týsdagur 28. september 1982síða 3

0 ER I 1 mr JØRÐ "ie. Tordis Zacho:— I Danmark i at tidirnar eru so vånaligar slikar kreppur koma. framleidslu av skulatilfari og at halda skeið fyri lær- arum kring landið, at nýta hetta tilfar. Ófriðarligt kundi vera í Francistown, og tá um- steðurnar viðvíkjandi skúlaundirvísing vóru so vánaligar, noyddist Tordis og Bent Zacho at koyra bernini, sum nú vóru 8 og 10 ár á kost- skúla. Nærmasti skúli var heilar 2.000 km. frá har tey búðu. Uppá fyrispurning um bygdaskulin ikki var nóg góður til bern teirra, tá botswanar kundu noyðast við hann, sigur Tordis, at her kom ábyrgdin fyri bernunum í fyrstu atlegu. — Vit hevdu tikið bern- ini so langt burtur frá teirra natúrliga umhvervi, har tey eisini framyvir skulu virka. Tí noyddust vit at góðtaka, at bernini hjá okkum skuldu vera eins væl fyri, sum tey bern í Danmark, ið tey fram- eftir skuldu ganga í skúla við. Veðurlagið ávirkan á menniskjuni — Tá børnini høvdu verið á kostskúla í eitt ár, og vit bert sóu tey triðja hvenn mánað, so vistu vit, at vit noyddust at fara heim- aftur. — Eg hevði ikki mót at halda fram, tó at maður mín ikki helt seg hava gjørt tað hann hevði sett sær fyri, sigur Tordis. Bent Zacho fekk starv sum skúlastjóri í Viborg, og familjan er savnað saman og býr nú í Skive. Hóast vit eru væl nøgd, so noyðast vit at ásanna, at fólkaslegini eru ymisk, og eg haldi, at ómildari veðurlagið er í einum -Nr. 97 — 28. september 1982 erdur nógv gjørt burturúr, Fólk standa á berum, tå landi, minni frintlig eru fólk. opin og Positivan hugsunn- arhátt — Hetta hevur við sær, at fólk standa á berum og vita sær eingi ráð, um okkurt kemur sum forðar fyri, at alt gongur eftir einum tráði. Summi kenna hetta so niðurbrótandi, at tey bert hava eina loysn, at taka lívið av sær. Tað at taka lívið av sær er heilt ókent fyribrigdi í Botswana, har fólk hevur so lítið í gerandisdegnum, men kortini kenna trupul- leikar sum nakað, sum skal fáast greiði á. Harfyri nýtist eingin at falla í fátt. Hetta vísur, at vit í rík- ara parti av heiminum ikki duga at hugsa positivt. Tá trupulleiki stingur seg upp, fer tilveran av knór- anum. Vit hava hug at siga, at samfelagið ella hini hava skylduna. Kreppumiðsteð At enda sigur Tordis, at hon er við í tiltaki í Skive, har kreppumiðsteð er stovnað, at taka sær av teimum fólkum, sum hava bráfengis hjálp fyri neyðini. Her er ikki sum vanligt, bert rúm fyri kvinnum og børnum, men eisini fyri monnum, sum hava verið fyri ágangi í hjúnarband- inum. — Vit hava gjert skrá- seting yvir eitt tíðarskeið, og her vísir tað seg, at tað ikki bert eru menn, sum eru harðrendir og buka konu og bern, men at tað eins væl er konan, sum bukar mannin, sigur Tordis at enda. tíðindablaðið Bað slaktara fletta sær veðr — fekk veðrafars aftur Í hesum tíðum er tað »moderna« at tosa um fars av hesum og hasum slag til út- flutnings Tað er svartkjaftafars, gull laksfars osfr. Men sum nakað heldur nytt eru »menn nu farnir at gera veðra fars. Um hetta fars er ætlað til útflutnings sigur henda sega einki um Tað var ein vest menningur, sum í seinastu vikuni kom til Havnar við í einum veðri. Hann bað slaktara fletta hann fyri seg. Tað skuldi hesin gera. Tá vest- menningurin kemur aftur til slaktaran fær hann ein pakka í hondina. — Gerið so væl, her hava tygum veðrin sum veðrafars. Maðurin var í ødini. Hesin veðrurin vigaði 80 pund. Hann hevði fingið í fitilendi í meira enn tvey ár. Um maðurin tók ímóti farsinum vita vit ikki. Menningar- grunnurin skipar fyri aliskeiði Um ein góðan mánað verður eitt skeið í fiskaaling hildið á skúlanum hjá Alv við Air. Tað er Menning- argrunnurin, sum stílar fyri skeiðinum — og fíggjar tað. Ætlanin er, at skeiðið skal fevna um aling av laksi og síl- um, um smoltfram- leiðslu og um sjúkur í samband við hesa aling. Menningar- grunnurin hevur gjørt skrånna i samråd vid Fiskirann- sóknarstovuna. Skeid- ið byrjar 25. okt. og kunnu 30 luttakarar vera vid. Teir sum skulu undirvisa eru Andreas Reinert, leið- ari å alistødini hjå Fiskaaling, ein djóra- lækni, onkur alari og meguliga norðmað- urin Arne Kittelsen. Havsbrún hevur góðar meguleikar: Ístaðin fyri at útflyta biligt slógv — framleiða dýran laks og skinn Tað liggja stórir møguleikar á hesum eki — Havsbrún eigur ráveruna til nýggju framleiðslurnar Fuglafirði tikið Havsbrún í hevur higartil í ár ti umleið 64.000 tons um Hetta eru umleið 20.000 minni enn somu tíð í fjør. Minkingin stendst fyrst og fremst av minni lodnuni. Annars er stórur partur av ráveruni svartkjaftur A virkinum rokna teir við at fáa eini 75.000 til 80.000 tons av fiski í ár Framleiðslan verður út- flutt sum slógv, mjøl og lýsi. Prísirnir á mjeli og lýsi hava ikki verið so góðir í seinastuni. Hetta kemst m.a. av, at japanes- arar hava koyrt nógv av mjøli og lýsi á marknaðin. Men fuglfirðingar eru ikki fyri ongum. Teir arbeiða við at finna altern- ativar meguleikar. Havs- brún eigur nevniliga ráveru, ið kann býtast til aðra framleiðslu eisini. li av raveru Fóður til fiskaaling Nú fyri góðum mánað síð- ani komu fyrstu turrfóður- pillarnar til fiskaaling á marknaðin Førovun Higartil hava vit innflutt hetta fóðurið Havsb A hevur gjert royndir vi fóðuri til fiskaaling í meira enn eitt ár. Hesar royndir gjerdar á Bakka frost og í Fuglafirði. Til endamálið hevur Havs brún útvegað sær ein hyl, ið liggur á Skålafjørå- inum Í letuni keypa alistød- irnar hjá »Bakkafrost« og ÞÁ Strond< turrpillarar frá Havsbrún. »Fiska- aling< keypir mjel og lýsi, sum tað brúkar í fram- leiðslu av vátfóðuri. Ditlev Eldevig, stjóri á Havsbrún sigur í samreðu við Tíðindablaðið Sosialin, at hóast ráveran er mink- að nakað hesi seinastu árini, so bera teir ikki ótta fyri, at úrslitið í framtíðini skal fara at versna. Tí við minni ráveru gerst neyð- ugt at fara undir at fáa meira burtur úr råvøruni. Og her eru goymdir megu- leikar. Umframt at gera fóður verða til fiskaaling irtur ir aling Hetta er nakad, sun fuglfirðingar Í løtun arbeida vid Arbeitt verður við einum garði til 1500 alitíkar. Hetta skal geva eina ætlaða fram leiðslu um árið uppá 6000 minkaskinn. Prísurin fyri skinnini er umleið 225 kr., soleiðis at eitt slíkt virki í byrjanini fer at hava ein umsetning uppá góða mill. kr Ditlev Eldevig sigur, at arbeitt verður við projekt- inum, men enn er komið ov stutt at siga nakað við vissu. Teir arbeiða m.a við at fáa fíggingina í rætt lag. Stjórin á Havsbrún er bjartskygdur hvat viðvík- ur hesum báðum alterna- tivu framleiðslunum. — Tí, sum hann sigur, — ístaðin fyri at selja út- lendingum bíligt slógv, kunnu vit selja teimum dýr minkaskinn og dýran laks. Í báðum førum er Framhald á síðu 11 Gongute igar SE i HÆS (i —0 | å Argjum Í farnu viku tóku vit hesa myndina av arbeiðnum, tå menn málaðu ferðsluteigar á Argjaveg. Hesin vegur er tann, sum tekur stórstu ferðsluna i bygdini og eisini er hann skúla- vegur. Á kommunuskrivstovuni siga tey, at gonguteigarnir eru gjerdir fyri at tryggja bernini í ferðsluni til og frá skúla.