Sosialurinarkiv
Sosialurin 1981-09-09, síða 2
Tak niður PDF av hesari síðu Stórt myndaskrá

mikudagur 9. september 1981síða 2

‹ fyrra síða allar 16 síður næsta síða ›

Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.

Tekstur á síðuni

Síða 2 SOSIALURIN Við telefunken Video-Recordaranum er gjørligt at gera sina egnu sjonvarpsskrå Vid nyggju Telefunken videoskipanini kanst tu sjålvur av- gera, nær og hvussu ofta tú vilt síggja sjónvarp. Videoskipanin er í tveimum portum. Video-Recordarin VR 510 og Timer/Tunarin T 50. ; Vid videorecordaranum kanst tú spæla og upptaka video- film. Videofilmar kanst tú bæði leiga og keypa, soleiðis at tú við hesum tólum hevur tín egna biograf. Tú hevur moguleika at gera tínar egnu filmar við einum vi- deoupptokutóli — annaðhvort heima í stovuni ella úti i nått- úruni, tí tú við hesum videorecordaranum er akkumolatorur, so tú ert ikki bundin av ljósnetinum. Hetta er ein av hovuðsvinningunum. Hinir eru ein góður dog- verði í Perluni fyri 10 fólk. Haraftrat eru millum høvuds- vinningarnar gávukort frá HAZY og GUNDER. I | | J a! Sendið mær Sosialin ókeypis til 1. oktober | | (SOSIALURIN | } rindar | postgjaldið) | Gumi Navn: Bústaður: Postbox 76 3800 Tórshavn Kannað posthúsinum "tj þí! L i Í af 15% A LLARKIDDA ile ti VV Størri vandi hjå kvinnum Vit prenta her seinna part av frågreiding lands- læknans um kynsjukuna gonore: Gonore hjå kvinnum Sum nevnt vita helvtin av teimum kvinnum, id verda smittadar vid gonore, ikki av, at tær ganga vid sjukuni. Kvinnur eru ti ofta sjukar i longri tíð, áðrenn tær verða vidgjørdar, og av hesi orsøk gerst vandin hjå teimum fyri tilsløg (komplikatiOnir) stórri Sjukan hjå kvinnuni verdur ofta ikki stadfest, fyrr enn hon verdur givin upp sum kynsligt samband hjá smitt aðum manni einum Tá sjúkueyðkenni eru, gera tey vanliga minni um seg enn hjá monnum. Svidi í samband við at vatna sær og eitt sindur av floti frá móðurskeiðini koma fyri Gonore hjá kvinnum kann breiða seg til egggørhina (eggjaleidaran). Vanligastu sjukueydkenni eru ; og pína ødrumegin í kinum Kemur gonore í báðar egggar narnar, kann úrslitið gerast, at kvinnan seinni ikki kann fáa børn, gerst livssør (steril). Kvinnur kunnu eisini fåa gonore i baktarmin og — eins væl og menn — i munnin. Av og å kunnu kvinnur og menn fáa blóðeitran, bruna í liðir og aðrastaðir orsakað av gonore. Sjúkuavgerðin Sjúkan gonore verður stað- fest við kanning hjá lækna av floti frá vatnræsismunna (og — hjá kvinnum eisini lívmóður- munna) undir sjóneyku ella við dyrking frá vatnræsis- munnanum og møguliga aðra staðir, ið verður tikin á ein so- nevndan kolpotupinn, ið læknin sendir til kanningar á rannsóknarstovuni. Til tess at kanna eftir um tekin eru til tilslog, verða har- umframt hjáeista og blødru- hálskertil vanliga eftirkannaði hjá monnum og líumóður og egggern hjá kvinnum. Rættindi sjúklingsins Sambært lógina um kynsjúkur í Føroyum hevur ein og hver uttan mun til bústað og figgj arorku rætt til ókeypis kann ing fyri og viðgerð av kyn sjúku hjá kommunulækna ella landslæknanum Skyldur sjúklingsins Fólk, ið vita ella hava orsok til at halda, at tey hava eina kynsjúku, hava skyldu til at lata seg kanna og meguliga viðgera fyri sjúkuna hjá lækna. Somuleiðis hava fólk skyldu til at siga læknanum navn sítt, yrki og bústað, eins og tey skulu geva upplýsingar um, hver kann hava smittað tey, og hvørji tey kunnu hava smittað. Áður er nevnt, at ein stórur partur av fólki við gonore ikki vita, at tey hava sjúkuna, av tí at tey einki kenna til hana. Tað er tí sera umráðandi at fáa greiðu á, hvaðani smittan stavar, so oll við sjúkuni — eisini tey, ið íkki vita, at tey eru sjúk — verða kannað og vidgjørd. Læknin hevur tagnarskyldu. Viðgerð av gonore Hjá fólki, ið ikki eru ovurvið kvom (allergisk) móti penicill ini, er besta vidgerdin at geva penicillin. Í dag er vanliga viðgerðin at geva eitt serligt slag av peni cillin (pivampicillin) sum tab lettir. Givnar verða vanliga 4 tablettir samstundis, av tí at tað er týdningarmikið við sjúk- uni gonore, at styrkin av peni- cillin í blóðinum verður nóg høg eitt styttri skifti. Har- afturat verður eitt serligt evni — probenecid — eisini givið at taka inn. Hetta evnið tarnar úrskiljingini = av — penicillini gjøgnum nýruni. Við vanligari gonore verður hendan viðgerð givin bert eina ferð. Eru tilslog, eitt nú gonore í hjáeistum ella egggørnum (eggjaleidarum), er vanligt at endurtaka nevndu viðgerð einaferð um samdøgrid í 5 ella 6 samdøgur. Summir læknar = geva viðgerð við penicillin sum inn spræning fyri gonore. Fólk, ið ikki tola penicillin, kunna verða grødd við øðrum heilivågi. Vert er at endurtaka, at tað er av størsta týdningi, at oll, ið halda seg meguliga vera smittað við gonore, venda sær til lækna sum skjótast til kanningar, so sjúkan kann verða útihýst ella vidgjørd. Verður hetta gjørt, koma vit her i Føroyum framyvir bert at hava eitt lítið tal av gonore árliga. Lat okkum at enda gera vart við royndir i Danmark, ið benda á, at um tú hevur kyns- ligt samband við einum nýggj- um persóni á tínum arbeiðs- plássi, millum kenningar ella tílíkt, er vandin fyri at fáa gonore umleið 5%. Og snýr tað seg um ein fyri tær púra ókendan persón, er vandin umleið 25%. Hóast hesi tøl kanska ikki eru tey somu í Føroyum, eiga tey kortini at verða havd i huga. AAA AA AAA AAA AA AA AAA se] Framhald av forsiduni avgerðin í hesum máli varð tikin úr legtinginum og legt til landsstýrið, segði Tór- olvur Mohr Olsen. Best egnaða oyggin Tórolvur Mohr Olsen vísti annars í orðaskiftinuæm á, at Sandoyggin var best egnaða oyggin til landbúnaða og tí var rættast at leggja roynd- arsteðina og búnaðarskúlan har. Ásbjern Joensen, úr sjálv- stýrisflokkinum, segði m.a., at hann áður hevði verið sinn- aður fyri at leggja royndar- steð og búnaðarskúla í Sand- oynni. Hann helt málið vera ógvuliga ógreitt í letuni og vildi kanna tað nærri. Hans M. Joensen, úr tjóð- veldisflokkinuæm, tók undir við uppskotinum hjá javn- aðarflokkinum og vísti á, at útviklingurin gekk so skjótt í Havnini, og rundan um hana, at Kollafjørdur fór óivað at verða raktur av hesi útbygging, so plássið kundi ikki sigast at vera tað best egnaða. Jóannes Dalsgaard, úr javnaðarflokkinum vísti á, at nú var meguleiki at beta um skeivu avgerðina hjá undan- farnu samgongu. Hann metti málið vera eitt álvarsmál, sum allir flokkar áttu at > kunna tikið undir við. Jóannes Dalsgaard vísti á, at málið hevði havt ein ódám- ligan farra av persónligari forfylgjan móti uppsit- aranum á Heygsgarði frá fyrsta degi av. Ove Michelsen, úr tjóðveld- isflokkinum, helt, at tað var ein legin grundgeving, sum lá aftan fyri valið av Heygs- garðin, Nevniliga tað, at hann lá so nær Havnini. Hann vísti á, at sakkunn- leikin hevði mælt frá Heygs- garði. Adolf Hansen, úr Fram- burðs- og fiskivinnuflokk- inum, tók eisini undir við uppskotinum og mælti til at spyrja festaran á garðinum í Skálavík, sum kundi koma upp á tal, um hann vildi fara av honum. Ikki talan um avreiðing Pauli Ellefsen, úr sambands- flokkinum, takkaði Tórolvi Mohr Olsen, og segði, at hann var tann ærligast tingmaður, hann hevði hoyrt, síðan hann kom í tingið. Pauli Ellefsen segði, at hann og Ásbjern Joensen í fíggjarnevndini hevdu havt varhugan av, at Tórolvur Mohr Olsen hevði avreitt royndarsteðina og búnaðar- skúlan. Hann takkaði Tórolvi Mohr Olsen fyri at hava greitt frá, hvussu hann hevði selt eitt mál í sínum egna valdemi. Vilhelm Johannesen, úr javnaðarflokkinum, vísti orðunum hjá legmanni aftur, og segði, at talan var ikki um nakra avreiðing av málum. Hann segði, at javnaðar- flokkurin hevði broytt steðu, tí annars kom uppskotið um dagpeningaskipanina ikki í gjøgnum, og hetta hevði fing- ið avleiðingar fyri tímalent, útróðrarmenn, fiskimenn og barnakonur. Heldur ikki hevði uppskotið um húsa- lánsgrunnin komið í gjøgnum, og hetta hevði havt avleiðingar fyri tey, sum ætlaðu sær at byggja hús. — Javnaðarflokkurin hevði sterri kærleika til hesar bólk- ar, og vildi ikki, at hesi mál skuldu detta á gólvið vegna plaseringina av eini royndar- steð og búnaðarskúla, segði Vilhelm Johannesen. Erlendur Patursson hevði eisini orðið. Hann metti málið hava stóran týdning, og helt tað vera spell, at málið fekk eina so vánaliga viðgerð av tingmonnum. Hann vísti á, at landbúnaðurin hevði stóran týdning. Um ikki beinleiðis í krónum so trivnaðarliga og bygdarmenningarliga. Eftir uppskoti frá Tórolvi Mohr Olsen varð uppskotið beint í eina serliga landbún- aðarnevnd við fimm limum. SR |” A A