mikudagur 3. februar 1982síða 5

; Í i | SOSIALURIN Vilja sleppa at flyta svin til landið: Bíða nú eftir tilmæli frá húsdýranevndini — Grunnar hava longu játtað pengar til svínagarðar Húsdýranevndin skal nú taka steðu til, um hon skal mæla Landsstýrinum til at geva loyvi til innflutn- ing av svínum. Annars er ein lóg frá 1970, sum bannar innflutning av súgdjórum. Men undan- taksloyvi kunnu gevast. Hetta er gjørt m.a. i sambandi við innflutning av rossum úr Íslandi. Nú er tað hinvegin vorð- ið aktuelt við innflutningi av svínum. Í hvussu so er tveir mans hava konkretar ætlanir um at byggja svínagarðar. Annar, hann býr í Suðuroynni, hevur longu fingið játtaðan studning úr Menningar- grunninum og Íðnaðar- grunninum, 200.000 kr. úr hverjum grunni. Menn- ingargrunnurin roknar eisini við, at hann letur 400.000 kr. til raksturin. Hinvegin hevur Jarðar- grunnurin ikki enn tikið stødu til, um hann skal jåtta pengar til svínagarð- in i Suduroynni. Formaðurin i Jarðar- ráðnum, Christian R. Joensen, sigur, at teir kunna ikki taka steðu til umsóknina enn. — Tað má henda meira í málinum fyrst, sigur hann. Jarðarráðið umsitur Jarðargrunnin og um- framt umsóknina úr Suðuroynni hevur grunn- urin fingið fyrispurning frá einum eðrum manni, sum er áhugaður fyri svínaaling. Noktaðu í 1975 Tá undantaksloyvi skulu gevast til innflutning av súgdjórum, er tað fyrst og fremst smittuvandin, sum ger fólk ótrygg. Vandin Landsstýrismaðurin í almannamálum: fyri, at sjúkur, vit ikki frammanundan hava í landinum, verða innfluttar saman við djórunum. Tað er luturin hjá lands- djóralæknanum at meta um smittuvandan. Lands- djóralæknin, D. J. Bæ- rentsen, vil ikki enn siga nakað um smittuvanda í sambandi við meguligan innflutning av svínum. Men hann mælir frá av eðrum orsøkum. Tað náttúrliga grundarlagið er ikki til staðar, sigur hann. Og her meinar hann við, at vit ikki dyrka korn í Før- oyum. Tað er vanligt at foða grísar við korni. Fáa teir til dømis slógv, verður kjetið ikki etandi. Formaðurin í húsdýra- nevndini, Hanus Wardum, sigur, at so seint sum í 1975 mælti nevndin Landsstýrinum frá at geva loyvi til innflutning av svínum. Vandi var fyri sjúkum, sum kundu fara í onnur djór og: enntá menniskju. Men síðani tá er hesin vandi minkaður nógv. Og sum vit skiltu Hanus Wardum, so er tað væl hugsandi, at húsdýra- nevndin hesaferð fer at geva grønt ljós. Men tað er ymiskt í samband í mál- ið, sum skal kannast fyrst, sigur Hanus Wardum. Ætlanin er at flyta inn svín, tað vil siga kvidnar sýr, úr Noregi. Hetta ger tað helst lættari hjá myndugleikunum at góðtaka innflutningin. Tí norski svínastovnurin er nógv frískari enn tann danski til dømis. Svínahald hevur verið i Føroyum fyrr. Serliga undir krígnum vóru nógv svín. Men síðani mitt í hálvtrýssunum hava svín ikki verið her. Skeivt at siga vit ikki hugsa um arbeiðsloysið Tað er ikki rætt, sum ført hevur verið fram, at Landsstýrið ikki prioriter- ar spurningin um arbeiðs- loysi so høgt, sum tað átti. Hetta sigur Eilif Samu- elsen, landsstýrismaður. Arbeiðsloysi er ein vaks- andi trupulleiki í nógvum londum. Men um vit her í Føroyum hava sterri arbeiðsloysi nú enn vit hava havt, vita vit ikki, TOT —w—w—nWHLLLL Framhald av síðu Í Teknik við Trónda Seren- sen. Tað eru nú nekur ár síð- ani, at Tróndur Serensen gjørdi sína fyrstu agn- skerimaskinu í kjallaran- um í Hvannasundi. Aftaná nógv stríð og strev hevur tað eydnast honum at fáa fígging til hetta pro- jektið, m.a. úr Menningar- grunninum. Ein prototypa varð gjørd og sett umborð á norska línubátin >Borda- nes«. ; Tad visti seg at vera ein sra væleydnad roynd. Ti fólkið umborð vildi ikki av sigur Eilif Samuelsen. Ein orsek til, at Lands- stýrið verður lagt undir ikki at vilja gera nakað við arbeiðsloysisspurningin, er tann, at ein kanning, sum Legtingið seinasta vár álegði Landsstýrinum at gera, ikki er sett í verk enn. Legtingið álegði Landsstýrinum at kanna, hvussu nógv arbeiðsfor ungfólk, millum 16 og 18 aftur vid maskinuna. Maskinan hjá Trónda Sø- rensen er heilautomatisk. Tú sleppur heilan makrel niður í hana og kann so stilla maskinuna eftir, hvussu stórt agn tú ynsk- ir. Sagt verður, at mask- inan sparir ein mann. Síðani hevur verkstað- urin hjá Wenzel Petersen gjert eina nýggja maskinu, nakað broytt og styrkt í mun til ta fyrstu prototypuna. Nú er so henda fyrsta agnskeri- maskinan klár. Og tað eru longu boð eftir henni. Tað er manningin á Bordanes, sum í vikuni fer til Ís- ár, eru uttan lenað arbeiði. Kanningin skal gerast við tí fyri eygað at útvega nýggj arbeiðspláss. Álagt Hagdeildini Eilif Samuelsen sigur, at Hagdeildin hevur fingið álagt at fyrireika kanning- lands, ið vil hava maskin- una við. Teir komu á Havnina eftir henni í vikuni. Nú verður so farið undir veruliga framleiðslu. Ger- ast skulu í fyrsta umfari 10 maskinur. Tær verða gjørdar í Feroyum og verða væntandi lidnar í apríl. Tað eru longu bíleggingar til nakrar av teimum. Annars eru fyrispurningar nógva staðni frá, og rokna menn við, at meguleiki verður at sleppa av við fleiri 100 slíkar maskinur, tá tær eru royndar nakað enn. Umframt umborð á skipi ina, m.a. gera spurnarblød. Vit spurdu landsstýris- mannin, um tað er rími- ligt, at tað gongur so long tíð. Tað heldur hann ikki, men nógv er at gera á landsskrivstovuni. — Hevur Landsstýrið ætlanir um at seta á stovn arbeiðsloysisskráseting i Feroyum? — Nei, tað eru ongar æt-. lanir um tað. eru hesar maskinur eisini egnadar at brúka á egningamiðsteðunum kring landið. Tað fer at lætta nógv um arbeiði har eisini. Kostnaðurin á eini tílík- ari maskinu fer at liggja um 50.000 kr. Maskinan kann skera umleið 200 egn um minuttin. Fyrimun- urin við henni er m.a. tann, at tú kanst skera egnini, tá tú skal brúka tey og fáa ta stedd tú ynskir. Í dag verður agnið skorið niður væl framman- undan tað verður brúkt. Tí er tað oftani bleytt og steddin er ymisk. Tað fara í letuni fram samráðingar millum peningastovnarnar um at strika degurðatím- an. Ístaðin verður stongt fyrr seinrapart- in. Hetta sigur stjórin í Feroya Banka, Hans Jørgen Laursen sum roknar vid, at hendan skipan kemur i gildi einaferð til várs. Peningastovnarnir strika døgurdatiman — Hetta hevur áhuga millum starvs- fólk okkara, og meti eg hetta eisini vera til fyri- muns fyri sjálvt arbeiðið í bankanum, sigur hann. Í letuni hava pen- ingastovnarnir leingi opið friggjadag. Hetta verður tann 11. februar flutt til hósdag ístaðin (kl. 18). Skeið í teknmáli - Landsskúlafyrisitingin skipar fyri skeið- um í teknmåli í Tórshavn i døgunum 17.—21. mai og 24.—28. mai 1982. Skeiðini eru fyri lærarafólk, ið undir- vísa skulu deyvum og fyri so mongum avvarðandi verður til. hjá deyvum, sum pláss Umsóknarblað fåast hjá Landsskúla- fyrisitingini, har eisini greiniligar upp- lýsingar um skeiðini verða givnar. Tilmelding eigur at verða send Lands- skúlafyrisitingini áðrenn 1. mars 1982. Tórshavn 1. februar 1982 Landsskúlafyrisitingin Frá Íslendinga- felagnum Aðalfundurin verður kl. 14 og þorra- blótið kl. 20 leygarkvøldid 6. februar. Tilmelding i seinasta lagi i kvøld (mikukvøld) á tlf. 13357 ella 13447 imill- um kl. 19 og 21. Nevndin Grønland ímóti innliman i EEC Veik lyfti EEV-nevndin vid Poul Dalsager, kommeseri, á odda hevur vist grøn- lendingum å pening, sum teir als ikki kunnu fåa. Målid snyr seg um íbúðarbygging, sum er ein av teimum stóru sosialu spurningunum, grenlendingar hava at stríðast við í dag. Tað er breið ósemja ímillum EEC-limalond- ini um stuðul yvir- hevur skal veitast til sosiala íbúðarbygging, og tí er málið tikið fram og viðgjert at vera eitt agn til grenlendingar at verða verandi í Fel- agsmarknaðinum. Úr Grenlands- málaráðnum upplýsir Tove Lindbo Larsen, grenlandsmálaraðharri, at umsókn er send donsku figgjarnevnd- ini um stuðul til íbúð- arbygging í Grenlandi. Har rokna tey við, at umsóknin verður gingin á meti. Íbúðar- byggingin verður framd uttan mun til pening úr EEC, upp- lýsir Grønlandsmåla- ráðið.