leygardagur 11. februar 1984síða 8

Landsstýrið revsar øll tey, sum bygdu sær hus i fjør Hóast mangar åvaringar frå mongum síðum tykir sum landsstýrið heldur fast við at fáa samtíðar- skattaskipanina framda nú, og at virka frá 1. apríl. Tey, ið hava ávara, hava m.a. víst á, at ein tílík stór umskipan í skattaskipan- ini ber nógv í sær, og tí er sjálvandi so alneyðugt, at kanna allar detaljur til botns. Hetta sigur lands- stýrið seg hava gjert. Teir eru so klókir — ikki minst fíggjarmálaráðharrin. ..Men nú komið er so langt, at skattauppgávan skal skrivast, fara fólk at varnast um ávís viður- skifti, sum raka nekur beinleiðis Lat okkum bert taka eitt av ivaleyst fleiri demum um órættvísar í teirri skipan, sum lands- stýrið fyri ein og hvenn prís vil fremja nú. Taka vit t.d. ein, sum hevur bygt sær hús í fjør, og lagt lánini um frá byggilåni til prioritetslán. Sum kunnugt er rentan mest fyrsta árið, og har- aftrat taka bankar og sparikassar sokallaða provisión, tá hesi lán verða umskipað. Eftir gomlu skipanini hevði tú kunnað drigid 42% av rentuútreiðsl- unum fyri 1983 frá skatt- inum, harafturímóti kanst tú eftir nýggju skipanini draga 42% av rentuút- reiðslunum fyri 1984 frá skattinum. Hetta ger, at árið 1983 heilt dettur burtur, og tú hevur mist allan rentufrá- drátt fyri hetta árið, og ongantíð fær hann aftur. Tað skal viðmerkjast, at tað ikki bert eru tey, sum hava bygt í 1983, sum koma illa fyri, men eisini tey, sum bygt hava sein- astu árini. Soleiðis at skilja, at tess nærri 1983 tú bygdi, tess verri verður tú fyri. Við einum taldømi kann hetta sigast soleiðis: Bygdi tú í 1983, og hevði eina rentu og provi- siónsútreiðslu uppá kr. 50.000,— kundi tú draga 21.000,— krónur beinleiðis frá skattinum í ár. Hesar 21.000 krónurnar fært tú ongantíð loyvi at draga frá eftir nýggju skipanini. tjak og meiningar Vit gera lesarar okkara varugar við, at treytin fyri at fáa lesarabrev upptikin undir hesum teiginum er, at blað- stjórnin veit, hver hev- ur skrivað brevini. Tær hevur tú mist. Bygdi tú harafturímóti í ár, misti tú ikki eitt einasta oyra Nú kann onkur kanska siga, at eftir eini keldu- skattaskipan fella bæði út- reiðslur og inntekur burt- ur árið fyri at kelduskatt- urin virkar. Hertil er at siga, at meðan øll fáa eina skattafría innteku, rakar áðurnevnda demi bert tey, sum váðaðu sær at velja ár 1983 at fáa sær tak yvir hevdið. Sámal Christiansen Terrorstaturin Ísrael í grein i Sosialinum nr. 14 sigur Vilhelm Johannesen, it Ísrael verður stýrt av ægri maktum, og ikki er neguligt hjá mannahond it leggja seg út í viður- skifti tess. Ísrael er Guðs itvalda land og eigur ikki it verða nortið við. Ymiskt taltilfar finst ið man vera rættiliga ókent í Feroyum og sum ger, t vit mugu hugsa okkum um meira enn einaferð, áðrenn vit breiða okkum um undurbæri Ísraels. Tað átti at verið óneyð- ugt at sagt frá endamál- inum við vápnum og vápnaframleiðslu. Til tær ivandi sálirnar, um nekur slík framvegis finst: vápn verða næstan 100% nýtt til dráp av ósekum fólki. Í 1973 varð góður trið- ingur av bruttotjóðarúr- tøkuni hja Ísrael nýttur til vápnamegi og -fram- leiðslu. Um ársskiftið 1981-82 var vápn stersta útflutningsvera Ísraels — 40% av samlaða útflutn- inginum t.e. nógv meiri enn tærnógv umtalaðu "affa appelsinurnar. Samstundis var vápna- ramleidsla størsti einstaki ídnaður landsins. 81% av vápnunum, ið junta'in í El Salvador nýtir, fær hon úr Ísrael. Seinastu seks mánaðirnar hjá einaræði Somosa í Nicaragua fekk hann 98% av vápnum sínum úr Ísrael. Israel hevur breitt sivilt og hernaðarligt samstarv við diktatoriska apartheid- stýrið í Suður-Afriku. Um- framt hettar fáa junturnar í Argentina, Chile, Guate- mala og Equador vápn úrf Ísrael. Sostatt leggur Ísrael ein óhugnaliga stóran part av orku síni í menniskjafígg- indaligt tilfar, ið myrðir hundraðúsundtals av Guðs bernum. Og ikki nokk við tað: Ísrael ger tað eisini meguligt hjá fascistiskum diktaturum at kúga miljónakópar av illa steddum og niður- undirkomnum meðmenn- iskjum. Ísraelski staturin smæðir seg heldur ikki burtur í hesi skakandi mynd av alheimsvirksemi hansara. Hann terroriser- ar palestinensisku grannar sínar, skjýtur verjuleys og ósek sivilfólk frá hond, og nýtir pínslu- hættir í fongslum sínum sum fáa sjálvt metodur Hitlers í KZ-legunum at blikna. Alt hettar meðan eitt av teim 10 boðunum hjá Guði sigur: tú mást ikki sláa ihel. Eisiniigur Guð, at um tú verður sligin, eigur tú at venda hin kjálkan til. Ilt er at síggja samsvarið ímillum hesi orð og gerðir Ísraels, ið sigst umboða Guðs kærleika á jorð. Av hesum kunnu vit bert koma til tvey úrslit: antin at tað sum hendir í Ísrael er ímóti Guðs boðum og als ikki hevur samtykki Guðs, ella, at Guð er ótrúliga inkonse- kventur, krígsgalin og órættvísur, aðrar megu- leikar dugi eg ikki at síggja. Skulu vit til alla tíð og ævir bara seta kikaran fyri tað blinda eyga og ræðast/góðtaka dóm McCArthyismunnar í Fer- oyum og lata vera við at seta spurnartekin, hugsa kritiskt og sjålvstødugt? Fróði Holm Knudsen tíðindablaðið sgsialurin be ——— Hugleidingar yvir uppgåvuna So fekk eg enn einaferð sjálvuppgávuna frá hond- ini, og vónandi er hon rætt og greitt avgreidd. Men harra landsstýris- maður í skattamálum, ivi stingur seg upp hvussu rættvíst tað er, at eg skal seta nýtsluna av fríum bili til kr. 17.300,— tá eg heldur brúki buss enn bil til privatørindir. Undir eilum umstødum brúki eg ikki bilin hjá virkinum so nógv, sum eg síggi bæði starvs- og tænastumenn hjá landinum brúka bil- arnar hjá landinum í privatum erindum. Tú sært teir dagliga | koyra millum heim og skrivstovu bæði á morgni | — degurða og á kveldi. Ja og hvussu er um viku- skifti? Harra landsstýrismaður í skattamálum, hvussu nógv skulu hesir starvs- og tænastumenn uppgeva til skattavaldið fyri frían bil? Eg havi hoyrt at tað í ” hesum samgongusåttmåla stendur nakad um, at privata og almenna for- bfukid skal tólmast. Sjálvandi verður mitt forbrúk tálma nakað, tá eg skal skattast av kr. 17.300,— fyri brúk av bilinum hjá virkinum. Men verður roynt at tálma tað almenna for- brúkið á hesum eki? Harra løgmadur, tygum sum hava landsins tæn astu- og starvsmenn um hendi, kunnu bert við eini Álit Javnaðarfloksins í Smyril-Line-málinum: — 11. februar 1984 sjálv- reglugerð svarandi til tær, sum fyri mongum árum síðani vórðu fyrisettar í hinum norðanlondum seta ein »stoppara« fyri privat- nýtsluni av landsins bilum. Tað eru ikki smápengar, sum ár um ár eru farnir til privatnýtslu á hesum eki, og tað eru ikki smápengar, tygum kunnu spara skatt- gjalaran fyri framyvir, um henda privatnýtsla verður avmarkað mest meguligt við eini reglugerð. Til heystar má eg meta, um hesin setningurin í samgongusáttmálanum bert er orðaskvaldur sum so nógv annað. Skattgjaldari Sterri almennur partapeningur verið munabesta hjálpin hjá felagnum Javnaðarfloksins prin- sipiella steða í siglingar- málinum er, at tí al- menna skuldi verið loyvt at hildið fram við teirri uttanlandssigling, sett varð í verk í 1975, ella at uttanlandssiglingin i minsta lagi helt fram i samarbeiði á jøvnum feti millum almennan og privatan partapening. Út frá hesum hevur flokkurin ferð eftir ferð mælt til, at hitt almenna setti munandi pening í felagið, soleiðis at fel- agnum varð tryggjaður frægasti rakstur, og tí almenna varð veitt rími- ligt innlit og ávirkan, so sum náttúrligt er, tå hugsað er um, at almenn skattaborgara-veðhald skulu verða grundsteðið undir. rakstrinum eina langa tíð. Felagið sekti lands- stýrið um at útvega 40% av partapeninginum, men sýtti samgongan fyri hesum, og varð sum kunnugt úrslitið, at landskassin setti í 20% av eginpeninginum. Hesin partur er síðani vaksin til 27%, av tí at samanlagt eru fyribils bert inngoldnar góðar 10 mió. kr. í partapeningi. Fyri henda partapen- ing hevur landsstýrið ikki valt umboð í nevnd felagsins, og er tí íkki logið, at tiltakið til at hjálpa felagnum í likvidi- tetskreppuni, íkomin er, kemur so seint í lag. Vitandi at partar av samgonguni hava so stóran mótvilja ímóti ov nógvum almennum partapeningi — hóast munabesta hjálpin lá í hesum, so sum felagið eisini sjálvt hevur mett í umben síni við 40% — er Javnaðarflokkurin til reiðar at minka tilmæltu upphæddina í uppskoti nr. 46 upp á 4 mió. kr. í almennum partapeningi niður í 1,2 mió. kr., sum verða útvegaðar við, at útlegg landskassans verða »konverterad« til partapening. Orsøkin til, at javn- adarflokkurin i hesum feri slakar so nógvar frá prinsipiellu steðu síni, er, at hann metir uttan- landssiglingina so tydn- ingarmikla, at hon undir ongum umsteðum má steðga, og flokkurin tí vil rætta borgarliga meirilutanum — sum í stríðnum við seg sjálvan hevur mist evnini til at skera igjøgnum við eini loysn — eina hond, sum hann kann nýta til at fá eina góða fyribilsloysn. Javnaðarflokkurin he- vur framvegis álit á, at í skilagóðum samarbeiði millum hitt almenna og privatar kreftir kann ferðamanna- og farma- sigling á ellum hevum gerast ein týdningar- mikil táttur í búskapi føroyinga — og serliga munagott kann hesin táttur medvirka til at út- vega neyðugt tal av arbeiðsplássum til foroy- ingar. Lógaruppskot javn- aðarfloksins var so- ljóðandi: $ 1. Landsstýrinum verð- ur heimilað landskass- ans vegna at veðhalda fyri einum láni upp til 10 mið. kr. til p/f Smyril- Line. 2. stk. Treyt fyri veð- hildnum er, at felagið út- vegar í minsta lagi kr. 1.400.000 aftrat í parta- peningi, og at veðhalds- útlegg landskassans upp á kr. 1.200.000 verða upp- tíkin sum partapeningur í felagnum. $ 2. Henda lóg kemur í gildi beinan vegin. A Framhald av síðu 7 verandi útrokningum er kr. 1,48 í veruleikanum bert er kr. 0,60, og er tað nakað heilt annað. Hetta uppskot er ikki nekur loysn uppá stud- ningsspurningin, men hett eigur at verða umhugsað sum lið í eini framtíðar skipan. Núverandi orða- skifti er í hvussu er rættuliga mannminkandi fyri tann partin av fiski- vinnuni, sum hóast alt fær fiskin uppá land, og sum fyri so vítt er grundarlagið Óli Jacobsen