Sosialurinarkiv
Sosialurin 2002-12-07, síða 13
Tak niður PDF av hesari síðu Stórt myndaskrá

leygardagur 7. desember 2002síða 13

‹ fyrra síða allar 27 síður næsta síða ›

Tekstur á síðuni

24 Nr. 236 - 7. desember 2002 Ongin skilagóð orsøk er at geva gjald- og kredittkortum ser- rætt fram um t.d. eina GjaldSkipan. Tað sig- ur Kristian Magnus- sen, sum saknar konsekvens í hand- faringini hjá Høgna Hoydal í málinum um vernd av persóns- upplýsingum DATAVERND Ingi Rasmussen – Lóggávan má vera konsekvent, og tí gevur hetta onga meining. Tað sigur Kristian Magn- ussen løgtingsmaður, nú Høgni Hoydal ætlar at geva FR/VISA-kortunum und- antak, samstundis sum hann herðir kunngerðina um vernd av persónsupp- lýsingum. Høgni Hoydal hevur í hyggju at gera eina nýggja kunngerð, so peningastovn- arnir ikki flyta upplýsingar av landinum í sambandi við eina nýggja GjaldSkipan, sum teir eru farnir undir í samstarvi við Pengeinsti- tutternes Betalings System. Samstundis lovar hann kortini, at gjald- og kreditt- kortini eru trygg, hóast upplýsingar eisini tá vera fluttir av landinum. Tað hevur Kristian Magnussen, sum er ímóti, at landsstýris- maðurin yvirhøvur grípur inn í málið, ilt við at skilja. Eymar upplýsingar Ongi saklig atlit liggja til grund fyri, at bara FR/VISA-kort skulu vera undantikin, heldur løg- tingsmaðurin hjá Javnaðar- flokkinum. – Øll mugu vera líka fyri lógini. Tað er ikki logiskt, at FR/VISA-kortini sleppa undan, um peningastovn- arnir ikki sleppa at nýta GjaldSkipanina í samstarvi við PBS. Tað eru nógv eymari upplýsingar knýttir at einum FR/VISA-korti, sum kunnu misnýtast, um tað kemur á skeivar hendur, sigur Kristian Magnussen. Dataeftirlitið hevur givið Elektron loyvi at flyta upp- lýsingar av landinum í sam- bandi við nýggju Gjald- Skipanina. Kristian Magn- ussen sigur, at eftirlitið fær stórar trupulleikar, um Høgni Hoydal nú blandar seg. – Meginreglan er, at upp- lýsingar skulu vera í land- inum, men Dataeftirlitið er suverent á økinum og hevur givið eitt undantak við GjaldSkipanini. Um Data- eftirlitið nú fær at vita frá landsstýrismanninum, at FR/VISA-kortini skulu vera undantikin, men ikki GjaldSkipanin, so hevur eftirlitið eitt stórt problem. Tí hvørjum atlitum skulu teir so virka eftir? spyr Kristian Magnussen. Bara eitt atlit Um onnur atlit enn at verja persónsupplýsingar liggja til grund fyri avgerðini hjá Høgna Hoydal, so eiga tey at vera søgd alment, heldur Kristian Magnussen. – Lóggávan má vera kon- sekvent. Dataeftirlitið kann ikki sita og viga eftir ser- ligum føroyskum áhuga- málum, tí so koma teir út á eina glíðubreyt, sigur Kris- tian Magnussen. Høgni Hoydal tvíheldur um, at hann bara ger eftir tingsins vilja, nú hann ætlar at herða kunngerðina um vernd av persónsupplýsing- um. Men tá tingið viðgjørdi málið mikudagin, gjørdu framsøgumenn vart við, at hann ikki umboðar teirra vilja. Sostatt er líkt til, at landsstýrismaðurin stendur rættiliga einsamallur við sínari ætlan at herða lógina. Kristian saknar konsekvens Fríggjadagin og leygardagin skipar Amnesty International fyri jólahugna og sølu av Amnesty ljósum á Torginum í SMS JÓLAHUGNI Tíðindaskriv Eitt av afturvendandi jóla- tiltøkunum á Torginum í SMS hevur verið sølan av Amnesty ljósum, sum Am- nesty International, Føroya Deild, hevur skipað fyri á hvørjum ári um hesa tíðina. Í ár verður einki undan- tak, tó at tey frá Amnesty í ár hava gjørt tiltakið meir umfatandi. Saman við stóra jólabýnum, sum er á Torg- inum, fara tey at seta upp eina lítla café, har tey, um- framt at selja Amnesty ljós, fara at selja jólakort, gløgg, holukøkur og okkurt til børnini. Á hendan hátt vóna tey, at tey vitjandi í SMS hesar báðar dagarnar, fara at steðga á eina løtu, fáa sær gløgg og holukøk- ur, og harvið veita Amnesty International ein stuðul, og eisini geva sær stundir at kunna seg um nakað av arbeiðnum hjá felagsskap- inum. Tí umframt café’ina verður ein lítil framsýning um stóra Russlands átakið hjá Amnesty International. Tiltakið hjá Amnesty í SMS letur upp fríggjadagin kl. 13.00 er opið til kl. 19.00. Leygardagin lata tey upp kl. 10.00 og hava opið til handlarnir lata aftur kl. 14.00. Stórt jólatiltak fyri børn verður í KFUM leygardagin 7. desember. Á skránni verður m. a. kapp- ingar, jólasjónleikur, tensing kórið í KFUM syngur, og at enda koma jólamenn við gávum JÓLATILTAK Tíðindaskriv Møguleiki verður hjá for- eldrum at keypa sær kaffi og køkur, meðan børnini hugna sær. Eisini fer Bóka- deild KFUMs at hava ein lítlan bás har tey selja bøkur. Tiltakið er til frama fyri ferð hjá kórinum í KFUM, Sound of Glory Tensing, til Prag har stór ungdóms- stevna verður hildin næsta summar. Kostnaðurin er 25 kr. fyri hvønn, og skráin sæst á heimasíðu hjá k ó r i n u m : www.soundofglory.com Øll eru vælkomin, heilsa fyrireikararnir. Jólahugni á Torginum í SMS Stórt jólatiltak fyri børn Nr. 236 • leygardagur • 7. desember 2002 • 76. árgangur • www.sosialurin.fo Filmarnir í heyst -Kaurismäki, Leigh, Almodóvar og meiri Dogme. Nakrir av heimsins bestu filmum eru frammi í heyst. Kim Simonsen ummælir Lesið síðu 6 og 7 HARUVEIÐA Orð og mynd: Edvard Joensen Allahalganna er farin afturum, og nú er tíð at skjóta haru, hetta til nýggjárs. Nógvir mans ganga við byrsu í haganum, men ym- iskt er, hvussu veiðan eydnast. Vit fara ein túr í morgin. Teir hava verið fyrstu ferð, men tað gekk einki soleiðis. Fingu bara ein part av tí, teir plaga at fáa fyrsta dag. Tað man vera veðrið, sum ger tað, halda teir, tí ættin hevur verið ólagalig í einar fjúrtan dagar nú. So er at gera klárt. Finna út- gerðina fram. Byrsa og patrónir eru til reiðar. Ein fetil má havast við, um tað skuldi hent, at tú møtti eini haru. Og tað skuldi tú helst, tá soleiðis er. Leygarmorgun. Tað fer eitt lot út eftir vágni, men tað er líkasum minkandi. Nakað kølið er, so kanska er frost í fjallinum. Men eingin kavi soleiðis kortini. Eitt følv um tindin. Vit taka brekkuna beint upp. Royna at koma okkum niðan við markinum heimantil og ganga so norður gjøgnum Reynini, tosa teir, sum staðkendir eru. Og tað skuldi ligið væl fyri í dag, tí tað kemur ein høgættarond heimeft- ir, so vit ganga móti tí loti, sum er. Tað hjálpir eisini, tá tú hevur við skapning at gera, sum hoyrir so væl sum hara. Teir vita av einari, sum situr inni hjá grannanaum eitt sindur heiman fyri markið. Tað ber ikki til at skjóta hana, hóast hon tyk- ist sita rímilig føst. Og ikki fæst hon forskrekt so heldur, at hon kemur um mark til okkara. Fer heldur hinvegin, sum vera man. Annars er einki at síggja niðan gjøgnum undirhagan til vit koma í Reynini. So skipa teir seg av nýggjum. Nýbyrjarin skal ganga í miðuni norður eftir røðini, og so teir báðir royndu hvør sínu megin. Annar beint undir, og hin ovari á. Her skuldi verið góð leið, men teir láta einki at. Lítið var at síggja, tá teir vóru tann fyrra dagin. So verður farið. Spakuliga við øllum sansum spentum. Lendið er »haruligt«, sum tikið verður til. Grýtugt. Klettar við steinum ímillum. Fleiri glopur og hol, har ein hara kann goyma seg. Tað er at stíga varliga. Syrgja fyri sum mest at stíga á klettin. Eitt sindur av frosti er her í erva, og tað brakar, har vátt hevur verið undir. Síggi bara tann ovara mannin í løtuni. Hin er farin omanav, men man fara at koma undan aftur, tá eg komi longri norður. Komi út á ein lítlan hamara, og har livir undir. So er at vera knappur og fáa hana. Hon fer undan og er á veg runt klettin. Sleppur hon runt, havi eg mist hana. Men hon er nær, og kann skjótt fara í knús, um eg skjóti. Men har er einki at gera. Spenningurin er øgiligur, merktist aftaná. Tí tey sekundini alt hetta vardi, varð ikki hugsað. Skotið smellur og hon stein- doyr. Eitt skot er eftir, og tað er at hyggja seg um, um nú ein onnur er onkunstaðni og loypur, tá tað brestur, Men eg síggi einki. Taki úr og løði aftur og fari niður av efti haruni, sum har liggur. Síggi tann niðara mannin aft- ur, hann peikar. Haldi, at hann hevur sæð eina aðra og fari lúr- andi kring klettin. Men har er einki. Tað var mest ein heilsan frá hansara síðu. Meðan eg fatli, brestur eitt skot niðanfyri. Nú eru tær tættar, letur til. Og ikki eri eg meira enn farin til gongu, so skjýtur hann oman fyri eisini. Nú hava allir fingið hvør sína innan fyri einar fýra-fimm minuttir. Hetta verður dagur í viku, hugsa ivaleyst allir í felag. Men vit ganga. Fara allan hag- an á tamb, men síggja bara onkra hendinga haru fleiri mál burtur. Ikki fyrr enn komið verður út aftur undir fjallinum heilt í erva, er ein, sum kemur so frægt í mál, at tann ovasti maðurin heldur seg til at skjóta. Hann fær hana, so nú eru tær fýra. Og har við verður tað. Hóast líkindini nú eru frálík, stendur púra einki til við haru haganum. Umframt tær fýra, vit fingu, vóru fimm aðrar at síggja. Tað var alt. Og eingin soleiðis í máli, at tú kundi siga, at hasa átti tú at fingið. Men tann vælsignaði túrur. Bara tað at ganga millum fjøllini ein slíkan dag, vigar ríkiliga upp fyri tað, at úrtøkan ikki er nakað at reypa av. Men hinumegin skjóta teir dúgliga. Tað ljóðar sum í Koso- vo. Annaðhvørt er øgilig nógv hara har undan ættini, ella raka teir øgiliga illa. Men hetta tekur ikki mótið kortini. Gera beinanveg av at fara avstað aftur, fyrsta høvið býðst. Goldið er fyri hagan, og so er at brúka rættin, meðan hann er. Harutíð Tað er harutíð. Menn ganga við byrsu í haganum, og skotini runga millum fjøllini. Haran er eitt jakstrað stakkaladýr hesa tíðina, men ymiskt er, hvussu hevur gingið við veiðuni Við øllum sansum uttnaná verður gingið eftir haru. Hon boðar ikki frá frammanundan, nær hon er har C M Y K 25 24