hósdagur 23. desember 1993síða 18

Síða 18 Nr. 245 — 23. DESEMBER 1993 > Justesen, 46 ár, giftur, 3 børn, Johannes Justesen, '9 år, ógiftur Karl og Johannes vóru feðgar, og Hans Jacob og Olaf vóru brødur. Hans Mathis og Johannes vóru sim bróður, og teir vóru mammubeiggjar at Hans Jacobi og Olafi. Havid og vit 2 greiðir so- leiðis frå: Norðdepilsbátur in hevði egndan reiðsskap frá degnum fyri, men teir vandaðu veður og settust aftur. Henda morgunin hildu teir líkindini vera frægari og fóru út millum Grynnurnar. Teir høvdu sett, tá ið hann brast á um sjeytidina á morgni í myrkri og komandi vestfalli. Stutt efur róku árar og onnur bátsútgerð á land á Viðvík, og menn ivadust ikki í, at tað var av norðdepilsbáunum. ut talan var um dyggan mei fyn øll hesi smáu samfeløgini, er eingin 1vi um. Hvussu fast tað neit í bygdunum, at so nógvir í besta manndómi og blóm- andi ungdómar soleiðis vórðu rykur burtur, verður undirstrikað upp aftur meiri, tá vit síggja, hvussu fólka- talið var á plássunum. Sambært fólkateljingina, sum var í 1916, búðu 200 tólk í Svínoy, í Kunoy búðu 146 fólk og á Skarði búðu 21 fólk Bátadrátturðf á Skarði. Ofta var þyngsta takið eftir, tá komu x var at landi | Tað var ikki fyrr enn í 1919, at seinastu fólkini fóru av Skarði, men sam- bært Símun Hansen, so er eingin ivi í, at tað var van- lukkan tollaksmessudag 1913, sum gjørdi enda á bygðini. Hanngreiðir soleiðis frá um vanlukkuna og um tað, ið kom aftaná: Nú vóru 78 ár gingin, síðan hin fyrra ólukkan hendi, sum tók alt tað tilkomna mannfólkið (sipað verður til 30. mars 1835, tá seks mans fórust á åtr6dri. 28 november triggir menn, tå skarðs- menn komu aftur ur grind í Klaksvík. Tá vórðu fýra mans biargadir, blaðm.), men sum kortini íkki fekk oytt bygdina. Arið 1913 var komið væl á hall. Jólini, tann stóra gleðihátíðin, var í hondum, og menn lógu framvið at sleppa á flot og fáa fekst niður í løgin til jóla. Tollaksmessudagur kom, ein avbera vakur morgun, dýrdarveður, og hópur av bátum leitaði til havs, eisini skarðsmenn. Men skjótt er Harranum um. Brádligasum eitt skot brendi hann á av land- nyrðingi og tað ikki við einndum, skrið stóð eftir sjónum og kolasvart í kavaroki. Har hjálpt 1999 18/2 TOrust hvorki kreftir ella skil, um teir vóru staddir út frå landi, sjálvt mætastu sjó- garpar máttu lúta í so Øskukalt á Skarði ójøvnum bardaga. Tríggir bátar komu ikki aftur henda minniliga toll- aksmessudag, og 19 mans sjólótust, 6 við Norðdep- ilsbátinum, 6 við Kunoy- arbátinum og 7 við Skarðs- bátinum. Hetta var størsta ólukka við árabáti í søgu- ligari tíð. Fyri Skarðsbygd var henda ólukka onki minni enn ein deyðsdóm- ur. Ikki ti, sjálv vanlukkan var ikki stórri enn tann í 1835, men nú var ein onnur tíð komin og annað hugsunarlag Tad einasta og seinasta, um vistist um báun av Skarði var, at ein kunoyar- bátur henda sama morgun róði fram við kíkum og ødrum, sum teir hildu seg kenna og vera av Skarðs- bátinum. Seks vóru húsini nú á Skarði, og sum í 1835 mistu tey øll forsyrgjaran henda sorgardag. Av mannkyni var bert Jó- annes eftir, hann var tá 70 ár og lagstur burturúr, og triggir dreingir, tann elsti konfirmeraður. Teir vóru Jákup í Kongsstovuni, 14 ára gamal, hann búsettist í Haraldsundi. Karl, sonur Amfara-Jégvan, var 10 ár og búsettist eisini í Har- aldsundi. Johan var 5 og Bernhard 3 ár, teir vóru synir Jákup Petur og bú- settust í Klaksvík. Jógvan Páll var sonur Poul Jákup og búsettist eisini í Klaks- vík. Hann var ársgamal, tá ið pápin gekk burtur. Fyrstu árini sóust ongi tekin til, at nakar fór at rýma, og lívið gekk sína gomlu gongd. Ein maður úr Kunoy, Kornelius Heinesen, flutti norð til Skarðs at búgva, men vetr- amar 1917 og 1918 fóru nøkur húski heim til Har- aldsunds og onnur yvir til Kunoyar at vera Tey komu tó aftur til Skarðs móti sumri, og í 1918 varð | ein drongur føddur har norði. Tað var Martin | Heinesen, men hann kom | at vera síðsta barn, sum ført varð á Skarði. Veturin 1918-19 fluttu aftur nøkur húski burtur, og tað hjálpti sum vera man ikki um arb- eiðslíkindini hjá teimum, sum eftir sótu. Henda vet- urin reyk bert í tímum húsum, og so gjørdu eisini tey av at rýma. Tann 26. januar 1919 fóru tey at bera seingjar- klæði og húskiráð oman á Kleiv, seinast kom Anna Katrina í Kongsstovuni, sum var 89 ár og mátti ber- ast oman í bátin. Eina løtu eftir legði ein tigandi bátur frá landi við børnum og aldrandi kvinnum innan- borða, 9 í tali. Leiðin gekk norðum Nakkin og yvir til Kunoyar, meðan tær síðstu glødurnar sortnadu á grúgvuni. Síðan tá hevur verið øskukalt á Skarði. Tíðindablaðið CSE Fimm svinoyar- bátar komu undan odnini Tá svinoyarbåturin burtur 13. desember vóru fleiri aðrir bátar úr bygdini á útróðri. Teir komu allir aft- ur. Menninir, sum vóru við grønu lorvu VUSSU ter upplivdu nc in kunnu vit lesa í fråsøgnini sumjJógvanJusunu ella Jógvan uppi í Húsi greiddi fesu á blað og setu i blaðið hjá klaksvíkingum Hugnalig jól, í 1963 seksmannafarinum Beskvt- teren. Um heystarnar róðu Svinoyingar úr vikin: við seksmannaførum, og um framt Havgåsina, sum gekk burtur, og Beskytteren vóru hesir bátar á útróðri Oddur, Ormurin Langi, Svanurin, Svínoyggin og Gamla Laura. Tað vil siga at tað vóru út móu 40 oyingum á útróðri x | van all Seks SJ lótust, met i hinir loyva okkum at endurgeva ordarætt tað, sum uppi í Húsi segði frå 1012 1913, at allir svinoyarbåtar attur Vil komu Jógvan vóru á útróðri. Báturin, sum eg var við, var á stødd mill um seks pg államáannalar honum á útróðri henda n.Pól ur N vet Dat ilig 2 K útróðri. Vanligt var róðumn byrja at alt á báu skuldi vera besta tingið standi. Vit høvdu okkum Í nyggj Spenni og eisini nytt stakspenni, og vóru spenn- int av tí allar tjukkasta, sum menn tá nýttu á báu Henda morgunin stóð barometrið á botni, og vit tóru í myrkri og settu fyri lýsing Uu í Miðhavi hjá svinoyingum. Veðrið var hampuligt, meðan vit settu línurnar, men hann stóð sum ein ímpottur sunnan- fyri, og skjótt gjørdi hann nógvan vind á útsynningi. Vit settu við suðurráki fýra langar línur, 50 stykki til- saman. Hjá okkum vórðu línurnar drignar inn av kraft, og eingin talaði um at ganga frá. Vit fingu passa- liga tungan bát av sløgdum fiski og kastaðu grótið út Vit vóru norðasti bátur, ftir umstaðunnum láa IT uUMstØødunum logu Jógvan Uppi í Húsi í Svínoy hevdi handil og var úróðrar maður, umframt at vera frálíkur frásogumaður. Hann var føddur 5. juni 1885, og doyði 30. desember 1967 í skuldi farast Bátsskipanin var hendan tSla húst, Sivar Poulsen oO Få insara Poul Johan 1 úr Yvirstovu Jacot } íðani så ir Þ lans I sunussen IN SSØT g på "4 tiV KK i r UDDI KKÚÐI Ølium tt, tá1ð seglið skuldi set- st, al hetta KOM al vera ein 0 eydnað- "rå inn tyri roddin. Tað siga at má inn um, áðrenn broddurin kemur, so at neyðugt verður at leggja á broddin Her var eingin tíð út at Jóhannes í Ovasta Húsi fór ul r6durs, og seglið varð sett. Sivar sat í læborði á rúmbekki og skuldi oysa, Poul Johannes sat í lubord á lærbekki, Símun sat í lu- borð á rúmbekki, Poul Hans Michael sat í luborð á bóg- bekki, og Oliver sat í lubord á toftubekki. Hann sat við dragið, sum gekk inn undir bógbekk, og eg sat í læborð á toftubekki hattleysur og helt hendurnar inn í seglið — í honkina, sum eg skuldi toga í, um segl skuldi lækk- ast. Sivar mælti til at repa seglið, men einki varð svar- geva að ul hetta. Eina løtu eftir at seglið var sett, og båturin hevði fingið ferð, kom ælið norður efur havinum og á båtir tognaðu spennini nógv, at seglið mátt leggjast, og tá 15 ælið kom á okkum, var vindurin helvt na n r, enn hann hevði verið, stormur at kalla. So lÓgv vóru spennini tognað 1 y láttu spennast heilt so varð Aðrenn vit komu inn mót broddinum á Fugloy- arfirði, sum okkum ikki eydnaðist at skera inn fyri, rópuein av bátsskipanini, at ein táttur í blokkinum i gekk igjøgnum, brast, og tad gekk meiri sjógvur á báun tå í løtuni, enn oysast kundi út um aft- ur. Sivar bóndi, sum var í rúminum, segði seinni fyri mongum manni, at so nógv stóð á bátinum undir hesari sigling, at stundum stóð sprænurin upp millum súð- nar í rúminum á hesum vælbygda báti. Og sjálvur såeg, atso nógv gav báturin seg, at stundum var snældan minst ein tumma niður frá bógbekki. Men siglast mátt, skuldu vit hava vónir um at koma inn um broddin. Frætt havi eg frá øllum monnum, sum við vóru, at -;> sum