leygardagur 19. februar 1994síða 11

Tíðindablaðið [ sostalurin ] Nr. 35 — 19. FEBRUAR 1994 Síða 11 Ogvuliga umrådandi at taka sjukra- røktina vid upp á ráð -Eg eri sera bilsin av, at sjåkrarøktin í Fóroyum hevur verið so lítið tikin við upp á ráð, tá frágreiðingin um sjúkrahús- verkið varð gjórd. Eg dugi als ikki at skilja, hvussu tú kanst tilrættaleggja framtíðar bygnaðin í sjúkrahúsverkinum og í heilsuverkinum, uttan at tann størsti fakbólkurin verður eftirspurdur. Hetta sigur sjúkrasystrastjórin á Ríkishospitalinum, Leila Lindén, sum júst hevur vitjað í Fóroyum. Hon heldur, at verður sjúkraróktin ikki eftirspurd, tá må hon sjálv taka initiativið og siga sína hugsan. Nú um dagarnar høvdu føroyskar sjúkrasystrar og sjúkrahjálparar vitjan av donskum starvssystrum. Talan var um tvær sjúkra- systrar, ið røkja rættiliga tydningarmikil størv innan danska sjúkrahúsverkið og fakfelagið hjá sjúkraystr- um. Tær báðar, Leila Lindén og Anna Guttesen stukku + -Tað haldi eg, tí hvussu nógv tú enn skerjir sjúkra- røktina, so verður hon ein av teimum størstu pørt- unum av útreiðslunum. Tað verður tað bæði á sjúkrahúsum, heimargkt, røktarheimum og aðra- staðni. Tí er tað so ómeta- liga avgerandi at taka sjúkrasystrar við, har sum avgerandi stóða skal takast um, hvussu ein fær endarnar at røkka saman fíggjarliga samtíðis sum ein kann varðveita ein kvalitet í arbeiðinum, sum ein kann góðtaka. -Verður sjúkrargktin ikki tíkin við, tá týðandi avgerðir skulu takast, tá hevur leiðslan ikki ta neyðugu vitanina til taks í sínum metingum. Anna Guttesen heldur tí, at tað átti at verið settur ein sjúkrasystrastjóri við inn á gólvið á Tíðinda- blaðnum Sosialinum, áðr- enn tær leitaðu aftur til Danmarkar og fingu vit eitt sera forvitnisligt prát við tær. Men hverjar eru so hesar báðar kvinnurnar, sum hava so stóran áhuga í Føroyum, at tær verða bodnar henda vegin at skipa fyri skeiði og halda liðina á læknastjóranum. Tað eitt tílíkt starv fer at kosta verður spart nógvar ferðir inn aftur. Dygdargóð sjúkra- røkt í Føroyum Men hvussu væl duga so tær føroysku sjúkra- sytrarnar í mun til tær donsku? -Sera væl. Eg havi júst upplivað tað sjálv, tá pápi mín lá á Landssjúkrahús- inum herfyri og doyði. Bæði tað, sum mamma hevur greitt mær frá, men eisini tann umsorgan eg kendi, tá eg ringdi til sjúkrahúsið fleiri ferðir um dagin og á nátt. -Tað var ein fantastisk sjúkrargkt. Eg fari ong- antíð at gloyma, hvussu góðan stuðul eg fekk. Tær søgdu, at tær skulu seta eina telefon inn til påpa fyrilestur! Leila Lindén er ovasta sjúkrasysturin á Ríkishos- pitalinum. Anna Guttesen, sum er úr Havn men hevur búð stóran part av lívi sínum í danska høvuds- staðnum, er formaður í tí størsta deildarfakfelagnum undir Dansk Sygepleje- råd, deildin í Keypmanna- havnarøkinum vid ikki kvøldi& fyri, at hann doyði, og tá fekk eg tosað við hann í ein hálvan tíma, og eingin kann siga, hvussu nógv slíkt hevur at siga. At sjúkrargktin hugsar um slíkt hevur so ómetaliga nógv at siga, og hetta er júst ein av kjarn- unum í sjúkrargktini: hetta alla tíðina at taka útgangs- punkt í sjúklinginum og -So eitt sjúkrahús er ikki bert ein lækni sum brúkar knívin og kemur væl frá tí? -Nei, og hatta mugu vit til at greiða frá aftur og aftur, nevniliga hvussu stóran tydning røktin hev- ur. Tað vísir seg eisini í nógvum londum, at hóast læknaútbúgving og annað er gott, so nyttar tað einki, um ikki sjúkrargktin er vælvirkandi eisini. jan færri enn 10.000 limum. Tær báðar vóru bodnar at koma til Føroya at greida frå leidslu- og fak- felagsvidurskiftum hjå donsku starvssystrunum. I Føroyum hildu tær skeið og fyrilestur og vóru við í orðaskifti við sjúkra- systrar og sjúkrahjálparar, sum arbeiða innan sjúkra- húsverkið og primeru heilsutænastuna. Drúgvar royndir Leila Lindén hevur vitjað í Føroyum eina ferð áður. Hon starvast í dag sum sjúkrasystrastjóri á Ríkis- hospitalinum og hevur rgkt hetta týðandi embæti seinastu 9 árini. Hon er sostatt ovasta sjúkrasystu- rin á hesum stóra sjúkra- húsinum, ið hvert árið tekur ímóti nógvum før- oyskum sjúklingum. Leila hevur drúgvar royndir í sjúkrahúsverk- inum. Hon hevur arbeitt sum fyristødukvinna á Rikishospitalinum í nøkur år, og f dag er hon ein av teimum fýra stjórunum á Ríkishospitalinum. Herfyri varð ein lækni í Føroyum og hava sjúkra- systrar her heima víst á, at her eisini átti at verið ein sjúkrasystur, sum virkaði sum stjóri fyri sjúkra- røktini. Vit spurdu Leilu Lin- dén, um føroyska sjúkra- húsverkið átti at havt ein sjúkrasystrastjóra? -Tað haldi eg ikki eg skal leggja meg út í, tí eg veit ikki nóg nógv um føroysk viðurskifti til at kunna úttala meg um tað, men tað er greitt, at røktarparturin má vera við í tilrættaleggingini og í leiðsluni. Um tað so er nóg mikið við eini fyri- stødukvinnu, sum tit hava á eitt nú Landssjúkra- húsinum skal eg ikki gera meg klókan upp á. Eg kann bert siga, at tað er ómetaliga umráðandi, at sjúkrasystrarnar eru við í leiðsluni. Leila Lindén sigur, at sjúklingar koma á sjúkra- hús, tí læknarnir skulu viðgera teir so ella so. -Tú kanst hava ein sera dugnaligan skurðlækna, men er sjúkrasysturin ikki við til at taka sær av sjúklinginum eftir skurð- viðgerðina, so ber ikki til. Sjåkrarøktin ikki tikin við upp á ráð Tað undrar anrars Leilu Lindén stórliga, at sjúkra- røktin als ikki er tíkin við upp á ráð, nú fakfólk hava sitið og gjørt eitt uppskot til nýggjan bygnað innan sjúkrahúsverkið og heilsu- verkið annars. -Eg dugi ikki at skilja, hvussu ein slík frágreiðing kann verða gjørd uttan at tann størsti bólkurin innan heilsuverkið, nevniliga sjúkrasystrarnar verða eftirspurdar. Leila Lindén heldur hetta vera sera legið, tí í gerandisdegnum er tað sjúkrasysturin, sum tekur sær av sjúklinginum. -Her er eisini talan um tann størsta fakbólkin inn- an sjúkrahúsverkið og hvussu tú kanst sita og gera nýggja bygnað ol. uttan at troyta fakliga kunnleikan hjá hesum stóra fakbólki er mær heilt Leila Lindén sigur, at tað hevði verið heilt 6- hugsandi at framt bygnað- Leila Lindén: -Føroyskar sjúkrasystrar eiga at gera nógv meira vart við seg fyri at vera við til at mynda framtíðar bygnaðin í heilsuverkinum. Mynd kalmar arbroytingar á t.d. Ríkis- hospitalinum uttan at tikið tann størsta fakbólkin við í metingarnar. Bara á Ríkishospitalinum arbeiða í dag meira enn 2200 sjúkrasystrar. Sera livandi fundur Leila Lindén hevur bert góð orð at bera sínum føroyskum starvssystrum. Månakvøldid var hon á fundi saman vid føroysk- um sjúkrasystrum og er hon sera nøgd við henda fundin. -Eg kann ikki minnast, at eg havi verið vid til ein fund í Danmark, har so nógvar sjúkrasystrar hava verið við og har prátið hevur verið so lívligt og positivt. Hon fekk m.a. tad burtur år hesum fund- inum, at føroyskar sjiikra- systrar eru sera ónggdar við, at tær ikki verða tiknar meira við upp á ráð, tá tað ræður um at til- rættaleggja framtíðina hjá bæði heilsuverkinum og -Eg ivist onga løtu í, at sjúkrasysirarnar hava greiðar meiningar um, hvussu ein kann gera heilsuverkið bæði betri og bíligari í framtíðini. Vit eru noyddar til at hugsa nýtt, tí felags fyri heilsuverkið er, at tað Vit mugu sjálvar finna fram til, hvussu vit innan fyri verandi karm kunnu skipa okkum betri og Leila Lindén heldur tað er sera umráðandi, at sjúkrasystrar kenna á sær, at tað verður lurtað eftir teimum. Hon hevur var- Framhald á síðu 12 Bárði ere ie 4.0. ið i