hósdagur 4. desember 1986síða 10

í okkara grannalondum Eitt av evnunum á fiski- og útflutningur í okkara grannalondum. Tryggvi Jo hansen viðskiftastovuni i feroysku Keyp fyrilestur leidari å ngin. Hann inast ar tilmerkis, a ist og r millur eir prísir. fer sk skimaðurin fær f fiskin javnmett við starvs okkara verið ógvu felagar í øndum, hevur liga nógv frammi granna Uttan at hava nakra ætlan um at provokera nakran, vil eg siga. at hetta tjak ofta tykist hava verið eitt veruleikafjart og bygt á upp sindur lýsingar, sum als ikki hava verið samanberiligir Og júst tað at fáa tilvega tilfar, ið kann samanberast Hetta er orsakað av. at tað er avbera tortert einaheist ymsu londunum finnast so nógvar og ymiskar skipanir hvat stuðli til fiskaprísir og annan stuðul til vinnuna sum viðvíkur Har umframt gera eisini geograf isk viðurskifti tað torfert ella beinleiðis meiningsleyst at okkara ar ella avrokningarpris soleiðis avreið samanbera galdand sunnantyr Hovuðsssetningurin í norska fiskivinnupolitikkinum At tryggja fiskivinnuni í minsta lagi somu inntøku sum í øðrum londum Fiskivinnupolitikkurin er eisini Um galdandi fiskivinnu- skipan í Noregi greiddi Tryggve Johansen m.a. frá: Í Noregi er hevuðssetning- urin í ellum fiskivinnupoli- tikki at tryggja fiskivinnuni í minsta lagi innteku sum í eðrum vinnum, og at prísirnir eru stabilir. Harum- framt er tað eitt adalmål, at tryggja fólki í utjadaraøkjun- um eina so góða inntøku, at tey steðast har. Fiskivinnu- somu politikkurin er sostatt eisini landspartapolitikkur Til tess at liva upp til henda setning er gjørd n skipan hvat viðvíkur studn ingi til fiskivinnuna og handli við fiski og fiskavørum, sum okkum tykist tung og fløkjaslig óivað fyri fleiri av »Salgslag« Allur umsetningurin og pris- åseting i fyrsta lidi skal sam- bært norsku r áfiskalógina ganga gjøgnum eitt sokallað »salgslag«, og tað stendur einastaðni í lógini at »Kongur kann seta virka, um seta ella flyta út ráfisk, sum ikki í fyrsta liði er seldur gjegnum ella við góð- teku av einum góðkendum forboð fyri at »salgslag«. Tað finnast í dag 14 slík, harav Norges Ráfisk lag er eitt stersta av teimum, ið umseta botnfisk. Í stýr inum fyri »salgslagene« eru umboð fyri allar partar av vinnuni, t.e. fiskimenn, reið- fyri at læra og ikki falla fyri freistingini at gera bein leiðis samanberingar. Ongin ivi er um, at tann skipan vit hava, hvat prísásetan og um setningi við fiski viðvíkur besta neyvan er verðsins Hon kann og eigur alla tíðina at verða brovtt so leiðis. at hon á best megu att kann liva upp til sjálvt hevuðskravið at tryggja størst meguliga landspartapolitikkur ara, tilvirkarar útflytarar KEY parar og Hevuðsamboðið í seluni í fyrsta liði er ein minstapris ur, ið »salgslaget« ásetir Hesin verður settur soleiðis at hann skal geva rímiliuga innteku til skip og manning og kann tí eisini verða bygd- ur upp á eitt prisiskoyti, sum eg skal koma nærri til seinni Men hví er so handilin við fiski í 1. liði so skipaður á Framhald á síðu 11 Um donsku skipanina segði Tryggvi Johan- sen m.a.: Danska skipanin er í mun til hinar ógvuliga einfeld kunnugt verður nógv stersti part feskfiski seldur via uppboðum, ið finnast víða hvar í landinum Prísásetanin er frí, tó Sum flestum urin av soleiðis, at tað sambært EF-skipanini eru minstaprísir á flest ellum settir fiskasløgum. Røkkur pris urin ikki uppå minstapris in, orienteringsprisin sum hann er kalladur, må fiskurin marknadinum og hareftir ikki seljast til mannafødi Aðrenn Danmark kom við EF var slíkur takast út av ongin Hinvegin eru orienter kid låg evarska ingsprísirnir so n at tað bert « lítil partur av fiskinum, ið verður tikin út av markn aðinum. Prísurin kann tó svinga rættiliga nógv Tad hevur i hesun an inhangi sjálvandi ógvu liga stóran tydning, at geografiska støda Dan markar ger landið til ein av sterstu og hegligastu leveranderunum av fesk um fiski. Tey, ið vanliga keypa feskan fisk, bæði í Danmark og londunum uttanun hetta er tann parturin av marknaðin im, ið størstu keypiork herimillum hotel, matstovur o.t ikki í sterri mun eru ávirkaði av hvenn prís Danska skipanin ógvuliga einfold Nr. 137 4. desember 1986 tey skulu gjalda fyri fisk n Hetta vil siga, at tá lítil fiskur er á marknaðinum hegur, fer meginparturin til feska Flakavirkini høvdu tapt uppá at keypt fiskin til hega prísin. Hin og prisurin nytslu vegin ger eftirspurning urin frå flakavirkjum o.l og ein meirsøla av feskum fiski, tå prisurin ikki er so høgur, at tað sjáldan verður talan um at minstaprísurin verður eff ektivur. Við eðrum orðum virka faktorarnir vútjavnandi< fyri pris ymsu dannilsið og tryggja eir meðalprís, sum liggur væl omanfyri tað, vit kenna Men vert er at hava huga, at tað í stóran mun er geografiska steðan og ein fullkomiliga frí kapp ing millum keypararnar orsakað av at teit eru ov nógvir í tali sum ger tað møguligt altíð at tryggja hægst meguliga prísin. I stødum har fram leiðslu-. og selumynstrið er eitt annað enn á Vest urstrondini t.d. á Born holm, eru prísirnir fastir men tó nakað hægri enn vit kenna her um okkara leiðir Burtursæð frá tí studn ingi, sum liggur í minsta prísskipanini hjá EF har seljarin fær endur goldið munin millum minstaprísin og tað sum fæst fyri fiskin til djóra fødi verður ongin pris studningur latin donsku fiskivinnuni segåi Tryggvi Johansen se