týsdagur 7. januar 2003síða 7
‹ fyrra síða allar 17 síður næsta síða ›
Tekstur á síðuni
12
Nr. 3 - 7. januar 2003
Nr. 3 - 7. januar 2003
13
Landsstýrisflokkarnir eru ikki samdir um, hvussu ein
nýggjur trygdar- og verjupolitikkur skal orðast, frættist
aftur í síðstu viku. Tað hoyrdist eisini síðsta heyst. Men so
skiltist, at flokkarnir vóru við at koma ásamt um eina orð-
ing at leggja fyri Løgtingið sum eitt uppskot til samtyktar,
væntandi at umrøða saman við eini frágreiðing um
verjupolitisku viðurskifti Føroya.
Okkara trygdarpolitikkur - hóast talan er um eitt danskt
málsøki - kemur fram í fleiri løgtingssamtyktum. Tann
fyrsta er frá 1940, tá Løgtingið boðar frá, at tað er "støða
tingsins at halda Føroyar uttanfyri bardagan og ósemjuna
landanna millum". T.m. at fólkavalda tingið sigur, at
Føroyar skulu vera óheftar. Hesa støðu hevur eingin síðani
sett spurnartekin við.
Eftir at NATO hevði avgjørt at byggja støðir her á landi,
mótmælti Løgtingið, og samtyktin er endurtikin tvær
ferðir. Í 1970 samtykkir Løgtingið "at Føroyar verða
hildnar uttan fyri ósemjur landanna millum og her-
málsligar samgongur" og Løgtingið mótmælir "at her-
menn verða knýttir at Sornfellis- ella Eiðisstøðini og
noktar fyri, at krígsútgerð verður goymd á føroyskum
land- ella sjóøki". Hetta hevur verið Løgtingsins støða
higartil, hóast hvørki Danmark ella NATO hava virt
hana.
Samtyktin frá 1970 er ein herðing, tí upprunaliga orðingin
"ósemjuna" er broytt til "ósemjur" og harafturat staðfestir
Løgtingið, at Føroyar skulu haldast uttan fyri "hermáls-
ligar samgongur". V.ø.o. skulu Føroyar vera óheftar -
neutralar. Hóast Føroyar avgjørt hava stuðlað vestur-
lendskan verjupolitikk, staðfestir samtyktin, at vit vilja
haldast uttanfyri.
Eingin hevur skotið upp at broyta hesar samtyktir. Men nú
eru hesar samtyktir, sambært løgmanni, ein forðing fyri,
at Føroyar kunnu virka sjálvstøðugt á hesum øki, og tí má
ein nýggj samtykt gerast. Eitt annað er, at tær eru neyvan
í samljóð við heimspolitisku støðuna ídag.
Hetta er eitt álvarsamt mál, og uppaftur meiri álvarsamt er,
at landsins stýri ikki er samt um, hvussu okkara trygdar-
politikkur skal orðast. Uppskotið hjá løgmansskrivstovuni
er ikki alment kent, men formaður Tjóðveldisfloksins
hevur fleiri ferðir boðað frá, at vit skulu verða sam-
ráðingarpartur á hesum øki, og at einki skal kunna gerast,
uttan at vit góðtaka tað. Hóast málsøkið er danskt, er tað
óivað føroyskur fólkavilji, at í málinum um trygdar- og
verjupoltikk ber ikki til, at danir gera, sum teimum lystir.
Tað er ikki demokratiskt, og føroyingar eiga, sum støðan í
dag er, at hava avgerandi orðið at siga.
Trygdar- og verjupolitikkur er týðandi landsmál, og tað
hevur stóran týdning, at Løgtingið er samt. Tí eiga løg-
maður og varaløgmaður ikki at halda fram at gera uppskot
og mótuppskot, men taka upp samráðingar millum
landsstýrið og andstøðuna um eina nýggja samtykt.
Henda má vera í samljóð við støðuna í Føroyum og
heimspolitisku støðuna í dag, og sum endurtekur óheftu
støðu Føroya og staðfestir rættindi Føroya á hesum øki.
DAGSINS MEINING
Sosialurin
Neyðugt við semju út um
landsstýrið
VIÐMERKINGAR
Sosialurin
Stovnaður: 1927
Ábyrgdarblaðstjóri: Jan Müller
jan@sosialurin.fo
Blaðstjóri: Eirikur Lindenskov
eirikur@sosialurin.fo
Fíggjarleiðari: Jákup Mørk
jakup@sosialurin.fo
Marknaðardeild: lysing@sosialurin.fo
Jonhard Hammer jonhard@sosialurin.fo
Finnbjørg Nattestad
finnbjorg@sosialurin.fo
Durita Simonsen durita@sosialurin.fo
Blaðfólk:
Áki Bertholdsen aki@sosialurin.fo
Eyðun Klakstein eydun@sosialurin.fo
Edvard Joensen edvard@sosialurin.fo
Heri á Rógvi heri@sosialurin.fo
Ingrid Bjarnastein ingrid@sosialurin.fo
Vilmund Jacobsen vilmund@sosialurin.fo
Solby Eliasen solby@sosialurin.fo
Jón Brian Hvidtfeldt
jonbrian@sosialurin.fo
Dagfinn Olsen dagfinn@sosialurin.fo
Ingi Rasmussen ingi@sosialurin.fo
Ítróttur:
Jákup Mørk jakup@sosialurin.fo
Myndamenn:
Álvur Haraldsen alvur@sosialurin.fo
Jens Kristian Vang jensk@sosialurin.fo
Sosialurin í Norðoyggjum:
Postsmoga 231
Nólsoyar Pálsgøta 1, 700 Klaksvík
tel. 458686 fax 458687
e-post: klaksvik@sosialurin.fo
Sosialurin í Suðuroy:
tel. 375364 fax 375464
tel. 220727
e-post: aki@sosialurin.fo
e-post: dagfinn@sosialurin.fo
Sosialurin í Eysturoy:
Postsmoga 143, Saltangará
tel. 447820 fax 4449520
tel. 225429
e-post: vilmund@sosialurin.fo
Sosialurin í Vágum:
360 Sandavágur
tel. 333820, 220507 fax 333720
e-post: edvard@sosialurin.fo
e-post: vagar@sosialurin.fo
Uppseting/prent:
Uppseting: Hestprent
Prent: Prentmiðstøðin
Útgevari:
Sp/f Sosialurin
Avgreiðsla:
Mán.-frí. 8-16
Argjavegur 26,
Tel. 311820, Fax 314720
Postadressa:
Postboks 76, 110 Tórshavn
E-mail:
post@sosialurin.fo
lysing@sosialurin.fo
lysingartorg@sosialurin.fo
varp@sosialurin.fo
Blaðið verður prentað
mánadag-fríggjadag klokkan 1400
Lýsingar
Freistir:
Tekstlýsingar Størri lýsingar Lýsingartorgið Heilsanir
Týsdagsblaðið Mán.kl. 10
Frí.
kl. 15
Frí.
kl. 12
Frí.
kl. 12
Mikudagsblaðið
Týs. kl. 10
Mán. kl. 15
Mán. kl. 12
Mán. kl. 12
Hósdagsblaðið
Mik. kl. 10
Týs. kl. 15
Týs. kl. 12
Týs. kl. 12
Fríggjadagsblaðið Hós. kl. 10
Mik. kl. 15
Mik. kl. 12
Mik. kl. 12
Leygardagsblaðið Frí. kl. 10
Hós. kl. 15
Hós. kl. 12
Hós. kl. 12
Størri lýsingar, sum nógv arbeiði stendst av, mugu vera inni í góðari tíð og
áðrenn ásettu freistir.
Framíhjápláss má umbiðjast í góðari tíð.
Stødd:
Ein heil síða í Sosialinum er 254 mm breið og 346 mm í hædd. Breiddin á
einum teigi er 39mm og rúmið millum teigarnar er 4mm.
Innsent tilfar
Fult navn skal vera undir innsendum tilfari. Innsendar greinar, har blaðleiðsl-
an ikki er kunnað um bústað og telefonnummar, verða ikki settar í blaðið.
Jákup Lindenskov
Tær skuldu niður aftur eftir
jólahátíðina henda ársins
fyrsta leygarmorgun. Fóru
úr Havn í góðari tíð, skrav-
aði frostið av frontrútinum,
so líðandi lýsti fyri degi,
snjóskrýdd vóru fjøllini,
spegilsmyundin í Mjáu-
vøtnum. Komin úr tunlin-
um Leynarmegin heldur
dóttirin fyri, at »pent er tað
ikki at síggja illa fráfarna
lendið uttan um tunnilin« –
samstundis kaga vit oman á
fagra belttin – Trøðin hjá
Jensi – og so fóru vit í tunn-
ilin, fýra minuttir og vit
vóru á Vágalandinum.
Tá vit koyra inn í Sanda-
vágs bygd blinkar ferðslu-
talið 67, so beint eftir regl-
unum koyrdu vit neyvan,
tað drap eitt sindur burtur-
úr, men vit koma í øllum
góðum á flogvøllin, men
hvat nú? Bilar, bilar, alla-
staðni, ikki so frægt at tú
sleppur av við fólk og fæ.
Koyri ein umgang afturat,
men nei, bilur í bil uttan
fyri bilabásarnar, so seti eg
bilin nakað væl framman
fyri bussin uttan fyri at-
komuhøllina at sleppa av
við góðsið. Steðgi. Eitt brøl
og síðani fleiri, sum frá óð-
um tarvi. Tað er bussurin,
sigur konan, koyri so út-
aftur, men alt tað sama. So
koyri eg aftan fyri bussin,
annar bilur setur ferðagóðs
av, sum á hvalabaki, hættis-
ligt, ert tú ikki fótfimur.
Sleppa av við góðsið, koyri
so enn einaferð runt, einki
pláss, hvørki ovarliga ella
niðarliga, eisini standa bilar
fram við básarnar. Longur
yvir, har eru nøkur tóm
pláss, »sjúkrabilur« stendur
á skeltinum, nei, tað ber
ikki til, so »løgregla«, all
right, har seti eg hann, vilja
teir mær nakað, ja so siti eg
í »úlvsins kjafti«. Fari í
høllina,
gangi
framvið
undir takskegginum, har er
tátt og skervað.
Útafturkomin er hetta
argiliga bláa pappírið undir
viskaranum. Og so er ikki
annað enn at gjalda og vera
glaður.
Bussførarin frøir seg,
gloymd er gron og brøl.
Spurningurin er: vóru
hatta
vísmannaorð
hjá
Bjarna,
hendan
dagin
tunnilin var tikin í brúk,
»nú kunnu øll koyra, sum
tey vilja«. Tað kann kosta,
tá viðurskiftini eru »so væl
skipað, sum tey nú eru«?
Eitt afturat, var tað ikki
eitt hugskot, at Flogvøllur-
in átti nakrar saltsekkir?
Øll kunnu koyra – men ikki parkera
Jógvan Arge
Býráðslimur fyri
Tjóðveldisflokkin
Áhugavert var at lesa
nýggjársblaðið hjá býráðs-
limunum Beate L. Samuel-
sen og Tórfinni Smith í
Dimmalætting herfyri. Har
vóru tíðindi at frætta um
standin í býráðssamgong-
uni, sum ikki hava verið
frammi áður.
Ongantíð hoyrdist nakað
aftur frá tí sáttarfundinum,
sum
Jan
Christiansen,
borgarstjóri, segði seg ætla
at halda í samgonguni til
tess at fáa greiðu á viður-
skiftunum millum seg og
hin borgarstjóran Heðin
Mortensen.
Jan Christiansen var í
øðini um, at Mortensen í
heilum tók upp á seg heitið
sum virkandi borgarstjóri,
og borgarstjórin vildi vera
við, at hann fekk ikki farið
á WC fyri hinum borgar-
stjóranum.
Samgongan tyktist vera í
ringum sjógvi, og kallað
varð inn til fundar bæði her
og har at slætta sjógv, alt
meðan Tjóðveldisflokkurin
beyð seg fram at koma upp
í samgonguna.
Eftir ein fund í Føroya
Væl segði Mortensen í
bløðunum, at Christiansen
noyddist at finna seg í sær,
tí hann hevði flestar at-
kvøður á sambandslistan-
um, og hann teknaði Sam-
bandsflokkin
í
Havnar
Býráð.
Eftir ógvisliga útfallið frá
Christiansen framman und-
an skiltu vit nú púrt onki,
men líkt er til, at hetta var
tann faktiski útgangurin av
orrustuni millum borgar-
stjórarnar báðar.
Í nýggjársblaðnum hjá
Dimmalætting kemur und-
an kavi, at sáttarfundurin
hjá Jan Christiansen helst
ongantíð er hildin.
Blaðstjórar á nýggjárs-
blaðnum eru samgongu-
limirnir í býráðnum, Beate
L. Samuelsen og Tórfinn
Smith.
Tey skriva undir einari
søtari mynd av Mortensen,
at "tað var eisini Heðin,
sum fór úr stríðnum við óða
borgarstjóran sum sigurs-
harri, tá Jan gjørdist kúrrur
sum eitt lamb stutt eftir, at
hann hevði kravt Heðin úr
samgonguni - sum ikki
einaferð".
Tey skriva eisini, at "Jan
mátti vitað líka væl, sum
øll onnur, at yvirlivarin
Heðin tekur allar møgu-
leikar, sum bjóðast at koma
fram í ljósið".
Loyvi mær tí fyri at fáa
fulla á greiðu á málinum at
spyrja samgonguna í Tórs-
havnar Býráð:
»Hvør er nú borgarstjóri,
og hvør er á wc?"«
Hvør er borgarstjóri?
Nakað hvirt hevur
verið á tinghelluni
eina tíð, men nú
verður hesin táttur
tikin uppaftur. Kári á
Rógvi leggur fyri við
nøkrum greinum um
politisku skipanina
og samspælið millum
politikk og lóg
Kári á Rógvi
Nú er kanning gjørd av um-
sitingini av lóg um umskip-
an av lánum hjá fjarsfiski-
flotanum. Henda kanning
er langt frá tí opinleika og
smidligu mannagongd, sum
ynskilig vóru, tá tað ræður
um leiklutin hjá løgtingin-
um sum eftirlitisvald.
Har liggja 99 pappír
Nú er tann ósiður komin á,
at alt skal skrivast á pappír.
Eftir at navnframi tingmað-
urin Tórbjørn Jacobsen
spurdi Jørgen Niclasen,
landstýrismann, hvussu ein
ávís lóg var umsitin, eru
pappírsdungarnir hópaðir
upp.
Landsstýrismála-
nevndin hevur biðið løg-
mann biðið ein kanningar-
stjóra spyrja Jørgen um
málið, og síðani hevur
kanningarstjórin
tulkað
bæði spurningar og svar og
skrivað eina kanning, sum
nærum ongin hevur lisið,
sum bløðini ikki hava end-
urgivið, og sum kanningar-
stjórin ikki vil greiða frá al-
ment, men sum verður søgd
at skula føra til, at antin
landsstýrismaðurin
ella
løgmaður ella báðir skulu
fara frá - umframt at Jørgen
Niclasen skal rinda einar 11
milliónir í endurgjaldi.
Hetta málið vísur saman
við øðrum málum, at vit
mugu skipa eftirlitisvaldið
hjá løgtinginum av nýggj-
um. Á enskum verður tosað
um ‘flýggjanina frá polit-
ikki’. Heldur enn at taka
støðu sjálvir, vilja ting-
menn hava onkran jurist at
siga, at nakað er galið.
Løgtingið átti heldur enn
at goldið fyri hesar um-
vegis kanningar, sjálvt at
havt fólk í starvi, sum burt-
urav kannaðu, um almennir
stovnar á rættan hátt fyri-
sita - halda og akta - lands-
ins lógir. Tá teir lóg- og
talkønu nørdarnir eru lidnir
at granska pappírini, eiga
tingmenn at kalla til fundar.
Hesir fundir eiga, sum
siður var í gomlum døgum,
at vera almennir. Tað merk-
ir á okkara døgum, at teir
verða sendir beinleiðis í
sjónvarpi, og har eiga ting-
menn at spyrja landsstýris-
menn og fyrisitarar um hvat
og hvussu. At enda eiga
tingmenn at gera sínar nið-
urstøður. Summun kunnu
teir rósa, øðrum kunnu teir
ábreiðsla. Nøkur gul kort
skulu gevast - og onkuntíð
okkurt reytt.
Størsti vandin við hesum
málinum um umskipan av
lánum hjá fjarfiskiflotanum
er, at tingmenn fara at halda
seg aftur við at kanna fyri-
sitingina í framtíðini, tí er
nakað sum helst at fílast á,
so krevja fjølmiðlarnir og
ávísir
viðmerkjarar,
at
"landsstýrismaðurin skal
fara frá - í gjár heldur enn í
dag".
Studningslán og
skipamál
Lat okkum heldur fara
nøkur ár aftur í tíðina, tá
málið byrjar. Ein vetrardag
í 1997 hevur vinnunevndin
hjá løgtinginum fund. Á
skránni er lógaruppskot,
sum John Petersen hevur
lagt fram um at umleggja
skuldina hjá fjarsfiskiflot-
anum, teimum skipum, ið
fiska langt burturi frá før-
oyskum sjóøki. Vit nærkast
nú endanum av teirri tíðini,
tá landið veitti fiskivinnuni
studning og lán í stórum.
Men støðan er tann, at
landið longu hevur lænt
fjarskipaflotanum
stórar
upphæddir, sum flotin ikki
orkar at gjalda aftur. Saman
við skuld til lánistovnar er
talan um ein alt ov tunga
skuldarbyrðu til at skipini
kunnu halda fram.
Afturat fløkjuni av goml-
um lánum og studnings-
skipanum kemur spurning-
urin um føroysk rættindi á
fjarleiðum. Onkur skila-
maður hevur sammett rætt-
indini hjá føroyingum á
fjarleiðum við at eiga nakr-
ar gyllin uttanbíggja. Um
vit ikki røkja hesi rættindi,
missa vit tey. Fiska føroysk
skip ikki alsamt við Sval-
bard
og
aðrar
fjarðar
strendur,
fara
søgulig
rættindi fyri bakka.
Løgtingsmenn vita, at tað
ber til at fáa ein part av al-
mennu pengunum aftur við
at lata hesi skip fara á heys-
in og verða seld á útlendsk-
ar hendur. Men henda vetr-
ardag taka tingmenn undir
við, at betri er at lata nakrar
almennar milliónir fara
aftur við borðinum, um tað
eydnast at varðveita hesi
góðu nýmótans skip og tey
føroysku
rættindini
á
fjarleiðum.
Meirilutin, heruppií Jørg-
en Niclasen og Bjørn á
Heygum tekur undir, men
mælur tó til nakrar broyt-
ingar í lógini. Henrik Old
mælir eisini til nakrar
broytingar, og átalar, at tað
ikki hevur borið til at bjarga
einum øðrum skipi. Heini
O. Heinesen mælir frá at
samtykkja lógina, og kallar
lógina ein blankokekk, ið
ikki hjálpir rækjuflotanum
framyvir.
Limirnir í vinnunevndini
gera nakrar broytingar í
uppskotinum, millum ann-
að vilja teir tryggja, at
landskassin fær nakað av
sínum lánum aftur, um tað
vísir seg, at skipini orka at
gjalda nakað uppá tey al-
mennu lánini. Men eftir
stendur ein lóg, ið hevur til
endamáls at skriva niður
almenn lán til tess at
varðveita fjarskipaflotan.
Treytirnar
eru
millum
annað, at landið fær veð
fyri sínum umløgdu lánum,
og at aðrir eisini skriva síni
lán niður, ella at eginpen-
ingurin økist. Harumframt
skal ein nevnd við trimum
limum veita ráð, tá lán
skulu umleggjast.
Tá nú málini koma fyri,
vísa seg fleiri ivamál. Mill-
um annað er spurningurin,
hvat nú við nýíløgum,
klassingum (umvælingum,
sum sýnið krevur), ella øðr-
um umvælingum, sum ant-
in er neyðugar fyri at skipið
kann sleppa til fiskiskap
aftur, ella sum økja um
virðið á skipinum og økja
ta upphædd, sum skipið
klárar at forrenta - kann
landsstýrið í veðrætti víkja
fyri teimum. Hetta er
spurningar, sum lógin ikki
gevur svar uppá. Tann, ið
skal fyrisita eina slíka lóg
skal viða uppímóti hvørjum
øðrum atlitini til endamálið
við lógini - at bjarga fjar-
fiskiflotanum - og treytir-
nar í lógini - at landið fær
veð í skipunum og part í tí,
sum skipini klára at gjalda.
Kanning og kritikkur
Turið Debes Hentze hevur
sum kanningarstjóri gjørt
kanningina.
Kanningin
byggir á 8 skrivligar spurn-
ingar frá løgtingsformann-
inum.
Spurningarnir
snúgva seg um tær ymsu
treytirnar fyri umlegging-
unum, serliga um veðstøðu,
ummæli
frá
3-manna-
nevndini, líkaregluna og
kravið um øktan eginpen-
ing. At enda spyr løgtings-
formaðurin um grund er at
halda, at "ávísur landsstýr-
ismaður" hevur skúgvað til
viks tær skyldur, sum liggja
á honum.
Kanningin er góðar 70
síður til longdar, men hevur
onga samanumtøku, onga
samlaða niðurstøðu, onki
sum lyftir hetta málið upp á
nakað hægri stig ella setur
tað í politiskt ella fyrisit-
ingarligt perspektiv. Kann-
ingin er ring og keðilig at
lesa og manglar bæði greið
tilmæli um, hvat tingið skal
gera, og greið tilmæli um,
hvat og hvussu fyrisitingin
skal gera betri í framtíðini.
Kanningarstjórin
leggur
øgiligan dent á bert at svara
tí, ið spurt verður, heldur
enn at lýsa málið til fulnar,
so allir meinigir føroyingar
kunnu skilja tað.
Serliga ørkymlandi er, at
Turið Debes Hentze ikki
nevnir nøvn. Jørgen Nicla-
sen verður als ikki nevndur
í kanningini. Fiskimálastýr-
ið (nú: ráðið) verður nevnt
"landsstýrið", so lesarin
fleiri ferðir ivast í, um hesi
skipamál eru viðgjørd á
landstýrisfundi, og hvørki
3-mannanevndin, reiðarar
ella eigarar verða nevndir
við navni.
Turið Debes Hentze svar-
ar uppá flestu spurningar-
nar, at alt er í lagi, ella at
fyrisitingin í mesta lagi er
"óheppin". Har, sum krit-
ikkurin er harðastur er um
nevndu spurningar um at
víkja fyri nýíløgum og um-
vælingum í málinum um
skipið Høgafoss. Turið fær
tað burtur úr viðmerking-
unum til lógina, at landið
undir ongum umstøðum má
fáa verri veðstøðu enn áðr-
enn, og at tað annars er
skeivt atborðið, tá fiski-
málastýrið víkur fyri 7
milliónum av nýggjum láni
til slíkar íløgur og umvæl-
ingar, sum reiðaríið og
fiskimálastýrið halda vera
neyðugar.
Her haldi eg, at Turið
leggur ov stóran dent á
treytirnar og mannagongd-
irnar í lógini og ov lítlan
dent á endamálið við lóg-
ini. Endamálið var, at land-
ið skuldi seta pengar og
virðir til í royndini at bjarga
nøkrum
fiskiskipum.
Í
øllum førum er talan um
metingar, sum byggja á
óvissu um oljuprís og
rækjuprís og mangt annað.
Fiskimálstýrið heldur uppá,
at stýrið metti hesa víking
vera neyðuga, og vera inn-
anfyri tað, sum skipið klár-
aði. Turið Debes Hentze
hevur ikki ómakað sær at
kanna, um metingin hjá
stýrinum vísti seg at vera
røtt eftirfylgjandi (mær vit-
andi siglir skipið enn), ella
um íløgurnar veruliga vóru
gjørdar ella vóru neyðugar.
Ikki at rokna fíggjarorkuna
av nýggjum og seta tað á
eitt pappír, var ein formfeil-
ur, men kanningin avdúkar
ikki, at fiskimálastýrið
sjálvt metti, at skipið ikki
fór at klára øktu skuldina
ella at virðið á skipinum
ikki hækkaði.
Spurningurin um at víkja
í veðstøðu fyri íløgum og
umvælingum er ein tulking-
arspurningur, sum ikki und-
ir nøkrum umstøðum kann
hugsast at føra við sær revs-
ing ella endurgjaldsskyldu.
Hvussu trupul hesin spurn-
ingur er, sæst best av, at 3-
mannanevndin við serfrøð-
ingum tann 24. apríl 1998
sigur tað als ikki vera heim-
ild at víkja, meðan sama
nevndin 20. august 1999
viðmælir at landið víkur.
Hálvkvøðin vísa
Tað allar mest óhepna við
frágreiðingini er ein hálv-
kvøðin vísa um ósakliga
framferð viðvíkjandi Høga-
fossi úr Sandavági. "Trýstið
á landstýrið var stórt, fram-
gongur í hesum máli, sum
gjørdist sera drúgt... Nógv
brævaskifti hevur verið,
herundir eisini brøv, stílað
beinleiðis til ovastu leiðsl-
una í Fiskimálaráðnum og
til landstýrismannin sjálv-
an."
Hetta er at rógva uppund-
ir, at bæði privatir persónar,
sum ikki sleppa til orðanna
at verja seg, fyrisitarar á
fiskimálaráðnum og Jørgen
Niclasen hava tikið ósaklig
atlit ella gjørt annað ólóg-
ligt. Kanningin gevur ongar
ábendingar um, at so er.
Ikki minst tí Turið Debes
Hentze ikki endurgevur
hetta samskiftið, ikki nevn-
ir nøvn, ikki letur lands-
stýrismannin gera sínar
viðmerkingar til hetta, og
ikki kannar um umlegging-
in førdi við sær at privatir
fingu ágóða, sum teir ikki
áttu at fáa.
Hvat eigur tingið at
gera?
Løgtingið kann nú velja
tvær leiðir, ta rættarligu ella
ta politisku. Sum er, haldi
eg ikki, at tað er grundarlag
fyri nøkrum sakarmálið
móti Jørgen Niclasen. Tað
er ikki rímiligt at revsa
tann, sum hevur skrivað
undir blankokekkin, tá tað
var løgtingið sum játtaði
kekkin.
Eftir stendur tí tann
politiska leiðin. Tað er púra
frítt hjá tinginum at koyra
Jørgen Niclasen frá. Tað er
eisini púra frítt hjá Jørgeni
sjálvum at fara fyri at skapa
politiskan frið - hann kann
so koma inn aftur á vøllin
seinni. Men eisini politisk-
ar avleiðingar eiga at
byggja á haldgott grundar-
lag.
Serliga eiga teir, sum
hava reist málið - ikki minst
Tórbjørn Jacobsen og Heini
O. Heinesen - greitt at siga,
hvat teir sjálvir halda um
málið, er tað nóg væl upp-
lýst, halda teir, at nakar
fekk ólógligan vinning av
málinum? - og um teir vilja
geva gult ella reytt kort.
Men í øllum førum eigur
tingið at gevast við hesum
slagnum av kanningum og
venda aftur til tað, sum er
føroysk mentan og sið-
venja, og opið og alment
spyrja Jørgen Niclasen um
hesi viðurskifti og síðani
gera sína egnu niðurstøðu,
heldur enn at blaka hetta
yvir á onkran hissini lóg-
kønan.
Misálit og Kanning
Tinghellan
C
M
Y
K
13
12