mikudagur 1. september 1993síða 11

Tíðindablaðið á Saneringin liðu I. oktober: 800 fólk til arbeiðis í Fiskavirking Føroya Fiskavirking leggur til brots um ein mánað. Helst verða eini 19 virki vid í felagnum. Men bert ein partur an hesum - møguliga umleið ein helvt - fer at vera opin frá byrjan. Tilsamans 700 til 800 fólk fara at arbeiða hjá nýggja móðurfelagnum. h AJ) -Málið er at arbeiða skjótt, gott og bíligt fyri harvið at fáa eina sunna fyritóku sigur Bjarti Mohr, stjóri i samrødu við Tíðindablaðið Sostalin. Eitt er saneringin. Men hvussu verður við bygn aðinum f tí nýggju og risa stóru fyritøkuni Føroya Fiskavirking. Bjarti Mohr, stjór!: - Vit ætla at specialisera virkini, soleiðis at vit fáa triggjar hevuðsbólkar: nøkur virki, sum arbeiða við feskum vørum, nøkur, sum arbeiða við ídnaðar- verum, herundir saltfiski og síðani nøkur virki, sum arbeiða við liðugvgru. Málið er at økja um út- flutningin av libugvørum og feskum fløkum. Bjarti Mohr leggur stóran dent á, at vit tá fáa nakrar leiðslur, sum ganga fult og heilt inn fyri hes- um, og harvið ber helst til at minka nakað um út- reidslurnar. Eitt felag ger tað lættari at arbelda Hann vísir á, at nú tað er eitt partafelag, sum eigur øll virkini, verður tað eis- —— im lættari at arbeiða og taka avgerðir Vit hava ikki kunnað hetta nóg væl í verandi skipan, har vit í mongum førum hava verið læsur fastir. Nú rokni eg við, at vit fáa nógv størn ”slag- kraft" úu á marknaðinum Bjarti Mohr vísir á, at føroyingar hava havt sera ilt vid at býta um fisk sínamillum. Hetta verður eingin trupulleiki hjá nýggja felagnum, sum eig- ur fiskin og virkini Hann heldur ti, at teir kunnu útnytta råvøruna nógv betur, enn vit í Før- oyum hava gjørt higartil. -Hverji virki koma so at koyra frá byrjan? -Vit hava enn ikki tiki5 nakra avgerð um, hvørji virki koma at koyra víðari. Men tað er ikki ætlanin hjá okkum at stongja virki. Tvørturiméti er tað okkara tanki at vita, hvussu vit kunnu koma víðari. Men tað er ikki avgerandi fyri okkum at hava øll 21 virkini opin Aðalmál okkara er fyrst og fremst at reka eina sunna fyrtøku, ti tá fáa vit nøkur sunn virki. Ikki fyrr enn vit eru komin hartil ber til at tosa um at lata uppaftur onnur virki upp Bjaru Mohr roknar við, at:19 virki verða við í san eringini. Alt skal verða avgreitt innan 1. oktober Mest nútímans virkini best fyri Men hvussu nógv virki lata upp nú? -Ein kann sum heild siga, at tey virki, sum skulu lata aftur, eru steðg- að. Vit koma fyrst og fremst at hyggja eftir, hvørji virki eru best fyri reint tekniskt. Og her koma so eisini inn í mynd- ina krøvini frá Heilsuligu Starvsstovuni. Men vit fara so sanni- liga eisini at hyggja eftir, hverji fólk arbeiða á virkj- unum, hvørjar traditiónir "ru fyri arbeiði á virkinun Bjaru Mohr tryr ikki, at tú kanst flyta fólk frá num virki til annað ttan víðari Eg trugvi, at U Virk hevur eima sál, og hana kanst tå ikki bara taka út og flyta inn á eitt annað virki Júst hverji fólk arbeiða á virkinum, hvat tey eru von við at arbeiða við, hvussu leiðslan sær út ostr er (i sera týdningarmikið Í hugaheiminum hjá Bjarta Mohr Men hann sigur seg ikki her og nú kunna peika út júst „hverji virki fara at koyra efur 1. oktober Geograflskt byt -Taka vit Suðuroynna, so eru har sterkar kreftir bæði á Tvøroyri og í Vági fyri at varðveita virkini Koma tey bæði at koyra víðari? -Eg kann bert siga, at tað er ikki grundarlag fyri tnmum virkjum í Suður- oynni. Hægst tveimum. Hann vísir annars á, at felagið miðjar móti at fáa eina geografiska for- SEPTEMBER 1993 i virk Har kunn gott k la stød i rða i ul at hava okkur k ið, hóa ð ikk slíkt virki kemur at ar beiða í ella alt árið sesong Hvussu verður í Sand F YFIR Har er í mesta lagi brúk fyri einum virki Meguleiki er fyri at nøkur virki í Føroya Fiskavirk ing bert koma at arbeiða partar av árinum, soleiðis at tað/icy eru stongd einar fýra mánaðir um árið og opið resuna. Hetta kann koma at galda fyn virkið í Sandoynni -Kunnu vit koma í ta stóðu, at ein oyggj als einki virki hevur eftir 1 oktober? -Tað er ikki okkara ynski. Vit fara at hava virki í gongd soleiðis, at virksemi verður um alt landið, men tað slepst ikki undan at lata nøkur virki aftur Arbeiða í fleiri vaktum Bjaru Mohr sigur, at hann i rk koma á í Of Lat okkum VOÐA, á ru hepnir í ødrum umfar g finna alternativ fiska slag ella vit fáa gongd á innflutta fiskin, søleðis at leir virki aftrat kun lata upp Bjaru Mohr heldur, at íslaðin fyri at tosa um ål opin fyn einhvønn pris eiga vit skula hava øll virkini at fokusera upp á, hvat kann gerast á teimum virkjum, sum verða opin Íslaðin fyri at hava td tvey virki opin, sum koyra við hålvan ferð, eigur ein at umhugsa at koyra við kanska tveimum ella Umum vaktum á einum virki Men hetta førir so til al tað verður neydugt hjá fólki at koyra longri til arbeiðis? -Tað haldi eg heldur ikki er Orimuligt, nú vit hava so vegasamband gott >> »> og eingin loysn Vit spurdu Bjarta Mohr um tað ikki hevði verið ein frægari loysn, nú virk- ini verða sanerað, ístaðin at latið alt farið á nátúr- ligan háu! -Tað haldi eg ikki. Hon hevði tvørturim6ti verið longri og meira pínufull. Og vit høvdu komið í somu støðu um fá år. -Men hví ikki heldur fara á botn og byrja heilt av nýggjum? -Við saneringini er skuldin hjá virkjunum minkað úr 750 mill. kr. niður í 340 mill., tvs. at umleið 410 mill. kr. av skuldini hjá flakavirkj- unum eru skornar burtur. Restskuldin hevur fing- ið eina lagaliga rentu- og avdráttarskipan. -Um vit nú ímynda okkum, at alt fór rabundus og teir útlendsku kredi- torarnir høvdu mist alt, tá vóru vit komin í eina stóðu, har okkara eftir- komarar høvdu mist allar møguleikar at fingið lán. Tað hevði rætt og slætt verið ógjørligt at fingið lán aftur til Føroya eftir eitt slíkt skrædi. Og júst tí eru vit noydd ul'at ganga eina balansu- gongd. Vit hava nú skorið ein sera stóran part av svullinum burtur, tó kanska ikki allan, men nú fáa vit heiligvág og kanska hann ger, at vit koma at klára tað fram- eftir. Sanering avlelding av 6. oktober Saneringsætlanin er av- leiðing av tí, sum hendi 6. oktober. Høvdu okkara myndugleikar latið bank- arnar farið tá, so varð alt samfelagið farið og tá høvdu vit skula komið uppaftur úr øskuni onk- ursvegna. Men tað at tú fór inn og bjargaði bank- unum skapti so tað neyð- uga grundarlagið fyri at kunna sanera virkini. -Var tað skilagou at bjarga bankunum? -Tað var tað einasta rætta. Tað er ikki so ein- falt, sum summi vilja gera tað til, at siga: lat bara alt fara. Vit mugu ikki gloyma, at tað eru nógvir føroyingar, sum eiga fitt av peningi, og tá høvdu teir mist tað mesta. Tað hevði givið fingið avleið- ingar fyri alt samfelagið Vit mugu so eisini inn- síggja, at vit høvdu ikki kunnað fingið lán aftur úr útlandinum. Tað er nóg nngt sum er. Nettup netta at kunna fáa lán og kapital er sera umráðandi fyri fiskivinnuna, ti hon er so likviditetskrevjandi. Var alt farið fallit, og høvdu danska stjórnin, tjóðbank- in 00. ikki ukið um endan, høvdu vit rætt og slætt ikki fingið lån aftur til Føroya tey næstu 20-30 árini. Tí eri eg sannførdur um, at bæði bjarging av bankum og saneringin av virkjunum var og er tað besta, sum kundi henda fyri Føroyar og ikki minst fyri efurkomarar okkara leggur Bjaru Mohr aftrat jan