hósdagur 15. september 1983síða 3

r. 106 — 15. september 1983 tíðindablaðið fyri um limaskap FA sekti landsstýrið fyri tveimum árum síðani um stuðul til eitt skeið — enn hevur Foroya Arbeiðarafelag ikki fingið svar Fleiri fakfeløg hava longu spurt seg fyri um limaskap í tí ný- stovnaða felags- skapinum, Upplýs- ingarfelagsskapur Verkamanna. Men hverji hesi er, kann formaðurin í nevnd- ini, Ingeborg Vinth- er, ikki upplýsa, tí felagsskapurin hev- ur ikki fingið nakra skrivliga umsókn. Í vikuskiftinum stovnaðu tey trý felegini, Feroya Arbeiðarafelag, Føroya Fiskimannafelag og Fer- oya Handverkarafelag, upplýsingarfelagsskapin. Tað er umleið eitt ár síðan, at tey fyrstu fyri- reikingartiltekini = vórðu gjerd. Síðan gjerdi ein nevnd eitt uppskot til lóg, sum tey trý felegini so hver í sær hava tikið undir við. Og so leygardagin var klárt at stovna sjálvan felagsskapin. Endamálið við felags- skapinum er at útbúgva og menna limirnar og at breiða út tær hugsanir, sum eru aftan fyri fakfel- agsrersluna. Somuleiðis skal felags- skapurin virka fyri at skapa rettu fatan av sam- felag og mentan okkara og skal á sama grundarlagi ávirka til menning av demokratinum í sam- felagnum og vera við til at ávirka limirnar til at taka aktivan lut í felagslívi teirra. Á stovnandi fundinum varð nevnd vald. Í henni sita Ingeborg Vinther og Johs. Olsen, fyri FA, Óli Jacobsen og Andreas Høj- gaard, fyri FF, og Hegni Højgaard, fyri FHF. FA- formaðurin, Ingeborg Vinther, er vald til for- mann. Sekja um stuðul Spurd, hvussu felagsskap- urin skal fíggjast og fíggja skeið og onnur tiltøk, sigur Ingeborg Vinther, at eitt limagjald er sett. Hvert felag letur eitt ávíst krónugjald fyri limin. — Men ætlanin er at sekja landsstýrið um at fáa stuðul úr landskass- anum, tí vit halda tað er neyðugt við upplýsingar- tiltøkum innan fyri øll fak- feløg, sigur Ingeborg. — Feroya Arbeiðarafel- ag sekti í 1981 um stuðul frá landstýrinum til eitt skeið. Men vit hava ikki fingið eitt svar enn. Sjálv- andi eru vit vónsvikin um tað, tí nógvur peningur verður latin til onnur, m.a. til skeið við fólki við útbúgving, meðan arbeið- andi fólkið, sum skapar samfelagsins virði, fær einki. Enn dugur Ingeborg Vinther ikki at siga, um felagsskapurin skal hava ein leiðara at taka sær av tí dagliga. Hon sigur. at í næstum skal ein reglugerð gerast. Tá skal eisini støda takast til slíkar spurningar. Sum er, so hevur eingin ta neyðugt fakligu, peda- gogisku útbúgvingina at standa fyri slíkum. Tað er neyðugt, sigur Ingeborg. Hon hevur tó saman við Torfinni Hansen, á Skála, verið á einum útbúgv- ingarskeiði. Tað var ífjer. Stavnhaldið má vera háskúli — Er upplýsingarfelags- skapurin byrjanin til ein arbeiðaraháskúla? — Tað ganga helst fleiri ár, áðrenn vit koma so langt, men tað má vera málssetningurin — at fáa ein arbeiðaraháskúla í Føroyum. Øll hini norður- londini hava fleiri slíkar háskúlar. Sjálvt í Gren- landi er ein fakligur há- skúli. Hann liggur í Juli- aneháb, sigur Ingeborg Vinther. FA hevur nú í fleir ár skipað fyri skeiðum saman við AOF, Arbej- dernes Oplysningsfor- bund, í Danmark Á hesum skeiðunum hava limir í ødrum felegum, ið ikki eru limir í FA, eisini Ingeborg Vinther, formað- ur UV luttikið. AOF hevur latið tilfar og lærarar og eisini hjálpt til at fíggja skeið- ini. Um skeiðini sigur FA- formaðurin, at royndirnar av teimum eru ómetaliga stórar. Hon sigur, at stór broyting er hend frá tí fólk vóru á skeið fyrstu ferð til tey koma aftur. Hjá nógv- um eru skeiðini komin til góðar í tí dagliga á arbeiðsplássunum. Nær Utbúgvingar- felagsskapur Verkamanna fer undir fyrsta virksemi sítt, dugur nevndarfor- maðurin enn ikki at siga. Felagsskapurin eitur Ut- búgvingarfelagsskapur Verkamanna, men orðið verkamanna skal ikki bert skiljast sum handans arbeiðarar. Felagsskapurin er ætlaður at fevna um allar lenarbeiðarar — eisini fólk innan skrivstovu-, hand- ils-, sjúkra-, handverk- og onnur fak. jo-mo Fleiri hava spurt Seg |Undirgrunds- nevndin gjørdi einki svar Dimmalætting hevur misfatad stød- una hjå formanninum Føroyska samrådingar- nevndin i undirgrunds- målinum helt fund um svarið frå Poul Schlú- ter, forsætisrådharra, månadagin. Men nevndin gjørdi onga niðursteðu og hevur ikki svarað donsku stjórnini aftur. Formaðurin í samráð- ingarnevndini, Jógvan Sundstein, upplýsir, at nevndin viðgjerdi svar- ið og tosaði um tað. Hann hevur ikki tikið avgerð um, nær nevndin fer at halda nýggjan fund. Nevndin fekk í trið- síðstu viku nýtt aftur- svar frá Poul Schlúter uppskot til arbeiðs- setningin hjá nevndini, ið skal samráðast um undirgrundina. Í hesum brævinum heldur hann fast við fyrsta brævið, og sigur, at eftir vanligum, gald- andi rættarreglum er ein yvirteka av undir- grundini ikki megulig. Somuleiðis sigur hann, at ein yvirteka kann ikki sameinast við rikisfelagsskapin = og statsrættarligu stødu føroyinga. Ein meiriluti i før- oysku nevndini hevur hildið fast við uppruna- liga uppskotið um, at Sida 3 nevndin i fyrstu syftu skal samrådast um yvirtøku og í aðru syftu um eina råevnis skipan. Dimma hevur misskilt Sambandsflokkurin og málgagn hansara, Dimmalætting, hava ikki sagt nógv um undirgrundsmálið. Men týsdagin hevði Dimma- lætting eina oddagrein um málið. Í henni sigur hon m.a., at »partiforman- den for Folkeflokken i lagtinget, Jogvan Sundstein,... anser spergsmálet for rent juridisk. « — Hevur tú sagt tað? — Eg sigi akkurát tað øvugta. Eg havi sagt, at tað er ikki ein juridiskur spurningur, men at danir krogva eg aftan fyri tað jurid- iska, tí tað er ein manglandi danskur, politiskur vilji at lata feroyingar yvirtaka undirgrundina. Tí byggir ell oddagreinin í Dimmalætting á eina misfatan, sigur Jógvan Sundstein. jo-mo lýsið í sosialinum Tveir fakfelagsformenn: Eitt ógvuliga gott og frålikt tiltak — Eg haldi, at tiltakið við Utbugvingarfelagsskapi Verkamanna er ógvuliga gott, sigur formaðurin i Starvsmannafelagnum, Ernst Hansen. Hann visir å, at å hesum øki er Føroya Arbeidara- felag eina tonn framman fyri onnur føroysk fakfeløg. Hann sigur, at tað er neyðugt at fáa eina fakliga útbúgving í lag. Formaðurin í Starvs- mannafelagnum hevur tosað við formannin í nýggja felagnum um lima- skap, men enn hevur nevndin í Starvsmannafel- agnum ikki tosað um spurningin. Hon hevur havt úr at gera í samband við samráðingarnar, sum byrja ímorgin. Spurdur, hvat hann heldur vera serliga posi- tivt við tiltakinum, sigur Ernst Hansen, at hetta er sami mátin, fakfeløgini rundan um okkum hava brúkt fyri at fáa limirnar virknar á tí fakliga ekinum og geva teimum sterri medvit. Hann vísir á, at við út- bugvingartiltøkum ber til at geva álitisfólkum betri innlit í arbeiðsviðurskifti, hvussu trupulleikar á ar- beiðsplássum skulu loys- ast, eins og tey eru betur før fyri at síggja trupul- leikarnar. Eins og ell onnur fak- feløg hevur Starvsmanna- felagið eina ålitismanna- skipan. Alitisfólkið eigur at virka til frama fyri bæði limir, felag og stovs, men Ernst Hansen heldur, at tað er ofta ein líkasæla viðvíkjandi álitisfólk- unum frá arbeiðsgevarans síðu. Utbúgving manglar. Ernst Hansen heldur, at tá ein slíkur felagsskapur er fingin at virka, skuldi ikki verið ómeguligt eisini at fingið arbeiðsgevarar at luttikið í útreiðslum til út- búgvingarskeið o.tl. Formaðurin í Starvs- mannafelagnum heldur, at meguleiki skuldi verið fyri, at øll fakfeløg í Før- oyum kunnu taka undir við felagsskapinum, tí hann skal viðgera viður- skifti, sum ell hava brúk fyri. At enda sigur Ernst Hansen, at FA hevur fingið fatur á rætta endan- um. Fyri aðalfundin Formaðurin í einum av teimum heldur smáu fak- feløgunum, John í Sjúrð- argarði, formaðurin í Feroya Prentarafelag, heldur, at tiltaki er frálíkt. Hann sigur, at nevndin í Prentarafelagnum helst fer at leggja eitt uppskot um uppteku fyri aðalfund- in, sum verður um ikki langa tíð. Annars upplýsir John í Sjúrðargarði, at limir í Prentarafelagnum hava havt meguleika í fleiri ár at luttaka á skeiðum hjá donsku grafisku bransj- uni. Formaðurin hjá prent- arunum vísir eisini á meguleikan, at útbúgving- arfelagsskapurin kann kanska eisini fáa gongd á at fáa stovna landsfelag fyri foroysk fakfeleg. Tað er ikki eydnast at fáa eina viðmerking frá formonnunum í arbeiðs- mannafeløgunum i Havn og í Klaksvík, ið standa uttan fyri FA. jo-mo