leygardagur 27. februar 1982síða 5

| #0 "VE SOSIALURIN Síða 5 Landskassin spældi av við 7 milliónir Føroyski landskassin og svenski statskassin sótu eftir vid svartaperi, tå rækjutrolarin Svalbard varå seldur å tvingsils- uppboði hósdagin. Landskassin spælir nú av við 7 mill. kr. Men tað er lítið samanborið við tapið hjá svensku eksport- kreditnevndini. Feroyski rækjutrolarin kostar svensku skattaborgarun- um einar 16 mill. kr. Hetta var annar prioriteturin í skipinum. Á tvingsils- seluni legði ein fulltrúi frá Svensk Handelsbank fram kravið: 2.183.568,20 $. Hinvegin fær Danmarks Skibskreditfond sínar pengar. Ikki frá P/r Ráv- uni. Men frá Jákupi Joen- sen, reiðara og stjóra í Lopra. Hann keypti Sval- bard fyri 1,5 mill. kr. Men áðrenn hevði hann, eftir hvat vit hava fingið upp- lýst, gjert avtalu við Dan- marks Skibskreditfond um at gjalda tað, stovn- urin eigur til góðar. Tað er fyrsti prioritetur, 10.820.915 kr. Tveir mans frá Danmarks Skibs- kreditfond vóru hjá- staddir. Men teir bjóðaðu ikki. Teir vóru vísir í at fáa sínar pengar kortini. Tað var óneyðugt at bjóða fyri at trýsta prísin upp. Hinvegin er nýggi eig- arin leysur av Bellum hinum prioritetunum. Heilir 13 blivu skrásettir á tvingsilsuppboðnum. Krav úr Mauretaniu Tær 1,5 mill. kr. eru nóg mikið til at gjalda sjó- pantikrevini, sum tilsam- ans eru 1.307.873 kr. Tað er soleiðis, at sjópanti- krevini skulu fyrst gjald- ast, áðrenn nakar annar fær eitt oyra. Meðan hann enn hevði bert tað eina navnið: Skrokkurin. Skála Skipasmiðja átti eina millión til góðar. Hon er nú fokin Sjópantikrevini = vóru nekur: úr Vági var eitt krav um havnapengar (Svalbard hevur ligið mestan partin av vetrin- um har suðuri. Ella síðani hann kom aftur av mis- eyðnaðu Mauretaniuferð- ini) slakar 46.000 kr. Reiðaríið hjá Karinu krev- ur bjargingarlen, 412.641 kr. Her kemur tryggingin tó at gjalda tey 75%. So vóru nekur krev viðvíkj- andi hýrum. Lenjavning- argrunnurin vil hava 418.919 kr., skiparar og stýrimenn 75.416 kr. og Fiskimannafelagið 150.000 kr. Men har var so sanni- liga eisini komið eitt krav heilt suðuri úr Afriku. Eitt felag í Mauretaniu vil gjarna hava 191.000 kr. aftur, sum tað legði út fyri Svalbard, meðan hann var har niðri. Hesum mót- mælti sakferarin hjá P/r Rávuni. Men sakferarin hjá mauretanska fel- agnum vísti á, at reiðaríið fyrr hevur góðkent kravið. Ongin av teimum nógvu hjástaddu dugdu at siga, um nakar sjópantirættur yvirhevur er i Mauretaniu. Støda bleiv ikki tikin til, um kravið er i lagi ella ikki, men tad bleiv so lagt fram. Talan er um hyrur og havnapengar i Las Pal- mas, sum mauretanska felagið hevur lagt út. Á svartkjaftaveiðu Aftaná tvingsilsuppboðið segði Jákup Joensen, at hann í fyrsta umfari ætlar at royna at fáa Svalbard á rækjuveiðu. Men hann kann eisini brúkast til ísfisk og svartkjaft. Eftir hvat skiltist á Jákupi Joensen er hann hugaður fyri at byggja upp svart- kjaftaíðnað í Suðuroynni. Men hann ætlar at bíða fyri at vita, hverji úrslit royndirnar her norðuri geva. Svalbard er eitt av teim- um kendaru skipunum í flotanum Men undir einum eðrum navni, nevni- liga Skrokkurin. Skrokk- urin varð gjørdur í Karl- stad í Svøriki. Hann varð síðani sleipaður til Foroya og her gjerdi Skála Skipa smiðja skipið liðugt í mars 1978. Byggikostnaðurin var 24,5 mill. kr Svalbard ferðir lýstur til tvang í 1981. Men tá eydnaðist at honum í báðum varð tvær bjarga forum „Jákup reiðari á átta skipum. „Joensen er nú Krav um harðan dóm eftir namerikanskax biljagstran Feroya Rættur skal nú av- gera, um ein ungur eystur- oyingur skal revsast harð- ari enn vanligt er fyri grova, skilaleysa koyring. Vanliga revsingin er: av við kortið í eitt hálvt ár og 2000 kr. í bót. Men í hesum førinum er brotid serliga grovt, heldur åkæruvaldid. Ti krevur tað, at tann åkærdi missir kortid i meira enn fær eina riviliga bót. Í øllum førum størri enn 2000 kr. Maðurin er åkærdur fyri at hava koyrt vid uppímóti 130 km/t við ongum ljós- um eitt kvøldid i vetur. Tad var um tiggju-tidina um kvøldid, at politiid i Havn, sum var á ferð norðuri í Sundalagnum, varnaðist ein bil, sum við nógvari ferð kom Í brúnna við Streymin. Streymoynni vendi <a við aftur og politiid aftaná. Komin yvirum brúnna, fór hann inn á vegin til Oyri. Ferðin var 130 km/t, tá hon var mest, sigur politiið. Nær við Oyri steðgaði politiið og bíðaði. Vegurin endar jú á Oyri, so tann ferðglaði fór ivaleyst at koma aftur r Nr ørdi hann vid vegin fyri at stedga honum. Men tað var til få- nytis. Hann streyk framvið og sløkti nu ljós- ini. Vid ongum ljósum koyrdi hann nú við nógv- ari ferð út á Oyrabakka, har hann stedzadi. Har fekk politiið fatur á honum. Hann var blanka- edrúur Kapping: Hvør er rein- asta bygdin Nú hava bygdirnar i Føroyum meguleikan at vinna sær heitið: Reinasta bygdin í landinum. FNU, Feroya Nátt- úru- og Umhvervis- verndarfelag, fer, eftir áheitan frá áhugafólki, at skipa fyri kapping um hetta. Avgerðin varð tikin á nevndar- fundi í síðstu viku. Men tað er ikki heilt greitt, hvussi kapping- in skal leggjast til rættis, og FNU vil gjarna frætta frá fólki, sum hava uppskot um, hvussi slík kapping kann setast í verk. Í november í 1980 og aftur í november í 1981 hevði FNU drúgvar viðmerkingar í bleðun- um um ruskspurningin og ætlaðu brennisteð- ina á Heganesi, sum FNU ikki kann taka undir viðbygd har. Av tí at so nógv nýtt tilfar er komið fram, sum FNU metir er grund til at taka til eftirtektar, áðrenn IRF hevur bundið seg fíggj- arliga til ávísa loysn, hevur FNU sent lands- stýrinum áheitan um, at ruskspurningurin Hunds- eigari fekk bót Hundaóskilið í Klaks vík í seinastuni hevur nú kostað fyrsta hunds eigaranum eina bót Hundurin rann eftir seyði, men bóndin, sum eigur seyðin, fekk fatur í honum Hundurin hevði tekin um hálsin, so tað var lætt at finna fram til eigaran. Tað kostaði honum 250 kr., at hundur hansara spældi seyðahund í ot ið Hjálmurin tók høggid Ein 16 ára gamal klaks- víkingur kann takka fallhjálmi sínum fyri, at hann slapp uttan skaða í høvdinum frå einum ferðsluóhappi farnu viku Ohappið var á Stong m Drorgurin koyrdi á prutli út fyri h viur verður allur tikin upp av nýggjum. Tað tykist at fara at vera ivasamt um lands- stýrið er hugað at taka spurningin uppaftur, men tað er stórt spell, um so ikki verður, sigur FNU. Fyri jól skipaði FNU fyri fundi saman við eðrum áhugafelegum og fakfelegum um ætlaðu vatnorkuút- byggjan SEV's. Nógv áhugavert og eftirtektarvert tilfar kom fram á hesum fundi um orkuspurn- ingin her á landi. Fel- egini samdust um, at tey í felag skuldu heita á landsstýrið um at fáa allar neyðugar árinis- kanningar gjerdar, áðrenn stig verða tikin til nakra útbygging av vatnorkuverkum antin tað so verður í pertum ella sum heild. FNU er kunnugt við, at yvirfridingarnevnd- in, sum hevur havt vatnorkuútbyggingar- ætlanina til viðgerðar, eisini hevur kravt at áriniskanningar verða gjerdar, sum rekka yvir eitt ár bleiv og drongurin før fyrst eftir høvdinun vilin síðar Góð vika hjá týskarum Týski trolarin Køln hevur havt eina góða viku undir Feroyum Hann fór heimeftir mikudagin við 100 tonsum av kongafiski Men skiparin hevur skift meining, tí Keln kom inn um aftur markið sama dag. Køln hevði tann góða fiski- skapin eystur av Fugl oyarbankanum Annars vóru bert fýra onnur EEC-skip undir Feroyum hós- dagin. Ein annar týsk- ur trolari, ein franskur og tveir enskir línubát- ar. Her vóru eisini fimm danskir laksabát- ar, seks russiskir og tríggir eysturtýskir svartkjaftatrolarar, upplý sir Vaktar- og argingartænastan