hósdagur 20. mars 2003síða 8

Nr. 55 - 20. mars 2003 15 Irakski leiðarin, Sad- dam Hussein, kann finna upp á alt, verð- ur hann kroystur upp í ein krók, sigur ein fyrrverandi irakskur embætismaður. KRÍGSHÓTTAN Árni Joensen George W. Bush, forseti kravdi týsnáttina, at Sad- dam Hussein og synir hans- ara skuldu fara úr Irak. Dagin eftir boðaði Bagdad frá, at hvørki Saddam ella nakar av synum hansara fóru at gera eftir amerik- ansku kravboðunum. Tvørturímóti ávaraði elsti sonur forsetans, Uday Hussaein, amerikanska for- setan: - Konur og møður hjá teimum amerikansku her- monnunum fara ikki at gráta við tárum, men við blóði. Teir skulu ikki kenna seg tryggar, hvørki í Irak ella aðrastaðni, segði tann 39 ára gamli Uday Hussein. Sjálvur var Saddam Hussein at síggja í her- mannabúna týsdagin, og tað er sjáldan, at hann gongur í tí búnanum, men ivaleyst var hetta fyri at vísa irakska fólkinum, at eisini forsetin er búgvin til bardaga at verja landið. Samstundis royndu amer- ikanarar at finna útav, um irakski leiðarin ætlar sær at nýta evnafrøðilig og lív- frøðilig vápn ímóti amerik- ansku og bretsku hermonn- unum, men eingin veit, hvat hann hevur í hyggju. - Hann hevur eini sjáld- som evni til at fjala sínar tankar og sínar ætlanir. Tað er kanska hansara størsti eginleiki. Meg minnist, at Uday einaferð segði: "Høgri skjúrtulummi hjá faðiri mínum veit ikki, hvat er í vinstra lumma", sigur Hamad al-Jubouri, sum fyrr var limur í iraksku leiðsluni, men sum nú býr í London. Alt bendir á, at Saddam Hussein ætlar at fjala seg einastaðni millum tey fimm milliónir fólkini í Bagdad - ikki á einari herstøð ella í einari av borgum sínum, tí har fara amerikanarar at bumba. Nei, hann fer held- ur at fjala seg á einum staði, sum amerikanararnir ikki tora at bumba t.v.s. á einum sjúkrahúsi, í einum skúla ella í einum vanligum hús- um. Semja er um, at Saddam Hussein er bangin. Ikki bara fyri krígnum, tí hann hevur verið bangin alt lívið. Hann lítur ikki á nakran uttan seg sjálvan. Tí veit eingin, hvar hann svevur um næturnar, tí eingin skal vita, hvar hann er. Ein av hansara fyrrverandi her- yvirmonnum hevur greitt frá, at forsetin javnan fjalir seg á herstøðum undir jørð. Tey einastu, sum vita, hvar hann er, eru hansara per- sónligu lívverjar, sum eisini eru næstu skyldmenn hans- ara. Saddam Hussein ber ikki bitan í munnin, fyrr enn alt er røntgenkannað og kann- að á annan hátt. Hann er bangin fyri, at onkur hevur eitrað matin. Tí veit eingin, nær og hvar hann ætlar sær at eta. Avrættaði 66 felagar Seinastu mongu árini hevur hann beint fyri øllum, sum kundu hugsast at vilja honum til lívs ella at gera uppreistur ímóti honum. Ein heilsumálaráðharri, sum einaferð mælti Sad- dam Hussein til at leggja frá sær av heilsuávum, varð skotin alt fyri eitt. Saddam skjeyt hann sjálvur. Á einum fundi, sum varð hildin, stutt eftir at Saddam hevði tikið við valdinum í Irak í 1979, skuldsetti hann 66 av sínum feløgum fyri at hava eggjað til eina saman- svørjing ímóti sær. Allir 66 vórðu skotnir, og Saddam gav boð um at taka avrætt- ingarnar upp á sjónband, so hann kundi vísa øðrum, hvørja lagnu teir fingu, sum settu seg upp ímóti forsetanum. Longu áðrenn hann tók valdið, droymdi Saddam Hussein um at gera Irak til tað mest nútímans og sterk- asta landið í tí arabiska heiminum, og júst stremb- anin eftir hesum gjørdi hann til tann mest harð- renda leiðaran. Lhidhir Hamaz, sum eitt tíðarskeið stóð á odda fyri iraksku kjarnorkuverkætlanini, hevur sagt, at Saddam Hus- sein ætlaði at gera seg til leiðara yvir øllum økinum í Miðeystri. - Tað eru hvørki politisk- ar hugsjónir ella islam, sum draga hann. Pengar leggur hann heldur einki í. Men hann vil vera kendur, og hann vil, at fólk skulu hava virðing fyri honum og líða boð hansara, sigur tíðinda- maðurin Mark Bowden, sum í mong ár hevur kann- að framferðina hjá irakska leiðaranum. Kanska er tað júst tí, at hann sýtir fyri at líða boð frá George W. Bush? Tí hann ætlar sær at koma í søgubøkurnar sum maður- in, ið tordi at seta seg upp ímóti amerikanska forset- anum. Stalin og Churchill Tey, sum kenna Saddam Hussein, siga, at hansara stóru fyrimyndir eru Josef Stalin og Winston Chur- shill. Tveir menn, sum veruliga hvødu vald. Con Coughlin, sum hev- ur skrivað eina bók um Saddam Hussein, sigur, at tann einasti munur á út- reinsingunum hjá Stalin og Saddam er, at í Irak vóru ongar arbeiðslegur. Tí offur Saddams høvdu ongan møguleika at yvirliva. Tað sigst, at Saddam Hussein fekk sína fyrstu hugsjónarligu ávirkan av einum farbróðuri, sum var nazistur. Tað ljóðar eisini, at Saddam útinti sítt fyrsta "bragd" sum nýggjur limur í Baath-flokkinum, tá hann beindi fyri einum kommun- istaleiðara í heimbýnum Tikrit. Higartil er irakski leiðar- in sloppin livandi burtur úr øllum kreppum. Sum smá- drongur misti hann pápan, fosturpápin bukaði hann javnan, og í skúlanum varð hann illa happaður. Men Saddam dugdi at verja seg. Hann hevði eina jarnstong við sær í skúla. Seinastu tíðina hevur hann sagt, at irakar eru til reiðar at verja seg við stavi og steini. Men at nýta somu verju- vápn ímóti teirri nútímans hernaðarmaskinuni hjá George W. Bush, sum hann nýtti ímóti happarunum í al-Ouja, munar neyvan. Saddam kann finna upp á alt 15 14 Nr. 55 - 20. mars 2003 UTTAN ÚR HEIMI USA gav skeivar upplýsingar Ein av ST-vápna- eftirlitsmonnunum í Irak sigur, at amer- ikansku myndug- leikarnir góvu bæði umheiminum og vápnaeftirlitsmonnu num skeivar upp- lýsingar. KRÍGSHÓTTAN Árni Joensen: -Amerikanski uttanríkis- ráðharrin, Colin Powell, segði ikki sannleikan, tá hann kunnaði ST-trygdar- ráðið um viðurskiftini í Irak. Tað sigur norðmaðurin Jørn Siljeholm, sum var ein av ST-vápnaeftirlits- monnunum í Irak. Hann sigur við Dagbladet, at tað, sum Colin Powell segði um iraksk hópoyð- ingarvápn, var misvís- andi. -Vit hava fingið nógvar ófullfíggjaðar og vánalig- ar upplýsingar frá amerik- anarunum, og tað ávirkaði samstarvið. Nógv av tí, sum amerikanararnir søgdu um hópoyðingar- vápn í Irak, vísti seg at vera beinleiðis ósatt, sigur Jørn Siljeholm. Spurdur, um hann heldur, at amer- ikanararnir beinleiðis lugu fyri vápnaeftirlits- monnunum, svarar Jørn Siljeholm, at lygn er eitt sterkt orð at nýta, men upplýsingarnar, sum Col- in Powell gav trygdar- ráðnum um kjarnorku- verkætlanirnar hjá irak- um, vóru beinleiðis ósannar, sigur hann. Sjálvur heldur norski vápnaeftirlitsmaðurin, at krígsavbjóðingin hjá Ge- orge W. Bush var eitt slag í andlitið á vápnaeftirlits- monnunum, og hann heldur, at grundarlagið undir amerikansku av- gerðini um at leypa á er veikt. Hann ivast í, at am- erikanararnir fara at finna nøkur hópoyðingarvápn í Irak. Finna teir okkurt, er talan um so smáar nøgdir, at tað er eingin hernaðar- lig hóttan, sigur Jørn Siljeholm, sum fór úr Bagdad fyri einari viku síðani eftir at hava verið í Irak í tríggjar mánaðir. USA fer at leypa á Irak, sjálvt um Saddam Hussein fer av landinum. Amerikanarar fara at gera innrás í Irak, sjálvt um irakski forsetin, Saddam Hussein, ger eftir kravinum hjá George W. Bush, forseta um at fara úr Irak innan klokkan eitt í nátt. Tað var annars treytin hjá Bush, tá hann boðaði frá, at fara Saddam Hussein og synir hansara ikki úr Irak innan klokkan eitt í nátt, fer USA at leypa á landið. Men amerikanarar fara at leypa á kortini. Tað segði talsmaðurin hjá Bush, Ari Fleischer, í gjár. Samstundis boðaði Colin Powell, uttanríkis- ráðharri frá, at hann ætlar sær ikki á fundin hjá ST- trygdarráðnum seinni í dag, sum týski uttanríkis- ráðharrin, Joschka Fisch- er, hevur tikið stig til. - Eg dugi ikki at síggja nakra orsøk til at fara á fundin, og eg vænti, at okkara ST-sendiharri, John Negroponte, fer at taka sær av okkara áhugamálum, segði Colin Powell. Leypa á kortini Anders Fogh Rasmus- sen, forsætisráðharri noyddist fyrradagin at sanna, at allir danir eru ikki líka fegnir um avgerðina hjá stjórnini at senda eitt herskip og ein kavbát til Persaflógvan at stuðla amerikanska álopinum á Irak. KRÍGSMÓTSTØÐA Árni Joensen: Seinnapartin týsdagin kunnaðu Anders Fogh Ras- mussen og Per Stig Møller, uttanríkisráðharri uttanrík- ispolitisku nevndina hjá Fólkatinginum um avgerð- ina hjá stjórnini. Teir vóru júst komnir av fundinum, tá tveir ungir menn troðkaðu seg fram at teimum og sprændu reyða máling eftir teimum. Serliga forsætis- ráðharrin fekk nógva mál- ing oman yvir seg og kvik- aði sær inn á skrivstovu sína. Uttanríkisráðharrin var eitt sindur hepnari. Teir báðir ungu menninir vórðu alt fyri eitt tiknir og koyrdir á eina løgreglustøð. Talsmenn hjá bæði sam- gongu og andstøðu for- dømdu tilburðin, og trygd- arleiðarin á Christiansborg segði, at í framtíðini verður betur ansað eftir, hvør sleppur fram at politikar- unum. Felagsskapurin "Globalar røtur" skipaði fyri atgerðini ímóti teimum báðum ráð- harrunum, og felagsskapur- in boðaði seinni frá, at hann fer at halda fram við tiltøk- um til tess at mótmæla, at Danmark stuðlar álopinum á Irak. Fogh oystur undir í máling Anders Fogh Rasmussen kvikar sær burtur, eftir at tveir ungir menn høvdu sprænt reyða máling á hann og Per Stig Møller, uttanríkisráðharra 45 lond styðja USA 30 lond hava sambært amerikanska uttan- ríkisráðnum alment boðað frá, at tey taka undir við álopinum á Irak og lata amerik- anarunum ymsan stuðul. 15 lond hava fyribils biðið um at vera ónevnd. KRÍGSHÓTTAN Árni Joensen 30 av teimum 45 londunum hava sambært Colin Po- well, uttanríkisráðharra boðið sær til at hjálpa amerikanska hervaldinum á ymsan hátt. Eitt nú hava summi lond játtað amerik- anskum stríðsflogførum at flúgva í teirra luftrúmi, onnur hava játtað hjálp til flutning, og uppaftur onnur hava játtað at senda herfólk ella útgerð til økið við Persaflógvan. Hini 15 londini, sum hava játtað at stuðla USA í álopinum, hava biðið um at vera ónevnd fyribils. Hvørji tey eru, verður almanna- kunngjørt, tá tíðin er búgvin til tess, sigur Colin Powell. Tey 30 londini, sum sam- bært Powell stuðla álopin- um beinleiðis ella óbein- leiðis, eru Afghanistan, Al- bania, Aserbajdjan, Bret- land, Bulgaria, Colombia, Danmark, El Salvador, Eritrea, Etiopia, Filips- oyggjarnar, Georgia, Hol- land, Italia, Japan, Kekkia, Letland, Litava, Make- donia, Nicaragua, Póland, Rumenia, Slovakia, Suður- korea, Turkaland, Ungarn og Usbekistan. Frakland hevur verið harðasta mótstøðulandið ímóti einum álopi á Irak, men franski sendiharrin í Washington, Jean-David Levitte, segði við sjón- varpsstøðina CNN í gjár, at at Frakland fer at taka undir við álopi á Irak, um so er, at Saddam Hussein ger av at nýta evnafrøðilig ella lív- frøðilig vápn. Levitte var franskur ST- sendiharri, til stjórnin í París gjørdi av at flyta hann úr New York til Washington í fjør. Hann verður roknað- ur sum ein, ið hevur stóra ávirkan á franskan uttan- ríkispolitikk. Hesir amerikanararnir á herstøðini í Kuwait sita bert og bíða eftir, at teir fáa boð um at trýsta á knøttarnar á teldunum. So byrjar álopið C M Y K 14