mikudagur 9. juli 2003síða 6
‹ fyrra síða allar 17 síður næsta síða ›
Tekstur á síðuni
10
Nr. 127 - 9. juli 2003
Nr. 127 - 9. juli 2003
11
Í gjár umrøddu vit tað sonevnda Tvøroyrar-
skjalið og vístu á, hvussu óheppið tað er, um
ein tepur meiriluti á løgtingi trumfar allar yvir-
tøkurnar ígjøgnum við stuttum skotbráð. Løg-
frøðiliga er væl eingin ivi um, hvat ein meiriluti
kann loyva sær. Hinvegin er nøkur mál, sum
hava so stóran týdning fyri alt fólkið, at ein
meiriluti eigur at hugsa seg tvær ferðir um,
áðrenn hann brúkar sítt vald.
Soleiðis er við Tvøroyrarskjalinum og soleiðis
er við serføroysku grundlógini, ið landstýrið
ætlar skal verða sett í gildi um ikki alt ov langa
tíð. Í útvarpinum hoyrdu vit herfyri greitt frá,
hvussu støðan var viðvíkjandi grundlógar-
arbeiðinum. Hetta er eitt arbeiði, ið viðkemur
hvørjum einasta mannsbarni í Føroyum. Er tað
rætt, at ein lítil meiriluti fremur grundlógar-
arbeiðið og samtykkir ein føroyska grundlóg
uttan um andstøðuna? má ein spyrja. Vit skulu
ikki siga, at hetta er eindømi, men í øllum lond-
um, har frælsar og demokratiskar grundlógir
verða gjørdar, verður roynt at finna so breiðar
semjur sum møguligt.
Hvussu er so hjá okkum? Sum kunnugt var
grundlógarnevndin samtykt við lóg móti at-
kvøðunum hjá andstøðuni. Hetta var ikki
skilagott. Í staðin fyri at majorisera, sum tað
nevnist, tá ein stjórn nýtir sín meiriluta á
harðrendan hátt, átti landsstýrið at útvega sær
eitt so breitt grundarlag sum møguligt. Hetta
merkir við øðrum orðum, at landsstýrið átti at
havt samráðst við andstøðuna til ein semja
fekst í lag. Men soleiðis ger landsstýrið ikki.
Man hevur eina samgongu og ein meiriluta og
meira er ikki um tað. Hetta er arrogantur og
stuttskygdur politikkur, og hesin politikkur er
vandamikil fyri demokratiið. At seta and-
støðuna uttan fyri ávirkan í einum so álvar-
somum máli er, sum vit skrivaðu í gjár, at økja
um ósemjuna í fólkinum. Um fólkið alt ikki av
fullum huga tekur undir við landsins grundlóg,
hevur øll tjóðin ein trupulleika. Tað liggur tí ein
stór ábyrgd á øllum pørtum í grundlógararbeið-
inum. Men høvuðsárbyrgdin liggur á sam-
gonguni, sum jú leiðir grundlógararbeiðið. Enn
er ikki ov seint at finna semjur, og eigur hetta at
verða gjørt.
DAGSINS MEINING
Sosialurin
Grundlógin
Sosialurin
Stovnaður: 1927
Ábyrgdarblaðstjóri: Jan Müller
jan@sosialurin.fo
Blaðstjóri: Eirikur Lindenskov
eirikur@sosialurin.fo
Fíggjarleiðari: Jákup Mørk
jakup@sosialurin.fo
Marknaðardeild: lysing@sosialurin.fo
Finnbjørg Nattestad
finnbjorg@sosialurin.fo
Durita Simonsen durita@sosialurin.fo
Blaðfólk:
Áki Bertholdsen aki@sosialurin.fo
Eyðun Klakstein eydun@sosialurin.fo
Edvard Joensen edvard@sosialurin.fo
Heri á Rógvi heri@sosialurin.fo
Ingrid Bjarnastein ingrid@sosialurin.fo
Vilmund Jacobsen vilmund@sosialurin.fo
Solby Eliasen solby@sosialurin.fo
Dagfinn Olsen dagfinn@sosialurin.fo
Ingi Rasmussen ingi@sosialurin.fo
Magnus Gunnarsson maggi@sosialurin.fo
Ítróttur:
Jákup Mørk jakup@sosialurin.fo
Myndamenn:
Álvur Haraldsen alvur@sosialurin.fo
Jens Kristian Vang jensk@sosialurin.fo
Sosialurin í Norðoyggjum:
Postsmoga 231
Nólsoyar Pálsgøta 1, 700 Klaksvík
tel. 458686 fax 458687
e-post: klaksvik@sosialurin.fo
Sosialurin í Suðuroy:
tel. 375364 fax 375464
tel. 220727
e-post: aki@sosialurin.fo
e-post: dagfinn@sosialurin.fo
Sosialurin í Eysturoy:
Postsmoga 143, Saltangará
tel. 447820 fax 449520
tel. 225429
e-post: vilmund@sosialurin.fo
Sosialurin í Vágum:
360 Sandavágur
tel. 333820, 220507 fax 333720
e-post: edvard@sosialurin.fo
e-post: vagar@sosialurin.fo
Uppseting/prent:
Uppseting: Hestprent
Prent: Prentmiðstøðin
Útgevari:
Sp/f Sosialurin
Avgreiðsla:
Mán.-frí. 8-16
Argjavegur 26,
Tel. 341800, Fax 341801
Postadressa:
Postboks 76, 110 Tórshavn
E-mail:
post@sosialurin.fo
lysing@sosialurin.fo
lysingartorg@sosialurin.fo
varp@sosialurin.fo
Blaðið verður prentað
mánadag-fríggjadag klokkan 1400
Lýsingar
Freistir:
Tekstlýsingar Størri lýsingar Lýsingartorgið Heilsanir
Týsdagsblaðið Mán.kl. 10
Frí.
kl. 15
Frí.
kl. 12
Frí.
kl. 12
Mikudagsblaðið
Týs. kl. 10
Mán. kl. 15
Mán. kl. 12
Mán. kl. 12
Hósdagsblaðið
Mik. kl. 10
Týs. kl. 15
Týs. kl. 12
Týs. kl. 12
Fríggjadagsblaðið Hós. kl. 10
Mik. kl. 15
Mik. kl. 12
Mik. kl. 12
Leygardagsblaðið Frí. kl. 10
Hós. kl. 15
Hós. kl. 12
Hós. kl. 12
Størri lýsingar, sum nógv arbeiði stendst av, mugu vera inni í góðari tíð og
áðrenn ásettu freistir.
Framíhjápláss má umbiðjast í góðari tíð.
Stødd:
Ein heil síða í Sosialinum er 254 mm breið og 346 mm í hædd. Breiddin á
einum teigi er 39mm og rúmið millum teigarnar er 4mm.
Innsent tilfar
Fult navn skal vera undir innsendum tilfari. Innsendar greinar, har blaðleiðsl-
an ikki er kunnað um bústað og telefonnummar, verða ikki settar í blaðið.
SANGKÓR
Tíðindaskriv
Kristiliga sangkórið hevur
50 ár á baki. Kórið er á
konsertferð í Danmark,
Svøríki og í Noregi. Sungið
verður í dómkirkjunum í
Roskilde, Oslo og Lund
umframt konsertir í Ros-
kilde og Keypmannahavn
Sunnudagin 5. juli luttók
kórið við trimum løgum á
hámessu í Roskilde dóm-
kirkju. Um kvøldið kl. 19
var konsert í Himmelev
kirke nærindis Roskilde.
Mánakvøldið 7. juli kl.
17, syngja tey í dóm-
kirkjuni í Lund. Mikudagin
9. juli á miðdegi, luttaka
tey við trimum løgum, í
fleirtjóða guðstænastu í
Oslo dómkirkju. Fríggja-
kvøldið 11. juli, er konsert
í føroyahúsinum í Keyp-
mannahavn kl. 20.
Leygardagin
12.
juli
verður farið heim aftur við
Norrønu. Sunnudagin verð-
ur guðstænasta umborð á
Norrønu, har presturin, ið
er við á ferðini prætikar.
Kristiliga sangkórið 3.
juli 2003.
Kristiliga Sangkórið varð
stovnað á vári í 1953 av
Holger Borgen Hansen (nú
Lindhardt) úr Varde. Hann
arbeiddi nøkur ár sum
grannskoðari í Havn. Tá var
einki veruligt kirkjukór í
Havnini og KFUM og K og
meinigheitshúsið
høvdu
heldur einki fast kór knýtt
at sær. Tað var tí natúrligt,
at kórið luttók í ymiskum
tiltøkum í Havnar Kirkju
og á øðrum samkomum, so
sum á ad-ventssamkomum
og til jólar, har kórið um-
framt at halda jólakonsert í
Havnar kirkju, eisini sang á
Landssjúkrahúsinum, á ell-
isheiminum, í meinigheits-
húsinum, í KFUM og K
o.s.v. Í fyrstani vandi kórið
á Sjómansheiminum. Tað
gekk ikki so long tíð, so
varð kórið væl mannað og
menti seg skjótt til at gerast
eitt veruligt kór, sum ídag
hevur 50 ár á baki.
Kórið býtir gjarna kon-
sertirnar upp í ein seriøsan
part við sálmum og kór-
verkum og ein lættari part
við fosturlandssangum og
lættari sangum. Sálmarnir
eiga tó enn eitt stórt pláss í
skránni. Við í kórinum eru í
løtuni 35 limir.
Í 1964 gjørdi kórið eina
rundferð í Føroyum. Kórið
vitjaðu so gott sum allar
kirkjurnar, sjálvt um ferða-
sambandið ikki var so gott
sum nú. Hesin túrurin vardi
eina heila viku.
Í 1973, tá kórið fylti 20
ár, varð farið til Danmark-
ar, har konsertir blivu
hildnar í ymiskum býum.
Í 1978, tá kórið fylti 25
ár, varð farið til Noregs, har
kórið fekk samband við
Fana-kórið í Bergen. Hetta
kórið hevur seinni vitja í
Føroyum.
Í 1983, tá kórið fylti 30
ár, varð farið til Onglands,
og í 1993 á 40 ára haldinum
fyri stovnanini gekk leiðin
aftur til Danmarkar, har
kórið
vitjaði
stovnarin
Holger Borgen Hansen (nú
Lindhardt)
og
konuna,
Jenny, sum sang við í kór-
inum øll árini, tey vóru í
Føroyum.
Hesi
hjálptú
kórinum at leggja ferða- og
sangskránna
til
rættis.
Kórið sang fleiri av løg-
unum og útsetingunum hjá
Borgen Hansen. Stovnarin
er í dag 85 ár.
Seinast kórið varð á
uttanlandaferð var á 45-ára
degnum fyri fimm árum
síðan. Tá gekk túrurin aftur
til Noregs. Og umframt at
vitja
Fana-kórið
varð
sungið í Bergen, Spjelkavik
við Ålesund, á Stikla-
støðun og í sjálvum Nida-
rosdóminum í Tróndheimi.
Kórið hevur umframt
Borgen Hansen (Lindhardt)
havt 9 kórleiðarar. Tann
núverandi leiðarin er Han-
us Joensen, skúlastjóri í
Tórshavnar kommunuskúla
Sálmar og sangir í trimum dómkirkjum
Kristiliga Sangkórið á konsertferð í Nidaros dómkirkju í Tróndheimi 1998
Jonhard Mikkelsen
blaðstjóri á Fregnum
Skúlabókagrunnurin fær
stívliga 6 milliónir krón-
ur í stuðli, og tað er uml.
2.500 kr fyri hvørja síðu.
Úrslitið fæst við at
dividera síðutal upp í
stuðulsupphædd. Heðin
M. Klein, stjóri á Føroya
Skúlabókagrunni, kallar
roknistykkið fyri fúlastu
útspilling í blaðsøgu
landsins.
Fríggjadagin 04 juli hevur
Heðin M Klein, stjóri á
almenna forlagnum Føroya
Skúlabókagrunni, lesara-
bræv í Dimmalætting og
Sosialinum. Brævið skal
eitast at vera svar upp á
grein, undirritaði skrivaði í
Fregnum 27 juni.
Av tí at hvørki høvd ella
hali - bara gall og gor - er í
svarinum frá Heðini M.
Klein, kann tað fáa lesarar
Dimmalættingar og Sosial-
sins at halda, at undirritaði
er farin undir eina haturs-
ferð móti føroyskum bóka-
útgevarum og Bókamiðsøl-
uni. Tí fari eg at biðja um at
fáa stutta útgávu av greinini
endurprentaða í Dimma-
lætting og Sosialin saman
við nøkrum viðmerkingum,
so lesarin fær høvi at taka
støðu sjálvur.
"Kappingaravlagandi
stuðul til bókaútgávu"
Greinin æt: "Kappingar-
avlagandi stuðul til bóka-
útgávu", og hon byrjar so-
leiðis:
Í 2002 vóru næstan átta
milliónir krónur játtaðar av
tí almenna til bókaútgávu.
Hetta ár høvdu føroysku
bøkurnar
14191
síður.
Stuðulin er tí 553,38 kr fyri
hvørja síðu. (Viðm.: Tøl, ið
nýtt eru sum grundarlag,
eru fingin úr: Fíggjarlóg
landsins fyri 2002 og úr
ársfrágreiðing frá Føroya
landsbókasavni 2002).
Greinin heldur fram:
Løgtingið kann sam-
tykkja at játta stuðul til
bókaútgávu í Føroyum.
Grundgevingin kann eitt nú
vera, at Føroyar eru so lítil
marknaður fyri bókaút-
gávu, at neyðugt er, at vit
øll við skattum okkara
stuðla útgávu av føroyskum
bókum. Men tann áhuga-
verdi spurningurin er, hvørt
tað er í lagi, at hesin studn-
ingur til bókaútgávu verður
veittur á ein slíkan hátt, at
mismunur verður gjørdur á
teimum bókum, sum koma
út í Føroyum. Um so er, er
studningurin kappingarav-
lagandi, og tað er beinleiðis
í stríð við kappingarlógina.
Og tað er ikki ringt at
síggja, at vit her hava eitt
upplagt dømi um kapping-
aravlagandi studning.
Hvat fáa ymsu forløgini?
Millum tey føroysku for-
løgini er toppskorarin Før-
oya
Skúlabókagrunnur,
sum í 2002 gav út 2495
síður. Hetta forlag fekk
5.277.000 kr í stuðli, og
harumframt 776.000 til
handrit til skúlabøkur. Til-
samans er studningurin til
hetta forlag tí 6.053.000.
Verður hetta sett í mun til
útgivna síðutalið, er talan
um 2426 kr. fyri hvørja
síðu, sum forlagið gav út.
Bókadeild Føroya Lærara-
felags fær 1.100.000 kr.
Forlagið gav hetta ár 4258
síður út, og er stuðulin tí
258 krónur fyri hvørja síðu.
Hesi bæði forløgini hava
eina heilsølu, sum eitur
Bókamiðssølan. Henda fær
298.000 kr í stuðli, og svar-
ar tað til 44 kr. fyri hvørja
síðu, sum hesi forløg geva
út. Hetta veksur um stuðul-
in til 2470 til Skúlabóka-
grunnin og 302 kr. til Bóka-
deildina fyri hvørja síðu.
Onnur forløg, sum geva
út tilsamans 7.696 síður,
fáa stuðul úr Mentanar-
grunni Føroya Løgtings. Í
2002 var hann 402.000 kr.
Tann stuðul, tey fáa, er tí
52,23 kr. fyri hvørja síðu.
Hetta var greinin - so fá
vóru orðini.
Lesarin fer sjálvur at meta
um, um hetta er útspilling
og á hvønn hátt eg havi
spilt og niðrað tey, ið varða
av almennu og hálval-
mennu forløgunum. Hetta
eru bara tøl, ið tala sítt egna
mál. So og so nógv verður
latið í stuðli, og so og so
nógv kostar hvør síða, ið
verður útgivin. Ein turrislig
staðfesting. Einki annað.
Lutfallið ímillum 2470 kr
og 302 kr og 52 kr talar sítt
egna týðiliga mál.
Ein kvalifiserað meting
Síðan verður formaðurin í
felagnum „Føroysk bóka-
forløg" spurdur, hvussu
sleppast kann burtur úr
kappingaravlagandi stuð-
ulsskipanini.
Hann gevur okkum í
stuttum hetta svar: - Tað
eru tríggir møguleikar. Øll,
sum geva nakað út í Før-
oyum, fáa eins høgan stuð-
ul og Skúlabókagrunnurin
fær, ella 2470 kr fyri hvørja
síðu. Hetta hevði borið við
sær, at útreiðslurnar til
bókaútgávu á fíggjarlógini
fóru at vera 35 milliónir
krónur. Tað er ikki sannlíkt,
at politikarar vilja ganga
við til tað. Tí er neyðugt at
taka nakað frá onkrum. Tað
lættasta er sjálvandi at
skera allan stuðulin burtur.
Men heldur ikki er sannlíkt,
at politikarar vilja tað.
Gongd leið kundi verið at
hildið fram við at givið
stuðul við umleið somu
upphædd sum í dag, men
soleiðis, at henda upphædd
verður javnt býtt millum
forløgini alt eftir, hvussu
nógv tey geva út.
- Hevði triði møguleikin
verið brúktur, hevði tað lætt
munandi um bókaútgávu í
Føroyum. Tað hevði gjørt,
at forløgini fingu megin-
partin av sínum beinleiðis
útreiðslum av útgávunum
inn aftur beinanvegin. Vísti
tað seg harumframt, at
bókin fekk undirtøku, so
kundu tey, sum høvdu verið
við í hesum arbeiði, fingu
nakað fyri tað, tey høvdu
gjørt, og tað kundi elvt til,
at vit fingu nakrar av
teimum bókum, sum vit
ikki enn hava á føroyskum.
Hetta segði formaðurin
fyri
bókaforløgini,
og
spurningurin, eg seti mær
nú, er:
Er nakað forgjørt í at seta
henda spurning fram?
Hevur hetta svar sett
Skúlabókagrunnin í ringt
ljós? Um so er, hví?
Tænir tað okkum øllum
best, at slíkir møguleikar
ikki verða nevndir og við-
gjørdir?
Um so er, hví?
Tað er veruleiki, at
summi forløg í Føroyum
standa á løgtingsins fíggj-
arlóg og fáa stuðul til út-
gávuvirksemi, goymsluhøli
og heilsølu.
Um so var, at hesin
studningur var lítil, kundi
tað kanska verið í lagi. Men
talan er um heilt stórar
upphæddir.
Um so var, at hesin
studningur gjørdi, at vit
fingu nóg mikið av bókum
út í Føroyum, so kundu vit
kanska sagt, at tað var í
lagi. Men tað er ikki
støðan. Alt ov fáar bøkur
verða útgivnar í Føroyum.
Hvat gera vit við tað?
Skulu vit góðtaka, at skúlin
fær ikki nóg nógv tilfar?
Skulu vit góðtaka, at før-
oysk skúlabørn ikki hava
nóg gott føroyskt undirvís-
ingartilfar?
Er tað víst, at henda skip-
anin - at eitt stórt alment
forlag fær meginpartin av
peninginum - er tann rætta?
Kundi tað hugsast, at vit
kundu fingið nógv meira
tilfar og nógv fleiri fólk
drigin inn í arbeiðið við
eini aðrari skipan, sum
gjørdi tað gjørligt hjá
øðrum forløgum at virkað?
Kundi tað hugsast, at ein
liðiligari skipan eisini var
dynamiskari enn ein stór,
føst, almenn eind?
Tað eru spurningarnir,
Fregnir leggja upp til í
greinini. Og hvat er so for-
gjørt við tí?
Harafturat er øll greinin
endurgivin nú, so ein og
hvør kann meta um, um
hetta er útspilling ella bara
eitt mál, vit hava tikið upp,
tí vit halda tað vera vert at
taka fram.
Hvussu gera vit milliónir
til oyru?
Heðin sigur, at tølini, vit
føra fram, eru skeiv. Og tað
er álvarsamt. Men so hevði
verið lag á manni at víst á,
hvat ið er galið. Men tað
ger Heðin ikki. Standa
kanska skeiv tøl í fíggjar-
lógini? Eru tølini, sum
landsbókasavnið kemur við
í bókalista sínum skeiv?
Tað eru tølini, ið brúkt
eru.
Tað minsta, ið almenni
stjórin má gera, er at seta
røttu tølini upp, so vit vita,
hvar vit hava lisið skeivt.
Hesi loyndarmál heldur
hann ikki vera verd at
leggja fram fyri undrandi
almenningin.
So er tað hansara egna
roknistykki. Hann sigur
okkum bara úrslitið, men
ikki hvørji tøl hann nýtir til
tess at koma fram til
úrslitið. Men hann sigur tó
eitt áhugavert - Hann tosar
um upplag - hvussu stór
uppløgini eru. Tað merkir,
at hann tekur hvørja bók
sær og roknar út, hvussu
nógv hvørt eintakið fær í
studningi. Og tá er lætt at
fáa studningin niður. Tað er
bara at prenta so nógv sum
møguligt.
Kanska
tús-
undavís av bókum, sum
ikki verða seldar. Um
bøkurnar verða seldar ella
ikki hevur einki at siga, tí
tess størri upplagið er, tess
minni verða útreiðslurnar
fyri hvørja bók! Soleiðis
kunnu vit sjálvandi seta
tølini upp. Og skulu vit
hava studningin at lækka
niður um tey 47 oyruni,
sum Heðin hevur roknað
seg fram til, so er bara at
prenta
uppaftur
størri
upplag, sum síðan verða
løgd á goymslu. So kunnu
vit redusera studningin upp
á 8 milliónir til at kalla 0
oyru fyri hvørja síðu! So
lætt kann tað gerast. Ein
avgerandi fortreyt er kort-
ini, at fyritøkan er almenn
og henni tørvar ikki at geva
bøkur út sum skulu bera
seg.
Men tað er at manipulera
við tølunum og bera blak
fyri eyguni á fólki - og tað
veit Heðin Klein, sum
gamal
landsstýrismaður,
væl.
Tá ið søkt verður um
stuðul til eina bók, verður
søkt um stuðul til fyrsta
eintakið. Bókin er fyrsta
eintakið. At fara at dividera
alt upplagið upp í upp-
runatalið er burturvið. Ein
bók sum telur 200 síður og
fær 20.000 kr í stuðli, fær
100 kr í stuðli fyri hvørja
síðu. Heðin sigur, at er
upplagið 10.000 bøkur
verður stuðulin 2 oyru. So
fikst kann tað gerast. Tað
reingir ikki veruleikan -
men fær hann at kámast
ógvusliga fyri eygunum á
teimum, sum ikki eru í
yrkinum. Tí hvør fer at
leggja seg út í hvørt 2 oyra,
sum tað almenna brúkar?
Men hví er tað so píniligt
at leggja kortini á borðið og
siga,
hvussu
stórar
útreiðslurnar eru til hesar
útgávur? Hetta er peningur,
vit øll hava goldið, og sum
politkararnir hava latið
Heðini upp í hendur at
umsita. Tað minsta er, at vit
kenna tølini. Og fær Heðin
ilt av tí, so ruggar ikki alt
rætt.
Hvussu svarar almenni
stjórin Heðin Klein?
Jú - makan til fúlheitir hev-
ur almenni forlagsstjórin
ongantíð sæð á prenti.
Hetta er útspilling av fúl-
asta slagi. Útrokningarnar
volapykk. Tølini skeivt
roknað.
Greinskrivarin
lýgur. Blaðstjórin er spilli-
klútur.
Heðin M. Klein rør fram-
undir, at Fregnir eru ikki
farnar í summarfrí, men
bara eru farnar (t.d. foknar,
farnar á heysin). At lítið
skil man vera á fyritøkuni
og tí líkt.
Heðin M. Klein leggur
meg undir at finnast at
bókamiðsøluni, sum eg
annars haldi vera eina heilt
avgerandi fortreyt, skulu
smá forløg klára at arbeiða.
Ein stovnur sum virkar fínt,
og sum eg havi fínt sam-
starv við. Eg segði bara,
hvat Bókadeildin fekk í
almennum stuðli. Tøl úr
fíggjarlóg landsins fyri
2002.
Heðin M. Klein leggur
meg undir at finnast at
Bókadeild Føroya lærara-
felags, sum er eitt framúr
væl virkandi forlag við
dugnaligum fólki og sum
fær ómetaliga nógv burtur
úr sínum pengum. Eg segði
bara, hvussu nógvan stuðul
BFL fekk. Tøl úr fíggjarlóg
landsins fyri 2002.
Almenni stjórin Heðin M
Klein lesur alt handa grugg
inn í greinina, sum ikki
stendur har. Gud viti hví -
men tað er lítið sømiligt og
beinleiðis píniligt fyri ein
almennan stjóra at avdúka,
hvussu smáum skóm, hann
gongur í.
Eg væntaði, at Heðin fór
at verja sítt kongsríki og
siga okkum, hví útgávurnar
hjá tí almenna forlagnum
kosta so nógv, nógv meira
enn bøkurnar hjá øðrum
forløgum - onkur grund má
vera til tess. Men hann
sigur einki um evnið. Hann
nevnir ikki evnið við einum
orði, hóast hetta er áhuga-
verdur spurningur.
Frá í erva og niðureftir
Annars er áhugavert at
síggja, at hann sigur, at eitt
skipað skúlaverk, eisini tað
føroyska,
krevur
eina
skipaða,
framhaldandi
undirvísingarmiðlaútgávu.
Hetta merkir, at nøkur
skulu sita í erva og gera av,
hvat ið skal nýtast til undir-
vísing, og eingin koma og
taka tey av ræði. Men hetta
er beinleiðis ímóti øllum tí,
sum galdandi er fyri undir-
vísing í dag, nú lærarar
saman við næmingum gera
av, hvat tilfar ið nýtast skal
til undirvísing.
Hetta er ein ein aveld
hugsan. Eins aveld og tank-
in um ein Skúlabókagrunn.
Handa hugsanin hvarv í
øðrum
londum,
tá
ið
kommunistisku skipanirnra
fóru í knús. Stýring av has-
um slagnum er langt síðan
avdúkað sum tjóður og
fjøtur og leinkjur, sum
darva allari menning.
Forløg eru ikki almenn
longur. Tey eru privat. Men
av tí at føroyski marknað-
urin er so lítil, má ein serlig
skipan vera, sum ger, at
bøkurnar eru loystar frá
framleiðslukostnaði, áðr-
enn tær koma á marknaðin,
tí bara tær fáu bera seg. Ein
grunnur at søkja stuðul úr
til framleiðsluna sjálva
hevði eftir mínum tykki
verið loysnin. Høvdu stuð-
ulsupphæddir, ið nú verða
latnar, verið loystar og
lagdar í ein grunn, sum øll
forløg og ikki bara summi
sluppu framat, so skuldu
fólk sæð, hvussu nógv
meira fekst fyri peningin.
Tað er mín støða.
Er núverandi skipan
lýtaleys?
Vit eiga at krevja, at tilfarið
til skúlarnar er á føroysk-
um, men hvussu stendur til
í so máta?
Hava tær milliónirnar,
VIÐMERKINGAR
Kongurin í Føroya skúlabókaríki lúnast
Svar til Heðin M. Klein, stjóra á Føroya skúlabókagrunni
Framhald á næstu síðu
C
M
Y
K
11
10