hósdagur 8. mars 1984síða 7

Nr. 30 — 8. mars 1984 Fyrilit Soleiðis kallar Dimmalætting odda- grein sína tann 1/3 1984 og her vil blaðið siga lesarum sínum frá vandanum við verðandi samgongu, eini samgongu, sum sjálvur Sambands- flokkurin er leiðari av. Vandin, sum teir nú hóma, er tann, at sam- gongan í avgerðandi málum dregur hvenn sín veg, og serliga í málum, sum hava týdning fyri sam- starvsviðurskiftini i framtíðini ímillum Ríkið og Feroyar. Bæði Sambands- flokkurin og Dimma- lætting hava mangan brigda okkum, at vit yvirtóku, og rætt er tað, at vit yvirtóku Postverkið, sum telf. 1 1820 vejelser følgende: En del af Nordens Hus' opgave er at være færøsk kulturhus for Færøerne selv. På den ene side kan det ikke påregnes at være ordinære selskabslokaler — på den anden side er gjort stor investering i, og for hvem det klassiske kulturbegreb ikke skal tages i for snæver for- stand. Indeværende år er et forsøgsår, hvor huset i mange henseender skal af- prøves både som bygning og projekt. Stillet overfor et om- fattende offentligt færøsk foretagendes ønske om husly for et specielt og officielt arrangement, der ikke ville kunne huses andetsteds og som ikke kom i modstrid med hal- og hotelinteresser, valgte Nordens Hus at rydde en dag i sin svenske kultur- uge og træde til. Med sit teaterlys kunne huset tillige understøtte afte- nens kunstneriske under- 20ldning. Flertallet af Nordens Hus styrelse var enig heri, og vi var glade for at kunne være til hjælp. Jeg påregner at du selv i forvejen er ganske på det rene med, at det forholder sig som her nævnt, og at dine bemærkninger derfor beror på misforståelse. Men venlig hilsen Steen A. Cold longu var samtykt i 1948. Skúlaverkið hava vit eisini verið við til at yvirtaka, men hesar yvirtekur fóru fram fyri opnum teppi, og tað er munurin. Burturmáan av samvinnu okkara við ríkið, sum nú fer fram við Sambandsins væl- signilsi, har legtings- mál verða tikin av Feroya Legtingi niður á Danska Fólkating, er til stóran skaða. Meðan fólkatings- maðurin úr fólkaflokk- inum umboðandi sam- gonguna setur fram fyrispurningar og krev so sum blokktil- skov, undirgrund, og ikki at gloyma tey tungu vápn, sum eru í Nú vita vit, at landsbank- in ikki fæst undir land, meðan sitandi samgonga tvíheldur um framhald- andi háðan av tingsins vidtøkum. Einki skal henda á teirri leið ið sjálv- segd skuldi verið fyri at sær komið fólkaræði. Harum eru sambands- sjálvstýris- og fólkaflokk- urin so sára samdir. At onnur málseki líða undir sama undirbrotliga hótt- arlag er Feroya fólki kunn- ugt og alsamt leggjast onnur til. Feroyingar skulu vita, at sitandi samgonga, hóast viðgitnu innanhýsis illsteður og tannagrísl kortini ikki hevur gjert sær nakrar tankar um at royna aðrar meguleikar eftir komandi val. Viðgerðin av lands- bankamålinum „þar týðiliga prógv um hetta, so samdir samgongumenn tá vóru um, at best mundi vera sum var. Einki tiltak mátti setast í verk til tess at nera um innanhýsis- klandrið, ið við vissu fór at standast, um onkur teirra kortini kundi havt hug at sýnt tjóðini, at onkur landsstýrisflokkur var minni meinskur mótvegis løgtingsvaldinum enn aðrir. Slíkt samlyndi mótvegis aktan av hægsta myndug- leika landsins er gott at fáa fram í ljósmála, so vit hver í sínum lagi einaferð enn kunnu vissa okkkyrr um, at demokratiið ikki er tað, ið stendur hjertum teirra næst. Men at tað í Feroyu, ið skula burtur — so kann spyrjast, um hesi krev og fyrispurningar eru sett fram við sambandsins vælsign- ilsi — og við tilsøgn frå samgonguni. Ein hevur varhugan av, at so er, ti hin fólkatingslimurin, um- boðandi sambands- flokkin, ikki ger vart vid. Ein hevur ein var- huga av, at tað eru boð úr Tinganesi, at Sambandsfólkatings- limurin skal tiga. Hetta er spinnandi galið og er tað so, at Sambandsflokkurin er við at tamba tann øllum politisku viður forum samgonguflokka eina og aleina snýr seg um eina tænastu fyri aðra, hetta uttan mun til um tjóðin hevur hesa ella hasa tænastu fyri neyðini. Hvat fjeldin, umboðað av legtinginum metir sum skilagott fyri ikki at tala um mest rættvíst, sýnist landsstýriskrakkum okk- ara aldeilis óviðkomandi< fyri at nýta orðafelli løgmans, ið má sigast at vera ígerðarmiðdepul fyri hesi ódemokratisku sótt, ið í seinastuni hevur verið viðvirkandi til — untlir- grevstur av týdningi tingsins í hesum landi. Hvat teir eiga at seta í staðin fyri ting okkara, hava teir ikki latið okkum vita. Tó megu teir vera vitandi um, at eitthvert »politiskt alternativ« ikki neyðturviliga av sær sjálvum gerst meiri demokratiskt, enn tað hesir garpar hava lagt fyri dagin. Kundi hent, at aðrir veingir, ið enn ikki hava gjørt seg so galdandi i føroyskum politikki, veru- liga fingu hevdið fyri seg. Uppskiftina fyri ein- enda, sum framman- undan er við at bresta, so er ikki ov tíðliga at rópa varskó. Við tað at einki hoyrist frá sambands- flokkinum, má ein gera sær ta metan, at teir leiðandi innan flokkin taka undir við hesum, og um so er, tá stendur illa til. Tí má spyrjast um tit eru vitandi um hetta, sum umboðið á fólkatingi umboðandi fólkaflokkin førur fram, og um tit so yvirfyri Føroya fólki vid vilja spæla vid blindum makkara. Tå er stødan ålvarslig. Krøv um blokktil- skot, undirgrund og tey tungu våpn eru mål, sum sambands- flokkurin eigur at geva Feroya fólki greitt svar uppá. Tó haldi eg at vit viðvíkjandi blokktil- skotinum eru samdir. Tað verður ein vánalig í Hådan móti løgtinginum loysn, tí taki eg tult undir við Dimmalætt- ing. Vit eiga kanska at gera verðandi skipan meira smidliga, men annars halda fast sum longst. Ein blokkskipan vil í sjálvum sær verða við til at skapa ein sterri sentralnisering; tå koma útjaðaraekini veruliga at merkja, hvat sentralisering er. Tá verður býtt eftir skipanini »Tu ein lítlan, eg ein stóran=<. Hetta mugu legtings- limir, umboðandi bygdirnar, leggja sær væl i geyma. Viðvíkjandi før- oysku undirgrundini er at siga, at sjálvandi er undirgrundin okkara, men um tað finnist eitt meguligt rikidømi har, eg segði eitt møguligt 'ríki- dømi, so eiga vit at býta sum tað semir seg Ii einum felags skapi Ein hevur ta hóming, at teir sokall aðu sjálvstýrisflokk- ar ætla at nýta undir- grundsmálið til at tæna egnum endamálum og kanska taka loysing uppá tað. Men hver tekur um endan, tá undirgrund- in er temd. Ríkisfelagsskapurin hevur verið okkum hollur, tí eiga vit at bíta eitt meguligt ríki- demi í undirgrundini á ein sámuligan hátt. Men alt hetta stendur og fellur við sam- bandsfloksins fram- haldandi lutteku í tí spæli, sum fer fram. Og so leingi, sum tit ikki gera vart við tykkum, so eru tit við til at fremja tað loys- ing, sum ikki er meirluti fyri her heima á landi Sverre Midjord hverjum ódámligum poli- tiskum stevi framyvir hava samgongumenn allir sum ein verið eins góðir um. Onga orsek hava vit heldur til at halda, at hesar í føroyskum poli- tikki enn óroyndu kreftir fara at vera minni »oppor- tunistiskar«, enn posabýti ni landsstýrisflokkana í- millum hava verið tað. Fyridemi landsstýrisins er so »krystalklårt«, at ein og hver, ið hug hevur og hóskandi illvilja mótvegis fólkaræðinum, bert við at taka upp sama politiska táttin uttan himpr kundi gjørt til veruleika feroy- inga ta ódemokratisku stevnu, ið meiri fjar- skotnu einaræðisstýrini nýta til nmannakúgan, men sum sitandi samgonga eyðsýniliga ævinliga samd starir seg blinda eftir. Sanniliga sælir í egnu trúgv teirra, tá teir ikki so frægt sum lyfta hond frá síðu, til tess at afturvísa illgruna tjóðarinnar um altyvirvaldandi einaræðis- alsk teirra. Harum er viðferðin av legtingsvið- tøkunum um landsbanka bert eittans dømi. FJARÐA-HÚS ET TT TO Lesnadur til alla familjuna