mikudagur 29. juni 1994síða 16

N r. 121 — 29. JUNI 1994 % Líusgrundarlagið: Tíðindablaðið GSK — og ikki hvat hvort einstakt skip skyldar Høvudslivsgrundarlagid hjá føroyinginum verður nú og nógv ár fram í tíðina fiskiskapurin við Føroyar og við onnur lond. Fiskiskapurin við Føroy- ar hevur ein dupultan tydn- ing av tí at hetta er fiski- skapurin, sum skal halda ar- beidid i landi gangandi. Hetta livsgrundarlagid er smildrad sundur partvis av natúrligum orsøkum og partvís av menniskjaskapt- um ávum. Tað er eingin ivi í, at tann øgiliga studningsmyllan, sum koyrdi upp í gjøgnum 80'ini, hevur verið ein part- ur av frágreiðingini at stovnarnir eru niðurfiskað- ir. Hetta hevur snøgt sagt koyrt okkum út í ófgri. Fiskast skuldi eftir hvat skipini skyldaðu og íkki hvat stovnarnir toldu. Javnaðarflokkurin hevur tikið ta púra greiðu støðu, at í framtíðini skulu vit hava tað soleiðis í hesum landin- um, at lívsgrundarlagið, t.v.s. fiskastovnarnir undir Føroyum skulu fiskast á ein sovorðnan hátt, at teir tola trýstið. Tað má ikki longur fisk- ast eftir hvat skipini skylda, men eftir hvat stovnarnir tola. Tað stendur javnaðar- flokkurin inni fyri. Vit hava í hesum val- skeiðnum fingið lagt ein karm við nýggju fiskiveiði- lógini. Tá ið henda lógin er rætt- að eitt sindur til, so hugsi eg at fiskiskapurin runt Før- Nú má fiskast eftir hvat stovnarnir tola oyar liggur í eini tryggari, góðari og sunnar legu. Fyri at kunna rætta hesar lógir inn á ein skilagóðan hátt, nú royndartíðin fer at verða liðug her 1. september, so krevur tað at veljarin gevur javnaðarflokkinum sína at- kvødu. Thomas Arabo, valevni javnadarfloksins i Norðstreymoy Miðvíst arbeiði kontra løtuvinningi Góðsking var nógv ár gandaorðið í føroyskari fiskivinnu, men alt ov lítið er komið á skaftið í so máta. Tá ið javnaðarflokkurin fór upp í landsstýrið í 1991, tá var tað m.a. við tí fyri eyga at fáa skapt fyritreytir fyri at fáa meira fyri okkara fiskavgrur, og tað vil siga at fáa okkara fiskavørur nærri at brúkaranum. Til endamálið varð gjørd sokallað menningarlóg. Nakrar fyritøkur í Føroy- um søktu um pening eftir hesum lógum og eru tað tær, sum eru komnar best igjøg- num kreppuna. Hetta vóru fyritøkur, sum arbeiddu uppá longri sikt og ikki eftir løtuvinningi. Hesir = vinnulívsmenn, sum sóu henda møguleika, teir hava so skapt eitt rætti- liga fitt og stabilt virksemi á teimum plássum, sum teir arbeiddu í. Um hesir vinnulívsmenn ikki vóru so framskygdir, sum teir hava verið, og fyri- treytimar fyri at hjálpa til fíggjarliga ikki vóru skapt- ar, so hevði nokk verið verri vorðið við arbeiði í Norð- streymi enn tað er nú. Javnaðarflokkurin = vil framhaldandi vera við at skapa fyritreytir fyri at so- vorðið virksemi kann halda fram og útbyggjast og vil ongantíð fara inn og lóg- Birgir Waag Høgnesen, valevni javnadarfloksins í Norðstreymoy: tlkaatkvøda um ES og hvat so? Er meiriluti ímóti, kann sambandsflokkurin so sita vid landsins leidslu? Sambandsumboðini fyri Norðstreym og formaður teirra, Edmund Joensen, boða frá í bløðum og á velj- arafundum, at Føroyar skulu kanna hvørjar treytir- nar eru fyri limaskapi, og síðani koyra hetta út til fólkaatkvøðu. Tað, sum hesi fólk fram- bera, er at ES-limaskapur fer at loysa okkara råvøru- mangul, og at vit tá skulu verða eitt sokallað råvøru- sentur, har ES-marknaður- in er okkara fríi marknaður at selja fiskin, tí skal tú velja sambandsflokkin, siga tey. Góðu veljarar, sam- bandsfólkini hava ikki enn skilt, at ein fólkaatkvgða fer at spyrja bæði ja ella nei til ES-limaskap. Hvat nå um meirilutin av fólkinum sig- ur nei til ES, kundu vit spurt. Her eru tey á einum skráplani, ú tey siga, at hetta er einasta bjarging okkara. Sambandsflokkur- in veitattað ikki er meiriluti í Føroyum fyri limaskapi, bert tú kanst vísa teimum, at sambandsflokkurin vingl- ar í ES-spurninginum — vel listaC geva, soleiðis at tað eru løtuvinningar, sum vinnu- lívið fer eftir. Ti er tað aftur ein orsøk til at fara å val og velja javn- aðarflokkin. Thomas Arabo, valevni javnaðarfloksins í Norðstreymoy Virkisskrá fyri javnaðarflokkin Búskaparpolitikkur Búskaparmál Málið við búskaparpolitikki okkara er at tryggja øllum mannsømulig figgjarkor, at tryggja javnari býti av samfelagsá- góðunum, soleiðis at øll fáa somu møguleikar. Ti virkar flokkurin fyri, at tryggja búskaparligan javnað - tryggja arbeiði ul allar hendur tryggja javnan búskaparligan vøkstur, ið byggir á vistfrødiliga trygt grundarlag tryggja gott gjaldføri mótvegis út- heiminum, soleiðis at vit aftur fáa fult ræði á okkara egna landi at varðveita búsetingarmynstrið. Landsbankin fær stórri virkis- og heimildarøki. Hann skal í fyrstu syftu stýra tí likviditeti, ið vit noyðast at læna til landskassan og samfelagið annars Neyðugt er við einum vælskipaðum, nágreiniligum yvirliti yvir búskapar- gongdina. Bygnaðurin í fíggjarlógini eigur at verða broyttur soleiðis, at til ber at fáa fult yvirlit yvir, hvat einstøku øk- ini kosta. Búskavarpolitikkurin byggir á, at bert á samhaldsføstum stødi kunnu vit bú- leikast í Føroyum. Tad privata vinnulívið og tað almenna eiga í felag at seta karmar fyri menning- ini av búskapinum og framleiðsluni. Virkað eigur at verða fyri at eisini á búskapargkinum skal fólkaræði valda. Meguleikar fyri samvinnufeløgum skulu betrast. Skattamál Samfelagið skal fáa sær tørvandi inn- tøkur soleiðis, at øll hjálpa til eftir føri- muni. Størri ágóða ein hevur, meira skal ein lata samfelagnum. Skattatrýstið er ov høgt, og ú vil flokkurin fara undir at lækka skattin á låg- og miðalinntókum. Málið er, at allar inntókur ájavnar við fólkapensjónsupphæddina verða skattafríar Grundarlagið undir inmtøkuskattinum skal vera ein skattaskipan, har øll verða skattað av allari inntøku omanfyri grundupphæddina í fólkapensjónini. Hjúnabandsstóða eigur ikki at hava skattliga ávirkan. Eisini samfelagsskaptur vinningur, har arbeiði ikki liggur aftanfyri, skal skattast