leygardagur 14. februar 1981síða 6
‹ fyrra síða allar 16 síður næsta síða ›
Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.
Tekstur á síðuni
telf. 14720. 11820
box 76, 3800 Torshavn
Útgevari: p/f sosialurin
Fyritaks-
og blaðstjóri:
Blaðmenn:
Tórfinn Smith (ábyrgd)
Hegni Djurhuus
Jóhann Mortensen
Jan Miiller
Arne Thomsen
Sosialurin
Dimmalætting
Lýsingar:
Uppseting:
Prent:
Nú er ovboðið
HVAT STØRSTA endamál Dagblaðsins,
tess blaðstjóra og harvið Fólkafloksins er,
man vera flestu fólkum kunnugt. Hetta
umboð Fólkafloksins hevur liva av at for-
fylgja fólki, sáa hatur og split, speireka
annarleiðishugsandi, birta upp undir
ósemjur millum fólk og millum bygdir.
Hetta er einki nýtt og kemur ongum dátt
við. Vanliga hugsanin kann ikki vera ann-
að, enn at soleiðis er Dagblaðið og sjálv-
andi harvið tann flokkur, sum hetta blað
umboðar.
MEN EITT MARK eigur tó at vera. Eitt hitt
fúlasta dømi um blaðskrivingina finna vit
á blaðsins 3. síðu seinasta mikudag, har
blaðstjórin (stavnamadur Fólkafloksins
og tungan á vágskálini hjá landsstýrinum)
hevur umrødu av einum fundi í Havn, sum
14. September-bólkurin skipaði fyri. Óli B.
er ósamdur við hendan bólk, og tað eru
vit eisini, men fyri tann skuld eiga tey,
sum í hesum bólki eru, at virðast sum
menniskju.
OKKURT BROT úr greinini talar fyri seg
sjáivt: „Eitt trivaligt, reyðgardistiskt
konufólk gekk og dreivaði upp og niður
um hallargólvið. Hon sá út sum ein statist-
ur, sum skuldi prógva sannleikan i, at Før-
oya innflutningur er ov stórur í mun til út-
flutningin. (Hon kundi sæð út, sum hevði
hon sjálv etið meginpartin av innflutn-
ingsavlopinum«. Eitt annað brot: »Eingin
av hesum tilgrónu hár-skegg-og-ulpupesj-
unum bad um ...«. Og eitt brot afturat:
„Eitt bolandi ulpuskinn bað um orðiða.
JÚ SANNILIGA. Hetta er Fólkaflokkurin
anno 1981. Er tað nakar sum kennir rødd-
ina aftur?
SUM BORGARAR í hesum landi vilja vit
ikki longur finna okkum í, at medmenn-
iskju okkara vera viðfarin á ein tílíkan út
um alt mark mannminkandi hátt. Vit
mir t væl viðmerkingina hjá fråfarna
forinanni Fólkafloksins, Hákuni Djurhuus,
til úrslitið av seinasta løgtingsvalid. Hann
segði, at orsøkin til valsigur Fólkafloksins
var bersøgni blaðstjóra Dagblaðsins.
Fólkaflokkurin hevur síðani fingið
an formann. Vit spyrja tí: Hevur Jógvan
Sundstein somu áskoðan og verður hetta
polítiska linja floksins og landsstýrisins
framyvir?
Húkaveiðan
kennir sviðan
Seinasta friggjakvøld
fekk føroyska sendi-
nevndin við Paula Ellef-
sen legmanni á odda í
lag ein sáttmála við EF
um sínámillum fiskirætt-
indi í 1981.
Undan báðum teimum
seinastu legtingsvalun-
um, hava vit hoyrt sam-
bandsmenn sagt, at bara
fólk í nóg stórum tali
fóru á val og greiddu
atkveðu fyri sambands-
flokkinum, so var leyst
og liðugt beinan vegin.
Alt í einum kundu skip-
ini tá loysa frá bryggju
og fara vestur um hav at
veiða tosk í grønlendsk-
um sjógvi og feroyskur
fiskiskapur eftir eðrum
fiskasløgum í ríkis-
donskum sjógvi, var
heldur ongin spurning-
ur.
Men úrslitið av sam-
ráðingunum hjá sam-
bandsløgmanninum er
nú tað, at vit yvirhevur
ongan tosk fingu í gren-
lendskum sjógvi, og at
niðurskurðirnir júst eru
sterstir í ríkisdonskum
sjógvi. Hetta ásannaðu
samgongumenn sjálvir
undir orðaskiftinum á
tingi um
fiskiveiðusáttmálan. Teir
ásannaðu, at vit fáa
onga sild, at makrelveið-
Forbedring av folkeskolen
an verður 10.500 tons
minni og at rækjuveiðan
verður meira enn 4.000
tons minni.
Legmaður umber seg
nú við, at alt hetta er ein
avleiding av tí, sum
hendi longu í 1978. Tá
fór javnvágin av lagi
sigur legmaður og
leggur afturat, at tað er
heilt ógjerligt at beta
um hetta nú. Og tað
vóru allir menn greiðir
yvir framman undan
sigur løgmadur. Men so
er at spyrja, hví í Guðs
garði løgmadur og sam-
bandsmenn ikki segdu
hetta fyri fólki undan
legtingsvalinum í 1978
og undan legtingsval-
inum í 1980, heldur enn
tá at billa fólki inn, at
komu sambandsmenn
framat, so var leyst og
liðugt t.v.s. frítt hjá før-
oyingum at veiða næst-
an óavmarkaðar negdir í
ríkisdonskum sjógvi.
Fiskiveiðusáttmálin er
gjørdur og samtyktur á
tingi við 17 atkveðum
fyri, men tað verður
mest av ellum húkaveið-
an hjá feroyingum, sum
fer at kenna sviðan av
hesum sáttmála og hesi
samtykt teirra 17. Fyri
tað fyrsta verður Feroya
SOSIALURIN
merkingar
banki latin upp fyri trol-
veidu i ein heilan månada
afturat. Fyri tad næsta
verður eitt trolfriðað eki
eystan fyri Suðuroyar-
banka, sum hevur verið
til stórt gagn hjá
føroyskum snelluskipum
á upsaveiðu, lati upp fyri
troling og fyri tað triðja
verður loyvt skipum úr
EF-londum at trola við
snerdum trolposa.
Í viðmerkingunum til
uppskotið hjá landsstýr-
inum verður m.a. sagt:
»EEC hevur gjert vart
við, at av tí laksi, sum í
vaksandi negd verður
fiskaður við Feroyar
stavar ein munandi part-
ur frá áum í EEC-lond-
um«. Sannleikin er tann,
at tað er ikki EEC, sum
upprunaliga hevur gjert
vart við hetta, men tað
hevur okkara egni løg-
maður gjert í eini sam-
reðu við Morgunblaðið í
Reykjavík. Har hevur
hann sagt, at laksurin,
sum vit veiða, ikki hevur
uppruna í íslendskum
áum, men í norskum,
skotskum og írskum
áum.
Úrslitið av hesum upp-
lysingunum frá log-
manni er sjálvandi tað,
at EF ger vart við seg í
hesum máli og fyribils
kravt
okkara
teimum. Nú góðtaka vit,
at teir eisini krevja nið-
urskurð í okkara egnu
veiðu hjá okkum sjálv-
um.
hevur EF fingið lyfti frá
løgmanni, samrådingar-
nevndini og allari sam-
gonguni um samråding-
ar vid ti fyri eyga at av-
marka føroysku laksa-
veiðuna í
sjógvi.
føroyskum
Tå samrådingar fyrr
hava verið millum Før-
oyar og EF ella onnur
lond, hava vit ofta mist
nøkur tons i fremmand-
um sjógvi og aðrir hava
mist nøkur tons hjå
okkum,
eðrvísi. Fyrst skulu vit
missa fleiri túsund tons í
fremmandum sjógvi og
síðani, sum eitt slag av
yvirvekt, missa eitt enn
ókent tonsatal av laksi í
okkara egna sjógvi.
men nú er
Fyrr hava aðrir kunna
niðurskurð í
veiðu hjá
Ongin ivi er um, at
uppskotið frá javnaðar-
flokkinum í marknaðar-
nevndini, um at biða EF
um nýggjar samráðing-
ar, átti at verið samtykt.
Vilhelm Johannesen
Det vi her i foreningen
ønsker forbedret folkesko-
len med, er at genindføre
indlæring af alfabetet og
grammatikken, som skole-
psykologerne har fået ud.
Leipzig Konnektionen
som vi lige har udgivet
fortæller hele forløbet liga
fra 1916 hvor man fik ud-
viklet og indført ordbilled-
metoden istedet for at
lære alfabetet først. Ord-
billedmetoden går ud på
at se hele ord som et bil-
lede og så genkende det
igen og gætte betydnin-
gen af ordets mening. Se
det er helt vildt! da svær
hedsgraden er alt for stor
for en begynder elev. Et
ord betyder noget ganske
bestemt og afgrænset,
som ikke er til at diskutere
om, da betydningen står i
en ordbog, så let er det
Dette ord udtales i lyde,
og hver bogstav repræsen-
terer en bestemt lyd, der-
for er det tåbeligt at sprin-
ge indlæringen over af
alfabetet, så har man alle-
rede i første klasse sat
halvdelen ud af spillet.
Disse elever som ikke får
noget ud af undervisnin
gen, vil finde på noget
andet at lave, og det vil
være at lave larm i klas-
sen.
De fleste elever lærer
(når de lærer det) alfabetet
i form af vers man synger
forfra til slutningen, som
er den samme metode man
lærte i gamle dage konge-
rækken — vers — og
mange andre ting man
skulle lære uden ad. Det er
forkert, da det ikke appe-
lerer til elevens forståelse,
men kun til et automatisk
indlærings mønster, der
ligesom en båndoptager,
bare afspiller det hele
igen. Den rigtige måde er
at lære alle bogstavernes
lyde og dernæst hvilke der
er med ord og hvilke der er
selv ord. Nu læres det for-
fra, bagfra og midt fra og
ud til begge ender.
Hvis man skal lære en
sang f.eks. tager man en
ordbog og slår ordene op i
en stor ordbog og lære
dens betydning og bruger
ordet indtil forståelsen og
andvendelsen er hjemme i
hus. Nu har man den for-
ståelse af teksten
som digteren har og så
lærer man at synge den på
den halve tid, da hele for-
sang
ståelsen er der. Prøv selv!
Det omtalte er det mest
grundlæggende inden for
al undervisning, og det
har psykologerne med
árene fáet fjernet, og det
er ársagen til at jeg kriti-
serer psykologerne som
jeg ger, og det med rette
Al undervisningsmatri-
ale skal være tilrettelagt
sádan at sværhedsgraden
bliver for stejl eller for
lille. Den regel brydes
utroligt meget, idag, dag
mange lærer om de simple
ting, og i næste klasse
lærer eleverne om maski-
ner eller indviklet fysik
0.s.v. Hverken de gramma-
tik bøger eller andre bøger
i fysik eller andre fag er
pædagogisk indpasset i
sværhedsgraden fra år til
år. Derfor har vi så mange
tabere i folkeskolen.
Alle der ønsker yderlig
information er velkommen
til at skrive, eller at kon-
takte Hans Birger Han-
sen, sum er forhandler af
bogen Leipzig Konnektio-
nen.
Venlig Hilsen
Jørgen Petersen
Taxakoyring
| å Tvøroyri
— Eg koyri taxa dag og
nått.
| Teif. 71209 |
8
Så
Hr