mikudagur 22. oktober 1980síða 11

SOSIALURIN 160.000 kr. fyri hvørt arbeiðspláss: Síða 1 Vinnuligur framburður er treytaður av lánum uttanlands Tað verður skrivað og tosað nógv í hesum degum um, at uttanlands skuldin er vaksin nógv hesi seinastu árini. Hver hevur tikið hesi lán, kann ein spyrja. Tað er sera einfalt at svara uppá. Skal ídnaðurin í Feroyum, á sjógvi og landi, verða lív lagað, mugu vit hava lán uttanlands. Vit kunnu taka sum demi, at mann taka seg saman um stovn- an av einum virki sum skal framleiða eina veru til heimamarknaðin ella út- flutnings, hetta kann so vera hermatik, klædnaver- ur, landbúnaðarverur ella elektroteknisk útgerð v.m. Ein kostnaðarmetan vil kanska koma at síggja soleiðis út: Virkisbygningur Maskinur aroe rou; kr. 4.000.000,- kr. 8.500.000,- ella tilsamans 12,5 milj. kr. Hvussu skal hetta nú figgjast, jú hetta kann koma at síggja soleiðis ut: Lán Egnsudviklingsfonden kr. 2.500.000,- Idnadargrunnurin kr. 1.500.000,- Eksportlån kr. 6.300.000,- Menningargrunnurin kr. 1.000.000,- Lån ialt kr. 11.300.000,- ØRE 2 Studningur: Egnsudviklingsfonden kr. 500.000,- Menningargrunnurin kr. 200.000,- Eginpeningur kr. 500.000,- falt kr. 12.500.000,- Viðvíkjandi eksportlånin- um er at siga, at lond sum Svøriki og Norra, sum út- flyta nevndu maskinur v.m., geva hesi lán, við tí fyri eyga at styrkja um teirra eksportmeguleikar Hetta eru lagalig láv við einum sámuligum rentu- niveau. Lat nevnda okkum siga, at projekt, gevur umleið 40—50 arbeiðspláss við uttan- landaskuld uppá útvið 8 milj. k:. Tað er nú veru- leiki, at vit Feroyingar hava flutt inn frá eðrum til nevndu verkætlan fyri 8 milj. kr. ella fyri kr. 160.000,00 fyri hvert arbeiðspláss i nevnda virki. Vit í javnaðarflokkinum ivast ikki í, at tann rætta loysnin móti a-beiðs- loysisspekilsinum, og ti sum hesum fylgir, er at siga ja til hesa uttanlands- skuld, og harvið styrkja land okkar búskaparliga. Eg kundi komi við nógv- um demum, hví henda utt- anlandsskuld er vaksin so nógv, men at stersti part- urin er komin vinnulívin- um at gagni, er einki at ivast í. Vit kunnu bert taka flakavirkini. Í hesum virkjum eru alstór uttan- landslán, men hesi virkir geva nógv arbeiðspláss og harvið trivna. Nevnast kann, at innan ídnað, her í ikki íroknað fiskivinna, vóru í fjør skapt útvið 250—300 nýggj arbeiðs- pláss í ár. Fyri at figgja øll hesi arbeiðspláss, er neyð- ugt við uttanlandslánum. Ein partur av uttan- landslánunum er nýttur ti til at byggja havnir og vegir. Tað er ein fyritreyt fyri ídnað her á landi, at samferðslan verður útbygt, og tí er tað natúr- ligt, at útbyggjan av Martin Djurhuus valevni í Suðurstreymoy landsveganetinum heldur fram til allar bygdir hava fingið vegasamband, soleiðis sum tað varð samtykt í 1959 og soleiðis, at alt vegasamband kann vera útbygt um eini 10—15 år. Eisini er tað natúrligt, at útbyggja samferðsluna sjóvegis. Sum sæst omanfyri, er veruleikin tann, at tað er eydnast Javnaðarflokk- inum við tí búskapar- politikki, sum hann hevur verið forsprákari fyri, at halda arbeiðsloysinum frá durunum og at halda sam- felagshjólinum koyrandi. Hetta erntá meðan gil grannalond okkara stríðast við teimum av- leiðingum, í staðist hava av tí heimsumfatandi bú- skaparkreppuni. Lántskan uttan fyri Feroyar er ikki farin til forbrúk. Hon er við fáum undantøkum nýtt til fram- leiðsluamboð á sjógvi og landi. Tá samferðslan er út- býgd og ídnaðurin hevur fingið góðan gróðrarbotn, skulu vit sjálvsagt ikki leggja okkum at sova, men vera ansin, ikki at fáa »yvirproduktion«. Hetta er ein meinbogi sum okkara grannalond komu ut fyri, tå teirra id- naður varð útbygdur Henda »yvirproduktion« í grannalondum okkara elvdi til arbeiðsloysi, við tað at eingin avtakari var til — vørurnar. Nevnda »yvirproduktion« er sjålv- andi ikki galdandi fyri fiskivinnuidnadin, men bert idnad, id ikki beinleid- is hevur samband við fiskivinnu. Alternativ til henda politikk Javnaðarmanna, er at niðurskrivað tikin lán og ikki upptaka fleiri lán uttanlanda. Við eðrum orðum, eingin fígging til fremjan av atgerðum, ið kunnu skapa bata idna, handverk og tænas- tufyritøkur á landi, eingi nýggj arbeiðs- fyr! sjógvi og pláss og eingin uttan- landsskuld men, stórt arbeiðsloysi. Fylkist tí um Javnaðar- flokkin. Javnaðar flokkinum tína atkveðu. Gevi | Vilhelm Johannesen valevni í Norðoyggjum Vit hovdu verið eitt fátækari samfelag við sambandinum á odda Sambandsflokkurin hevur nú verið í andsteðu í seks ár. Í sama tidarskeidi hevur javnaðarflokkurin sitið við tí politisku ábyrgdini. Tað er heilt náttúrligt at vit meta um úrslitið hjá teimum flokkum, sum hava sitið við ábyrgdini, sum hava havt ta politisku leiðsluna, men tað er líka so náttúrligt, at vit eisini gera okkum metingar um politikkin hjá andsteðuni. Spyrja vit so, hvat sam- bandsflokkurin hevur at vísa á, nú hann í seks ár hevur sitið sum stersti andstøduflokkur á tingi, so finna vit beinan vegin út av, at flokkurin ongan konstruktivan politikk hevur at vísa a, at flokk- urin ongan alternativan politikk hevur lagt dagin. Hann hevur einans verið ímóti, uttan at vísa á aðrar gongdar leiðir, uttan at hann hevur lagt nakran alternativan politikk á borðið. Eftir seks år í andstødu kann sambandsflokkurin vísa á, at hann var ímóti yvirtøkuni av postverkin- um, sum í fíggjarárinum 1979/80 gav eitt rakstrar yvirskot uppá umleið 13 mió. kr., og sum hevur staðið fyri eini frímerkja- útgávu við tí úrsliti, at frímerki nú eru okkara næststersta útfluttnings- vera einum útflut:- ningsvirði uppá 35 kr. eitt einstakt ár við mio Eftir seks år i andstødu kann sambandsflokkurin eisini vísa á, at hann var ímóti at vit keyptu Smyril og ímóti at vit settu hann eina millumlandasigling, sum hevur givið eitt yvir skot uppá umleið 6 mió. kr. fyri tíðarskeiðið juni, juli, august og september 1980. Og somuleiðis at hann var ímóti at vit royndu eina vetrasigling fyri at kanna meguleik arnar fyri lenandi vinnu har Eftir seks ár í andsteðu kann sambandsflokkurin somuleiðis vísa á, at hann var ímóti at vit gjerdu ein fiskiveiðusáttmála við Sovjet, sum er treytin fyri, at fiskiveiðusáttmál- in við Noreg fekk effekt, við tí ursliti, at allir okk ara stóru flaka- og salt fiskatrolarar hava gjert heilt góðar túrar eystureftir hver í hesum ári Hevði sambandsflokk urin sitið við politisku ábyrgdini og havt leiðsluna av feroyska sam- felagnum so hevdu ar- beiðsplássini á frímerkja- deildini ikki verið til, vit hevdu verið yvirskotið hjá postverkinum ella 13 mió kr. fátækari, okkara ut fluttningur hevði ikki umfatað sølu av frímerkj- um og av hesi orsek verið tveir 35 mió. kr. minni Hevði sambandsflokk in sitið ið PONtISKU leidsl- feroyska samfei- inum, so høvdu arbeiðs- plåssini umborå å Smyrli kki verið til og vit høvdu longu nú verið tær 6 mið. kr., sum Smyril hevði til avlops í summarsiglingini, fátækari og umframt hetta hevdu vit eisim verið hýrurnar og tað, sum Smyril annars leggur eftir seg í førovska samfel- agnum, tatækar!. Hevði sambandsflokk in sitið við politisku ábyrgdini og havt leiðsi- ina av feroyska samfelag num, so hevdu vit ongan fiskiveiðusáttmála við Sovjet og tað vildi gjørt, at fiskiveiðusáttmálin við Noreg heldur onga effekt vildið havt, við tí úrsliti, at allir teir stóru flaka- og saltfiskatrolarnir lógu við ábyrgdini og havt na av bryggju og førovska samfelagið vildi verið umleið 80 mió. kr. fátæk ari. Av hesum 80 mio. kr vildu fiskimenn mist 25—30 mió. kr. og arbeiðs fólk á landi 20—25 mió. kr Lat hetta vera nóg mikið Vit eru longu komin uppá heilt nógvar milliónir krónir. Hevur feroyska samfelagið ráð at sleppa slíku monnum og einum tílíkur politikki á stjórnarpallin ? Nei (Ug hesum it forða við at fara sterk á val og seta kross irnar ð JAVNAÐAR *LOKKIN