hósdagur 27. oktober 1994síða 8

Síða 8 Fyrsta ævisøgan (biografi) á føroyskum i nyggjari tíð: Storverk i trimum bindum um Janus — 46 ár eru liðin síðan Janus doyði. Ævisøgan hansara hevði neyvan kunna verið útgivin í fimtiá at eg ikki hava kent meg darvaðan av samtíðini hjá Janusi. Janusi. Verkið eru ein roynd at lýsa lív Janusar, bæði só Nr. 205 — 27. OKTOBER 1994 Eftir Jústinus Eidesgaard Myndir: Kalmar Lindenskov Janus Djurhuus kann neyvan hava verið høgt í metum hjá okkara fólka- skúlalærarum í seksti og sjeytiårunum. Sjálvur minnist eg neyvan Janus nevndan og eg havi spurt kring meg onnur, sum hava gingið í ødrum skúlum, tey siga tað sama. Barnaskaldið og skúla- læraran Hans Andrias vita øll um. Janus verður onkuntíð flættaður uppí, undir heitið Aarstovu- breðurnir. Men Janus einsamallan, sum tað velduga skald hann var, minist eg lítið til. Hann varð tagdur burtur saman við Poul F. Seinnu árini er Janus komin meira framaftur. Seinast í åttatiårunum komu allar yrkingarnar hjá Janusi út í stórum verki, sum Chr. Matras hevði savnað sam- an. Chr. Matras var ein tann sum kendi skaldskapin hjá Janusi best, og Chr. hevur skrivað viðmerkingar til fleiri av yrkingunum, eins og hann stutt nemur við lívið hjá Janusi. Hvat aðrir hava at siga um hann, tá hann var deyður. Men við- merkingarnar hjá Christ- iani Matras geva fleiri spurningar enn svør. Tað ber ikki til at lýsa lívið hjá einum so máttmiklum ands- hirða bert í fáum reglum. Og reglurnar eru heldur ikki ætlaðar sum ævisgga Jan- usar, men sum stuðul lesar- ans, at skilja hvat liggur aftanfyri einstakar yrk- ingar. Biografi um Janus Í dag kemur fyrsta bindið av ætlaðum tímum um ævisøguna hjá Janus Djur- huus. (1881-1948) Rithøv- undurin til hetta stóra verk er Hanus Andreasen. Sein- astu árini hevur Hanus, sum tann hegnigi og ágrýtni rit- høvundur hann er, savnað saman tilfarð um Janus. Og Hanus gongur tætt at Jan- usi. Longu í fyrsta bindi fær ein varhugan av. at rithøv- undurin ikki roynir at geva eina pyntada mynd av ein- um yrkjara. Men at hann lysir mannin, sum hann er, Tíðindablaðið GSK Hanus Andreassen hevur skrivad næstu ævisøguna å føroyskum. Fyrstu skrivaði Dr. Jacobsen um Nólsoyar Páll fyrst í hesi øldini bæði tær góðu og tær minni góðu síðurnar hjá skald- inum. 46 ár aftan á deyða Janusar verður lesarin boð- in inn um dyrnar hjá Janusi, heima. Hann verður settur til háborðs og har kann hann eygleiða umhvørvi& hjá skaldinum, tey fólk sum stóðu honum nær og sjálvur síggja karmin kring skald- skapin hjá Janusi. Skaldið sum í dag er vorðin ein myta. Tysdagin vitjadu vit høv- undan av ævisøgu Janusar. Vit sótu í hugnaliga ar- beiðsrúminum hjá Hanus runum. Men nú er somikið fráliðið, Tó haldi eg ikki at talan er um "dýnulyftarí". Eg havi virdt privatlívið hjá I og skuggasíðuna, sigur Hanus Andreassen, rithøvundur Andreasen, i heimi hansara undir Fjalli í Havn og prát- aðu um mangt og hvat, tó mest um Janus: — Eg havi altíð verið hug- tikin av ævisøgum. Túkem- ur nærri einum persóni, um tú lesir ævisøgur, tú fær bakgrundina við. Er tað av tilvild, at tú júst hevur valt ar skriva ævi- søguna hja Janusi? — Nei, tað er ikki av til- vild. Eg havi hoyrt nógv um Janus og hansara skald- hevur sagt mær nógv. Tað er serliga frá móður mini at eg havi hoyrt nr 20 ER eN Ht