leygardagur 5. apríl 2003síða 9

16 Nr. 67 - 5. apríl 2003 Nr. 67 - 5. apríl 2003 17 Norðoyatunnilin nærkast – Nú manglar bert tann síðsta viðgerðin, so er klárt at fara ígongd, sigur Bergur í Garði, formaður fyri Norðoyatunnilin NORÐOYATUNNILIN Heri á Rógvi Arbeiðið at gera Norðoya- tunnilin kann eftir ætlan skjótt fara ígongd. À borð- inum hjá Løgtinginum fríggjdagin liggur síðsta politiska málið til triðju viðgerð, og so er tann poli- tiski parturin liðugur. P/F Norðoyatunnilin hev- ur bíðað eftir politiskari støðutakan, sum er neyðug fyri at kunna fara ígongd. Men P/F Norðoyatunnilin hevur ikki ligið á lætu síð- uni, og nógv fyrireikingar- arbeiðið er fingið frá hond- ini. So nógv, at ein endalig avgerð nærkast. – Nú manglar bert tann síðsta viðgerðin hjá okkum, so er klárt at fara ígongd, sigur Bergur í Garði, for- maður fyri Norðoyatunnilin. – Øll tey formligu krøv- ini eru við at koma upp á pláss. Endalig avgerð verð- ur tikin í komandi viku, sigur Bergur í Garði. Nevndin og leiðslan fyri Norðoyatunnilin skal taka støðu til, hvussu arbeiðið skal bjóðast út. NCC, sum hevur gjørt Vágatunnilin, hevur indik- erað fyri Norðatunnilin, at teir kunnu gera arbeiðið upp á Norðoyatunnilin fyri somu takstir sum Vágatunnilin við ávísum broytingum. Arbeið- ið verður mett at fara kosta 325 milliónir. Tað frættist, at J&K Pet- ersen og NCC í felag ætla at átaka sær arbeiðið, men hetta hava vit ikki fingið váttað. Arbeiðið verður fíggjað á sama hátt sum við Vága- tunnilinum. Eitt byggilán og eitt langtíðarlán verða veidd P/F Norðoyatunnilin, og landið skal so við játtanum á fíggjarlógini gjalda byggi- láni aftur, og tað verða brúk- ararnir,sum skulu standa fyri at gjalda langtíðarlánið aftur. Í fyrsta lagi um ársskiftið 2005-2006 verður klárt at koyra undir Leirvíksfjørð. Eftir ætlan skal tunnilin fara av Borðoyarvík og koma upp miðskeiðis mill- um Leirvíksbygd og Brennistøðina. Líkt er nú til, at skjótt kann farast undir at bora ein tunnil millum Leirvík og Klaksvík. Eftir hvat skilst, er tað sannlíkt, at NCC aftur fer at standa á arbeiðsklæð- unum. Mynd: Jens Kristian Vang Truplu politisku umstøðurnar gera, at Tjóðveldisflokkurin ikki fer at seta nýggj- an landsstýrismann fyrr enn í fyrsta lagi á ólavsøku. Høgni Hoydal metir tað bera til at røkja tveir landsstýrissessir restina av tingsetuni POLITIKKUR Heri á Rógvi Gitingarnar, um hvør verð- ur nýggjur landsstýrismað- ur í mentamálum, eru nógvar. Og hesar gerast ivaleyst bara fleiri og fleiri, tí nýggjur landsstýrismaður verður í fyrstu atløgu settur á ólavsøku. Hetta ger formaður Tjóð- veldisfloksins, Høgni Hoy- dal, greitt. Orsøkin er, at Tjóðveldis- flokkurin vil tryggja sær, at samgongan finnur betri stev, og tey politisku málini hjá samgonguni betri kunnu verða framd, eftir samgongukreppuna fyri stuttum. Hetta merkir, at Høgni Hoydal heldur fram sum landsstýrismaður í menta- málum. Hetta starv hevur hann røkt so at siga síðani Annlis Bjarkhamar 4. mars varð søgd úr starvi sum landsstýrismaður. Sostatt hevur Høgni Hoy- dal virkað sum mentamála- ráðharri í ein mánað, og hann heldur fram í góðar fýra mánaðir afturat. Formelt er ikki talan um tvey størv, men at Høgni Hoydal hevur fingið fleiri málsøki at røkja. Hinvegin er bygnaðurin í almennu umsitingini skipaður so- leiðis, at landsstýrismaður- in í mentamálum er ovasti fyri Mentamálaráðið, og landsstýrismaðurin í lógar- málum er ovasti fyri Løg- málaráðið. Spurningurin er, um tað er nøktandi – og kanska niðursetandi fyri menta- málini og lógarmálini - at sami landsstýrismaður røk- ir tvey størv í so langa tíð? – Tað kundi tú sagt, um málsøkini ikki vórðu røkt. Við einum eyka innsatsi ber til at røkja størvini á ein nøktandi hátt, sigur Høgni Hoydal. Hann vissar um, at tað er einki, sum bíðar óneyðugt í Mentamálaráðnum orsakað av støðuni. Høgni Hoydal ásannar samstundis, at hendan støðan ikki er nóg góð í longdini, og tískil verður ein nýggjur landsstýris- maður settur, tá samgongan er betri fyri. – Annlis Bjarkhamar hevði sett nógv ígongd, og hetta fylgi eg upp saman við umsitingini. Øll tey pol- itiskuni málini verða rokkin, sigur Høgni Hoydal. Føroya løgmaður, Anfinn Kallsberg, sum hevur ábyrgdina av at hava eftirlit við landsstýrismonnunum, vil ikki gera stórvegis viðmerkingar til støðuna. Ein partur av semjuni í samgonguni snúði seg um at halda tey ymsu málini innanhýsis, heldur enn at fara í fjølmiðlarnar, og hetta hevur løgmaður eftir øllum at døma tikið til eftirtektar. – Hvør verður landsstýr- ismaður er nakað, vit við- gera í samgonguni og ikki í fjølmiðlunum, er tað ein- asta vit fáa at vita frá An- finni Kallsberg í hesum umfarinum. Nógv evni Spurningurin er, hvør nýggjur landsstýrismaðurin verður, er ikki viðgjørdur í Tjóðveldisflokkinun, upp- lýsir Høgni Hoydal. – Men sjálvsagt eru tað nógv uppskot og nógvar gitingar kring landið, men vit hava ikki viðgjørt tað enn í floksleiðsluni, hvør nýggi landsstýrismaðurin skal verða. Og líkt er til, at tjóðveld- isfólk hava góða tíð at savna uppskot. Og formaðurin hevur álit á, at flokkurin finnur ein góðan avloysarar til Annlis Bjarkhamar. – Àhugin er altíð stórur, og vit mangla ikki skikkað fólk, sigur Høgni Hoydal, sum ikki metir sum annað enn ein positivan trupulleika at gera av, hvør skal vera nýggjur landsstýrismaður. Hóast Høgni Hoydal hevur fingið fleiri málsøki, so fær hann kortini ikki tvífalda sína løn – hon er tann saman, líkamikið hvussu nógv málsøki, ein landsstýrismaður hevur undir hond. Eingin trupulleiki við tveimum størvum Høgni Hoydal”: Høgni Hoydal heldur ikki, at tað er nakar trupulleiki, at hann røkir tveir landsstýrissessir næstu fýra mánaðirnar, hóast tað ikki gongur í longdini, metir hann. Mynd: Jens Kristian Vang. Tjóðveldisfólk hittast í Hósvík Hetta vikuskiftið hevur tjóðveldis- flokkurin floksting í Hósvík við føroysk- um og útlendskum gestarøðarum POLITIKKUR Áki Bertholdsen Hetta vikuskiftið hevur tjóðveldisflokkurin sítt árliga floksting. Floksting- ið er landsfundur, ella aðal- fundur floksins, og í ár verður flokstingið í bygdar- húsinum í Hósvík Umframt vanligu skránna, er eisini ymiskt annað, forvitnisligt, á skránni, eitt nú eru bæði føroyskir og útlendskir gestarøðarar. Flokstingið verður sett fríggjakvøldið klokkan 19.30. Tá verður roknskap- urin lagdur fram og klokkan átta fer formaður floksins at leggja ársfrá- greiðingina fram. Klokkan nígggju fríggja- kvøldið verður so politiskt orðaskifti um formansfrá- greiðingina og tá verður skift orð um m.a. fullveld- ismálið, fiskivinnumál, sosialmál og útbúgvingar Men fríggjadagurin er jú ein forvitnisligur dagur í føroyskum tónleikahøpið, tí hetta er jú kvøldið, tá ið Guðrun Sólja Jacobsen skal syngja í finaluni í Stjerne for en aften. Og leiðslan í tjóðveldis- flokkinum ætlar ikki at for- koma møguleikanum hjá teimum, sum koma á floks- tingið, at fylgja við í kapp- ingini, so á flokstinginum verður møguleiki at síggja Guðruna í sjónvarpi. Gestarøðarar Leygarmorgunin verður lagt til brots við morgun- mati klokkan 9 og aftaná, klokkan 9.30, verður polit- iskt orðaskifti. Tá fara tveir gestarøðarar at halda røðu, teir verða Josef Motzfeldt, formaður í grønlendska loysingar- flokkinum, Inuit Ataqa- tigiit, vanliga stytt IA, og eitt umboð fyri íslendska bróðurflokkin hjá tjóð- veldisflokkinum. Eftir døgverða heldur politiska orðaskiftið fram klokkan 13 og tá verður ein annar, forvitnislig røða, tí tá fer Hermann Oskarsson, formaður í búskaparráðn- um, at tosa um búskapar- ligu møguleikarnar. Aftaná drekka, klokkan 15, fara ymsar nevndir hjá flokkinum at leggja fram og eitt nú fer flokstingið at viðgera fleiri uppskot um serlig framtøk fyri flokkin. Aftaná fer flokkurin at velja fólk í ymisk álitis- størv, eitt nú at velja sjálva floksstjórnina. Øll hava atgongd til flokstingið og tá ið politiskt orðaskifti er, hava eisini øll høvi at taka orðið. Á flokstinginum hjá tjóðveldisflokkinum í Hósvík hetta vikuskiftið, fer Hermann Oskarsson, formaður í búskaparráðnum at tosa um búskaparligu møgugleikarnar í framtíðini Fremja sálarligan yvirgang ímóti almennum starvsfólki – Tað kann undir ongum umstøðum góðtakast, at politik- arar skalta og valta við mannalagnum, soleiðis sum teir gera við manningini á Strandferðsluni í løtuni, sigur Gunn- leivur Dalsgarð, for- maður í Starvs- mannafelagnum ÓTRYGGLEIKI Áki Bertholdsen – Tað er heilt forkastiligt, soleiðis sum politikarar skalta og valta við manna- lagnum. Gunnleivur Dalsgarð. formaður í Starvsmanna- felagnum, er rætt og slætt skelkaður av framferðini hjá politikarunum ímóti teimum, sum eru í starvi hjá tí almenna. Hesa síðstu tíðina er manningin á strandfara- skipinum Dúgvuni søgd upp. Men nú skal hon kanska setast aftur í starv. Hendan mannagongdin hjá politikarunum skelkar formannin í Starvsmanna- felagnum. Men hann sigur, at mann- ingin á Dúgvuni er ikki eindømi og nú bíðar hann bara eftir, hvat tað næsta verður. – Nú Strandferðslan skuldi spara, gjørdi leiðslan av at siga manningini á Dúgvuni upp. Men síðani hevur politisk ósemja tikið seg upp um sparingina og nú ljóðar, at uppsagnirnar skulu takast aftur. – Slík mannagongd er undir alt lágmark og hetta er ein mannagongd sum Starvsmannafelagið undir ongum umstøðum kann góðtaka, sigur Gunnleivur Dalsgarð. Men akkurát, hvat felagið kann gera, veit hann ikki. – At missa arbeiðið er eitt tað ringasta sum kann henda einum menniska. Og at siga fólki upp, er tað sama sum at rykkja alt tilverugrundar- lagið undan teimum. Tað er eitt slag yvir nakkan sum næstan ikki kann saman- berast við nakað annað. Formaðurin í Starvs- mannafelagnum er sostatt skelkaður av, hvussu lætt tað fellur politiska myndug- leikanum at skalta og valta við mannalagnum, soleiðis sum tað er gjørt í hesum føri. Beklagiligt arbeiðslag Hann sigur, at tað er heilt beklagiligt, soleiðis sum tað politiska valdið ar- beiðir. – Tá ið fíggjarlógin varð viðgjørd og samtykt, vóru tað politikarar, sum brúktu stór orð um, at nú skuldi sparast og eykajáttanir komu ikki upp á tal. – Ein partur av hesum sparingum skuldu gerast á Strandferðsluni, sum varð skerd nakrar milliónir. Gunnleivur Dalsgarð sig- ur, at tí eigur tað ikki at koma óvart á politikarar, at Strandferðslan skal spara, tí tað hava teir sjálvir sam- tykt. – Tað er umráðandi at leggja dent á, at tá ið fíggj- arlógin varð samtykt, vistu politikararnir av, at játtanin var so lág, at skerjingar máttu gerast. – Sostatt fekk leiðslan á Strandferðsluni boð um at spara. Ein avleiðing av hes- um er, at hon setir sparitil- tøk í verk og ein partur av hesum er at siga manning- ini á Dúgvuni upp. – Men tá ið tað hendir, fáa sparingarnar knappliga persónligar avleiðingar fyri ávísar politikarar, tí nú er tað teirra lokala økið sum verð- ur rakt, og so kemur róp í. Úrslitið av tí er, at upp- sagnirnar kanska verða tiknar aftur í eini líka skjót- ari handavending, sum tær vóru útskrivaðar. Formaðurin í Starvs- mannafelagnum ásannar hvussu lítil álvari býr í pol- itikarum. – Tað skal sparast fyri at síggja gott út á fíggjarlógini. Men hvørja ferð ein sparing verður sett í verk, kemur róp í hjá teimum politikarunum, sum eru úr økinum, har sparast skal. Tað skal sparast alla aðrastaðni, bara ikki á teirra egna heimabeiti. Spar- ingar skulu bara gerast tá ið tað ikki rakar teirra egna val- dømi. Gunnleivur Dalsgarð sigur, at soleiðis verður apan send víðari og nú situr hann bara og bíðar eftir, hvat tað næsta verður. Verða uppsagnirnar á Dúgvuni tiknar aftur, skal sparast onkra aðrastaðni og nú sparingarnar um Leir- víksfjørð fóru í vaskið, er bara at bíða eftir, hvat Strandferðslan so skal spara og hvørjar avleiðingar tað fær, Hann sigur, at hetta er forkastiligt og prógvar í veruleikanum, hvussu lítið at sær komnir politikarar eru. Fólk verða søgd upp í blindum, ella upp á gjøt, og so verða tey kanska sett aft- ur. Síðani verður apan koyrt runt so at onkur annar verð- ur sagdur upp. Men rópa politikararnir úr tí økinum, sum tá verður rakt, nóg hart, verða tær uppsagnir- nar kanska eisini tiknar aft- ur. Soleiðis melur alt í klingur. Hetta er at gera mannalagnur til politiskar kastibløkur og tað kann okkara politiska vald heilt einfalt ikki loyva sær. Hetta má halda uppat, sigur Gunnleivur Dalsgarð. – Sostatt er tað ongin ið kann føla seg tryggan og tað er heilt ótolandi hjá al- mennum starvsfólki. Og tað er heldur ikki í samsvari við útsøgnir hjá løgmanni og øðrum politikarum, sum seinastu tíðina í samabndi við landsfornfrøðingin og uppsagnirnar í heimarøkt- ini hava brúkt nógva tíð at tosað um tað neyðuga í, at tryggleiki er í almennu umsitingini. Tað, sum teir sýna í verki er júst tað øvugta: Skapa ótryggleika og órógv, sigur Gunnleivur Dalsgað. – Slík framferð, sum tann ímóti starvsfólkunum á Landssjúkrahúsinum og sum tann, ið manningin á Dúgvuni er fyri í hesum døgum, er einki minni enn sálarligur yvirgangur og skapar bæði órógv og ótryggleika og tað vilja vit ikki finna okkum í, sigur Starvsmannafelagið. Lukta pengar Hann heldur eisini lítið um tosið, sum nú er um, at privatir skulu reka sigling- ina um Leirvíksfjørð. – Jógvan við Keldu hevur enntá skuldsett tað almenna fyri at hava stolið hendan vinnuvegin frá teimum privatu. – Hetta er heilt burturvið. Sannleikin er, at tað al- menna varð noytt til at átaka sær uppgávuna, tá ið tað pri- vata kastaði frá, tá ið neyð- ugar íløgur skuldi gerast. – Men nú hevur tað al- menna bygt eina tænastu upp og nú tað er fingið at virka, koma fólkafloks- menn kropp av kroppi og skulu hava siglingina á privatar hendur. Tað kann bara vera tí at teir aftur hava følt luktin av pengum, sigur Gunnleivur Dalsgarð. Annars heldur hann, at tað er sjálvsagt, at tað er tað almenna sum hevur Strand- ferðsluna um hendi, tí flutningur ímillum oyggjar- nar er ein almenn uppgáva! Góðar umstøður hækkaðu ikki støðið Gunnleivur Dalsgarð sigur, at annars hava politikarar hesi seinastu árini lagt stóran dent á, hvussu týdningar- mikið tað var, at teir fingu betri arbeiðsumstøður. Tí var tað altumráðandi, at teir bæði fingu nógv hægri løn og eitt fínt løgtingshús fyri at støðið í tí politiska arbeiðn- um kundi hækkast. – Og teir fingu bæði Teir fingu bæði stóra lønar- hækking og nýtt løgtings- hús. Og tá ið peningurin til løgtingshúsið var uppi, fekk ongin av teimum ringa samvitsku av at tríva niður í landskassan eftir 17-18 milliónum afturat til at gera húsið liðugt fyri. – Men nú ein tíð er farin kunnu vit ikki annað enn staðfesta, at tað hevur av- gjørt ikki hækka støðið í politiska arbeiðnum, at pol- itikararnir bæði hava fingið stóra lønarhækking og fínt løgtingshús, sigur Gunn- leivur Dalsgarð turrisliga. – Tað er skelkandi at politik- arar ikki himprast við at gera almenn starvsfólk til polit- iskar kastibløkur, sigur for- maðurin í Starvsmanna- felagnum, Gunnleivur Dals- garð, sum er skelkaður av framferðini hjá politikar- unum C M Y K 17 16