leygardagur 28. mars 1981síða 3

SOSIALURIN Ein hjálp — men eingin loysn! Síða 3 — Gera vit einki annað enn at gjalda hesa rokningina, fáa vit eina upp aftur stórri rokning komandi ár, søgdu tingmenn Eftir at hava fingið hogg, sakligar viðmerkingar og undirtøku frá framsøgu- mønnunum fyri teir ymisku flokkarnar og frá eðrum legtingsmonnum í útvið fýra tímar miku- dagin, varð uppskotið um >Broyting í stuðulsskip- anum til fiskivinnuna« beint til viðgerð í fíggjar- nevndini. Uppskot landsstýrisins, sum fevnir um broytingar av fýra legtingslógum, fer, um tað verður sam- tykt í núverandi líki, at kosta - landskassanum 205,85 mill. kr. Í hesum fíggjarárinum fer stuðulin til fiskivinnuna sambært metingunum at kosta 185 mill. kr., meðan játtanin er nakrar milliónir hægri. Tær fýra lógirnar, sum koma undir stuðulsskip- anina, eru lógirnar um minstulen, oljustudning, agnstudning og veiðu av ídnaðarfiski. Ráfiskagrunnurin fer við stórsta part- inum Sambært uppskotið fer Rakstrargrunnur ráfiska- grunnsins við 67 mill. kr., 48,8 mill. kr. fara til rakstrarstudning til skip- ini, meðan oljustudning- urin er mettur til 40,7 mill. kr. Allar hinar upphædd- irnar eru niðan fyri 10 milliónir. Hægst av teimum er agnstudningur- in, sum er 9 mill. kr. Land- ingarstudningurin er mettur til 7,2 mill. kr., út- róðrarstudningurin til 6,8 mill. kr., minstalønin til 6,0 mill. kr., sum eisini er metta upphæddin fyri fiskirannsóknir á fremm- andum hevum. Ídnaðar- studningurin er mettur til 4,2 mill. kr., meðan út- róðrarstudningurin er settur til 4 mill. kr. Har- afturat koma so nakrar smærri upphæddir. Kunnu ikki blíva við at oysa út — Tað ber ikki til at blíva við at oysa út til ein flota, sum ikki fæst at bera seg, segði Erlendur Patursson í niðursteðu síni. — Um vit ikki gera annað nú uttan bert gjalda rokningina, so kemur ein uppaftur sterri rokning næsta ár, segði Erlendur Patursson. Hann fanst at, at hetta og undanfarna landsstýr ikki í sterri mun hevdu fylgt ráðnum frá Fiski- vinnuráðnum, Búskapar- ráðnum og fiskifroð- ingunum. — Hevdu vit fylgt hesum ráðunum, so sótu vit ikki í núverandi kreppusteðu, segði Erlendur Patursson, sum vísti á, at tá umsóknir til stuðulslán vóru hjá lands- stýrinum í 1977, mælti bú- skaparráðið frá at játta umsóknunum til 19 skip. — Men landsstýrið veitti stuðul, og síðan er ein fjøld av skipum komin afturat. Ráðini vórðu ikki fylgt, og tí sita vit við eini yvirinvestering, segði Er- lendur Patursson. Hvar er alternativið hjá landsstýrinum? Framsegumaður tjóðveld- isfloksins vísti annars á, at tað nýggja landsstýrið hevði lovað at gera stuð- ulin og lógina um ráfiska- grunnin einfaldari, men hann hevði einki sæð til tað, og spurdi eftir alter- nativinum, sum lands- stýrið hevði boðað frå: — Jú, vit finna tað í skjalinum, har nekur tel eru broytt, so tað hevði verið óneyðugt við einum nýggjum landsstýrið til at broyta nøkur tel og orð, segði Erlendur Patursson. Hann mælti annars til at brúka ein part av teimum 200 mill. kr. til at sanera flotan so hann hósk- aði til okkara veiðumegu- leikar — bæði í stedd og samanseting — og ein part til at finna alternativar vinnumeguleikar. Minstivinningurin ikki hækkaður Tórálvur Mohr Olsen úr javnaðarflokkinum sakn- aði, at minstuvinningurin ikki er hækkaður. Hann er pristalsvidgjørdur, men hevur ikki fingið nakra reallønarhækking. Viðvíkjandi prísviðbót- ini til manningarnar, so vísti Tórólvur Mohr Olsen á, at ein lækking var farin fram frá 32 oyrum til 26 oyruni pr. kilo. Skipanin er hon, at studningurin verður avtrappaður í mun til príshækkingarnar. Men Tórólvur Mohr Olsen helt, at nú var tíðin komin til at lutfallið bleiv broytt, soleiðis at hverja ferð prísurin hækkaði við 15—20 oyrum, so minkaði studningurin við einum oyra. Sum nú er verður viðbótin avtrappad við einum oyra, hverja ferð prísurin hækkað við 10 oyrum. Fiskimenninir ov lítið Landsstýrið hevur mælt til at broyta oljustudn- ingin. Nú verða latin 44 oyru pr. litur. Landsstýrið mælir til at lata 7 oyru pr. kg. av veiddum fiski til línubátarnar og 14 oyru pr. kilo til trolararnar. Tórólvur Mohr Olsen helt, at hetta var megu- liga rætta leið, men vísti á, at nekur skip, ídnaðar- skipini, einki fáa í olju- studningi. At enda vísti framsegu- maður javnaðarfloksins á, at sambært uppskotinum fingu fiskimenninir yvir- hevur ov lítið, men tó segði hann seg ikki vita, um hinir, eigararnir, fingu ov nógv. Tiltekini í fjør hevdu bett — Vit meta, at hetta er eitt gott uppskot. Dentur er lagdur á at fylgja til- mælunum, sum Fiski- vinnuráðið er komið við, og Fiskivinnuráðið er sett saman av ógvuliga ymisk- um greinum í okkara fiski- vinnu, segði framsegu- maður fólkafloksins, Svend Áge Ellefsen. Honum dámdi ikki, at spurnartekin ofta varð sett við, um samfelagið hevði ráð at stuðla fiskivinnuni. Hann helt, at spurning- urin heldur átti at skoðast frá hinum endanum. Svend Áge Ellefsen helt ikki, at vit kundu sanera flotan, tí so varð grundar- lagið tikið undan fiski- vinnuni. Hilmar Bech: — Hækkið flutningsstudningin. Opnu bátarnir hava stóran týdn- ing á smáplássunum Viðvíkjandi krepputil- tøkunum, sum vórðu framd í fjør, segði Svend Åge Ellefsen, at tey høvdu bøtt um kreppuna. Hann vísti á, at tað var stórur munur at tosa við teir sum róku bátarnar í dag aftur í móti í fjør. Annars kom framsegu- maður fólkafloksins mest inn á, hvussu lítið vága- menn hevdu fingið í sín lut av íslandskvotuni. Stuðul — ringasta leið Adolf Hansen segði seg vera í móti studulsloggåv- uni. Hann meinti, at pen- ingurin skuldi verið fingin í hægri prísi. Um leiðin kanska var gongd, so var hon tann dýrasta og ring- asta leiðin. Eisini vísti Adolf Han- sen á, at sambært upp- skotinum frá landsstýrin- um, so fingu manningarn- ar minni, meðan rakstrar- studningurin ikki: varð skerdur, tverturímóti. — Hetta eru óhugnaligir tendensir við hesi borgar- ligu samgonguni, sum eg upprunaliga hevði sett álit á, segði Adolf Hansen. Opnir bátar týdning fyri bygdasam- felagið Hilmar Bech úr javnaðar- flokkinum vísti á, at opnu bátarnir hevdu stóran týdning fyri bygdasam- felagið. Nógvir eldri menn eru bundnir at teimum opnu bátunum, og meira átti at verðið hugsað um teir, helt Hilmar Bech. Hann spurdi um olju- studningurin eisini var galdandi fyri opnar bátar. Um ikki, so mælti hann til Olaf Olsen: — Eina enda- liga loysn á trupulleik- unum finna vit ongatíð. Fyritreytirnar broytast alla tíðina at taka teir við, tí oljuút- reiðslurnar = eru eisini hækkaðar til hesar bátarnar. Somuleidis heitti hann á nevndina, sum fór at við- gera uppskotið, um at laga lóggávuna so, at útróðrar- menn eisini kundu fáa minstaforvinning. Mælti til at taka flutningsstudning- in upp Hilmar Bech spurdi, hvussu hjálpast kundi monnum á plássum, har ikki slapst av við fiskin, og kom inn á flutnings- studningin, sum hann mælti til at hækka. Hann hevði roknað við, at okkurt kom fram um flutningsstudningin, men tað var tað ikki, so Hilmar Bech mælti til at taka hann við í viðgerðini av uppskotinum. Loysir ikki kreppu- steðuna — Hetta uppskotið um fyribilsloysnir broytir ikki steðuna hjá fiskivinnuni. Stuðulin er ein hjálp, men loysir onga kreppu og okkurt nýskapandi má henda, segði Petur Rein- ert, úr Tjóðveldisflokk- inum m. a. í innleggi sínum. Hann vísti á, at tað hjálpir ikki at leggja studning oman á studn- ing, meðan fiskaslegini, sum feroyingar hava dúvað upp á, minka, meðan skipini gerast fleiri. Finna ongatid nakra loysn At enda í orðaskiftinum Erlendur Patursson: — Vit kunnu ikki blíva vid at oysa til ein flota, sum ikki fast at bera seg treiv Olaf Olsen í tað, sum framsegumenninir høvdu fert fram. Hann roknaði ikki við, at tað nakrantíð fanst ein loysn á fiski- vinnutrupulleikunum, ti fyritreytirnar broytast alla tidina. — Vit vita ongatíð fult út, hvat vit skulu broyta til. Tað kann ikki koma frá einum degi til annan, men so við og við, segði Olaf Olsen. Príshækkingarnar manningum til góðar Til teirra, sum hevdu víst á, at manningarnar vóru við skerdan lut, segði fiskimálaráðharrin, at seinast, tá avreiðingar- prísirnir hækkaðu, varð serliga hugsað um mann- ingarnar. — At stuðulin nú í meira mun fer til skipini, so er tað gjørt, fyri at fáa tey at ganga, so fiskimenninir hava nakað at vera við. Nógv eru farin á heysin, men ell kunnu ikki fara á heysin, áðrenn funnið verður fram til nakað annað, segði Olaf Olsen. Viðvíkjandi tí, sum fert var fram um opnar bátar, so vísti Olaf Olsen á, so fór hesin fiskurin kanska at hækka í prísi, um ein ávís flokking av fiski varð fingið í lag. Ein slík flokk- ing hevði serliga komið teimum opnu bátunum til góðar, segði Olaf Olsen. Agnviðurskiftini eiga at kannast Fleiri av reðarunum funn- ust at agnprísinum og eftirlitið við honum. Fert varð fram, at hverja ferð Framhald á síðu 12 Svend Á. Ellefsen: — Eitt gott uppskot um stuðuls- lóggávu, tí vit hava fylgt Fiskivinnuráðnum