hósdagur 22. mai 1986síða 13

Nr. 56 — 22. maí 1986 farni at gera ílegur í annan ídnað, og halda vit, at um Noreg heldur fram við tí, so fara teir framvegis at hava ein blomstrandi ídnað. tá ið oljuvinnan er vorðin sega Vit vóna, um oljuvinna kemur til Føroyar, at vi so eisini fara at hugsa langt fram í tíðina og taka við læru frá umheiminum! Upplýsingar útfrá práti í Feroyingafelagnum Stavanger, eitt kveldið vit blivu boðin at vitja tey Dálking Um ein oljuleki kemur frá einum tangabáti ella olju palli, rýmir fiskurin úr ek inum, og hann kemur ikki aftur, fyrr enn oljan er burtur. Okkara stersta hóttan er, um ein leki kemur eystanfyri Feroyar Um oljan t.d. rekur inn á »Holid« tá upsin gytir, ella inn á >Norðhavið< tá tosk- urin gýtir, missa vit ein eilan árganga av yngli, av tí at yngul ikki er fert fyri at svimja burtur frá oljuni. Missa vit ein heilan árgang av yngli, kann tað gera, at ein fiskastovnur kann koma í vanda; ann ars er at siga, at tá ið hesin árgangur skuldi komið inn í fiskiskap (4-5 ár seinni), verður uttan iva væl minni at fáa, enn tað átti at verið Hvussu tryggir eru olju ar? Hetta er i r r A t pu KKI € ið I i 1 10 Kann Bravo lekan« i 1977 og å lekan Mexicanska golfinum å sumri 1980. Hesir lekarnir prógva í hvussu so er, at oljupallarnir = ikki eru 100% tryggir. Tað verður nógv arbeitt við at betra trygdina, og tað henda fleiri framstig; men 100% tryggir verða teir ongan- tíð. Hvussu langt er útvikl- ingurin komin fyri at hjálpa um lekar, sum eru komnir? Her eru fleiri mátar, sum kunna brúkast Er leki komin á eitt borirer/hol, kann ein opna eitt annað hol fyri at minka um trýstið á lek- anum, og so er at tetta tíðindablaðið upploysa oljuna, kunna eisini brúkast. Her má sigast, at onkrir náttúru frødingar meina, at hesi kemisku evnini haav 4 sterri negativt arin á nátt Oljuetandi bakteriur er eisin et ma mt har hevur ikk rivið serliga góð úrslit enn Mekanisk gerð kann eisini bruka samla oljuna upp við Ein vandi fyri dálking dag? Um ein oljuleki kemur við Hetland, skal ikki nógv til fyri at dálka havið um Førovar, um streymur og vindur ganga ímóti Feroyum. Um olju vinna verður við Førovar so verður hetta jú ikki stórt vandamiklari hvat oljudalking viðvíkir, enn vandin er í dag Vit hava ongantíð gjørt krav um trygdarreglur frá Hetlandi viðvíkjandi dálk ingarvandanum un Feroyar. Hetta er ein spurningur, vit meina eigur at verða gjørt nakað við Vit eiga at vera fyrireikað Vit, sum hava verið við at gera hesa rapport:na, eru á einum máli um, at tað veruliga er átrokandi at fáa fólk at útbúgva seg innan oljuvinnu. Oansæd hver meguliga kemur at bora eftir olju á leroyst Búskaparfreðir gå i CMI og ROGALANDS FORSKNING ivaðust ikki í, at ein av orsekunum til, at Noreg veruliga er komið so væl fyri bú skaparliga av oljuvinnuni, var teirra góða fyrireik ingararbeiði. Beinanvegin teir vóru greiðir um, at teir høvdu meguleika fyri oljuvinnu, skipaðu teir fyri, at ymiskar læru- greinir, ið høvdu við olju- vinnu at gera, vórðu settar á stovn á hægri lærustovnum, t.d. oljubú- skapar- og lógfreði. Um- framt sendu teir ung fólk til aðrar oljutjóðir at arbeiða innan hesa vinnu Tá ið samráðingar seinni tóku seg upp um sátt- málar við tær stóru multi nationalu Iyritøkurnar, Or í æl fyrireikaðir og ling góð úrs Vit hava fyrr 1 es rappor skrivað ur ð búskaparliga markið við Førovar inn 20. febr a st rå aft osað ATI x da øro sk ørlis f > F á ti | kur nog rar san ráðingar eina ferð verða Hetta hevur skund, tí neyvan gongur long tíð, áðrenn t.d. Ferovar og Bretland fara at samráðast um bú skaparlig merk landanna Hvussu skulu vit fyrireika okkum? Vit, i skriva hesa rapp ortina, halda, at ein góður máti hevði verið, um fólk verða send uttanlands at útbúgva seg innan hesa vinnu Næstan allir førovingar ið fara uttanlands at lesa fara til Danmarkar, men man hetta nú vera rætta leiðin, tá hugsað verður heldur at sent ung fólk til t.d Nor Frak USA? a 7 x Kl í OKKU 10 1u tiø OY í i KF r i x í JUSKar pi ( samfelagnum nakad av pening! men vit meta hetta sum eina góða iløgu Tað er ógvuliga umráð andi at fáa eitt breitt inn- lit í tær ymisku greinir innan multinationalan oljupolitikk og vinnu- greinir, soleiðis at vit verða ferir fyri at taka eina sjálvsteðuga avgerð og eina avgerð, ið gagnar okkara landi og fólki best gjørligt. Vert er at hugsa um, at tá ein meguligur sáttmáli um oljuvinnu verður gjørdur, so er tað ein sått- máli fyri fleiri ár fram í tíðina, og tí eiga vit at vera væl fyrireikað t t Hugsa Vii 4 119 L.G um Síða 13 Noreg, vita vit, at umleið 30% av teirra skattainn- tekum stava frá oljuvinn uni (í 1985 svarar hetta til 85 mia. n.kr.). Teir vóru væl fyrireikaðir og hevdu eina oljuskattalóggávu til reiðar, tá teir fóru í holt við samráðingarnar Førovingar eiga nóg fólk, sum veruliga vita. hvat er rætt at gera, tá tað snýr seg um fiskivinnuna, men skal samráðast við al- tjóða fyritøkur um megu liga oljuvinnu, mugu vit eiga útbúgvið fólk, sum hevur ferðast í tí altjóða uUmhvervi, sun hesar fyri økur eru