hósdagur 30. juni 1994síða 22

Síða 22 Nr. 122 — 30. JUNI1994 Tíðindablaðið CSE Val '94 #2 Vit eiga at fáa hestu kor, bæði heima og Í gørum londum — Okkum nýtist ikki longur arbeiðsloyvi fyri at arbeiða í hinum norðanlondunum, og vit kunnu gera brúk av arbeiðsávísingunum har. Somu- leiðis hava vit nú fingið rætt til ymsar sosialar veitingar í ødrum norðanlondum, og eru sostatt munandi betri fyri nú enn fyrr, men hetta er ikki fyrt at fáa fólk at flyta, sum onkur vil vera við, sigur Jóannes Eidesgaard, landsstýrismaður Seinasta hóskveld hevði eg ta æru at umboða javnaðar- flokkin í kjaksending í SvF við evninum >Arbeiðsloys- isskipanin og forsorgar- hjålp«. Talutidin er avmarkad til 7 min. og tískil bar ikki til at fáa stundir til at fara í dýpd- ina við evninum umframt at fleiri viðkomandi viður- skifti ikki vórðu nevnd. T.d. fekk eg ikki høvi til at nevna tað, sum við sam- Teir droyma um stórsigur Sambandsflokkurin roknar við stórsigri, og sigur, at tá skal vend koma í, men hann sigur einki um hvussu hann ætlar at hendan vendin verður Tað er merkiligt, ja bein- leiðis skemtiligt, at hoyra sambandsflokkin siga, at um hann fær fólksins álit, so skal vend koma í. Men leggið til merkis, at hann sigur einki um hvssu hann ætlar, at henda vend skal koma — ella hvussu hon skal síggja út. Men óivað er tann vendin ein syndarlig vend — stutt sagt ein vend til tað verra. Tað er heldur ikki undar- ligt at tað vekir illgruna hjá mongum, at sambands- flokkurin nú bráddliga stíg- ur fram sum bjargarin hjá tí vanliga føroyinginum, tí tað hevur hann ikki verið kend- ur fyri. Nei, sannleikin er tann, at hann er ørkymladur av teimum spádómum, sum siga, at hann fer at vinna stórsigur á komandi vali, og hann er í villareiði um, um hvat hann skal nýta henda stórsigur til, um spádómur- in gongur út! Honum dámar í grundini ikki at vinna stórsigur, tí so heldur hann seg vera noyddan at taka við ábyrgd, og tað dámar honum ikki! Hann vil heldur standa uttan fyri og finnast at — ella eisini sita í onkrum skýma- skoti eins og eiturkoppurin og lúra eftir fongi. Men hóast >tarantellan< er kend fyri at bíta fast, so megnar hon kortini ikki at drepa við sínum biti. Og eg ivist stórliga í, at sam- bandsflokkurin heldur er førur fyri tí. Tað er eisini synd, at tann flokkurin skal vinna stór- sigur — og enn stórri synd at hann skal vinna hann ímóti sínum egna vilja. Tí gera tit, sum ætla at velja sambandsflokkin, bæði honum og tykkum sjálvum eina góða tænastu við at lata vera við at velja hann! Tí, teir vita ikki hvat teir skulu brúka sigurin til, um tað skuldi hent at teir vinna! Eisini suðuri í Sandoy roynir sambandsflokkurin at krøkja sínar armar, og lyftini eru tey somu, sum áður eru nevnd — teir skulu fáa vend í og gongd aftur á í Sandoynni. Men eg loyvi mær at spyrja hvat, ið sambands- flokkurin við høvdingi sin- um Edmundi Joensen, næstformanni í Fiskavirk- ing, á odda, meinar við, tá ið hann sigur at hann skal fáa gongd á aftur. Tí, sannleikin var jú tann, at virkið í Skopun var í gongd líka til Fiskavirking 16. okt. 1993 sløkti ljósið — og tað er ikki tendrað aftur enn. , Og hóast tað var lovað, at virkið á Sandi skuldi lata upp aftur — so er tað heldur ikki latið upp aftur enn. Edmund Joensen hevur ikki rætt so mikið sum ein fingur út til at koma Sand- oynni til hjálpar — og sam- bandsflokkurin setir einki í gongd í Sandoynni. Tí er tað ógvuliga marg- háttligt, at íkki minni enn triggir skopuningar standa á sambandslistanum, og tað er eisini lítið sannførandi, at menn skifta meining sum best ber til — ella sum tú Eitt av valevnunum á sambandslistanum skrivar um, at vit í Sandoynni eiga Er hatta ikki heilt náttúr- ligt og ikki annað enn heilt rímiligt at allir sandoyingar standa øksl móti akslum fyri at verja hesa oyggj? Tað skuldi verið heilt óneyðugt at sagt nakað annað. Men, eg vil inniliga heita á gli í Sandoyar sýslu um at standa øksl móti akslum í einum felags vilja um íkki at velja sambandsflokkin. Í Sandoynni er sambands- flokkurin ein fremmandur flokkur. Hann hevur onzan- tíð havt gróðrarlíkindir her, og eg vóni, at hann heldur ikki í framtíðini fer at fáa tað! Jógvan A. Johannesen, valevni javnaðarfloksins i Sandoyar valdømi starvi við okkara norður- lendsku grannar er fingið á skaftið. Í 1991 gjørdust vit partur av Felags Norðurlendska Arbeiðsmarknaðinum. Hetta merkir, at okkum ikki nýtist arbeiðsloyvi fyri at arbeiða í hinum norður- løndunum. Hetta merkir eisini, at vit kunnu gera brúk av arbeiðsávísunun- um í hinum norðurlondun- um. Nú í vár fingu vit samtykt >Konventiónina um Sosial- an Tryggleika<. Hetta merkir, at føroyingar, sum eru staddir í onkrum av hin- um norðurlondunum, hava rætt til ymsar sosialar veit- ingar. Uttan at geva sær so nógv far um hetta, so merkja hesi viðurskifti, at okkara lands- menn eru munandi betur fyri enn áður, tá ið teir t.d. eru staddir í einum av hin- um norðurlondunum. Umframt hetta so eydn- aðist okkum í samráðingum við danir at fáa eina avtalu um samskipan av føroysku arbeiðsloysisskipanini og donsku arbeiðsloysisskip- anini. Avtalan, sum kom í gildi 1. nov. 1993, merkir, at forvunnin tíð og inntøka frítt kann flytast millum londini, og att.d. føroyingar á henda hátt kunnu gerast limir í donskum A-kassum og danir limir í okkara skip- an. Okkum hevur verið kast- að fyri, at hetta bert er gjørt til tess at fáa okkara lands- menn at flyta úr Føroyum. Men hetta er alt annað enn rætt, tí ein politiskur setn- ingúr er at bera so í bandi, at okkara landsmenn hava frægastu kor bæði heima og í ødrum londum. Onkrir av luttakarunum í hesi góðu kjaksending vildu vera við, at hesi viðurskifti gjørdu, at føroyingar í stór- um tali fluttu úr Føroyum til Danmarkar. Men hetta er ikki rætt, tí sambært einum yvirliti, sum kom í seinastu viku, so eru 457 føroyingar fluttir frá okkara skipan, men bert 98 av hesum hava fingið útgjald úr donskum A-kassum. T.v.s. at 80% hava beinanvegin funnið ar- beiði. Í tí uppskoti til broytingar í AlS-skipanini, sum landsstýrið legði fram fyri tingið, varð skotið upp, at inntøka, sum føroyingar vunnu í útlandinum, skuldi telja við, tá ið teir fluttu heimaftur. Hetta sjálvandi til tess at stimbra undir heimflytingina. Annars var tað sera hug- stoytandi at hoyra bæði nýggjar og gamlar spírar í føroyskum politikki bert hava ta loysn, at hetta skal gerast við einari nýggjari avtalu við danir. Universal- loysnin til allar spurningar var, at vit loysa hetta við nýggjum samráðingum við danir. Um hetta bert vóru teir nýggju spírarnir (vill- skotini), so kundi ein sagt sum so, teir vita ikki betur, men sanniliga vóru fleiri av teimum gomlu eisini við. Fyri umleið tveimum vik- um síðani gjørdu Keyp- mannahavnar kommuna og danska stjórnin eina avtalu orsakað av fíggjarligum trupulleikum hjá hevuðs- staðnum. Avtalan innibar m.a., at stjórnin hjålpti til, men kostnaðurin var, at kommunan meira ella minni varð sett undir umsiting. M.a. mistu teir alla ávirkan á sjúkrahúsini í kommununi. So at billa sær inn, at danir vilja fíggja bæði hetta og hatta uttan treytir er púrasta burturvið. Nei, nøkur løtt loysn finst ikki. Men vit hava neyðuga áræðið til at loysa trupul- leikarnar, men tað verður strevið. . Vit hava nú tíkið upp, vit hava lagt sæðið, og vit bjóða okkum fram til at føra land okkara til framburðs. Lættisoppapolitikkur dugir ikki í hesum døgum, men ein javnaðarpolitikkur, sum m.a. hevur minkað okkara uttanlandsskuld í 1993 við 1,2 mia. kr. Sjálvandi merkja vit kost- naðin, men hvør hevur sagt, at tað skuldi verða lætt? Men vit eru á réttu kós, so latið okkum hava róðurs- tøm minst eitt valskeið afturat. Jóannes Eidesgaard