týsdagur 1. oktober 1991síða 10

siða 10 Nr. 180 — 1. oktober 1991 (essa... TTT a Exit Eg hevði ætlað mær at goldið fyri »Sosialin«, men kona mín hevur sett fetur í spenni ímóti. Ikki tí at hon ikki unn- ir »Sosialinum« tey oyruni, men hon sigur, at eg toli ikki at lesa hann, at í mínum aldri má eg ansa eftir blóð- trýstinum, hjartanum og øllum hasum. Og satt er, eg siti og øsi meg upp, tá eg lesi >Sosialin<. Ikki so nógv um innihaldið, men um stavsetingina! Og gud- arnir seg forbarmi: i nógvum greinum líkist hon hverki einum ella eðrum. Tú kundi fingið ta hugsan, at summi av teimum, sum skriva »Sosialin«, hava gingið í skúla, áðrenn feroyskt varð gjert lærugrein í skúlanum (forrestin dugdu nógv frá tí ættar- liðnum nógv betur at stava enn teir ungu alv- arnir á »Sosialinum«). Men hyggur tú at aldrin- um á teimum, kann tað ikki vera tað. Lat meg nevna nakrar av teimum »småu« og »meinaleysu« villunum í einum heilt tilvildarlig- um »Sosiali«. »flisa (!) leyk«. »Teir roknå« (fleir- tal vid 8'). Eitt av blað- fólkunum er so forelskað i endingini -ir, at við- komandi brukar hana eisini har, sum sjálvt næmingar i 1. klassa vita, at tað skal vera -ur, nevniliga i fleirtali av kvennkynsoråum upp å - a (»keldir!«). Og so timi eg næstan minni ein skitin skomm fyri byin, bædi so og so. Takið ti hetta fjåkuta gjald av — ongantíð ov skjótt. Hvar skal posin standa? DO ||[ | ÉÉ[|— [Ufo 0 Hl A 8 | Haldið SOSiain Er - ikki at nevna, at »Sosial- urin« tykist heilt hava vrakað >ð< i núlidnari tíð, og at blaðið hevur funnið upp á eitt nýtt orð í føroyskum, sum i núlidnari tíð eitur „hevur bitt« (rokni við, at tað er sama orðið, sum í mínum skúla- døgum æt »bytt«). Soleiðis kundi eg blivið við, ja, eg kundi saktans fylt fleiri »Sosialar«. Sig mær, ikki til ismu? Eg veit ikki betur, enn at flestøll å »Sosialin- um« eru sokallað »professio- nell«, t.v.s. yrkisútbúnir journalistar (ein av teim- um fåu, sum dugir at stava, veit eg, ikki er journalistur). Íðan, eing- in kann vænta, at Jour- nalist- håskulin i Århus lærir fólk at stava føroyskt. Tað áttu tey at dugað, áðrenn tey fara higar. Og duga tey ikki tað, má blaðstjórin syrgja fyri, at blaðið kemur út í ein- um líki, sum fær lesarar- nar at hyggja fyrst og fremst at innihaldinum og ikki liggja aðruhverja letu í krampalátur og aðruhverja løtu fisa í ill- sinni av ti ótrúligu stav- setingini. Er hugtakid rættlest- ur ikki til å føroyskum longur? Ella vænta tit, at teldurnar sjálvar duga at stava? JHJ kenna tit professional- AAA —————— at fekst at vita, at best var, um ruskposin nú kom fram úr skýmaskotinum undan trappuni og fram á alfaraveg Tí so verður 1 stað við honur I he m mb 4 yV € mær IE: had k bod did hav dir SKE Min pc s ippuni * | — | Meslingar, reydlingar, skálkoppar Hammershaimb | — og Svenning av Lofti Seinast vit vóru í Rotter- dam, kom danski sjó- manspresturin um borð til okkara við rúgvu av fer- oyskum bleðum. Havi ikki havt stundir at blaða igjøgnum tey fyrr enn nú — tessvegna henda seina viðmerking. Barnasjúkurnar í yvir- skriftini eru m.a. nakrar av teim sjúkum, sum við ávísum millumbili vitja aftur. Eitt annað fyri- brigdi, sum líkist nevndu sjúkum í tí, at tað eisini við ávísum millumbili vitj- ar aftur, er álop á kirkjuna og tað, sum hennara er. Hesar illneitingar og prik koma bert frá einari síðu, og tað er frá breðrasam- komuni. Nú seg eg breðrasam- komuni! Ikki man tað vera heilt beint, tí tey koma valla frá samkom- uni sum heild, so góðar kenni eg flestar teirra, men heldur frá uppgjerd- um einstaklingum, sum skulu prógva eitt ella ann- að fyri sær sjálvum ella eðrum. Hesir einstakling- ar eru tó limir í áður- nevndu samkomu. (So kanst tú skriva um lima- skap, sum tú vilt). Svenning sigur m.a.: >..., SO skilji eg ikki grundlógina rætt<. Kann vera, meg minnist óbeint, havi onga grundlóg hjá mær, liggi fyri akkeri í Thamesáarmunnanum. men minnist meg ikki heilt skeivt, so stendur orðarætt í eini av allar fyrstu paragraffunum í grundlógini soleiðis: >Den Luthersk-evangeliske kirke er den danske folke- kirke og understettes som således af staten«. Og mær vitandi er grundlógin danska galdandi í Feroy- um. Er mítt sitat rætt, skuldi einki verið at skilt ella misskilt hjá tilkomn- um fólki. Tað er rætt, at á skatta- skemanum er puntur kom- in, ið eitur kirkjuskattur, men at fara í bleðini at gremja seg, at ein noyðist í telefonina at boða frá, at ein ikki vil gjalda henda vælsignaða skatt, er meira enn erkvisið, serliga tá hugsað verður um, at tú sleppur frá at gjalda bert við at taka telefonina. Havi sjáldan sæð eina meira demokratiska reglu, og enn ikki skattamynd- ugleikarnir kunnu vera so forherðaðir, at tær nýtist í telefonina á hverjum ári. Nei, í stríð við grund- lógina man hetta neyvan vera. Síðani kemur reypið, sum hasin parturin av fólki okkara er so befongd- ur við: >Vit í breðrasam- komuni og fríkirkjurnar annars greiða okkara fíggjarviðurskifti sjálvi — Var tað ikki eitt hugskot, at fólkakirkjan gjørdi tað sama?« Eg veit ikki, hvat byr aftan fyri hasi orðini — ein dreymur, at so hewØkirkj- an sovnað so søtan burt- ur? Oætlad tó, at so hevði verið. Nei, eg havi ein illgruna, at aftan fyri hasi orðini liggur ein tanki, sum best verður lýstur við heitinum á einum James Bond filmi: Live and let die! At tú so vevur barna- dóp uppí, er tær og tínum so líkt. Eg ætli mær ikki at leggja meg í gudfreði- ligt blaðkjak um dóp — eri ikki gudfreðingur heldur enn tú — og enn er einki gott spurt burturúr at grýta skriftsteð í hevdið á hverjum eðrum í kjaki. Men at dópur sum dópur er bíbilskur, veitst tú líka væl sum eg, og eg veit eis- ini, at nógv tykkara ganga ódoypt — hevur ongan týdning, verður sagt. Log- ið, tit ongantíð taka tað fram, men tað er kanska best at siga sum minst, tí tað gongur tykkum ov nær! Hoyr um ein annan, hygg um teg sjálvan. Havandi hetta í huga, dugi eg ikki at fata hóva- stákið, tit gera burtur úr dópinum hjá eðrum. Hev- ur hann ongan týdning, sum summi tykkara vilja vera vid, mátti tað verið tykkum eitt tað sama, hvat onnur gera í hesum máli! Men at blanda seg uppí og royna innan fyri mark hjá eðrum hevur al- tíð verið eitt aðaleyðkenni tykkara, og at%fara pleyr- andi í runustivlum eftir kenslunum hjá kirkjufólki hava tit altíð dugað væl! Nú hevur friður valdað eina tíð á hesum økinum — helt, at drekastevnini vóru niðurtikin með allan, tí tit sum trúarflokkur eru vorðin so nógv hóvligari, enn tit vóru fyri bert fáum árum síðani. Tann góðvild, tit hóast alt hava vunnið millum manna við tykkara hóvlig- ara atburði seinastu árini, verður oyðilegd av monn- um sum Svenningi, sum ikki kunnu sær at tiga, men sum mugu og skulu birta uppundir. Og tað var, tá samanum kom, kanska eisini mein- ingin, hetta, at leggja sjógv millum »okkum« og »hini« vid åvisum millumbili. Næstseinasta ørindi i Sverkers vísu ljóðar so- leiðis: Indbyrdes hoffærd og hemmeligt had fordærvæsens rod monne være, en moder til kamp og kiv og strid, som borttager liv og ære. Var hetta ørindid ikki vert at leggja sær i geyma? Við tøkk fyri upptøk- una. M/T TORA, Margate Road 13/9-1991 Jóannes Skaale —— GG Eingin »myta«! [————Ofmm———————Z——o—f|—|—…DAQ + —[[ |[[|[|[f ff [ [ [ff fffy[ff Komandi formadur Sam- bandsfloksins, Finnbogi Arge, segði í orðaskiftin- um uppskotið til figgj igg) rl Javnaðar hevur ongar Skilligt er, at hesin nygg! sambandsmaðurin ikki sær mun å hugsion- beidaraflokkur, at hann i næstsidsta valskeidi fekk smíðað lóg um longda Pa i nr áttatiárunum, men m.a. Sambandsflokkurin setti seg ímóti. Eins og Sam- bandsflokkurin var ímóti ólka- og avlamispensión- un í 1959. Bara ein 185maou Framhaid á síðu 23