fríggjadagur 3. januar 2003síða 4

6 Nr. 1 - 3. januar 2003 Nr. 1 - 3. januar 2003 7 Nýggi Smyril skal helst hava fast atløgupláss í Havn, men tað verður rættiliga trupult at fáa Løgtingið at betala fyri útbygg- ingina, sum Tórs- havnar Havn nú er í holt við SUÐUROYAR- SIGLINGIN Áki Bertholdsen – Nýggi Smyril skal helst hava fast atløgupláss í Havnini og eg fari at gera alt, sum gerast kann fyri at fyri at fáa honum fast atløgupláss. Enn veit Bjarni Djur- holm, landsstýrismaður í Vinnumálum, ikki, hvar nýggi Smyril sleppur at leggja at í Havnini, táið hann kemur til landið á heysti í 2004. Ein frágreiðing frá Landsverkfrøðinginum hevur torpederað ætlanina, sum Tórshavnar Kommuna nú er í holt við á Bursa- tanga, har ætlanin var, at bæði Norrøna og nýggi Smyril skuldi hava atløgu- pláss. Landið skal sjálvt byggja samferðsluhavn á Trongis- vági og í Syðradali og Landsstýrismaðurin heldur, at landið eisini eigur at betala samferðsluhavnina, sum verður neyðug at gera í sambandi við nýggja Suð- uroyarskipið. – Eg haldi, at landið eig- ur at kenna sína vitjunartíð og at vera við til at loysa trupulleikan. Tað merkir sostatt eisini, at landið eig- ur at vera við til at betala samferðsluhavnina í Havn, eins og landið betalir til samferðsluhavn í Suðuroy. Men, hvat úrslitið verður, veit hann ikki. – Landið kann betala sín part á ymsan hátt, tað kann gerast við, at landið betalir ein part av sjálvari útbygg- ingini, tá ið hon verður gjørd, men tað kann eisini gerast við at landið bindur seg til at betala yvir eitt ára- mál, men tað kann eisini gerast við at havnagjaldið hækkar, so at landið betalir sín part á tann hátt. – Og í síðsta enda er tað ein avgerð, sum løgtingið tekur. Kolldømd Tórshavnar kommuna metti ikki, at stundir vóru til at bíða eftir svari úr Vinnu- málaráðnum, so hon er av sínum eintingum farin at byggja út á Bursatanga við tí fyri eyga at gera sam- ferðsluhavn til nýggju Nor- rønu og nýggja Smyril har. Men Bjarni Djurholm viðgongur, at nú Lands- verkfrøðingurin í rættiliga avgjørdum vendingum hev- ur kolldømt útbyggingina, verður tað rættiliga trupult at fáa løgtingið at sam- tykkja at betala til tað ætlanina. – Landsverkfrøðingurin er okkara tekniski myndug- leiki og tað ber ikki til, at eg fari at mæla løgtinginum til at betala til eina ætlan, sum hann hevur kolldømt, sigur Bjarni Djurholm. – Tað er rættiliga nýliga, at vit fingu metingina hjá Landsverkfrøðinginum, so enn hava vit ikki havt stundir at viðgera hana. Men hann sigur, at tað fyrsta, sum Vinnumálaráð- ið fer at gera eftir ársskift- ið, er at taka málið upp. Bjarni Djurholm heldur, at tá ið Smyril eigur at sigla á Havnina og tí heldur hann, at tað er burturvið at suðuroyingar verða settir av í Kollafirði, á Sundi, á Gomlu Rætt, ella aðra- staðni, har møguleikar hava verið nevndir. – Men tað er eisini greitt, at nýggja Suðuroyarskipið fær ikki fast atløgupláss í Havn, uttan í samstarvi við Tórshavnar Kommunu. Tí fer Vinnumálararáðið eisini beint eftir nýggjár at taka upp samband við Tórs- havnar Komunu um málið. – Tað er ongin ivi um, at tað áliggur mær at útvega nýggja suðuroyarskipinum hóskandi atløgupláss í Havnini, men tað krevur samstarv við Tórshavnar Kommunu og samband verður tikið upp við Kommununa beinanvegin í tí nýggja árinum. Bjarni Djurholm sigur, at hann ivast ikki í, at tað fer at bera til at finna eina trygga loysn í samstarvi við Tórshavnar Kommunu. Nú er rættiliga stórur munur á hvørjar metingar, Landsverkfrøðingurin hevur hevur av útbygging- ini hjá Tórshavnar Havn og teirri meting, sum ráðgev- ararnir hjá kommununi sjálvari, hevur, tí ráðgevar- in hjá kommununi heldur, at hetta er ein loysn, sum ber væl til? – Ja, men Landsverkfrøð- ingurin er mín tekniski myndugleiki og hann haldi eg meg til. Eg havi eisini fult álit á teimum meting- um, hann hevur gjørt av ætlanini. Og so leingi, hann ikki góðkennir ætlanina, kann eg ikki mæla Løgtinginum til at betala til hana. Tí má ein onnur loysn finnast, heldur Bjarni Djurhholm. Hann heldur, at tað er lítil meining í at byggja eitt skip sum nýggja suðuroyarskip- ið, skal tað ikki bera til at avgreiða bilar og ferðafólk á landið nóg smidliga, so at trupulleikar ikki stinga seg upp á landi, sum seinka ferðatíðini. – Tí má skipið hava góð atløguviðurskifti í Havn, eins og tað fær í Suðuroy, har vit byggja eina góða samferðsluhavn, sigur Bjarni Djurholm. Tvøroyrar Kommuna hevur bíðað eftir svari frá løgmans- skrivstovuni í í meiri enn eitt hálvt ár og nú hevur hon mist tolið ALMENN UMSITING Áki Bertholdsen Tvøroyrar Kommuna hevur nú klagað umsitingina í Landsstýrinum fyri sjálv- um Løgmanni. Orsøkin er, at kommunan nú í meiri enn eitt hálvt ár hevur bíðað eftir einum svari úr Landsstýrinum, men tað kemur ikki fram. Og nú hevur kommunan mist tolið og hevur vent sær beinleiðis til løgmann og biðið hann um at syrgja fyri, at málið verður av- greitt beinanvegin. Hetta er eitt mál, sum stavar frá í vár, tá ið Smyril var í dokk. Tá var ætlanin at Dúgvan skuldi sigla ímill- um Havnina og Suður- oynna. Men tað vildi Tvøroyar Býráð ikki góðtaka og tað samtykti tí at nokta Dúgv- uni atløgupláss á Drelnesi. Sett til viks Men hetta vildi Landsstýrið ikki góðtaka og Vinnumála- ráðið heitti á Løgmans- skrivstovuna um at seta av- gerðina hjá býráðnum til viks. Vinnumálastýrið metti, at Býráðið kundi ikki hava heimild at nokta Dúgvuni atløgupláss, tí so- statt forðaði hon samstun- dis Strandferðsluni at røkja sínar skyldu, sum hon hev- ur eftir lógini. Hesum tók Løgmans- skrivstovan undir við. Kommunudeildin á Løg- mansskrivsstovuni segði, at hon hevði gjørt eina fyribils løgfrøðiliga meting og eftir henni hevði Býráðið ikki heimild til at taka eina slíka avgerð. Tískil boðaði Kommunudeildin frá, at býráðssamtyktin um at nokta Dúgvuni atløgupláss, varð sett úr gildi. Men samstundis boðaði kommunudeildin frá, at Løgmansskrivstovan skuldi taka eina endaliga avgerð í málinum, men til hon varð tikin, stóð hendan fyribils avgerðin við. Mist tolið Hetta var 22 mai í fjør og síðani hevur Tvøroyrar Kommuna hvørki hoyrt orð ella eið aftur frá Løgmans- skrivstovuni. Nú hevur Kommunan so mist tolið og hevur klagað umsitingina fyri løgmanni. Í brævinum til løgmann, átalar kommunan, at Løg- mansskrivsstovan ikki enn hevur viðgjørt málið liðugt. Kommunan sigur, at eftir hesum hevur Kommunan mist sínar heimildir og av- gerðarrætt og at hetta er ein ógvuliga álvarslig støða hjá øllum kommunum í landin- um. – Landsstýrið hevur í umbúnað at leggja meiri ábyrgd út til kommunurnar, men viðgerðin av hesum máli leggur ikki upp til nakað líknandi, sigur Tvør- oyrar Kommuna í brævi til løgmann. Kommunan heitir tískil á løgmann um at bera so í bandi, at málið verður av- greitt sum skjótast. Men hóast kommunu- deildin hjá Løgmansskriv- stovuni í mai í fjør segði, at Løgmansskrivstovan skuldi sjálvt taka eina endaliga av- gerð, sendir Løgmansskriv- stovan nú svartaper víðari yvir á Lógmálaráðið hjá Høgna Hoydal. Í einum svari til Tvøroyr- ar Kommunu, sigur Løg- mansskrivstovan, at hetta er eitt málsøki, sum Løgmála- ráðið situr fyri og tí er málið sent Lógmálaráðnum til avgreiðslu. Og her liggur málið so og Tvøroyrar Kommuna bíðar framvegis. Áður hevur Finnleif Guttesen sagt fyri Sosialinum, tað er ein ógvuliga grundleggjandi spurningur at fáa greiði á, hvørji rættindi ein komm- una hevur á sínum egna havnalagi. Endar alt hetta við, at avgerðin hjá Landsstýrin- um steendur við um, at kommunan ikki kann nokta Dúgvuni atløgupláss, um- hugsar kommunan tískil at royna málið í rættinum. Bjarni Djurholm: Vit mugu finna aðra loysn Nýggja Suðuroyarskipið eigur at fáa fast atløgupláss í Havn, tí suðuroyingar skulu ikki sleppast í kollafirði, á Sundi, á Gomlu Rætt, ella aðrastaðni, sum hava verið nevnd, sigur Bjarni Djurholm, landsstýrismaður í Vinnumálum Klaga fyri løgmanni Tað er ein álvarsmál fyri allar kommunur í landinum at fáa greiði á, hvørji rættindi tey hava á sínum egna havnalagi, sigur Borgarstjórin á Tvøroyri. Her liggur Dúgvan við bryggju á Drelnesi í mai í fjør. Eftir hetta slapp hon ikki at leggja at longur Bjarni Djurholm hevur borið Løgting- inum uppskot um at byggja nýggja sam- ferðsluhavn á Trong- isvágsfirði fyri í mesta lagi 60 milli- ónir SAMFERÐSLA Áki Bertholdsen Nú verður farið undir at gera samferðsluhavn í Suð- uroy, sum tann nýggja suð- uroyarferjan kann brúka. Bjarni Djurholm, lands- stýrismaður í Vinnumálum, hevur borið løgtinginum uppskot um at byggja nýggja samferðsluhavn á Trongisvágsfirði fyri í mesta lagi 60 milliónir krónur og uppskotið verður lagt fyri løgtingið á einum av fyrstu fundunum í nýggja árinum. Bjarni Djurholm sigur, at Tvøroyrar Kommuna hevur boðað frá, at hon ætlar at nýta havnina á Drelnesi til annað virksemi framyvir, og tí er møguleikin i kki kannaður, um tað ber til at ger ábøtur á havnina á Drel- nesi, so at hon kann brúkast til nýggju suðuroyarferjuna eisini. Og tískil er einasti møgu- leiki at byggja eina nýggja havn og hon verður nú gjørd nakað væl uttan fyri Drelnes. Annars hava nógvir trup- ulleikar verið á Drelnesi við vindi og súgi, sum gera, at tað oftani ikki ber til at leggja at og binda skipini. Talan um tveir trupulleikar. Annar stendst av súgi á eysturætt, og hin stendst av vindi av útsynningi. Men har ætlanin nú er at byggja nýggja havn, út ímóti Lítlu Holmum, ber væl til at gera eina góða og trygga havn. Ætlanin er at bjóða havnagerðina út longu í januar ella í februar. Verk- lagið skal vera liðugt í sep- tember í 2004, men tó kann havnin helst takast í nýtslu longu á sumri sama ár. Tveir møguleikar Ætlanin er at gera eitt 200 metra langt grótkast og eina ytri og eina innari ferjulegu við føstum betongrampum. Harumframt skal havnaøki gerast umframt landgongd til ferðafólk, farstøð á landi, eins og tað sjálvsagt skal bindast í landsvegin. Tá ið ferjan liggur í inn- ari leguni, hevur hon at- løgusíðu til kaiøkið, og tá hon liggur í ytri leguni, liggur hon fram við grót- kastinum. Grótkastið hevur ein vinkul upp á 45° í mun til atløgusíðuna fram við kai- økinum. Ferjan hevur síðu- portur í stýriborð, so tá ið hon liggur í innaru leguni, kann hon nýta bæði hekku- portrið og síðuportrið til at avgreiða akfør, og tá ið hon liggur í ytru leguni, kann hon nýta hekkuportrið. Hinvegin kann hon bert nýta serligu landgongdina til ferðafólk, tá hon liggur í innaru ferjuleguni. Mett verður, at sjálv havnin fer at kosta 55 milli- ónir. Harumframt verða út- reiðslur til at byggja land- gongd og fyribils farstøð mettar at vera 5 miliiónir krónur. Stór óvissa er tó á kostnaðarmetingini av landgongd og farstøð. Skuldi tað eftir útbjóð- ingina víst seg, at kostnað- urin verður størri enn mett, ber til at bíða við at gera tað ytru ferjuleguna lidna. Næsta ár hevur løgtingið samtykt at seta 18 milliónir av til endamálið. Uppruna- liga hevði Vinnumálaráðið mett, at tað fór at vera neyðugt at seta 25 milliónir av næsta ár og at seta aðrar 30 milliónir av í 2004. At løgtingið hevur skarvað av, merkir helst, at neyðugt verður at játta pening til endamálið eisini í 2005. Alt hetta merki so eisini, at tað er ivasamt um farstøð og landgongd verða liðug, tá ið suðuroyarskipið kem- ur á heysti í 2004. 3,5 milliónir í endurgjaldi At landið sjálvt byggir samferðsluhavn í Suðuroy, merkir at Tvøroyrar Kom- muna missir havnagjald. Eftir lógini eigur l komm- unan tískil rætt til endur- gjald fyri mista inntøku. Endurgjaldið verður goldið í einum, og verður roknað sum miðal árliga havna- gjaldið seinastu trý árini faldað við fimm. Verður óbroytt framyvir, verður endurgjaldið til Tvøroyrar Kommunu sostatt einar 3,5 milliónir krónur. Nýggja samferðsluhavnin í Suðuroy verður nú bóðin út Soleiðis fer nýggja samferðsluhavnin í Suðuroy at síggja út. Hon skal hava tvær atløgusíður, eina innaru ferjulegu framvið landi og eina ytri ferjulegu framvið grótkastinum út a fjørðin C M Y K 7 6