týsdagur 19. november 1985síða 21

A —— Nr. 132 — 19. november 1985 Tórmóður Dahl, verkfreðingur á fiskivinnutinginum: Skelkandi fantasiloysi i alivinnuni At siga alt snýr seg í dag um smolt og laks Sunnudagin var pallborðsfundur á fiskivinnutinginum í Norðurlandahús- inum. Ein av pall- borðsluttakarunum var Tormóður Dahl, verkfreðing- ur og ráðgevi og segði hann m.a.: Tey lond eru fá — um nekur — ið yvir seinastu 12—15 árini kunnu vísa á eina so stóra og fjøl- broytta menning av vinnulívinum sum Feroy- ar. Vit hóma í dag, at hesin menningur verður at halda áfram, um tó — kanska — ikki við somu Frá pallborðsfundinum í Norðurlandahúsinum ð sjótólsídnaðin og við vitanina um góðskingar KUMNu varðveitslu smíða sergjørd fiskifør og eingin ivi er um smíð av sergjørdum fiski ferum Umframt til okkum sjålvi kann gerast stór utflutn- ingsvera og hetta ser- stakliga um marknaðar- meguleikarnir kunnu skapast fyri mongdarframleiðslum av ávísum slegum, segði Hans Mortensen. tvísporaferð sum higartil, tí tað megnar okkara sam- felag neyvan við teimum soldátum Tordenskjolds, ið í veruleikanum stýra og hava stýrt hesum landi tey seinastu mongu árini Eisini soldátar Torden- skjolds eldast og vikna i dirvi, hugflogi, vilja og arbeiðsmegi. Fyri soldát- arnr ræður tað um at halda sína maktsteðu, men tað máar eisini burtur megina, at vera noyddur at fara upp 2 tímar, áðrenn øll onnur fyri at spíska albogarnar í hesum samfelag, ið — eftir mínum tykki — meira og meira ber dám av, at »øll kriggjast móti sellum“, sum skrivað stendur Fyra kollveltingar Innan fiskivinnuna er i Vesturheiminum hendar 4 veruligar kollveltingar seinastu 4—5 årini: 1. Dygdarkollveltingin 2. Surimikollveltingin 3. Súrlegkollveltingin 4. Havbúnaðarkollvelting- in. Ein 5'ta »kollvelting« er i dag å byrjunarstignum: »Enzymkollveltingin« ! Fyri at taka hesa sein- astu fyrst, so snyr tad seg um ávísar úrdráttir úr en- sileraðum slógvi. Vit hava ráveruna, vit vita, hvørji »enzymini« eru, vit vita, hvussu vit skulu útvinna hesi »en- zymir«, vit vita, at tað eru uml. 0,5—1 g av hesum en- zymum í 1 kg av slógvi, og Síða 21 Okkara djúpvatns frystitrolarar og teir stóru frystilinubátarnir verða at ganga eina ljósa framtíð á meti ikki bert í okkara sjóski men kanska eisini líka nógv í altjóða sjóski segði Tormóður Dahl, verkfreðingur og ráðgevi m.a. í innleggi sínum á fiski- vinnutinginum ikki minst: Vit vita, at prísurin á hesum úrdrátti er uml. kr. 70.000 pr. kg.. og at eftirspurningurin er sera hegur. Tað eru eisini onnur áhugaverd sjónar- mið, ið kundu verið nevnd í hesum sambandi, men tey kann eg meguliga koma aftur til seinni, um áhugi er fyri tí Dygdarfiskur »Dygdarkollveltingin« er trupul at lysa, men skuldi eg roynt at sagt tað stutt, so må tad vera onkurs- vegna soleidis: Dygdar- kollveltingin er ein koll- velting i leikmansins med- vit um matdygd — eitt nú: Medvitið (»vitskan«, »bevistheden«) um, at matur ikki bert er »fødi«, men líka nógv ein spurn- ingur um: protein, feitt og carbonhydratir og um týdningin av javnvági millum hesi evnir. Tað er medvitið um árinið av at eta nogvan (hjartasjúkur) — Medvitið um at fiskur er sunnari matur enn kjet (pylsur, hesnarungar o.s.fr.), og kanska týdningarmest av ellum: Medvitið um at dygdarfiskur og fram- leiðslur úr dygdafiski veruliga »smakka« frálíkt. At betri vørudygd (verukvalitetur) er ein sera týdningarmikil vørumenn- ing eru vit helst ell samd um. Dygdarkollveltingin kom úr Japan til USA í 1980/81. Í einari fingnari = reklamuatsókn fyri fiskaverur vístu japanarar m.a. á, at teir feitan mat stor- vóru tað fólk í heiminum ið livdi longst júst tí at høvudsfødi teirra var fisk ur. Japanska dygdarment- anin var ein týðandi táttur í hesari atsókn og somu leiðis sjálvandi teir nevndu tættirnir um fyri munirnar við at eta fisk mótvegis »kolestrol- kjøt«) Lita vit nu at okkara sterri nútímans isfiski- skipum (eg tosi her ikki um útróðrarbátarnar), so byrjar túrurin við at ferma ís og kassar. Fiskað verður við nútímans am- boðum (autoline, trol) og fleiri av skipunum viðgera eisini fiskin maskinelt. Fiskað verður einar 14 dagar. Fiskurin verður síð- ani landaður, vrakaður og — >