mikudagur 1. apríl 1992síða 10

Síða 10 tiðindablaðið Sosialurin Nr. 64 — 1. apríl 1992 CF ( Fi HCIMUN 6 CD (4 al FIN (I kkun fl OKKUM Ul SKFIVU hjálpi ma ro: ; FELT eila STU! ig1, at vil eru dumpaðir í ganga amtið umaftur. Men í staðin fyri Vi fattig fol udi Í (Ur... at sagna amtið umaftur við at læra " eru vit gud ær farnir at tala um at fáa eina sjálvstýrislóg - teir munnu helst meina eina "gamla sjálvstýrislóg" skrivar Jens er nógv betur at fara á heysin við eini Vága- gong enn uttan. Tí haldi eg at vit skulu gera hana straks. Veruleikin er tann syrgiligi ella stuttligi, at vit eru dumpaðir í VM. Dalsgaard, sostologur í "Sjónarmið“ í dag. Nú førovingar og serliga | 1992 ella 92, men beint vit havnarmenn, hava | nú, meðan vit enn hava sæð at várt land fer um | meguleika at gera enn koll, eru vit farnir at | eina dáragerð oman á kóla um og illneitast inn | allar hinar. a ta seinastu dáragerð- | Tað verður so ógvu ina. Knappliga eru mest- | liga skjótt at landskass- sum øll vorðin samd um | in verður settur undir | at júst hendan gongdin r undirg angsgongdin, IKKI allar hinar, men hendan. Hetta við at ill neitast inn á seinastu dáragerðina, minnir >} >} hjá Póli tåttir tattin mest um F. um jardarferdina m drakk tann, su 11 seinasta dropan fekk Í ivgjørt á | Í tað er skynsamt at gera | Vågagongina beint nú ikki bara onkuntíð í | helst av for sætismålarådnum, og tå umsiting sleppa vit einki at gera at grava holur, kirkjugardar undan- tiknir, verður stranglig bannað. Vit eru farnir á heysin fyri nógvum ár um síðani, men tað er so ringt at staðfesta. Tá ið vit longu eru farnir á heysin, so ger tað einki um vit skylda 200 mill meira ella minni. Eitt er tó vist og tað er, at tað heimastýri og eiga at ganga amtið umaftur. Men í staðin fyri at fyri- reika okkum til at ganga amtið umaftur við at læra okkum at skriva >Vi fattige folk udi Færø «, eru vit gud hjålpi mær farnir at tala um at fåa eina sjálvstýrislóg — teir munnu helst meina eina „gamla sjålvstyrislog« Hetta við at eitt land fer á heysin, er ikki so ringt sum tað ofta verð- ur gjørt til. Danmark hevur verið á falittinum síðan tað var samlað undir Gormi gamla ella Haraldi blátonn, hver tað enn var, men har gongur upp á stás. Fyrr kundu teir brigslað dýr- um kriggjum og oyðslut um kongum, men nú tei hava havt frið síðan 1864, er heilt galið og eingin at brigsla. Vit skula bara vevja okkara dárskap upp í teirra ella allan tann europeiska, 1 id og so sæst hann ikki aftur. Sæð í einum segulig- um perspektivi eru okk- ara dáragerðir smáting. Hugsið bara um pyra- | Jens M. Dalsgaard, sosiologur, skrivar midurnar. Steinbýtt í orðsins einasta og sanna týdningi. Í staðin fyri at begrava, brenna ella kasta farao fyri kroko- dillurnar, so lagaðu teir hesar risa varðarnar við einum evarska lítlum holi til at seta hann og alt hansara tjóvagóðs í tað var sjálvandi ein ávís afturbering við tað at gravrevararnir stjólu tjóvagóðsið aftur. Og hvat gera vit? Jú, vit eru nóg býtt at fara til Egyptalands at beundra dárskapin, snakka um framkomnan kultur og hvussu væl teir dugdu Einki veit eg um, at egyptarar talaðu um samfelagsbúskaparligu Óli Jacobsen skrivar: Nú er tað javnaðarflokkurin, sum hevur »ophørsudsalg« Tað vist Atli Dam sjálvur, sum speirak tjóð- veldisflokkin við hansara »ophørsudsalg«, tá hesin var flokkur á sinni kastaði saman við sambands- flokkinum. Og tað var eingin lygn í tí. Men tað er nógv, sum bendir á, at Atli Dam sjálvur er við at »avvikla« javnadarflokkin. Tad gongur sjón fyri søgn, at tað er fólkaflokkurin, sum stýri javnaðarflokkinum, og tað fyrst og fremst í málum, sum skuldi verið sermerki fyri ein javnaðar- flokk. Her verður hugsað um viðurskiftini við fak- feløgini. Her hevur javnaðar- flokkurin síðan seinasta val týðuliga víst, at fak- feløgini skulu ikki vænta sær annað enn »håd og spott«. Tað vísir seg nevniliga, at tað er nýggi politikkurin hjá javnadar- flokkinum, at fakfelog skulu metast sum um tey ikki eksistera. Sjálvur havi eg reist nógvar spurningar um politikkin hjá > javnadarflokkinum mótvegis fakfeløgum og fiskimonnum, men tað er sum at spyrja ein stein. Tad sama er tå fak- og vinnufeløg venda sær til landsstýrið. Tey verða ikki vird eitt svar. Nú er hálvur annar mánaði síð- an, at Fiskivinnu Starvs- nevndin vendi sær til landsstýrið (við avrit av brævinum til hvenn lands- stýrismann). Men lands- stýrið við javnaðarflokk- inum á odda virðir ikki einum brævi frá feløgum umboðandi alla fiskivinn- una so mikið sum eitt aft- ursvar. Men hvat skuldi javn- aðarflokkurin eisini svar- að aftur? Hann hevur jú selt sína sál á hesum økin- um. Tað er heilt týðulgit, at flokkurin er farin í part við teimum, sum vilja úti- loka fakfeløgini ikki bert frá ávirkan, men eisini frá at seta fram síni sjónar- mið á rettum stað. Tí verða allar lógir og reglur tulkaðar til skaða fyri fak- felogini. Tað seinasta er tann >stýringsbólkurin<, sum er settur at tillaga okkara studningsskipan til EF. Eisini her hevur javnaðarflokkurin útihýst fiskivinnufelegini frá ávirkan, hóast hetta eru viðurskifti, sum hava allar sterstu ávirkan á viður- skifti fiskimanna. Men hetta er eisini ein liður í herferðini móti fiskimonn- um og fakfeløgunum. Tad er eingin loyna, at orsøkin til henda ågang móti fakfeløgunum er tann, at politikarar hava »samtykt«, at vinnufeløg- ini innan fiskivinnuna skulu gerast til synda- bukkar fyri ta stødu, sum fiskivinnan er í, og so lættisoppakendur er javn- aðarflokkurin, at hann »bekvemt« er sloppin sær upp í hetta kórið. Tí er tað nakar, sum veit, at ákærurnar móti vinnufeløgunum í hesum sambandi byggja á eitt falskt grundarlag, sc er tad just formadurin i javn- aðarflokkinum. Hann var sum kunnugt landsstýris- maður í fiskivinnumálum í 1985—89. Og stórur part- ur av tí sindri, sum hendi á fiskivinnuøkinum í hes- um tíðarskeiði, var júst eftir uppskoti frá fiski- mannafelagnum. Tað lóg- aruppskot, sum setti skjetil á marknaðarbú- skapin hjá flakavirkjun- um og fiskaseluni, og sum varð samtykt í 1988, var av fyrstan tíð sett fram av FF. Og tað er ein veru- leiki, at hevði Atli Dam ikki latið hetta uppskot verið saboterað í Tinga- nesi, kundu vit byrja um- leggingina til marknaðar- búskap longu í 1987, og so er tað ikki vist at stødan viðv fiskivinnuni hevði verið so ring. Tískil hevur javnaðar- flokkurin als onga orsek til at sýna FF ta vanvirð- ing, sum hann ger. Men hinvegin verður tað flok- sins trupulleiki at hann nyttuna av at laga pyra- midur, ella um tær mundu fara at forrenta seg eftir 100 ella 1000 árum. Tó veit eg ikki betur enn at tær eru goldnar, tí har hanga eingir lepar við. Arbeiðs- loysi hevur helst verið lítið, so áttu vit ikki at umhugsað at laga pyra- midur í hesum degum; gróti hava vit nóg mikið av. Ikki tí, høvdu vit farið undir projektið, skuldi tað skjótt komið fram, at feroyskt grót er óegnað til pyramidur, sbr. norskum formum og brunaumsjón land- sins. Nei, mannkynið verð- ur ikki klókari. Best høvdu vit tað inni í paradísinum — skítbýtt og spillnakin, men held- ur ikki har kundu vit halda okkum í skinnin- um. Várharra mátti blaka okkum út fyri élydni, og alt síðani hava vit verið óregerilig Várharra, sum var al- valdandi, kundi ikki ein- gang halda skil á tveim- um menniskjum, og vit ætla at halda skil á 45.000 að ikki hugmóð? Tað eru ennti nøkur, sum ætla at fáa skil á allari mannaætt- ini, men tað man vera skemt. er jens m. dalsgaard svíkur tey fakfelagsfólk, sum hava stuðlað hann. Veljarakanningar vísa hvenn veg tað ber, og við hesi gongdini verður flokkurn horvin, tá val verður aftur. Men hin vegin skal flokkurin ikki rokna við, at hetta svikið skal fara aftur við borðinum í tøgn. Tað skal ikki verða tagt burtur, at fakfelagsfólk halda seg hava valt ein »arbeiåaraflokk« undir skeivum fyritreytum. Óli Jacobsen