hósdagur 20. februar 2003síða 5

8 Nr. 35 - 20. februar 2003 Nr. 35 - 20. februar 2003 9 Pison: Manningarparturin 47.000 krónur Pison var herfyri tveir túrar á Bankanum. Annar túrurin var ein av teimum heilt góðu. Teir seldu 162.000 pund og fingu 1.522.000 krónur fyri lastina. Hin túrurin varð avbrotin, tí skipið fekk ein sjógv, sum oyðilegði flestu tólini á brúnni FISKIVINNA Solby A. Eliasen Klaksvík: Línubáturin Pison er ein sera snotuligur bátur. Tað angar av sápu beint sum ein kemur umborð, og tað kann vera tekin um, at manning- in gongur høgt upp í teirra yvir 40 ára gamla bát, sum tó nú sær út, sum hann er nýggjur. Og sambært teim- um, sum eru við, so er hann nýggjur. Allir eru á einum máli um, at hesin er ikki tann sami sum gamli Pison. So at siga alt uttan skrokk- urin sjálvur varð umbygt og umvælt í fjør, so tað er ein umfatandi broyting farin fram á skipinum. Uppi á brúnni hoyrist prát. Tað eru skiparin, Peter Eliasen og stýrimaðurin, Tommy Sivertsen. Teir standa og práta við ein triðja mann. Sum skilst á lagnum, so er tað ein ele- ktrikari. Hann arbeiðir við at gera ymisk tól á brúnni í stand, sum fingu skaða, tá Pison fekk ein sjógv á næstseinasta túri. – Vit vóru staddir á vest- ara kantinum av Bankan- um. Tað var ikki illveður, men sera ringur sjógvur, og so hendi tað, sum ein veit, altíð kann henda á sjónum, greiðir Peter frá. Teir fingu ein sjógv, skiparin gjørdi eitt gallróp um rútin, men ein maður, sum stóð á rull- uni, hoyrdi hann ikki, og hann varð tí slongdur við. Hann brákaði trý rivjabein og er nú sjúkrameldaður. – Tað breyt inn á rulluna, eg sá, at tað fór at henda, men eg mátti gera skjótt av, tí rúturin skuldi aftur, men eg náddi so at rópa áðrenn, sigur skiparin eitt sindur harmur á málinum. Hóast skiparin náddi at koyra rútin aftur, so var trýstið frá sjónum ov nógv. Mest sum øll tólini á brúnni fingu skaða. Og nógv stóð undir í vatni. Peter sigur samstund- is, at serliga tá tað er ringt í sjónum, leggja teir til merkis, at hetta ikki er tann sami báturin. – Vit skulu allir venja okkum við, at báturin er ein annar í dag. Hesin liggur nógv tyngri í sjónum, með- an hin gav seg nógv meira. Og harafturat hava vit mist nógva ferð nú, sigur Peter, sum leystliga metir, at skip- ið hevur mist um hálvaaðru míl. Men tað heldur hann sigur seg sjálvt, tá hugsað verður um, at skipið hevur fingið eina eykavekt upp á tilsamans 30 tons. Sam- stundis greiðir hann frá, at skipið uppførir seg heilt øðrvísi í sjónum nú. Men tað heldur hann bara er ein spurningur um tíð, inntil teir hava vant seg við tað. Hann er sannførdur um, at umbyggingin var ein betur loysn enn at keypa ein annan bát. Túrurin á Bankanum, áðr- enn Pison fekk sjógvin, var ein av teimum heilt góðu. Tá høvdu teir átta og eina hálva setu og fingu 162.000 pund. Ofta verður sagt, at fiskimenn ikki vilja tosa um manningarpartar, men tað letur ikki til at vera nakar trupulleiki umborð á Pison. Spurdur um tað, svarar Peter bart út, at teir seldu fyri góða hálvaaðru millión, og at manningarparturin á tí túrinum lá um 47.000 krónur. Og teir fóru útaftur so skjótt, sum teir høvdu landað, men eftir hálvaaðru setu fingu teir sjógvin og noyddust innaftur. Góður fiskur Skiparin er fryntiligur og tíðindafróður. Og meðan hann vísir runt á skipinum, verður tosað um góðskuna í fiskinum. Hann heldur, at fiskurin er í góðum standi í dag. Tó sigur hann, at tað letur til, at fiskurin nærri landi er heldur rakari enn hann longri úti. – Tað er ilt at siga, hví tað er so, men tað kundi týtt upp á, at botnurin er heldur bleytari longur út man kemur, heldur hann fyri, tá vit koma inn í snotuligu messuna. Har stendur mill- um annað ein brún leður- sofa og sjónvarp, video og dvd. Eitt sera snøgt rúm, sum manningin hevur at hugna sær í, meðan siglt verður. Umframt hesa messuna, so hava teir eisini eina kaffistovu har frammi, sum teir nýta oftari. – Har frammi fara teir inn í kaffistovuna í olju- klæðunum og øllum, men tað gera teir ikki her, greið- ir Peter frá. Vit fara víðari og ganga gjøgnum alt skipið, meðan skiparin greiðir frá ymisk- um, sum er broytt síðani umbyggingina. Kagað verður líka inn í kaffistov- una har frammi, og tað fyrsta ein leggur merki til eru tríggjar myndir á vegg- inum. Ein er av gamla Pis- on, og hinar báðar at Hans Eriki Olsen og Jógvan Segl, sum báðir vóru við til at byrja Joensen og Olsen á sinni. Peter og Tommy halda, at fiskiskapurin seinastu tvey árini hevur sum heild verið góður. Og prísurin serliga á toskinum hevur verið góð- ur. Hinvegin siga teir, at hýsan hevur verið eitt sind- ur svikalig ta seinastu tíð- ina. – Vit royna at fáa sum mest av toski, tí prísurin heldur sær á einari nøku- lunda fastari legu, sigur Peter. Toskur eitt og tvey av landgrunninum liggur á umleið 25 ella 26 krónum fyri kilo, meðan toskur av bankanum fer upp um 30 krónur. Pison roynir oftast norð- anfyri og á Føroya Banka. Men nú eru og verða fleiri øki stongd, tí fiskurin gýtir hesa ársins tíð. So fiski- skapurin fer helst at minka eitt sindur nú, men tá økini lata uppaftur í apríl, verða allir línubátarnir tilreiðar at leggja í vaði aftur. Eisini Pison. Pison her avmyndaður, tá hann á fyrsta sinni kom aftur til Klaksvíkar eftir umbyggingina í fjør Skiparin á Pison, Peter Eliasen, her avmyndaður á brúnni. Mest sum øll tólini á brúnni fingu skaða, tá skipið fekk ein sjógv herfyri – Sum býráðsfor- maður má eg halda meg til samtyktina, sum sigur, at Tórs- vøllur er fótbóltsvøll- ur. Tað skulu nøkur øgiliga góð argum- entir til, um eg skal atkvøða fyri at broyta samtyktina, sigur Jan Christiansen, borgarstjóri í Havn RENNIBREYT Heri á Rógvi Borgarstjórin í Havn er ikki serliga heitur um hugskot- ið, at gera Tórsvøll um til eitt stadion við rennibreyt. – Sum býráðsformaður má eg haldi meg til sam- tyktina, sum sigur, at Tórs- vøllur er fótbóltsvøllur, sig- ur Jan Christiansen. Tað var 6. apríl 2000, at býráðið gjørdi av at broyta samtyktina fyri Tórsvøll, soleiðis at hesin gjørdist fótbóltsvøllur burturav. Àðrenn hetta var ætlanin, at ein rennibreyt skuldi gerast um Tórsvøll, men hetta gjørdist so ongantíð til nak- að. Tað er Tórshavnar kommuna, ið eigur Tórs- vøll. Sjálvan raksturin sten- dur Tórsvallargrunnurin fyri, men tað er í síðsta enda kommunan, sum hev- ur ræðisrættin. Jan Christiansen sigur, at sjálvan raksturin av vøll- inum blandar kommunan seg ikki upp í. Skal rennibreyt gerast um Tórsvøll, so skal Tórs- havnar býráð samtykja tað. – Persónliga haldi eg, at tað er ørskapur at broyta Tórsvøll aftur nú. Tað skulu nøkur øgiliga góð argum- entir til, um eg skal atkvøða fyri at broyta samtyktina, sigur Jan Christiansen. 3 milliónir Yvir trý ár hevur Tórshavn- ar kommuna sett tríggjar milliónir av til eina renni- breyt í Havn. Hesin peningurin er sett- ur á bók og skal nýtast til ásetta endamálið. Borgarstjórin heldur ætl- anina við Ringvegin vera burturvið, tí hetta vil kosta alt ov nógv. Hann metir, at frægasta loysnin er í Marknagili, og hann heldur, at veðurlíkindini eru nóg góð. – Vit búgva í Føroyum, har tað er nógvur vindur. Økið í Marknagili er ham- puliga veðurgott, og tað er væl egnað, sigur Jan Christiansen. Borgarstjórin leggur aft- urat, at ein rennibreyt er ein dýr íløga til lutfalsliga fáar íðkarar. 2 milliónir Fíggjarnevndin hjá Tórs- havnar býráð hevur herfyri játtað tvær milliónir afturat til Tórsvøll. Ein millión fór til at gjalda eitt lán, og ein millión fyri at snøgga um- støðurnar við uppgongd- um, toiletum og øðrum. Hetta er serliga gjørt við dystinum móti Týsklandi í juni í huga. Jan Christiansen avvísir, at tað hevur verið ætlanin, at Tórsvallargrunnurin skuldi standa fyri allari fígging sjálvur, eftir at stovnsfæið varð sett. – Vit hava allatíðina sagt, at Tórsvøllur er ein prosess, sum fer at taka fleiri ár. Vit hava valt at lata pengar til endamálið fyri at skumpa undir prosessina, sigur Jan Christiansen. Jan Christiansen: Ørskapur at broyta Tórsvøll Ein umfatandi verkætlan er sett ígongd í Havn, sum hevur til endamál at skapa umstøður fyri frælsum ítrótti við einari rennibreyt. Tórsvøllur er fremsta ynski hjá einum nýskipaðum samtaki RENNIBREYT Heri á Rógvi Prátið um eina rennibreyt í høvuðsstaðnum er aftur komið á glið. Ein bólkur við áhugaðum er farin til verka. Tað er felagið fyri tey, ið íðka frælsan ítrótt í Havn, Bragdið, sum saman við øðrum gongur undan. Bragdið hevur arbeitt síð- ani mitt í fýrsunum at fáa rennibreyt í Havn. Avtalað varð gjørd við býráðið, tá oyggjaleikir tóku seg upp, um at gera rennibreyt í Gundadali. Men hetta er spakuliga førka longur og longur út. Uppskotið fekk nýggja luft við hugskotin- um um Tórsvøll, men eisini her varð hálað longur og longur út, til rennibreytin heilt datt av borðinum. – Tosað hevur verið við tveimum tungum frá bý- ráðsins síðu. Handlingarnar hava ikki samsvarað við orðingar, sigur Robert Vilhelmsen, formaður í Bragdinum. Tórshavnar býráð hevur seinastu trý árini játtað í alt tríggjar milliónir til eina rennibreyt. Tað er ætlanin hjá býráðnum, at hetta skal liggja úti í Marknagili við Landavegin. – Rennibreyt í Markna- gili er ikki egnað, tí har er so veðurhart. Tað er ikki bara at gera rennibreyt. Tað má passa til endamálið, og liggja á einum sentralum stað fyri ítróttin sum heild, sigur Robert. Fyri at eitt nú met skulu vera góðkend, krevur hetta, at vindstyrkin ikki er hægri enn 2 m/s. Robert sigur, at øll við áhuga fyri at fáa rennibreyt eru samd um, at Tórsvøllur er fremsta raðfestingin. Við neyðugu íløgunum kann rennibreytin gerast ein góð loysn. – Størsta mótstøðan er frá Tórsvallargrunninum og tí megi, ið fólki aftanfyri grunnin hava. Men Tórs- vøll eiga vit øll, og eigur at kunna tæna fleiri endamál- um enn fótbólti, sigur Robert Vilhelmsen. Verður Tórsvøllur gjør- dur um til stadion við rennibreyt, so verður sjálv- ur fótbóltsvøllurin bert nýttur í kappingarhøpi til kappingar í frælsum. Venj- ingarnar í ymsu kastigrein- unum mugu skipast aðra- staðni, og fótbóltsvøllurin kann sjálvandi nýtast til fótbóltsdystir. Robert heldur ikki, at tað stórvegis høpi í at gera eitt nýtt stadion við Ringvegin. – Rakstrarliga er tað eingin ivi, um tað lítil nytta í at hava tvey stadion, tá mann hevur trupult við at reka eitt, sigur Robert Vilhelmsen. Kombinera Lagt verður upp til, at rennibreytin skal passa saman við øðrum ítróttar- ligum endamálið. – Akkurát tí er Tórsvøllur er tað besta plássið. Har er veðurgott, liggur væl fyri í mun til vøllir og høllir og íløga er longu gjørd í karm- arnar, sum eru sera góðir við áskoðaraplássum og øðrum, sigur Robert Vilhelmsen. Eisini skúlarnir í høvuðs- staðnum vísa ætlanum áhuga. – Vit funnu útav, at skúl- arnir paralelt við okkum hava havt fundir við býráð- ið um eina rennibreyt, sigur Robert. Sjálvt hevur Bragdið um 80 limir. Í løtuni verður runnið mest á alfaravegi. Roynt verður at seta stovn skipað ungdóms- arbeiði. Gera áhugabólk Í løtuni verður arbeitt við at stovna ein áhugabólk at standa á odda fyri verk- ætlanini. Hesin bólkurin skal mannast við umboðum fyri Bragdið, skúlarnir og relevant ítróttafeløg, eitt nú fótbólts- og hondbólts- feløg. Ein fyrireikandi fundur varð hildin leygardagin. Robert letur væl at uppmøt- ingini, og hann sigur, at fundurin vísti, at øll til- staðar vóru positiv yvirfyri hugskotinum. – Tað hevur stóran týdn- ing fyri okkum, at hugskot- ið fær breiðan stuðul frá nógvum feløgum, tí ein rennibreyt vil gagna øllum ítróttafeløgum við munandi betri umstøður til renning, ið er ein stórur partur av venjingunum í flest øllum ítróttagreinum, sigur Robert Vilhelmsen. Fyrireikararnir hava ætl- anir um at skipa fyri fleiri kunnandi tiltøkum í næst- um. Ein rennibreyt í Havn skal eftir ætlan hava seks banar, og ein vøll til kastiítróttir. Í stødd er vøllurin innanfyri rennibreytin á stødd við ein fótbóltsvøll. Sjálv rennibreytin er 400 metrar í ummál. Sjálv breytin er gjørd úr gummi, og kostnaðurin er einar 4-6 mió fyri sjálva breytina. Tríggir møguleikar eru nevndir: Tórsvøllur Fremsta ynskið hjá teimum, ið ynskja sær eina rennibreyt í høvuðsstaðnum, er at leggja hesa við Tórsvøll. Verkætlanin inniber, at vøllurin verður fluttur longur longur eystureftir – móti Ítróttar- høllini á Hálsi. Fýra tey niðastu stólarøðini verða tikin av langsíðuni eystureftir. Hetta inniber eini áttahundrað færri sitipláss, men møguleiki er at byggja afturat ovarliga. Sitiplássini móti Gundadalshøllini verða eisini tik- in burtur, og tey kunnu fyri ein part endurnýtast við at seta tey út í hornini. Sambært útrokningum frá Tórshavnar kommunu, fer hetta arbeiðið at kosta millum 13 og 15 mió. – alt íroknað. Stigtakararnir til rennibreytina meta tó, at hetta kann gerast nakað bíligari. Marknagil Eitt stórt øki úti í Marknagili hevur Tórshavnar býráð sett av til ítróttaøki. Jan Christiansen sigur, at kommunan hevur rímiliga stórar konkretar ætlanir við økinum. Økið, talan er um, liggur við Handilsskúlan og umsitingarbygningin hjá SEV. Ongar konkretar kostnaðarmetingar eru av hesari verkætlanini, men greitt er, at umframt kostnaðin av rennibreytini skal nakað afturat. Býráðið heldur, at økið er hóskandi, tí tað er so slætt. Stigtakararnir til rennibreytina halda hinvegin, at har er alt ov veðurhart til at kappingar. Ringvegurin Ein ætlan er at gera eitt ítróttaøki í Ovaru Hoydølum – í økinum við Shell støðina á Eystara ringvegi. Henda loysnin verður mest sannlíkt tann mest kostnaðarmikla av teimum trimum. Kommunan eigur ikki økið, nógv arbeiði skal gerast og økið er heldur ikki sett av til ítróttaøki. Hendan loysnin er fyri stigtakararnar til rennibreytina tann næst besta. Borgarstjórin heldur hesa loysnina vera púra burturvið, tí hon vil fara at kosta so nógv. Fakta Standa saman um rennibreyt í Havn Formaðurin í Bragdinum, Robert Vilhelmsen, ynskir at fáa eina rennibreyt um Tórsvøll, og ein áhugabólkur skal setast á stovn at leiða arbeiðið Mynd: Finnur Justinussen C M Y K 9 8