Sosialurinarkiv
Sosialurin 1994-10-26, síða 10
Tak niður PDF av hesari síðu Stórt myndaskrá

mikudagur 26. oktober 1994síða 10

‹ fyrra síða allar 16 síður næsta síða ›

Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.

Tekstur á síðuni

Síða 10 Nr. 204 — 26. OKTOBER 1994 Nýtt yrkingarsavn eftir Is- mar Joensen úr Fuglafirði varð í gjár útgivið á 75 ára fødingardegi hansara. Yrkingarsavnið, ið ber heitið >Ur hugans heimi, fevnirum ikki færri enn 132 yrkingar, ið viðgera mangt og hvat. Sjálvur sigur Ismar í for- orðunum: >Havi av og á verið biðin um at yrkja til serstøk høvi. Bara hendinga av hesum yrkingunum eru vid í savninum. Harafturímóti eru yrking- ar um hendingar og hugtøk úr mini samtíð tikin við, og tá serliga slíkt, ið eg havi mínar egnu hugsanir um. Eisini havi eg úr bíbliuni og úr gðrum andaligum lesnaði nevnt hendingar, ið skuldu havt almennan áhuga enn í dag, av tí at tær hava ment- anarligan og siðmenningar- ligan tydning.« Ismar Joensen byrjadi at yrkja longu sum bladungur drongur, og elsta yrkingin i savninum er frå 1936 og tær nyggjastu frå i år. Flestuav fyrstu yrkingum = » hjunalags- = trupulleikar »Påpi — hvi?« er heitið á nýggjar bók, sum Bókadeild KFUM's hevur givið út. Dana Hammer hevur týtt úr finskum Bókadeild KFUM's hevur seinnu árini verið sera virk- in, og javnan eru nýggjar bøkur komnar út — bæði før- oyskar upprunabøkur og bøkur, ið eru týddar til før- oyskt. Ikki er heldur ov nógv sagt, at Bókadeild KFUM's roynir at halda eitt ávíst stødi, tí hóast talan hevur verið um bøkur, ið venda sær til ymiskar aldursbólkar og á annan hátt eru fjøl- broyttar, hevur dygdin ver- ið í lagi. Enn ein nýggj bók varð í farnu viku útgivin av Bóka- deild KFUM's. Hetta er finsk bók, ið snýr seg um hjúnalagstrupulleikar, ið tykjast gerast alt meira van- ligir — eisini í Føroyum. Bókin ber heitið >Pápi — hví?<, og er eftir finska rit- høvundan Tapani Sopanen, og hevur Dana Hammer tytt bókina úr svenskum. Hesi týðing er hon komin sera væl frá, og sigast má, at tað er sjáldsama lætt at lesa bókina, ið als ikki er ávirkað av tí heldur knortluta mál- burði, ið ofta sníkir seg upp í føroyskar tydingar. Hjúnalagstrupulleikarnir verða í bókini sæddir úr ein- um kristnum sjónarhorni, og høvundin tekur eisini trupulleikarnar upp til við- gerð á sera áhugaverdan háti — uttan at skáka sær undan ósemjum og trupul- leikum. Kenslulýsingarnar í bókini eru góðar — serliga væl dugir rithøvundin at lýsa teir tankar, ið børnini hava, meðan foreldrini hava trupult við at finna út av at greiða sínar trupulleikar. Tað eru jú altíð børnini, ið gerast tapararnir, tá foreldr- ini ikki finna út av tí. Gongdin í bókini er bygd rundan um hjúnalagið hjá Liisu og Riso. Tað er vorðið kaldligt, og í heimi teirra eru kegl og stríð gerandis- kostur. Maðurin, Risto, arbeiðir sum dugnaligur umboðs- maður fyri heilivág, og er hann — orsakaða av arbeið- inum —nógv heiman ífrá. So við og við fær hann hug á ødrum kvinnum, og hann byrjar at ganga við gðrum. Í fyrstuni tykist hetta kanska so meinaleyst, men sum frá líður gerst hetta ein van- lagna fyri alla familjuna. Sum nevnd omanfyri eru tað børnini, ið bóta fyri, at húskið verður syndrað, og tá samanhaldiðslitnar,kem- ur klandur í staðin. Grundin undir gongdini í søguni er alt annað enn góð, men kortini er ein farri av ljósi og vón gjøgnum alla bókina, og kristni boðskap- uriner hjartatåtturin, Ð bæði uggar og grødir sår. Bókin er sett og umbrotin á Bókadeild KFUM's. Hon er prentað á Prentstovuni og heft á Bókbindarínum. Bókin telur 200 síður og kostar 120 krónur. tær við í savninum. Fyrstu ferð ein av yrkingum hans- ara varð kunngjørd alment, var í Tingakrossi í1937, og í 1940 eggjaði Hans Andreas Djurhuss, skald, honum at halda á við at yrkja. Hetta hevur Ísmar eisini gjørt oll árini síðani. Ikki allar yrkingarnar í »Ur hugans heimi< eru upp- runayrkingar, tí okkurt hev- ur hann týtt eisini gjøgnum árini, og eru nakrar av hes- um týðingum tiknar við. Nøkur orð um ismar Stutt kann sigast um Is- mar Joensen, at hann er fødd- ur i Fuglafirdi i 1919, og at foreldur hansara vóru Jó- hannus úr Jógvansstovu á Eiði, av fuglfirðingum nevndur Eiðis-Jóhannes, og Malena úr Niðristovu io Fuglafirði. Sum 15 ára gamal byrjaði Ismar at arbeiða í handli, og eisini var hann til skips og hevði annað daglønt arbeiði á landi. Hann var saman við 250 ødrum føroyingum í Ís- landi í 1941 og bygdi flog- vøll fyri bretska hervaldið. Síðani miðskeiðis í 50- unum hevur Ísmar starvast sum handilsmaður í Fugla- firði, umframt at hann hesi mongu árini hevur havt hópin av ålitisstørvum. Eitt nå hevur hann sitid sum bygdarådslimur og - formadur, og hann var vid til at seta å stovn sildaverk- smidju i Fuglafirdi. Eisini hevur hann sitið á tingi eitt stutt skifti. Gjøgnum árini hevur Is- mar Joensen givið út nakað av lesnaði, og er talan um bæði egið og týtt tilfar. Nú er so yrkingarsavnið komið aftrat hesum tilfari, Tíðindablaðið (371 Ismar vid yrkingum og er einki at ivast í, at tað verður væl móttikið. Saman við yrkingunum eru eisini tekningar eftir In- gálvi av Reyni, ið prýða bókina. Mentunargrunnur Føroya Løgtings, Fuglafjardar Kommuna og grunnumn Fjølrit hava stuðlað útgáv- uni. Yrkingarsavnið er 280 síður til støddar og kostar 150 krónur. ISMAR JOENSEN Úr hugans heimi yrkingar Leygardagin gjørdist Har- ald Hammer í Syðruggtu ræuiliga kløkkur, tá hann undir eplaupptøku fann eitt risastórt epli — tað er 21 cm høgt, 12 cm breitt og vigar heili 910 gram. Beiggi Haralds, Johann- us Hammer, kom fyrradag- in å Sosialin vid eplinum, so vit fingu eina mynd av ti saman við einum mjólkar- pakka. Eplið er enntá stórri enn mjólkarpakkin. — Havnarmenn vóru før- oyameistarar í fótbóluti eina løtu, og eisini í eplum eina løtu í Dimmalætting leyg- ardagin, tá eitt stórt epli varð víst fram har upp á 650 g. Men gøtumenn vóru aft- ur hesaferð teir stinnastu, heldur hann. hj. RD ——bb0b00006more DD