fríggjadagur 13. juni 2003síða 3

4 Nr. 109 - 13. juni 2003 Nr. 109 - 13. juni 2003 5 Fleiri tiltøk á Torginum í Runavík Fleiri spennandi til- tøk verða á Torginum í Runavík nú um vikuskiftið. Eystan- stevnan byrjar nevni- liga í dag, og er nógv fjølbroytt á skránni EYSTANSTEVNA Ingrid Bjarnastein Runavík: Longu í kvøld, fríggjakvøld, byrja tiltøkini á Torginum í Runavík. Okkara kendi country- sangari, Ragnar í Vík, fer at syngja countryløg í ein tíma frá klokkan 21-22. Leygardagin klokkan 14 verður sjálv setanin av stevnuni. Sæunn Ólavsdótt- ir Hansen, setir stevnuna, og skrúgongan kemur frá Ítróttarhøllini og inn á Torgið. Nes Sóknar Mus- ikkfelag spælir og Eystan- kórið skal eisini syngja. Tivoliøkið letur upp aftaná. Tey vælumtóktu M´as Blues Band hava frá kl. 15.30 konsert og samstund- is byrjar eitt stórt barnatiltak á Torginum við sjúkrabilum, brandbilum og møguliga eisini politibilum. Seinni um kvøldið syng- ur sangbólkurin Salt, og aftaná verður sangmøti við dansiframførslu og øðrum. Tað er Keldan í Skálafirði, sum skipar fyri. Hálvan tíma áðrenn mid- nátt spælir Nes Sóknar Musikkfelag, og á midnátt verður midnáttarsamkoma við luttøku av Eystankórin- um, og Marja Lamhauge flytir fram røðu. Felags- sangur verður sjálvandi eisini á skránni, og midnátt- arsamkoman endar við ein- um braki, tí tá verður fýr- verk sent upp í luftina. Sunnudagin verður Magni Christiansen á Torg- inum frá klokkan 16. Spælimenninir spæla spælimanstónleik úr Norð- urlondum, Hetlandi og USA frá kl. 17, og síðani kl. 19, verður skipað fyri ymsum kappingum av ítróttarfeløgum og skótum. Seinast á skránni er ein sangløta klokkan 20 við Lívsins Orði. Annað Sjálvandi er eisini nógv annað spennandi á skránni. Tivoli hevur sum vanligt opið, og fleiri fótbóltsdystir verða. Fleiri dystir verða hjá teimum yngru deildun- um, og kl. 18.00 verður stevnudysturin millum NSÍ og grannarnar B68 á vøllin- um í Runavík. Málningaframsýning verður í býrássalinum við Anju Hentze og Karolinu Danielsen, eystanstevnuka- barett, felagssangur í café- ini í Hæddini við Jónsvein og Birgir eru nakað av tí, ið eisini er á skránni. Fríggjakvøldið klokkan 22 er opið hús í Missións- og Ungdómshúsinum á Glyvr- um og leygarkvøldið somu tíð, er opið hús í Berøa. Rennikapping verður leygardagin kl. 15 fyri børn. Fleiri konsertir verða eisini. Fríggjakvøldið verða stórar útikonsertir í grót- brotinum. Fyrst verður ein barna- og ungdómskonsert við luttøku av Brandi Enni, Arnfríð Lützen, Vit eru glað, Trølla Pæturi og omm- uni. Hon byrjar klokkan 19. Kl. 23 byrjar eystan- stevnukonsertin í grótbrot- inum við Gestum, All That Rain og Braquet. Handilsmiðdepilin hevur mótasýning til báðar kon- sertirnar. Sjálv stevnan endar so at siga við eini kvøldsetu í ítróttarhøllini í Runavík. Hilmar Jan Hansen og Ro- bert McBirnie standa fyri undirhaldinum, og eisini verður Stjørna í eitt kvøld við næmingum úr Tofta skúla og Runavíkar skúla. Tónleikur og sangur er eisini á skránni, og tað er Mentan- arhúsfelagð, sum skipar fyri. Eystanstevnan verður hetta vikuskiftið hildin í Runavík við nógvum spennandi tiltøkum Savnsmynd Familjan í Snarskivini FRAMSÝNING Ingrid Bjarnastein Í gjár lótu Kári Svensson og dótturin, Ásla Rannvá Svensson upp listaframsýn- ing á torginum í Snar- skivuni. Snarskivan, ið er av- greiðslan hjá Tórshavnar Kommunu, húsast saman við postavgreiðsluni í gamla posthúsbygningin- um í miðbýnum í Havn. Hugnaliga forhøllin, sum verður kallað Torgið, verð- ur eisini brúkt til framsýn- ingar, sum mentamála- deildin skipar fyri. Síðani Snarskivan lat upp, hava skiftandi fram- sýningar verið á Torginum, har føroysk listafólk hava sýnt fram, og nú er Torgið aftur karmur um enn eina framsýning. Hesuferð hjá Kára og Áslu Ránnvá. Kári man teljast millum kendastu listarmálararnar í Føroyum, og dótturin Ásla Ránnvá, hevur luttikið á bæði ólavsøku- og várfram- sýningum. Nú verður høvið at síggja faðir og dóttir saman á hesi felagsfram- sýning. Til ber at síggja lista- framsýningina tá opið er í snarskivuni. Tað er mána- dag – fríggjadag frá klokk- an 9 á morgni til klokkan 16 seinnapartin. Tó er tað opið hósdag til klokkan 18. Kári Svensson sýnir í hesum døgum fram málningar sam- an við dóttrini Áslu Ránnvá fram í Snarskivuni í Havn Savnsmynd GONGUTÚRAR Ingrid Bjarnastein Kunningarstovan í Havn skipar leygardagin 14. juni fyri gongudegi í Havn. Fimm ymiskir túrar verða á skránni, og byrjað verður á Vaglinum. Teir ymsu túrarnir eru 1,5 – 8 kilometrar til longdar, og allir túrarnir eru av Vaglin- um og niðan á Tórsvøll. Stimbur byrjar klokkan 15 á Vaglinum hita gongu- fólkið upp. Borgarstjórin, Jan Christiansen, sendir gongufólki avstað eitt korter seinni. Tá gongufólkið kemur niðan á Tórsvøll, spælir Havnar Hornorkestur, og gongufólkið fær høvi at strekkja út við Stimbur, meðan Jákup Magnussen sigur frá. Beint eftir klokkan fimm halda Katrin Dahl Jacobsen og Sølvi Winther Olsen røðu. Síðani fara gentur og dreingir úr Havnar Fim- leikafelag at vísa síni fim- leikakynstur, og aftaná syngur Havnarkórið og tað verður felagssangurin. MBM bjóðar øllum teim- um, sum fara til gongu Pop Top at leska sær við, og boða fyrireikararnir frá, at ongin tilmelding er neyðug. Tað einasta, ið kravt er, at fólk hava beinini við. Verkskeið og konsertir TÍÐINDASKRIV Suzukifelag Føroya Suzukifelag Føroya, ið er eitt felag fyri tónleika- lærarar og næmingar, ið nýta Suzuki frálæruhátt- in, hevur í hesum døgum vitjan av Koen Rens, Wilfried van Gorp og Jeanne Janssens, ið eru violinlærarar úr Belgia. Í hesum sambandi verða verkskeið hildin í Vest- manna og í Tórshavn. Fríggjadagin 13. juni kl. 19.00 verður konsert hildin í Gøtugjógv, har næmingar og lærarar fara at framføra tilfarið, ar- beitt hevur verið við í samband við verkætlan- ina. Konsertin er ókeypis. Fimm ymiskir vegir til Tórsvøll – Svartskygni er stórt allastaðni, so útlitini eru døpur, sigur Jákup Sólstein, formaður í Reiðara- felagnum FISKAPRÍSUR Áki Bertholdsen – Tað sær svart út. Jákup Sólstein, formaður í Reiðarafelagnum sigur, at í komandi tíðum fer inntøk- an hjá øllum, sum hava við fiskivinnu at gera, at fella munandi. Hann sigur, at hesa sein- astu tíðina er prísurin á fiski fallin minst 20% sum heild. Hann sigur, at tað er prís- urin á marknaðinum, sum vit selja fiskin til, sum er nógv fallin seinastu tíðina. Hetta er galdandi fyri allan fisk, líka frá rækjum til flakið av flakatrolarun- um. – Og tá ið prísurin á heimsmarknaðinum fellur, ávirkar tað prísin ígjøgnum øll liðini, heilt til avreiðing- arprísin. Tí er eisini avreiðingar- prísurin, sum føroysk skip fáa, eisini nógv lækkaður av tí sama. Hann nevnir, at avreið- ingarprisurin á stórum toski er ikki meiri enn 20-22 krónur kilo, men hann skuldi helst ligið uppi á 26- 28 krónum, men hann var heilt uppi á yvir 30 krónur fyri kilo. Á minni toski, hevur av- reiðingarprísurin verið yvir 20 krónur kilo, men nú er hann ikki meiri enn 14 krónur fyri kilo. Og á Upsa er avreiðing- arprísurin farin niður í helvt, tí nú er hann ikki meiri enn einar tríggjar krónur fyri kilo. Jákup Sólstein sigur, at hetta fer at merkjast í øllum samfelagnum, tí inntøkurn- ar hjá teimum, sum hava við fisk at gera, fara at lækka munandi, samstundis sum inntøkurnar hjá skip- unum eisini fara at lækka munandi. Jákup Sólstein sigur, at tað ringasta er, at sum heild eru útlitini í longdini onki serlig. – Allastaðni, haðani vit frætta, er svartskygni rætti- liga stórt, tí búskapirnir í londunum, sum vit selja til, er farin at rilla og summa- staðni er búskapurin næst- an steðgaður og tað trýstir prísin niður á marknaðin- um og so mugu øll liðini í fiskivinnuni, heilt aftur til sjálv skipini, fylgja við. Hann væntar tó, at í heyst fara prísirnir at vera eitt sindur betri aftur, enn teir eru nú. Og hann vísir eisini á, at skipini hava havt nøkur góð ár nú, so nakað er at standa ímóti við hjá teimum flestu. – Men standa tær vána- ligu tíðirnar við, elle versna tær enn meiri, er tað skjótt uppi, leggur hann afturat. Rokningin endar á einum staði Jákup Sólstein stúrir fyri, at nú lønirnar á landi eru hækkaðar, fer tað eisini at ávirka avreiðingarprísin. – Allar rokningar enda á einum staði og tað er á avreiðingarprísurnum. Prísurin á lidnaru vøru hava fiskavirkini í Føroyum als onga ávirkan á, tí hann verður avgjørdur í markn- aðarlandinum. Fáa fiska- virkini øktar útreiðslur er sostatt bara ein máti at vinna peningin innaftur og tað er at lækka útreiðsl- urnar. Og tað kann bara gerast upp á tveir mátar og tað er antin at rationalisera ella at lækka prísin á rávør- uni. – Tí er tað avgjørt ikki til gagns fyri fiskaprísirnar, at lønirnar eru farnar upp og eg stúri fyri at tað fer at trýsta avreiðingarprísin enn longri niður, sigur Jákup Sólstein. Hann sigur, at hvussu nógv prírirnir fara at lækka av hesum ávum, veldst eis- ini um kappingarførið hjá virkjunum. – Fiskaprísirnir á marknaðinumeru falnir í botn og tað er ómetaliga tungt at selja fisk nú, sigur Meinhard Jacobsen á Føroya Fiskavirking ÚTFLUTNINGUR Áki Bertholdsen – Marknaðurin er í skelja- sori. Føroya Fiskavirking er ein av teimum stóru fiska- seljarunum Og stjórin har, Meinhard Jacobsen, sigur, at tað er ómetaliga tungt at selja fisk í løtuni. Hann sigur, at tað er nakað síðani at marknaður- in fór at svíkja og at hann nú er í botni. Og hann leggur afturat, at tað er ringt at fáa eyga á nakran glotta fyri framman. – Alt gongur ímóti okk- um í løtuni. Búskapurin niðri í Evropa er steðgaður og vit ganga ímóti summar- inum, og tá verður ikki nógvur fiskur etin. – Og tá ið tað so fellur saman, at marknaðurin er vánaligur frammanundan og at summarið nærkast, verður tað bara so mikið verri og tað er støðan í løt- uni, sigur stjórin á Fiska- virking. – Og fyri at fáa stein oman á byrðuna, gjørdi verkfallið tað, at vit vóru heilt úti av marknaðinum í fýra vikur. – Men at gera metingar av, hvat freamtíðin hevur at bjóða, er heilt ómøguligt, leggur hann afturat. Hann sigur, at búskap- irnir í teimum londum, vit selja til, eru undir hørðum trýsti og í Evropa eru tíð- irnar við at versna aftur og tað ávirkar eisini fiskaprís- irnar. Ávirkar prísirnar nógv Meinhard Jacobsen sigur, at hetta fer sjálvsagt eisini at ávirka avreiðingarprísin rættiliga nógv, men tøl vil hann ikki seta á, tí tað veldst um, hvønn fisk, talan er um. Hann vísir ikki aftur, at støðan á summum virkjum hjá Fiskavirking kann ger- ast líka hættislig sum støð- an hjá flakvirkjunum í Hvalba og á Eiði, sum eru í vanda fyri at lata aftur. Men hann vil heldur ikki seta nøvn á virki. – Vit hava akkurát ligið eitt metlangt verkfall av okkum. Og tað fyrsta, vit mugu gera, er at royna at lappa viðurskiftini aftur við tey viðskiftafólk, sum kanska enn tíma at bíða eftir okkum. – Men tað er alt annað enn lætt, serliga hesa árs- tíðina er tað trupult. Meinhard Jacobsen sigur, at verkfallið er ikki júst fremjandi fyri umdømið hjá Fiskavirking úti í heimi. – Tá ið vit eru úti av marknaðinum so leingi aftur í ár, eftir at vit eisini vóru úti fyri tveimum árum síðani, bøtir tað ikki um álitið. – Og júst álitið hevur ein sera stóran týdning, serliga tá ið marknaðurin er vána- ligur, tí álit er ikki nakað tú fært, tá er nakað tú vinnur tær, sigur hann. Er tað so verkfallið, sum ger støðuna so vánaliga, ella er tað vánaligur markn- aður? – Tað veit eg ikki. Men tað er heilt greitt, at er marknaðurin vánaligur, fara viðskiftafólk okkara at brúka tað sum eina um- bering fyri at leita aðra- staðni, at vit eru so óálit- andi leverandørar. – Tað sigur seg sjálvt, at viðskiftafólkini brúka tað, at vit ikki hava kunna leverað til tíðina, til at trýsta prísin so langt niður sum gjørligt. Meinhard Jacobsen sigur, at tí hevur verkfallið skrykt beinini undan Fiskavirking. Og tá ið marknaðurin frammanundan er ógvuliga trupult, er tað ikki óhugs- andi, at endin verður, at okkurt virki má lata aftur. Hann sigur, at sum støð- an er í dag, verður nógv framleitt á goymslu og tað er lítil framtíð í tí. Samstundis er summarið í hondum og skjótt fara virkini hjá Fiskavirking fara í summarfrí um stutta tíð og tá liggja tey aftur still. Prísurin á fiski fallin minst 20% Útflutningurin av fiski: Marknaðurin í skeljasori – Eg stúri fyri, at lønarhækkingarnar á landi, fara at trýsta fiskaprísin niður, sigur Jákup Sólstein, formaður í Reiðarafelagnum – Tað er ómetaliga trupult at selja fisk í løtuni og ongin dugir at síggja nakrar glottar fyri framman, sigur Meinhard Jacobsen, stjóri á Fiskavirking C M Y K 5 4