mikudagur 29. januar 1992síða 15

Nr. 19 — 29. januar 1992 — Limirnir í Búskaparráðnum. Sigurd Poulsen, Bjarni Olsen og Kári Petersen av íleguverum og ráver- um til vinnulívið er mink- aður í botn. Hetta merkir at vinnulívið slítur ver- andi framleiðslutólini (kapitalapparatið) niður, tey minka sostatt í fram- leiðsluorku og virði ár undan ári. Henda loysn er sostatt ikki nøkur varandi loysn. Skal javnvág fáast uppá longri sikt, er neyðugt, at innflutningurin av verum til vinnulívið veksur, t.v.s. at aðrir partar, t.d. nýtslu- veruinnflutningurin = må minkast. Serliga er neyð- ugt at innflyta íleguverur, ið kunnu tryggja at vinnu- lívið skjótt og skilagott kann nýta fyrimunirnar í EF-avtaluni. Tað er sostatt neyðugt at minka innflutningin av nýtsluverum sjálvt niður um tað lága steði, hann hevur í dag. Leggjast skal aftrat, at innflutningurin av nýtslu- verum er ektur frá 1990 til 1991, meðan innflutn- ingurin av verum til bygg- ing og maskininnflutning- urin ikki minkar longur, men er komin niður á eitt alt ov lágt steði. Skal føroyski búskapur- in fáast burtur úr síni nú- verandi viðkvomu steðu, og uttanlandsskuldin fá- ast niður á eitt rímiligt steði eftir 15 árum, so er neyðugt, at landsstýrið arbeiðir fram ímóti at fáa eitt yvirskot á gjaldsjavn- anum uppá 3—400 mió. kr. árliga. Búskaparligur vøkstur Føroyska vinnulivid kem- ur i 1992 i broyttar kapp- ingarumstødur vid at verjutollurin hjá EF verð- ur minkadur. Enn størri fc H SVINNINGUR: TEXAS RANGER Taarnby fjallasúkkla til hálvstór børn ella vaksin, - vid 21 gearum og øllum hugsandi hentleikum. JOHN W. THOMSEN 5 Box 10 - 700 Klaksvik - Tlf. 55858 & 55256 broytingar henda i 1993, tå føroyski verjutollurin verður avtikin og føroysk- ar vørur skulu kappast vid útlendskar á jøvnum feti við føroyska marknaðin- um. Hesar broytingar eru so umfatandi, at miðað eigur at vera ímóti at nýta 1992 til tillagingar av føroysku útflutningsvinnuni, so teir meguleikar fyri bú- skaparligum vekstri, sum liggja í EF-avtaluni, verða nýttir til fulnar. Tað er hinvegin ikki rådiligt at økja um bú- skaparliga veksturin við at økja um innlendis nýtslu og ílegurnar, tí tann øking í keypsorkuni, sum hevði stavað frá hes- um, beinanvegin hevði okt um innflutningin og so- statt beint fyri ætlanun- um um at fáa yvirskot á gjaldsjavnan. Lítið arbeiðsloysi Roknast má við einum ávísum arbeiðsloysi næstu árini. Hesum slepst neyvan undan í royndun- um at uppbyggja eitt løn- andi vinnulív aftur. Tá ein so stórur partur av vinnu- lívinum gevur hall, og Størri vega-, havna- og bergholsprosjekt eru ikki serliga vælegnað sum arbeiðsloysisprosjekt, tí at lónin vanliga bert er umleið 15% av samlaða kostnaðinum sigur Bú- skaparráðið vinnulívið skal igjøgnum stórar strukturbroyting- ar, er neyðugt, at órentabul virki fáa loyvi at fara á heysin. Í tíðar- skeiðnum meðan roynt verður at finna nýggj rentabul arbeiðspláss til tey, sum eru uppsegd, má roknast við einum ávísum arbeiðsloysi. Ein kann royna at seta tiltek í verk fyri at lætta um arbeiðs- loysið, men skal hetta eydnast, er neyðugt at tiltekini ikki kosta mun- andi meira enn sjálvur ar- beiðsloysisstuðulin. T.d. kann nevnast at sterri vega-, havna- og berghols- prosjekt ikki eru serliga vælegnað sum arbeiðs- loysisprosjekt, tí at lenin vanliga bert er umleið 15 prosent av samlaða kostn- aðinum av tílíkum pro- sjektum. Aðrar almennar niðurstøður Enn er ikki nóg mikið gjert. Feroyski búskapur- in er enn so veikur, at bert smávegis broytingar tann negativa vegin kunnu seta feroyska búskapin í eina sera torfera steðu. Skal føroyski búskapur- in gerast leysur av teim- um bindingum, sum utt- anlandsskuldin åleggur okkum, og skal tað vera gjørligt at fremja eina skilagóða útbygging av føroyska samfelagnum, er neyðugt at minka um keypsorkuna í privata sektorinum, fyri at fáa minkað um innflutningin av nýtsluverum og -tæn- astum. Um keypsorkan skal minkast við at minka út- reiðslur landskassans ella við at økja um inntøkur landskassans, skal ikki verða tikin steða til her. Tað er eisini alneyðugt at hyggja nærri at al- mennu útreiðslunum, við tí fyri eyga at nýta hesar betur, soleiðis at tær í sterri mun eru við til at skapa fortreytir fyri fram- haldandi búskaparligum vekstri.