leygardagur 22. september 1984síða 7

Nr. 111 — 22. september 1984 Privati- seringin fallit Flestøll munnu nú kenna stødu fólkafloksins til al- mennar fyritøkur og alt, sum smakkar av sosial- isering. Slíkt er alt av ti ónda og alt alment er fólkaflokkinum and- styggiligt, uttan tær slangur, sum hansara millióningar hava liggj- andi í landskassanum. Av somu orsøkum kom siglingarmálið, ið upp- runaliga var eitt tað besta mål, vit føroyingar nakr- anti hava greitt, so skeivt fyri. Tá fólkaflokk- urin so hevði fingið makt, sum hann hevði akt, trumfaði hann igjøgnum, at siglingarmålid skuldi privatiserast. Tad var vordid ov gott, ov dåmligt og vandi var av ålvara fyri, at henda alment rikna fyritoka fór at enda sum ein mynsturfyritøka fyri teir privatu amater- reiðarar, sum annars fjasa við sigling. Tað eydnaðist fólka- flokkinum at trýsta Nor- rønu igjøgnum sum eitt felag á næstan reint priv- atum grundarlagi. Sam- stundis kunngjørdi fólka- flokkurin, at nú var ikki longur brúk fyri javnaðar- sosialistum: privatiser- ingin var vorðin veruleiki teir privatu kundu nú seta set til tað borð, sum hitt almenna við stórum tokum hevði borðreitt. Men stokkuta stund vardi hetta privatiserings- ævintýr. Privata felagið, sum eigur Norrønu, mátti bjargast av ti so nógv út- spilta almenna, annars fór tað á húsagang og við tí fóru 34 milliónir at sparla út úr landskassanum eftir einari nátt. Í ti stoðu valdi javnad- arflokkurin at standa sum tíðindablaðið ein ábyrgdarflokkur, sum altíð. Javnaðarflokkurin atkvøddi fyri, at Norrøna skuldi verða verandi í landinum í hvussu so er til 1. mai næsta ár, og skal her verða greitt nærri frá grundum floksins til at at- kveða, sum hann gjørdi. Hetta tí vit í tingbólki floksins bæði meta eina slíka frágreiðing sum av- dúkandi fyri fólkaflokkin, og tí limir javnaðarfloks- ins hava rætt til at kenna okkara grundir, tá støda verður tikin til eitt so álvarssamt mál uttan, at flokkurin hevur høvi til at fara út og rådføra seg við síni álitisfólk úti um land- ið. Vit kunnu siga, at okk- ara grundir vóru lutvíst reint politiskar, lutvíst sosialar og lutvíst figgjar- ligar. Latið okkum byrja við teimum fíggjarligu: Tað er ein sannur, men beiskur veruleiki, at landskassin fór at hava eitt ovurstórt tap, um skipið fór til tvang og landskassin ikki keypti. At hann ikki fór at keypa var ollum greitt og ti var eingin annar møgu- leiki enn at halda skip- inum gangandi Av sosialum grundum kunnu vit nevna, at stórt tal av sokalladum vanlig- um fólki hevur sett pening í Norrønu og mátti skipið ti hava ein tjans afturat. Onnur grundin var tann, at 120 arbeiðspláss vildu verðið nidurløgd, um skip- ið fór av knóranum. Men tær Þpolitisku grundirnar = vóru ikki minni týðandi. Hvat var tað, sum hendi í tinginum, meðan Norrøna var til við- gerðar? Tað hendi fyri tað fyrsta tað, at tað varð av- dúkað fyri øllum Føroya fólki, at tann privatiser ing av siglingarmålinum, sum fólkaflokkurin so snildisliga hevði bygt upp við almennari orku og peningi, rapaði sum eitt korthús. Víðari hendi tað, at fólkaflokkurin blankt viðgekk og viðurkendi, at hetta hús var rapað, at tað var eitt mistak, at priv- atisera siglingarmálið. Av stórum politiskum týdningi hevdi tað fyri okkum. at Norrøna nú fær loyvi at flyta farm 1 vetrarsigling, um tað skuldi gjørst aktuelt. Vid hesum varð ein av teimum fótonglum, sum fólka- flokkurin og sambands- flokkurin hava lagt út fyri Norrønu, burtur. Samantikið prógvaði oll viðgerðin, at fólkaflokkur- in hevur ábyrgdina av trupulleikunum í sigling- armålinum, at fólkaflokk- urin blankt vidgekk hesa åbyrgd, at hann blankt vidurkendi, at privatiser- ingspolitikkurin hevur spælt fallit, at folkaflokk- urin blankt og treytaleyst viðurkendi, at tað al- menna skal valda har tað má gjalda. og síðst men ikki minst, at fólkaflokk- urin blankt viðurkendi, at millumlandasiglingin var fyrimyndarliga og á byrgdarfult stjórnað og fyriskipað, meðan hon var undir Strandferðsluni og ti almenna, alt meðan tað mótsetta tykist galda fyri Smyril-Line! Skuldu vit undir hesum imstødum farid og hevnt Tad er folkaflokk irin sættis ikki verdur og kkum? il tess er siglingarmålid vv alvarssamt Jóannes Dalsgaard Longu spått um kreppu å flakavirkjum i vår men landsstýrið hevur snorksovið, skrivar Birgir Mohr og vísir á, hvussu hann heldur kreppan eigur at loysast Tað verður sagt, at legmaður ikki vil ásanna nakra kreppu! Og báðir Birgir Mohr, valevni javn- aðarfloksins í Sandoynni: — Borgarliga alternativ- ið royndist føroyingum eitt kostnaðarmikið og vónleyst alternativ. teir størstu samgongu- flokkarnir royna at geva hverjum eðrum skuldina fyri trupulleikarnar hjá flakavinnuni. Tað er at villleiða fólk at siga, at eingin kreppa eingir trupulleikar eru. Teir eru, og teir eru sera stórir. Longu týðliga í vár spáddi stjórin á flaka- virkinum í Vági í onkrum blaði, at virkir fóru at lata aftur, um myndugleikar- nir einki gjørdu við skeivu gongdina innan flakavinn- una. Hann spáddi, at tey veikastu virkini fóru at gevast fyrst, men sum frá- leið komu øll virkini i trongstødu. Hesin spá- dómur er nú við at ganga út, meðan landsstýrið hev- ur snorksovið. Varð nakað munagott gjørt í vár, so sá ødrvisi út nú. Eftir mínum tykki, so má kreppan loysast í trim- um: A. Tann verandi likvid- itetstervurin upp á 40-50 mill. kr. má fáast til vega, so ikki fleiri virkir lata aft- ur nú. B. Góðska, vraking, prísaseting, studningur, sølutiltøk og arbeiðs- hættir vera at broyta, so flakavirkini aftur fåa eitt rimiligt skiftisavlop við rationellum rakstri. C. Skeivi iløgupolitikk- urin hjá samgonguni og landsstyrinum, sum fordar flakavirkjunum at gera iløgur fyri at ration- alisera, mekanisera og specialisera framleiðsluna, má steðgast beinanvegin, og neyðug veðhald eiga at vera givin til nevndu endamál. Vónandi fara aðrir politik- arar og politiskir flokkar at vísa løgmanni og lands- stýri, hvat kann gerast og eigur at vera gjert við hetta álvarsmál, sum longu hevur kostað 70-80 arbeiðspláss í Klaksvík. Tann frægasta loysnin kemur í november, tá Fer- oya fólk vónandi sleppur okkum av við hetta lands- stýrið. Borgarliga alternativið royndist feroyingum eitt kostnaðarmikið og vón- leyst alternativ. Birgir Mohr