leygardagur 15. mars 1986síða 7

Nr. 31 — 15. mars 1986 Skrivifrælsi er galdandi fyri oll Men tíverri síggja vit ferð eftir ferð Óla Breckmann, sum tann her á landi, sum hevur ringast við at góðtaka hesi rættindi hjá fólki við aðrari áskoðan, sigur Jóhann Mortensen, útvarpsmaður í sínum aftur- svari til stavnamann fólkafloksins Mikumorgun Ofvsligt Dimmligt og slavið. Tøgn Men so kemur Dagblaðið Nalvin á Joéhann«. Vit fingu ein morgunlåtur Dagurin reddadur Takk fyri aftursvarid, Oli. Og takk fyri høga stigatalið, tú gav mær, fyri uppesingina. Men tíverri hevur O.B. misskilt ein part av grein- ini í Hygg og Hoyr og adressuna, ein partur av greinini var ætlaður Meginparturin av aftur svarinum er um avteku av »tidindamonopolunun« hóast eg ikki vidgjørdi henda spurning in i grein mini i Hygg og Hoyr Eitt frålikt hugflog Nevndi bert spurningin í innganginum, men tók hann ikki uppaftur, ti hann er stórur, ja, so stórur at eg vildi ikki taka hann við eisini, hóast »Hygg og hoyr«-redakt- ørurin hevur sett spurn- ingin omanfyri yvirskrift- ina Havi annars roynt at fylgja vid royndunum vid sokallaðu nær-útverpun- um og lokal-sjónverp- unum í Danmark Nú, Í artidin liðug. verður helst longd eitt hálvt ár. Og spennandi verður at lesa nidurstød- urnar hjá eftirlitsnevnd- ini, tá hon verður liðug við álit sítt Trupulleikarnir í roynd- artíðini hjá teimum nógvu sjónvarps- og útvarps- stødåunum hava hverki verið fáir ella smáir. Serliga spurningurin um fígging av sending unum. Og tað verður helst tann stóri spurningurin í tilmælinum hjá nevndini: — Skulu privatsteðirnar figgjast, ella partvíst figgjast, við handilsligum lýsingum? slettis april, er roynd- men hon Einki fólkakrav Óli, Lydia og Levi vórðu nevnd í greinini fyri at lýsa, at bert í Dagblað- num hava einstek fólk borið upp á mál spurn- ingin at avtaka »tidinda- monopolini«. Einki fólkakrav er reist. Vit kunnu siga, at oråa- skifti hevur so at siga ikki verið um spurningin i blødunum. Spell! Men tad sum undrar meg mest i hesum fjøl- táttaða máli er, at enn er ikki nøkur undirbygd at- finning komin moti „>monopol-stovnunum=< Okkurt hissini álop hava vit sæð. Per í Leys- ari Luft hevur glepsað eftir útvarpsmonnum. Oftast, ti onkur útlendsk- ur tíðindastubbi íkki hevur verið í samsvar við persónligu áskoðanirnar hjá Dagblaðs-skribentun- um Men hetta elvir ikki til eitt sakligt orðaskifti um spurningin. Men tað er kanska heldur ikki ætl- anin? Sama prioritering Ætli ikki at gera viðmerk- ingar til nevndu, óund- irbygdu atfinningar. Kortini skal sigast, at nakrar ferðir havi eg í eina heila viku samanborið út- lendska tíðindaflutningin í UF við hann í DR, NRK og donsku dagblødunum Jyllandsposten (óheft, konservativt) og Infor- mation (óheft, tó merkt av vinstrahallum sjónarmið- um), sum saman við Kristeligt Dagblad hava frægasta útlendska tid- indaflutningin í Danmark. Royndirnar vísa, at tað eru so at siga tey somu tíðindini, sum verða brúkt. Og prioriteringin er so at siga tann sama, so »monopolid« í Sortudiki kann ikki vera so langt av leid. Einki itøkiligt Eisini undrar tað meg, at tey idnu talsfólkini fyri at avtaka »tidinda-monopol- ið<, ongantíð eru komin fram við ítekiligum hug- skotum, uppskotum ella metingum um, hvussu privatu utvarps- og sjon varssteðirnar skulu virka Hvussu tær skulu figgj- ast. Hvussu ognarviður- skiftini skulu vera. Skulu steðirnar hava sínar egnu sendarar. Ella skulu tær brúka senditúgerðina hjá SVF ella UF og senda i avlopstíðini hjá »mono- polunum«. Vælsignadi fólk, komið fram vid nekrum ser- iøsum, og rópið ikki bara. Vísið, at tit hava gjert tykkum far um, hvussu stórur og kompliseraður spurningurin í grundini er! Lat meg so at enda í hesum viðfangi sláa fast, at eg persónliga hverki havi sagt meg vera fyri ella ímóti privatum út- varps- ella sjónvarps- stoðum. Kortini fær Ø.B. ein heiian epistul burturúr, so hann skorar eitt høgt stigatal fyri at svara nekr- um, sum ikki er umrett. Nalvaskoðararnir Líkt er til, at O.B. heldur, at orðini „Latið okkum ikki stýra av trong- skygdum nalvaskoðar- um...<er ætlað honum og hansara »anti-monopolist- um«. Tiverri fer hann skeivur. Heldur hugsadi eg um tey, sum i trongskygni ikki vilja loyva føroy- ingum at taka ímóti ti vit fara at fáa frá fylgi- sveinum, sumføroyingum hóva. Og um tey,sum fáa ilt í búkin, tá tey síggja okkurt barn lesa Anders And ella okkurt útlendskt myndablað. Villleiðandi Kom eisini inn á verandi stovnar í nevndu grein. Helt, at tað hevði verið rættari, um SVF hevði roynt at gera eina fer- oyska sending, eina >bak- grunds-sending< afturat um vikuna, ístaðin fyri eina >Dag og Viku-send- ing« afturat. (Hetta haldi eg sum vanligur SV-hyggjari). Grundgevingin var, at ein vanlig tíðindasendign økir bert kappingina við UF um »nyggjheitir«. Og Síða 7 Um endamálið hjá Johann Mortensen, javnadarpolitik ara í Utvarpinum, við grein síni um > »trongskygdar nalvaskoðarar< á bredd- anum í Hygg og Hoyr leygar dagin var at esa mótpartn, so fær hann fult stigatal 04 hiðani Greinin var virðiligt íkast til eitt orðaskifti, sum eigur at vera um henda átroðkandi spurning, og hevur hon hjartaliga uppiborið nekur dygg vambarkest aftur ímóti EISINI JOHANN Sjálvandi verða tað ikki bara »Oli, Lydia og Levi, sum sleppa at gera lokalverp eftir sínum høvdi«, um og tá einkarrætturin verður av- sagdur eila fellur burtur av teknisku menningini Nei, so sanniliga sleppa eisini Johann, Dalsgaard, Arabo og annars starvsfólk á tíðindamonopolunum, sum heldur hava hug til tað, eisini at seta á stovn nærútvarp og sjónverp eftir sínum høvdi — á júst sama hátt sum td summi fólk taka seg saman um eitt snikkaravirki, flaka virki, skipaútgerðar felag osfrv. ki bert hava vit pressu- ýæmksi (langt ífrá fullfíggjað -- orsakað av tíðindamonopo!- ) men eisini hava hesum kann av- leiðingin verða, at vit fáa meira »mynda-utvarp« og minni >sjónvarp<. Niðurstaðan hjá O.B., „Men at fyrrv. blaðmað- urin á Sosialinum nú mæl- ir til, at UF einsamalt at kalla sendir tíðindi, meðan SVF avmarkar sítt arbeiði til djúpari lýsingar av akt- uellum evnum, prógvar best, hvussu betrivitandi hav hann heldur seg vera.«, er heilt burturvið. Fákunna Jorunalistiska fákunna, ella trongskygni, O.B.'s kemur rættiliga til sjónd- ar, tá hann nertir við tað, eg nevndi um uppgávuna hjá formanninum í út- varps- og sjóvarpsnevnd- ini og m.a. segði >... so- leiðis at Arabaralondini verða umredd líka so pent sum Ísrael í tíðindamono- polunum«. So kymligur hann annars er, dettur O.B. so dyggiliga á bláman við orðunum: >Tað man heldur vera tiltrongt at gera umvent. Ísrael hevur uppiborið sømdir sum sannfert demokratiskt land, medan arabaralondini eiga at verða tikin strangari, tí tey hava einaræðis stýris- lag.« Góðu lesarar! Kunnu tit ikki hugsa tykkum stød- una, um O.B. skuldi red- igerad utlendsk tidinda- HASI LASSE OG ast við FJURTANDI STAKKALIN Lasse Klein fær sítt sum »håsur gøtuseljari« fyri sin um sjónarmiðum at »vinna nakrar lættar atkvødur« um Men fylgisveinar Somikið Johann verið, at hann ikki Eitt noyðist ein at viðganga um greinina hjá Johann Mortensen, útvarpsmanni, í javnaðarblað sínum, Hygg og Hoyr leygardagin. Jassurin leggur berar sjónskar fordómar og samstundis tíverri eina tronga fatan av megu leikunum í demokratiseraðum tíðindamonopolun.. | Tá hann tviheldur um, at politikararnir (uttan atkvødur og fólksins stuðul) í UF og SVF skulu hava einkarrætt til at lýsa heimin í egnum bilæti, kann hann ikki annað enn umboða ta mest trænaðu konservatismuna, sum tilber at avdúka. demokratiskt hybrid, káplar søsialur = mátti fjarrit? >... nei, hetta taka vit ikki við... Nyerere, hasin heimsins stersti bidd- ari... Men hetta um demokratisku nýskipanir- nar hjá Botha í Suður- afrika, ju hasum geva vit tveir minuttir...og fyrst. Avista áskoðan O.B.'s er fulikomiliga i strid vid grundleggjandi jornalist- isk prinsipp um at vera óheftur og ikki taka dagar imillum, men tað eru óivað tey flestu greið yvir Virðing fyri skrivi- frælsinum Havi altíð hildið stór virði vera í skrivi- og tali- og hugsanarfrælsinum. Haldi, at tey skulu galda fyri oll — sjålvt um tú ar- beiðir á einum »tidinda- monopoli« — ti hesi rætt- indi eru grundarlagið í demokratisku hugsanini. Men tíverri síggja vit ferð eftir ferð Ø.B. sum tann her á landi, sum hevur ringast við at góð- taka hesi rættindi hjá fólki við aðrari áskoðan. Latum okkum taka nøkur brot úr >Nalvin hjá Jóhann<: »Um endamálið hjá Jó- hann Mortensen, javnað- arpolitikara í Utvarpin- UM...« >...har Jóhann hevur lógartryggjaðan einkar- rætt at lýsa heimin frá javnaðarsjónar- sínum sjónvarpi og peanuts«, um tey hava bug til tess. Tað mátti Johann sum uppvandur maður virt teim rætt til almenningunn verður meiri doyvdur og minni vakin av ti dósamati sum tey fáa til feðslu við ur í uttanlandstíðindunum í UF oktrineringin frá altjóða tidindastovnunum, hvørs morgunbitar verða jótraðir til tað erandi samdegrið út ÚTVARP ALLAN DAGIN MEN EINKI SJÓNVARP? Hesin vinstrahalli missioner Utvarpinum heldur monopolstovn sin vera horni...« »Hesin vinstrahalli missionerur i Utvarpinum heldur monopolstovn sin...« „Jóhann verjir tidinda- monopolið hjá UF, ti hann elskar sin politiska framihjårætt...« og sum ómótsagd- ur hevur lógartryggjaðan »rødarapall« at føra poli- tikk frå...« »Hvar arbeidir Johann? A Sosialinum ella Utvarp- inum?« „Ella førir Jóhann eitt politiskt og professionelt »dupultl % v?« »Deiligt hjå einum jorn- alistiskum politikara at hava eitt monopol at verja seg aftanfyri?« O.s.fr. Hvør skuldi sagt, hann skal f.... ikki våga sær at sig nakað. Kann ikki koma til aðra niðursteðu enn, at áskoð- anin hjá tí frisinnada stavnamanninum er, at arbeiðir tú t.d. í útvarp- inum, og hevur eina pol- itiska áskoðan, sum tey flestu hava, ja, so rekur tú politikk í Utvarpinum. Hetta er ein so álvarslig ábriðsla, at eg vóni, at Ó.B. fer víðari til Út- varpsnevndina við henni. Lýsingarorðini hjá O.B. nerva ikki meg. Tey fáa ikki meg at leggja pennin, Framhald á síðu 16