hósdagur 25. september 1986síða 6

108 — 25. september 1986 Ætlar landsstýrið at fremja lang- AU P/f Sosialurin : Jan Miiller i Utgevari: Ábyrgdarblaðstjóri: Telefon 118 20 Argjavegur 26, 3800 Argir Postsmoga 76, 3800 Tórshavn Tørvur á dialogi LANDSSTÝRIÐ hevur nú um dag- arnar lagt uppskot fyri tingið um at seta fleiri nýggjar inntøkulégir í gildi. Sambært hesum lógum so skulu brúkararnir til at gjalda meira fyri oljuna, umframt at hækkingar eisini verða gjørdar á fleiri okjum. Nýggja inntøkulégar- uppskotið skal geva landsstýr- inum uml. 150 mill. kr. í nýggjum inntøku. Ein orsøkin til hesar nyggju inntøkulégir er buskapar- liga stødan i Føroyum. Frå lands- styrisins sidu hevur verid vist å, at tað hevur verið nærum eks- plosivur vøkstur í nytsluni í år, og at hesin vøksturin må tålmast fyri at ikki allur búskapurin skal av- skeplast heilt. LANDSSTÝRIÐ metir, at einasti mátin at koma burtur úr trupul- leikunum og í hvussu so er íkki gera støðuna verri, er at seta bú- skaparlig tiltøk í verk. Ætlanin er so at seta í verk fleiri nýggjar lógir. Hesar, sum nú liggja fyri í tinginum, eru bert tær fyrstu. Fleiri fara at koma aftrat í vetur. NÝGGJU inntøkulégirnar hava ikki fingið góða måéttøku. Til samans 22 føroysk fakfeløg hava hardliga métmælt teimum og i brævi til løgtingid i gjår søgdu hesi feløgini frå, at tey kunnu ikki lata sær lynda, at slikar inntøku- lógir verða settar í verk uttan nakað. Tey biðja tí landsstýrið um at steðga uppskotinum fyri at kanna meira nágreiniliga avleið- ingarnar av teimum. UMBOÐ fyri fakfeløgini meta annars, at hesi inntøkulégar- uppskotini eru als ikki í samsvar við tey vallyfti, sum landsstýris- flokkarnir góvu undan seinasta løgtingsvali. Tey halda, at lands- stýrið átti at funnið aðrar inntøku- Fyritaksstjóri: Blaðfótk: Krisjan Daht Høgni Djurhuus Randi Jacobsen Tórfinn Smith ljósmyndari: Kalmar Lindenskov Uppseting: P/f Sosialurin Prent: P/f Pressan 1981 møguleikar enn teir, ið raka van- liga løntakaran. SAMGONGUTINGMENN hava annars sagt frá, at hesi lógar- uppskotini bert eru ein partur av eini stórri heild. Landsstýrið fer nevniliga seinni í vetur at seta uppskot fram sum snúgva seg um håinntøkurnar. Saman- umtikid er ætlanin at reka ein politikk, sum i longdini ikki fer at venda tann tunga endan niður- eftir men heldur beint tverturímóti verður sagt. AT verkamannafeløgini nú gera vart við misnøgd sína er sjálv- sagt. Tey kunnu ikki uttan nakað góðtaka, at landsstýrið setir ið verk lógir, sum fyrst og fremst gera støðuna hjá verkafólkinum verri. Tey hava frammanundan minst at geva burtur av. TAÐ er spell, um split skal koma í millum politisku flokkarnar á vinstraveinginum og so fak- felagsrørsluna. Alt má gerast fyri, at ikki kílar verða settir í. Men tað er givið, at eisini verkafólk mugu góðtaka, at búskaparlig tiltøk verða sett í verk. Hesi eiga tó ikki at venda tann tunga endan niður- eftir. Tað eru håinntøkurnar, sum fyrst og femst eiga at bera byrð- una, tá lívreimin skal spennast inn. TAÐ tykist sum at ov lítið sam- starv og als eingin dialogur er millum samgonguumboðini og fakfelagsrørsluna. Kanska vit høvdu sloppið undan Bellum hesum keglinum, um samgongu- politikararnir góvu sær fleiri stundir at tosa við fakfelags- rørsluna. Tað átti at verið so sjálv- sagt. tíðarpolitikk uppá stuttíðarfyri- brigdi — er arbeiðsloysi næsti spurningurin Fyri at ikki greinin í Sosi- alinum leygardagin 20. september, ið enn eina ferð snúði seg um aftur eina kæru frá Tórfinni Smith til landsmyndugleikarnar — hesa ferð um Sundsdep- ilin — skal standa sum tað einasta og seinasta í hesum máli, skal eg her koma við nekrum við- merkingum Eg havi fyrr roynt at víst á, at tað eru åvis eki innan feroysku lóggáv- una, ið kommunurnar hava fingið álagt at um- sita og taka avgerð í Seinastu tíðina tykist tó alt meira greitt, at lands- ins stýri hevur lítlan hug at virða hesa lóggávu og ætlar broytingar innan hetta eki. Ojavnt er sum vit halda, at hetta fer at roynast fyri landið sum heild, men eingin ivi er um, at hetta fær óhugnaligar avleiðing- ar í Havn men lat meg koma aftur til hetta seinri. Lat meg heldur royna at gera púra greitt, at við tí myndugleika, ið lands- stýrið hevur mótvegis kommununum, kunnu teir nógv, men ein eigur at vera varin nær og á hvenn hátt, ein nýtir vald sítt. Landsstýrið kann td. ikki nokta kommunu at taka lán — bert tí tað ikki er samt við kommununa um háttin at loysa málið uppá — um so er, er talan um maktmisnýtslu. Landsstýrið kann held- ur ikki nokta einari komm- unu, sum sambært lóg skal fremja býarplanlegg- ing eftir tí tervi, ið er í kommununi, góðkenning av samtyktum býarplani, og grundgeva, at hetta verður gjørt, tí planur heldur átti at ligið aðra- staðni í Streymoynni ella enn longri burturi úr Havn. Slíkt hevur lands- stýrið ikki heimildir til og heldur ikki at grundgeva við menniskjansligum or- sakum. Annað er, at kommunan sjálv ynskir og vil fera sín- ar ætlanir út í lívið við so stórum atliti til menn- iskjaligar fylgjur sum til ber. Tað hevur kommunan eisini gjørt her, men tað er sum um onkur gloymir, at tað snýr seg um almenna jørd, og kommunan hevur eisini gjert her, men tað er sum um onkur gloymir, at tað snýr seg um almenna jørd, og kommunan hevur eisini ábyrgd í hesum mót vegis landsins myndug leikum og havnarborgar um. Aðrenn leikar okkara fara at við landsmyndug gera hesa kæru frá einum býráðslimi í Havn, eigur at havast í huga, at vit í Havn hava fyri neyðini at útvega okkum bryggju- lendi og ídnaðareki. Breið semja er í komm- ununi um hesa avgerð ein semja, sum bert styrktist við valið seinast. Tá málið var til viðgerðar í býráðnum seinast, at- kvøddu 9 býráðslimir fyri og 3 ímóti, og hetta er or- sekin fyri, at bryggju- bygging og ídnaðareki skal vera á Sundi s0- leiðis sum ætlanir hava verið frammi um síðan seinast í sjeytiárunum. Eg skal eisini viðganga, at júst hetta er orsekin til, at eg ongantíð havi ivast i, at landsmyndugleikar okkara fóru at góðkenna uppskotið um broytingar og nýskapanir innan býar- plansarbeiðið — alt annað er óhugsandi. Ikki skuldi verið neyð- ugt mótvegis landsmynd- ugleikunum at sett meira uppá prent í hesum máli, men henda totala útflipp- ingin hjá Tórfinni Smith leygardagin fær meg tó at halda fram. Mest tí mær tykir steðu hansara sum hjá smádrongi, har øll og alt gongur ímóti, og ein- asta, ið hjálpir, er at fara heim at forklaga Verðin er tó ikki so ónd, svert og duld, sum Tór finn Smith vil hava hana til Sjálvsagt havi eg onga patentloysn uppá hetta tunglyndi, men ein góð byrjan hevði verið, um bý- ráðslimurin Tórfinn Smith fyrst royndi at virka við í teimum málum, ið vit í Tórshavnar byråd royna at loysa hjá okkum heldur enn fyrst og fremst at geva sær sálakvelir av, hvussu landsmyndugleik- ar okkara skulu fremja bygdamenningina. - Eingin kann sum so ofta fyrr sagt, tæna tveimum harrum. Harnæst eru tað nógvar og góðar kreftir, ið dúg- liga arbeiða við hesum máli við m.a. ti úrsliti, at skilagóð útbygging av før- oyska sjúkrahúsverkin- um nærum er forkomin, og nakað tað sama tykist nú at henda við bygging av skúlaverkinum so um Tórfinn Smith er við ella ikki kann væl íkki gera tann stóra munin Men kvalir má tað hava givið í ólukkumát. Tað serstakliga, tå by Havn kann fara so langt, at hann bein leiðis heitir á landsmynd ugleikar skilst ráðslimur i okkara um at fremja maktmisnýtslu fyri at steðga havnar- og ídnaðarplanlegging í Tórs- havnar kommunu egnu kommunu hansara. Her ruggar ikki rætt Og ein kann tá loyva sær at spyrja, hvussu tað hongur saman, at hverja ferð eitthvert tiltak verð- ur gjørt her i Havn, so er hetta landsbuskaparliga skadiligt, meðan verður ehtta gjert aðrastaðni ja, so er alt mennandi og landsbúskaparliga gagn- ligt. (Vóru stundir til tað og blýantspískari var við hond, so kundi eg saktans funnið ílegur her á landi, ið gjørdar verða í hesum døgum, sum eru ógvuliga ivasamar, men tað verður eina aðru ferð.) Yvirupphitað ekonomi Væl veit eg, at landið er í búskaparligari kreppu men at hon botnar í tí virksemi, sum er í Havn, kann ikki fatast eðrvísi enn sum eina roynd at leggja eitt tokuskýggj yvir veruligu trupulleikar landsins Ein kann ikki leggja eitt stutt tíðarfyribrigdi sum grund fyri einum langtíð- arætlaðum politikki Bert fyri trimum árum síðani var steðan í Havn tann, at ávísar kreftir ar beiddu ógvuliga hart fyri at fáa framt løn til arbeiðs leys hetta tí at sagt varð, at hópur av fólki gekk uttan arbeiði hetta eru tær somu kreft- irnar, sum í dag royna at steðga ellum virksemi í Havn, rópa um yvirupp- hitaðan ekonomi og vilja flyta alt út á bygd. Tórfinn Smith veit at siga okkum, at lands- myndugleikar okkara hava stórar ætlanir um ídnaðarmenning — hesar ætlanir eru vælsaktans allar uttan fyri Havnina — tí dómurin ljóðar »bert fyritøkur uttan fyri Havn- ina hava búskaparligan tydning«??? Eitt veit eg ið hvussu so er, at eingin umsókn er komin frá landsmyndug- leikum um nakað virksemi her í Havn, so leiðin er logd men tíbetur eru tað aðrir, ið hava dirvi og áræði at fylla út tey hol, ið her koma at vera, og hetta hevur kommunan gjørt av at studla Sum byrådslimur åtti Tórfinn Smith fyrstur at vitad. at kommunan hevur Framhald á síðu 11