leygardagur 12. juli 2003síða 14

26 Nr. 130 - 12. juli 2003 Nr. 130 - 12. juli 2003 27 Í ár eru liðin 20 ár síðan Palli Lamhauge í Vestamanna byrjaði við skipaðari sigling undir Vestmanna- bjørgini. Nógv ferða- fólk, bæði føroyingar og útlendingar, nýta høvið at njóta hesa stórfingnu uppliving FERÐAVINNA Magnus Gunnarsson Myndir: Álvur Haraldsen At sigla undir Vestmanna- bjørgini er ikki nakað nýtt fyribrigdi. Bæði í 40 og 50- unum bleiv siglt við bátum hesa farleið við ferðafólki. Henda sigling vant alt meira upp á seg. Í ár eru liðin 20 ár síðan Palli Lam- hauge í Vestmanna fór und- ir skipaða sigling undir Vestmannabjørgini. Seinasta mikudag vóru vit ein túr undir Vestmanna- bjørgunum við feðgunum Palla og Jákup Andreasi Lamhauge. Vit fóru við bátinum Silju, sum er góð- kendur til 25 ferðafólk. Veðrið var gott, og báturin var fullsettur av føroyskum og útlendskum ferðafólki. Fyrst varð siglt yvir móti Slættanesi í Vágum, har báturin legði stilt og Palli segði ferðafólkunum frá um bygdina, sum seinastu fastbúgvandi fólkini fluttu frá í 60-unum. Nú verða húsini brúkt sum summar- hús. Síðan bleiv siglt undir Vestmannabjørgini, hesi stórfingnu høgu fugla- bjørgini, har siglt verður millum fuglabjørgini og drangarnar, báturin føldist sera lítil millum hesi steyr- rættu bergini. Av trygdar- ávum skuldu øll, ferðafólk og manning, hava hjálm á høvdinum. Meðan vit sigla har, sigur Palli frá, um alt tað vit síggja og um søgu- ligu bakgrundina. Palli dugir sera væl at siga frá og at fáa ferðafólkini at føla seg væl. Siglt verður inn í grotturnar, tað minnir mest um at sigla við spøkilsis- bátunum í Tivoli, ein veit ikki hvat tað næsta verður. Ein fantastisk uppliving, bæði fyri føroyingar og útlendingar. Tann sum bert hevur sæð myndir ella film- ar frá Vestmannabjørgun- um, kann ikki ímynda hvussu stór hendan upp- living í veruleikanum er, tað má upplivast. Á veg móti Vestmanna aftur ser- veraði Palli kaffi til ferðafólkini. Tey ferðafólk sum vitja okkara land og fara avstað aftur uttan at hava verið ein túr undir Vestmannabjørgunum, hava veruliga "forsømt" seg. Palli hevur siglt við nógvum kendum persón- um, sum t.d. Kronprins Frederik, Sissel Kyrkjebø, Kim Larsen, Jesper Klein, íslendska forsetanum, borgarstjóranum í Stock- holm, fyri at nevna nakrar. Eisini hevur hann fingið takkarbrøv frá t.d. fyrr- verandi danska forsætisráð- harranum Poul Nyrup Ras- mussen, eftir at hann hevði verið undir Vestmanna- bjørgunum, Mykinesi og í Tindhólmi. Palli fekk eisini takkarbræv frá manningini á oljuboriskipinum Vest Navion, eftir at teir høvdu eitt gott arbeiði fyri teir. Palli sigur, at hann hevur ikki so lætt við at kenna fólk aftur, men tað eru nógv sum kenna hann aftur og heilsa. Tá Palli í fjør, saman við øðrum, var í Hannover í Týsklandi í sambandi við ein fótbóltsdyst, stóðu teir og ótu pylsir uttanfyri stadionøkið, tá kom ein dani og heilsaði uppá hann. Hesin danin hevði stutt frammanundan verið í Føroyum og verið ein túr undir Vestmannabjørgun- um við Palla. Á jólum 2002 vóru liðin 40 ár síðan Palli Lamhauge lat upp egnan matvøru- handil í Vestmanna. Í ár eru liðin 20 ár síðan hann byrjaði skipaða sigling undir Vestmannabjørgun- um og fríggjadagin 11. juli fylti hann 70 ár. Vestmanna bjørgini – ein stór- fingin uppliving Siglt verður millum steyrætt forberg og drangar Palli Lamhauge dugir sera væl at greiða ferðafólkunum frá tí tey síggja Vestmannabjørgini eru ein stórfingin uppliving fyir bæði føroysk og útlendsk ferðafólk Her er Silja á veg inn í eina holu undir Vestmannabjørgunum Anna Maria Simon- sen úr Havn hevur seinastu tvey árini arbeitt í frálanda- vinnuni – umborð á boripalli og boriskipi – á føroyska land- grunninum og við strond Vesturafrika. Hóast einsamøll kvinna í tí annars so mansdomieraða ar- beiðinum, sum olju- vinnan er tað, so dámar henni sera væl og ætlar eisini at vera til havs, á blettinum, tá olja verður funnin við Føroyar. Sosial- urin hevur hitt hana OLJUARBEIÐI Jan Müller Tað er rár hending, at før- oyingar arbeiða offshore tvs. í frálandavinnuni, her serstakliga umborð á bori- pallum og boriskipum. Tað er uppaftur meira sjáld- samt, at føroyskar kvinnur eru at finna í slíkum arbeiði úti til havs. Men undantøk eru. Og eitt teirra er Anna Maria Simonsen úr Havn, sum rætt og slætt er vorðin bitin av at arbeiða í hesum annars mannfólkaliga ar- beiðsumhvørvinum. Anna Maria, sum er sjúkrarøktarfrøðingur, hev- ur hetta seinasta árið arbeitt umborð á boripallinum "Sovereign Explorer" út fyri Vesturafrika. Hesin pallurin er ein gamal kenn- ingur um okkara leiðir. Hann var við til at bora tveir brunnar á landgrunn- inum, ein fyri Statoil og ein fyri Amerada Hess. Tað var í tí sambandinum, at Anna Maria fekk áhuga fyri at royna hetta nýggja, spenn- andi og avbjóðandi arbeiðs- umhvørvið. Fylgdi við til Vesturafrika Henni dámdi so væl arbeiði sum sjúkrarøktarfrøðingur umborð á boripallinum á føroyska landgrunninum, at hon helt fram umborð, tá boripallurin í august í fjør varð leigaður av fyritøku í Texas at bora fleiri brunnar út fyri Vesturafrika. Hon var umborð á Sov- ereign Explorer í Vestur- afrika, tá hon fekk tilboð um at koma umborð á Bel- ford Dolphin, sum skuldi bora við Føroyar. Teir skuldu brúka eina sjúkra- systur við danskari autorisatión. Nú hon hevði verið offshore fyrr í Føroy- um gjørdi hon av at taka av tilboðnum. Fólk hjá Dol- phin Drilling høvdu spurt seg fyri hjá kontaktlækn- anum í Føroyum, Pál Weihe. Teir vendu sær síðani til Onnu Mariu, sum segði, at hon hevði áhuga í at vera við aftur í leitingini undir Føroyum. Hon helt tað vera bæði spennandi og mennandi. Tá teir spurdu um aðra at loysa hana av varð leitað, men eingin varð tøkur og tí komu tey so fram á Tór- gerð Klein. Hon hevur ikki verið offshore fyrr men hevur sera góðar royndir við skaðastovuarbeiði og í akuttum arbeiði, sum er góð og hent fortreyt fyri at kunna vera í hesum ar- beiðinum. Anna Maria fór umborð á spildurnýggja boriskipið Belford Dolphin í Las Palmas og fylgdi skipinum til Føroya, har hon so var umbroð ta fyrstu tíðina. Síðani fór Tórgerð umborð og vaktarskifti skuldi so vera aftur fríggjadagin 4. juli. Vildi royna nakað nýtt Men hví tók Anna Maria tað heldur óvanliga stigið at fara umborð á boripall at arbeiða: - Eg hevði verið so mong ár á Landssjúkra- húsinum, at mær tørvaði onkra nýggja avbjóðing. Tað var tá, at hon fór undir at gera uppgávu um til- veruhóttanir hjá sjómonn- um á fjarleiðum í sambandi við eina útbúgving innan vinnuheilsusjúkrarøktarøk- ið. Tað var eitt sera áhuga- vert arbeiði, eisini tí at upp- gávan varð so væl móttikin sigur Anna Maria. Hon er týdd bæði til enskt og spanskt. Eisini varð hon løgd fram á eini ráðstevnu hjá ILO í Las Palmas. Møguleikin stendur so eisini enn opin fyri at gera meira við tað arbeiðið. Anna Maria sigur, at hon eftir at hava gjørt hesa upp- gávuna var sera forvitin at vita, hvussu oljufeløgini arbeiða og hvussu tað er við trygdini umborð á olju- pallum. Tvs. hvussu fólkini hava tað umborð og hvør munurin er sammett við tey, sum eru við føroyskum fiskiskipum. Eftir at hava verið um- borð á boripalli fyrstu ferð nakrantíð, í tí aðru boring- ini á føroyskum øki, við Sovereign Explorer fyri Statoilsamtsakið var Anna Maria vorðin bitin av hes- Fyrsti føroyski sjúkrarøktarfrøðingurin offshore: Eitt øðrvísi og ótrúliga spennandi arbeiði Framhald á næstu síðu Anna Maria Simonsen, sum í nógv ár arbeiddi á Landssjúkrahúsinum valdi heldur havið sum arbeiðspláss og er nú við í leitingini eftir olju á landgrunninum Mynd Jens K Vang C M Y K 27 26