týsdagur 16. juni 1987síða 12

Nr. 66 — 16. juni 1987 , Áin i>h AA Síða 12 tíðindablaðið Lomvigin hevur verið frið- aður síðani 1980 ímóti allari veiðu í tíðarskeiðin- um 1. apríl til 15. august, tí stovnurin hevur verið í steðugari minking síðani seinast í 1950 árunum. Undan friðingini varð tó bert rænt í Sandoynni og í Sumba, og veiðan var o.u. 2000 egg til samans á hverjum ári. Tá veiðilógin varð endurskoðað á vári 1986, var áhugi fyri at geva loyvi at ræna aftur, tí harmast varð um, at hesin gamli siður skuldi detta burtur. Í frágreiðing til Landsstýrið var tí gjert vart við, at um ræning varð loyvd, máttu summi eki verða undantikin, og nágreiniligt eftirlit verða hildið við veiðuni, so hagtelini kundu nýtast til metingar av núverandi steðu og komandi broytingum. 16. apríl varð lýst, at loyvt var at ræna lom- vigaregg eftir nærri kunn- gerð frá Landsstýrinum. Dorete Bloch, Arne Nerre- vang og eg vórðu biðin um at gera eitt álit um við hverjum treytum, loyvi kundi gevast. Í hesum áliti varð mælt til at æningin for fram so tíðliga sum gjerligt, so lomvigin kundi verpa aftur. Víst varð á, at ein lomvigi skotin eftir gald- andi lóg, kann saman- berast við at ræna 10 til 15 lomvigaregg. Norðan- fjørds er stovnurin so lítil og spjaddur, at hann als ikki tolir ræning, meðan hildið varð, at í bjerg- unum í Sandoynni, Skúv- oynni, St. Dímun og Suðuroynni kundi ein av- markað ræning loyvast. Víst varð eisini á, at tað er umráðandi, at kanningar av lomvigastovninum halda fram, og at sam- starv tí eigur at vera ímillum tey, sum kanna lomviga, og tey sum ræna. Skotið varð tí upp, at teir, sum ætlaðu at skipa fyri ræning, skuldu sekja um loyvi áðrenn 20. mai og greiða frá, hvar teir ætlaðu at fara v.m., og at talið av rændum eggum skuldi latast Landsstýr- inum beinanvegin. 16. mai varð kunngjert, at Náttúrugripasavnið kundi veita loyvi at ræna lomvigaregg í bjørgunum í Sandoynni, Skúvoynni, St. Dímun og Suðuroynni ' til og við 8. juni á hverjum ári. Treytirnar, fyri at loyvi kann veitast, eru: at umsókn verður Náttúrugripasavnin innan 20 ri mai á nver) 2) at upplýst verður hverji fara til ræning, nær og hvar, 3) at Náttúrugripa- savnið metir, at ræningin ikki skaðar stovnin mun- andi, 4) at ræningin ikki forð- ar vísundaligum kann- ingum, og 5) at fráboðað verður Náttúrugripasavninum, tá ræningin er at enda og talið av rændum eggum. Urslit Bert í Sandoynni og Skúv- oynni varð sekt um loyvi at ræna, og allar umsókn- irnar vórðu játtaðar. Kannað varð ikki eftir, um imsøkjararnir fuglaveidurættin høvdu bjørgunum, men bert um ræningin kundi loypa ólag lomvigateljingarnar, ið fara fram Bert ein manning bodadi Náttúrugripasavninum frá, tá ræningin var at enda og greiddi frá, hvussu stór veiðan ar. Eg havi tosað við veiðu- menninar og fingið ell úr- slitini, men um umsøkj- arar framyvir fingu eitt útfyllingarblað at havt við, hevði fráboðanin helst verðið hildin betur, og úrslitini verðið meira álít- andi (sí hjálagda uppskot). Ræningin byrjaði ikki fyrr enn 5. juni, og av tí at lomvigin varp tidliga, vóru eggini ógvuliga vána- lig. Tilsamans luttóku o.u. 50 fólk, og veiðan var o.u. 2350 egg. Veiðan varð býtt líka til allar luttak- ararnar í hverjari bjarga- ferð, og úrtekan var frá 25 til 95 egg í part. Líraberg á Sandi varð rænt 5. juni. Rættin at ræna eiga teir fýra garð- arnir í Treðum. Bergið verður rænt frá eggini, og teir plaga at ræna í felag, tríggir mans frá hverjum garði og harafturat biðja teir tveir síðingarmenn. Fyri Uttastovu luttók Petur Hentze bóndi, Finn Hentze og Eyðun Viderø. Fyri Beitið luttóku Michael Joensen bóndi, Kristian Davidsen og John Nicolaisen. Fyri Skemmuna luttóku Jóhannes Clementsen, Eyðvarður Petersen og Niels J. Hentze og fyri Miðstovu vóru Tórur Jo- hannesen, Sigurd Daniel- sen og Arnbjern Simon- sen. Sum síðingarmenn vórðu bidnir Jógvan Clementsen og Thomas Petersen, men Asbjern Petersen, Eyðun Viderø og Tórur Johannesen gjørdu eisini nøkur sig. Teir rændu i 8-10 sigum, og øll vóru vånalig, men tey norðastu vóru nógv verri enn tey sunnaru í mun til tað, sum plagdi at fáast fyrr. Samlaða veiðan var o.u. 360 egg. Tað mesta, ið er fingið her, er o.u. 2200, men vanliga lá talið undir 2000. Givist varð vid ræning fyrst i 1970 årnum, tå veidan var komin niður á o.u. 1000 egg. Oknadalsdrangur, Kirkjan og Lonin á Sandi vórðu rænd 6. juni. Kirkj- an hoyrir upp í Hornsgarð, meðan Oknadalsdrangur og Lonin hoyra upp í fleiri jarðir á Sandi. Hesi pláss verða ell rænd frá báti. Uppi í berginum vóru Herbjern Simonsen, Bjarki Hendriksen og Amaliel Jensen, meðan Nú Ragnar Ørvarodd lá á bátinum. I Oknadalsdrangi rændu teir 140 egg. I 1950 årunum rændu teir upp i 1000 egg, men tá vóru teir meira víða um enn seinnu árini. Næstseinast teir rændu, í 1974, fingu teir o.u. 150 egg í tí partinum, sum bleiv rændur í fjør. Í Kirkjuni rændu teir 120 egg. Tað er óvist, hvussu nógv teir plagdu at fáa her, men næst- seinast teir rændu, í 1978 ella 1979, fingu teir o.u. 140 egg. Sunnanfyri á Lonini rændu teir 120 - 130 egg, men tá var eitt eyga eftir við o.u. 10 - 15 eggum. Tað mesta, ið er fingið her, er o.u. 300 egg. Fyrst i 1970 årunum lå tali um 160. Næstseinast teir rændu. i Ræning av lomvigareggum 1986 Bergur Olsen, Fiskirannsóknarstovan 1987 1979, fingu teir o.u. 130 - 140 egg. Steinsdrangur å Sandi varð rændur 6. juni. Hann hoyrir upp í fleiri jarðir á Sandi. Uppi í dranginum vóru Jógvan Clementsen, Thomas Petersen, Asbjørn Petersen og Thummas Lekjá. Á bátin- um vóru Eyðvarður Peter- sen og Niels J. Hentze. Veiðan var 482 egg. Teir rændu innsíðuna og helvt- ina av útsíðuni. Seinast allur Steinsdrangur varð rændur var í 1953, og tá fingu teir um 2000 egg, 1000 á innsíðuni og 1000 á útsíðuni. Tað ekið, sum bleiv rænt í ár, hevði í 1950 árunum givið o.u. 1500 egg. Fyrst í 1970 árunum rændu teir bert innsíðuna. og veiðan lá um 700 - 800 egg (8. juni 1977 650 egg), men næstsein- ast, í 1979, rændu teir saman øki sum í fjør og harafturat eitt sindur frá toppinum, og tá var veiðan bert 450 egg. Dalurin og Langibakkin á Skúvoynni vórðu rændir 7. juni. Rænt verður frá eggini, og tað er vanligt at øll i bygdini, og tey sum hava samband vid bygd ina, kunnu luttaka. I fjør luttóku gott 25 fólk. Síðingarmenninir vóru Tummas Frank Joensen Herman Mikkelsen, Pó! Mikkelsen og Ólavur Skipageta. Teir nýtt tvær línur, og undirsitingar menninir vóru Óla J Hentze og Janus Jensen i