mikudagur 20. januar 1982síða 4

Síða 4 SOSIALURIN 2000 folk hava nú 1. hjálpskjáttur — men tey flestu duga ikki at brúka tær, vísir kanning Hóast umleið 2000 fólk í Feroyum hava útvegað sær 1. hjålparskjåttuna hjá Ráðnum fyri Ferðslu- trygd, so eru tað bert tey fáu, sum veruliga duga at brúka ta 1. hjálpina, sum finst í skjáttunum. Hetta vísir ein kanning, sum Ráðið fyri Ferðslu- trygd nýliga hevur gjert. Í kanningini vórðu fólk spurd um, hvat varð í skjáttuni og hvussu hon skuldi brúkast. Eisini varð spurt, um tey hevdu lisið eina lítla bók, sum fylgir við skjáttuni. Tað vísti seg, at meira enn 86% av teimum spurdu vistu ikki, hvat er í skjáttuni — við eðrum orðum hevdu tey keypt skjáttuna og síðani lagt hana frá sær í bilinum ella aðrastaðni. — Hetta kann vera eitt sindur vandamikið, tí tað kann geva fólki eina skeiva trygd, sigur Olivur Næss frá Ráðnum fyri Ferðslutrygd. Fyri at beta um hesi viðurskifti hevur Ráðið fyri Ferðslutrygd í samráð við Reyða Kross sett sær fyri at halda nekur styttri skeið. Talan verður um skeið uppá tveir tímar, har luttakararnir fáa eina frá- greiðing um, hvussu |. hjálpskjátturnar skulu brúkast. Haraftrat verða ferðslufilmarnir hjá Ráð- num fyri Ferðslutrygd vísir umframt at Olivur Næss tosar um ferðslu- trygd yvirhevur. Eyð- bjørn Jacobsen frá Reyða Krossi fer at geva leiðbein- ing í brúk av skjáttuni. Tey fyrstu skeiðini verða hildin í Havn — á Sjúkrasystraskúlanum. Fyrsta skeiðið verður 1. februar kl. 20. Møguleiki er hjá millum 12—18 fólk- um at luttaka á hverjum skeiðnum. — Sjálvandi verður hetta ikki nakað full fíggjað skeið í 1. hjálp, leggur Olivur Næss aftrat. Men hetta kann so verða ein hjálp hjá teimum, sum hava fingið sær skjáttu og hjá teimum, sum ætla at útvega sær slíka. Leiðarin á Ráðnum fyri Ferðslutrygd sigur víðari, at eru fólk so sinnaði at læra enn meira, so kunnu tey tekna seg til tey meira umfatandi skeiðini í 1. hjálp sum Reyði Krossur skipar fyri. Ætlanin er eisini at hava slík skeið úti á bygd. Har verða tað so 1. hjálparleið- beinararnir hjá Reyða Krossi, sum fara at standa fyri skeiðunum, um so er at áhugi verður fyri tí. 1. hjálparskjátturnar eru annars at fáa til keyps á apotekunum kring landið og á bensinsteðun- um. Tær kosta nakað omanfyri 100 kr. Vit síggja her, hvat er í skjáttuni. Myndin er úr leiðbeiningarbókini, sum fylgir við fyrstuhjálpar- skjáttuni Innihald í skjáttu og bók Hveg eftir. um alt er í og á sínum staði eina og hvorja tíð FT 16 us I 1 al | | J I Trýstbind 2Plástu 3 Gaset 4 Elastiskt bind 5 Vanli i 6 Tryst il venjingar 7 Innblåsingargrima 8 Saksur 9 Læsinål 10 Verjubind 11 Sjúkli 3 12 Skúmpl 13 Endursi 14 Skrivitol 15 Klisturmerki til bilrútir 16 Leiðbeiningarbók Venjingarætlan aftast í bókini Hentar v ingar síðu 30 3 Efurlitsspurningar Yvirlit yvir útgerð og nýtslu 34 Keypa hyljar úr Noregi hóast vit sjálvir framleiða alihyljar — Hvussu ber tað til, at vit keypa hyljar til fiska- aling úr Noregi, tá vit sjálvir eru ferir fyri at gera hesar hyljar. Soleiðis spyr ein lesari, sum heldur tað vera legið, at alisteðin í Funnings- firði nú hevur bílagt 20 nýggjar hyljar úr Noregi. Vit hava sett okkum í samband við skrivaran í Menningargrunninum, Martin Djurhuus og spurt hann, hvussu tað ber til at m.a. Menningargrunnurin ikki stuðlar feroyskari framleiðslu heldur enn at keypa hyljar úr Noregi. Martin Djurhuus sigur, at hyljarnir, sum í hesum førinum talan er um, eru 20 nýggir hyljar til ali- steðina Joki í Funnings- firði. Verandi aluminiums- hyljar eru ónýtiligir og hava teir tí keypt nýggjar hyljar úr Noregi. Nýggju hyljarnir eru av eðrum salg. Teir líkjast teimum plasthyljunum, sum Salmo í Kaldbaksfirði hevur og sum eru gjerdir í Feroyum. Men hví so ikki keypa Feroyum hyljarnar í spurdu vit Martin Djur- huus. Til tað sigur hann, at sjálvandi eiga vit at stuðla føroyskari fram- leiðslu men í hesum ávísa førinum var neyðugt at keypa hyljarnar úr Noregi. Fyri tað fyrsta tí teir skulu brúkast beinan- vegin — ístaðinfyri hinar hyljarnar — og harnæst tí tryggingin bert vil góð- kenna hesar norsku hylj- arnar. Talan er um hyljar úr plastevni og stáli, ið eru fyltir innan við isopori. Hetta evnið ger, at teir kunnu halda sær uppi sjálvt um hol kemur í teir. Hyljarnir hjá Salmo, sum partvíst eru gjerdir av Marinplast og verkstað- num Metric í Havn, eru ikki heilt fyltir við flóti- evninum isopor, men bert fyri ein part. Kemur hol á hesar hyljarnar sekka teir. Martin Djurhuus sigur annars, at talan í fram- tíðini helst verður at byggja upp framleiðslu av hyljum í Feroyum, so- leiðis at tað ikki verður neyðugt at fara til Noregs eftir teimum. Nýggju hyljarnir til Joki koma í hesi vikuni. Tað eru Menningar- grunnurin og Ídnaðar- grunnurin og eigarin sjålvir, sum figgjar hyljar- nar, id kosta 450.000 kr. Tad var i fjør, at eigarin gjørdist varugur vid, at norsku aluminiumshylj- arnir vóru ónýtiligir. Spur- ningurin viðvíkjandi trygging og hver hevur ábyrgdina av hesum er enn ikki loystur. Íslendingar læntu lykilin til taravirkið — eru møguliga sinnadir at keypa maskinur ella leiga virkið tara Í seinastu viku vóru tríggir íslendingar í Føroyum í ávísum erindum. Teir komu higar fyri at síggja taravirkið á Strondum, sum nú er stongt. Íslendingarnir læntu lykilin til virkið frá Menningargrunninum, ið eigur nakað av peng- um í virkinum. Sosialurin hitti ein av íslendingunum i telefonini, beint áðrenn teir fóru aftur til Ís- lands. Omar Haralds- son sigur við blaðið, at hann kann ikki upp- lýsa, hverjar ætlanir teir hava við hesi vitjanini. Hesin sami Omar arbeiðir á einum virki í Íslandi, sum turkar tara. Í fjor seldi til at turka henda verksmiðjan 1200 tons av turkaðum tara til eitt alginatvirki í Skotlandi. Annars vóru ørindini hjá ís- lendingunum eisini at kanna meguleikarnar fyri at keypa svart- kjaft úr Feroyum at turka til Nigeria. Ómar Haraldsson vildi heldur ikki upplýsa meira gjella um megu- ligar ætlanir í hesum sambandi. Uppá fyrispurning um teir eru sinnaðir at keypa maskinurnar á taravirkinum ella teir eru sinnaðir at leiga alt virkið sum tað er ella keypa tað, sigur Ómar Haraldsson, at hann einki kann upplýsa um hetta enn. Plakat um orku- sparing Teir høgu olju- og el-pris- irnir niva mangan brukara i dag. Eitt er, at hesir prisir eru vaksnir so nógv sein- astu árini, annað, og kanska meira álvarsligt er, at botnur nú sæst á orkukeldum heimsins. Alternativir = orkuhættir verða royndir, men okkara hugsan er, at vit eiga at royna at nýta elmegi og olju á ein slíkan hátt, at bæði tað privata húsar- haldið og landshúsarhald- ið sparir pening, og at um- hvervið verður so óspilt sum gjerligt, ikki minst okkara náttúra. Endamál Brúkarafelag- sins er at leiðbeina. Vit hevdu í heyst fund saman við Orkuráðnum, SEV og Feroya Landsstýri, har tosað varð um, hverji tiltøk, ið áttu at verða sett í verk fyri at leiðbeina vanliga brúkaran um, hvussu hann kann spara orku og samtíðis fáa gagn av teimum hentleikum, Framhald á síðu 12