlf. 73030 Tannlæknavaktin, Tórshavn Bráðfeingishjálp fæst í dag og í morgin kl. 13—14. Tlf. 14544. Gudstænastur Vesturkirkjan: Høgni Poulsen Hestur: Kjartan Mørkøre Hvalvik: Petur M. Ras- mussen kl. 17 Vestmanna: Jåkup Magn- ussen Eidi: Petur M. Rasmus- sen kl. 11 Oyndarfjørdur: Peter Pet- ersen, altargongd Nes kirkja: Jåkup Kass kl. 12 Søldarfjørdur: Jåkup Kass kl. 18 Skalavik: Bergur Jacob- sen Tvøroyri: Johan Weihe Sumba: Bjarni Bæk, altargongd Norea Radio Danmark Millumbylgja 205 m (1466 kHz) kl. 21.15—21.30. Mánadagin 25.: »Drej 04-527190, eller skriv til Norea Radio, 6100 Had- erslev!« Sangynski og spurning- ar frå lurtarunum. Poul Lykke Nielsen og Jens Erik Rasmussen. menninar, sum sita vid valdinum kring um heiminum, tí teir eru vid at styra, tá talan er um heimsfriðin. Terese úr Evsturriki hevði áður arbeitt á kanningarstovu, sum fekst við at gera bak teriologiskar kanningar til rigsendamál. T.d. greiddi hon frá, hvussu fundir vórðu hildnir um, hvat var neyðugt at nýta av vápnum, í fall ein bar dagi brast á. Vísunda- menninir vóru komnir á- samt um, at tað var rein- ferari at nýta logisk vápn, tí bert alt At enda tosaðu vit við Elinborg Johansen Havn, sum var umboðið úr Feroyum fyri >Kvinn- ur fyri fridi«. Elinborg var við á teimum fund- um, sum vórðu hildnir, dagarnar kvinnuráð- stevnurnar vardu. — Heldur tú godvarni, bakterio- tad var sum skapti »Kvinnur fyri friði“? — Um tað er góðvarni at vilja yvirliva, so vil eg fegin viðganga mær tað. Elinborg sigur víðari. at tað var ein stór upp- living, at koma saman og tosa um hetta málið við hinar kvinnurnar úr norðanlondum. Vit fundaðust at kalla frá morgni til myrkurs. og tað var ikki hissini, hvat kom fram á hesum fund- um. So hvert, sum tíðin leið, komu kvinnur úr øll- um londum og bjóðaðu sær til at vera við í ar beiðinum, eins og tær greiddu frá, hvussu staða teirra var í heim- landinum. Tað, sum kom at hava týdning í málin- um, var, at kvinnur sum Eva Nordland og Td. Terese úr Eysturríki komu við. Tær høvdu áð- ur fundast á „hægri stig1<, eins og nogvar av hinum. Eftir forskrift um, sum eru umreddar í prátinum við Evu Nord- land í hesi greinini, kom rerslan, sum vit komu ásamt um at kalla »Kvinnur fyri fridi«, at mynda seg í framfaring- arhåtti. livandi á jerðini tå doyði, meðan byggilist og onn- ur listaverk stóðu eftir Síða 9 Tá hetta kom fram, seg Terese okkum, hevði hon sagt seg úr starvi sínum, ti hon ikki kundi taka slíka framferð og slíkan hugsunnarhátt Vit komu m.a. ásamt im at krevja fullkomi- ligan avvápna. og her tosaðu vit sjálvandi im, hvussu hetta kundi lata seg gera. Hó- ast heimurin nú er á tremur av atomvápnum, bakteriologiskum soð- ersini våpn- um 0.ø., so er tað kortini einki land, sum hevur skil fyri, hvussu all hesi vápnini kunnu forkom- ast, áðrenn tey verða nýtt til krigsendamál Um ein lukka hendir. har vapna- goymslur eru, er tað ikki gjørligt at natturuvan- vanlukku. eins og ófrið- arkroppar kunnu nýta vápnagoymsiurnar sum trýst móti sitandi stýri. Vit frá byrjanini samdar um, at vit ikki — voru sum menn vanliga plaga — slíkum skuldu koma ásamt um eina nið- urstødu, tá kvinnuráð- stevnurnar voru komnar at enda. Tað er ofta so. at slíkar niðursteður verða gjerdar í skundi, og aftaná eru tað mang an lond, sum ikki kunnu viðganga sær avgerðir nar ter! Kortini gjerdu vit eina samtykt, sum verð- ur send Sameindu Tjóð- um, har vit krevja: 1. Fullkomiligan av- våpna 2. Nei til A-B-C våpn wo tet Ein felags sorgar dag fyri teimum falnu i bardaga Vit hava framvegis samband við kvinnur um allan heim, eins og vit vidtoku, at fáa aðrar fe- lagsskapir og stovnar við í arbeiði okkara, sum skal fara fram Bodil næstum Janne og Kika Møi- fundir i Dan- mark hvønn friggjadag, sum vit Uraae, Hovmann gárd hava allar fáa avrit av. Annars varð avgjørt at halda ein fund norðanlondini í næstum, og her fyn vóru kvinnurnar ógvuliga áhugaðar fyri at halda hann i um, sigur enda. Førov- Elinborg at Tekst og myndir: Dagny Joensen Tysdagin 26.: »Hvem kan bestå i dommen? « Sætti partur av bibliu- skúlanum um — liknilsi Jesu. Kari Riis, bíbliu- skúlalærari leggur til rættis. Knud Christensen og kór syngja. Norskar sendingar eru hvenn dag kl. 16.05 á stuttbylgju 31 m (9,6 mHz) og kl. 17.05 á stutt- bylgju 25 m (11,8 mHz). Evangeliska røddin Hoyrist hvert mánakveld kl. 22.30 á føroyskum frá Monte Cario, millum- bylgja 205 m (1466 kHz). Orð krossins Hoyrist hvert mánakveld kl. 23.15 Á íslendskum frá Monte Carlo, millum- bylgja 205 m (1466 k Hz)